B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
o0o
NGUYN T NH
NGHIÊN CU NHÂN T CHT LNG DCH V NH HNG N
LÒNG TRUNG THÀNH CA KHÁCH HÀNG
TI SIÊU TH VINATEX- KON TUM
LUN VN THC S KINH T
TP. H CHÍ MINH – NM 2011
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
trong bt c công trình nào.
Tp. HCM, ngày 29 tháng 9 nm 2011
Tác gi
Nguyn T Nh
- i -
MC LC
Li cam đoan
Danh mc vit tt iii
Danh mc bng, biu iv
3.2 Kim đnh thang đo bng CFA 37
3.2.1. Thang đo cht lng dch v siêu th 38
3.2.2. Thang đo lòng trung thành theo thái đ 40
3.2.3. Thang đo lòng trung thành theo hành vi 41
3.2.4 Kim đnh giá tr phân bit ca các khái nim nghiên cu 42
3.3 Kim đnh mô hình nghiên cu 44
3.3.1 Kim đnh mô hình nghiên cu chính thc 45
3.3.2 Kim đnh c lng mô hình nghiên cu bng Bootstrap 46
3.3.3 Kim đnh gi thit 46
3.5 Kho sát s khác bit ca các yu t gii tính, thu nhp và trình đ hc vn đn
lòng trung thành ca khách hàng 53
3.5.1 Kho sát yu t “Gii tính” 54
3.5.2 Kho sát yu t “Trình đ hc vn” 54
3.5.3. Kho sát yu t “Thu nhp” 55
3.6. Mt s ý kin đ xut nhm nâng cao lòng trung thành ca khách hàng mua
sm ti siêu th Vinatex- Kon Tum 56
3.6.1 Hoàn thin h thng c s vt cht 57
3.6.2 a dng hóa ngun hàng và đm bo cht lng hàng hóa 57
3.6.3 Tng cng s an toàn trong siêu th và thc hin đy đ cam kt vi khách
hàng 58
3.6.4 ào to và phát trin ngun nhân lc 58
PHN KT LUN 61
1. Kt lun 61
2. im mi ca nghiên cu 62
3. Hn ch và hng nghiên cu tip theo 62
Tài liu tham kho
Ph lc
- iv -
DANH MC BNG, BIU
Trang
Bng 1.1: Nhng thun li và bt li trong vic đo lng lòng
trung thành theo hành vi 8
Bng 3.1: Thông tin chung v mu nghiên cu 29
Bng 3.2: H s Cronbach Alpha ca các khái nim nghiên cu 30
Bng 3.3: tng hp kt qu phân tích nhân t EFA ca khái nim
“Cht lng dch v” 35
Bng 3.4: Kt qu tng hp đ tin cy ca thang đo cht lng dch v 39
Bng 3.5: Kt qu kim đnh giá tr phân bit gia các thành phn
ca thang đo CLDV 40
Bng 3.6: Tng hp các ch tiêu đo lng đ phù hp ca d liu nghiên cu vi
th trng ca khái nim Lòng trung thành theo hành vi 41
Bng 3.7: Tng hp trng s các bin ca khái nim Lòng trung thành theo
hành vi 42
Bng 3.8: Tng hp đ tin cy và phng sai trích ca khái nim Lòng trung
thành theo hành vi xét trong mi tng quan vi các khái nim khác 42
Bng 3.9: Kt qu kim đnh giá tr phân bit gia các khái nim nghiên cu 43
Bng 3.10: Kt qu kim đnh mi quan h nhân qu gia các khái nim
ca mô hình lý thuyt 46
Bng 3.11: Kt qu c lng bng Bootstrap 46
S đ 1.3: Mô hình mi quan h gia cht lng dch v siêu th, s tha mãn và
lòng trung thành 17
S đ 1.4: Mô hình lý thuyt v đo lng cht lng dch v theo
quan đim ca khách hàng 18
S đ 1.5: Mô hình lý thuyt 21
S đ 3.1: Mô hình nghiên cu điu chnh sau khi phân tích
nhân t EFA, CFA 44 - 1 -
M U
1. S cn thit ca đ tài
Hin nay, lòng trung thành ca khách hàng là vn đ đang đc tt c các
doanh nghip quan tâm. Khách hàng trung thành chính là nhân t then cht mang
li li nhun bn vng cho doanh nghip và chi phí đ duy trì khách hàng hin ti
thp hn nhiu so vi khách hàng mi. Do đó, mi n lc ca doanh nghip đu
nhm mc đích làm cho khách hàng quay tr li. Lòng trung thành ca khách hàng
ca mt công ty đã đc công nhn là nhân t ch đo trong thành công ca mt t
chc kinh doanh. Vic duy trì khách hàng trung thành d dàng hn nhiu so vi
vic có đc khách hàng mi. Theo quy lut 80/20, 80% li nhun ca doanh
nghip bn s đn t 20% khách hàng trung thành. Mt khác, trong nn kinh t toàn
cu vi sc cnh tranh gay gt nh hin nay, có rt nhiu doanh nghip tham gia
trên th trng c gng thu hút khách hàng v phía mình đ dành đc th phn.
Ngành hàng siêu th bán l Vit Nam cng không nm ngoài xu th đó.
Ngoài s góp mt ca các doanh nghip trong nc và nc ngoài hin nay thì các
đi th tim n cng chun b bc chân vào th trng siêu th bán l đy tim
nng này. i vi ngành hàng siêu th bán l này thì cht lng hàng hóa ca các
siêu th gn nh tng đng nhau, do các đn v này giao dch mua bán vi nhng
nhà cung cp ging nhau hoc các nhà cung cp có nng lc sn xut ra cht lng
dch v lên lòng trung thành ca khách hàng theo hai hng thái đ và hành vi.
2. Mc tiêu và phm vi nghiên cu
2.1 Mc tiêu nghiên cu
Th nht, đ tài nghiên cu s nh hng ca các thành phn thuc cht
lng dch v đn lòng trung thành theo hai hng trung thành theo thái đ và trung
thành theo hành vi ca khách hàng mua sm ti siêu th Vinatex-Kon Tum.
Th hai, nghiên cu s nh hng ca lòng trung thành theo thái đ lên lòng
trung thành theo hành vi ca khách hàng mua sm ti siêu th Vinatex-Kon Tum.
- 3 -
Th ba, t kt qu phân tích, nghiên cu đa ra mt s ý kin đ xut cho
nhà qun tr ca Vinatex-Kon Tum ci thin cht lng dch v nhm nâng cao lòng
trung thành ca khách hàng đn mua sm ti siêu th.
2.2 Phm vi và phng pháp nghiên cu
tài này ch tp trung vào nghiên cu nhân t cht lng dch v nh
hng lên lòng trung thành ca khách hàng mua sm ti siêu th Vinatex-Kon Tum
và đc thc hin qua hai bc: nghiên cu đnh tính và nghiên cu đnh lng.
Nghiên cu đnh tính: đ xác đnh các khái nim nghiên cu, xây dng bng
câu hi, thang đo và thu thp các thông tin cn thit liên quan đn đi tng nghiên
cu nhm phc v cho phn nghiên cu đnh lng. Nghiên cu s dng phng
pháp tho lun nhóm đ ly ý kin t các khách hàng thng xuyên đi siêu th nhm
nhn din các yu t h cho là nhng tiêu chí quan trng khi quyt đnh la chn
mua sm ti mt siêu th. Bên cnh đó, tho lun nhóm còn nhm khám phá các
thang đo đ đo lng khái nim cht lng dch v, lòng trung thành theo thái đ và
trung thành theo hành vi trong nghiên cu. S lng mu d kin trong giai đon
này là 10 ngi, đây là nhng khách hàng n đi mua sm thng xuyên ti siêu th.
Nghiên cu đnh lng: Sau giai đon phng vn nhóm khách hàng, bng
câu hi hoàn chnh s chính thc đa vào kho sát vi đi tng là nhng khách
Chng 1: C s lý thuyt và mô hình nghiên cu
Chng 2: Thit k nghiên cu.
Chng 3: Tho lun kt qu nghiên cu
Phn 3: Kt lun - 5 -
Quy trình nghiên cu ca đ tài:
Nghiên cu đnh tính
Xác đnh vn đ nghiên cu, mc
nhiu thng hiu khác trong mt tp hp các thng hiu nh vy, (6) và là mt
chc nng ca các quá trình tâm lý (ra quyt đnh, đánh giá)”
Dick và Basu (1994) cho rng lòng trung thành ca khách hàng là th mnh
ca mi quan h gia thái đ tng đi ca mt cá nhân và s lui ti lp li, b nh
hng bi các tiêu chí xã hi và các yu t tình hung.
Theo Oliver (1999), lòng trung thành khách hàng là mt cam kt đc gi
vng nhm mua li mt sn phm hoc lui ti mt dch v nht quán trong tng
lai, do đó, to ra s mua lp đi lp li mt thng hiu ging nhau hoc mt b
thng hiu ging nhau, mc dù nhng nh hng thuc v tình hung và nhng n
lc marketing có tim nng gây ra s chuyn đi hành vi.
Lòng trung thành ca ngi tiêu dùng đi vi mt thng hiu nói chung
hay mt thng hiu dch v nh siêu th nói riêng, nói lên xu hng ca khách
- 7 -
hàng tiêu dùng thng hiu đó và lp li hành vi này (Chaudhuri 1999- trích dn:
Nguyn và Nguyn, (109- 2008).
1.1.1.2 Phân loi khách hàng trung thành
Theo Rhee và Bell (2002) khách hành trung thành là mt ch tiêu quan trng
đo lng cht lng ca ca hàng. Khách hàng có th là khách hàng trung thành dài
hn hoc ngn hn (Chang và Tu, 2005). Khách hàng trung thành dài hn không d
dàng thay đi vic la chn và tiêu dùng sn phm. Ngc li, khách hàng trung
thành ngn hn có th chuyn đi sn phm tt hn đ thay th. Lòng trung thành
ngn hn không phi là mt lòng trung thành thng hiu thc s bi vì mt khách
hàng trung thành dài hn s không mua thng hiu khác ngay c khi có mt s la
chn tt hn (Jones và Sasser, 1995). Vieira và Damacena (2007), khi nghiên cu
v lòng trung thành ca khách hàng đi vi siêu th đã chia khách hàng ra thành hai
nhóm đó là nhóm khách hàng trung thành và nhóm khách hàng không trung thành
đ thy đc s khác bit gia chúng.
theo hành vi
(1) Da vào hành vi thc t
(2) Không ngu nhiên
(3) D dàng thu thp
(1) Vic mua lp li không phân
bit vi lòng trung thành
thng hiu
(2) Nhy cm hn đi vi nhng
bin thiên trong ngn hn
(3) Khó đ chn la quyt đnh
đúng
o lng
theo thái đ
(1) Vic mua lp li đc
tách ra khi lòng trung
thành thng hiu.
(2) Ít nhy cm hn đi
vi nhng bin thiên trong
ngn hn
(3) D dàng hn đ
chn
la quyt đnh đúng
(1) S đi din có giá tr cho
thc t là không đm bo.
(2) Tính ngu nhiên.
(3) Khó thu thp.
Ngun: Mellens và ctg (1996)
- 9 -
Nh vy, vic nghiên cu lòng trung thành theo thái đ và theo hành vi đu
6. Nhu cu bt đnh: nhu cu v dch v luôn bin đi.
7. Quan h qua con ngi: con ngi đóng vai trò quan trng nht trong vic
cung cp dch v, ngi nhân viên chính là ngi va sn xut và va bán sn
phm.
8. Tính cá nhân: khách hàng đánh giá dch v da vào cm nhn cá nhân ca
mình rt nhiu.
9. Tính tâm lý: cht lng dch v đc đánh giá theo trng thái tâm lý ca
khách hàng
1.1.2.2 Cht lng dch v
nh ngha
Cht lng dch v là vn đ mà tt c các doanh nghip hin nay quan tâm.
Lý do là hin nay các doanh nghip không cnh tranh vi nhau v cht lng sn
phm vì gn nh các sn phm ca các doanh nghip đã có s tng đng v cht
lng. Do đó, dch v cung cp cho khách hàng chính là yu t đ các doanh nghip
nâng cao nng lc cnh tranh ca mình trên th trng.
Các nhà nghiên cu đã đnh ngha và đo lng khái nim cht lng dch v
trên nhiu quan đim khác nhau.
Cht lng dch v là mc đ mà mt dch v đáp ng đc nhu cu và s
mong đi ca khách hàng (Lewis và Mitchell, 1990; Asubonteng và ctg, 1996;
Wisniewski và Donnelly, 1996).
Edvardsson, Thomsson và Ovretveit (1994) cho rng cht lng dch v là
dch v đáp ng đc s mong đi ca khách hàng và làm tho mãn nhu cu ca
h.
Theo Parasuraman và ctg (1985, 1988), cht lng dch v là khong cách
gia s mong đi ca khách hàng và nhn thc ca h khi đã s dng qua dch v.
Theo Lehtinen và Lehtinen (1982), cht lng dch v phi đc đánh giá
trên hai khía cnh, th nht là quá trình cung cp dch v và th hai là kt qu ca
dch v.
- 11 -
- 12 -
hn so vi dch v, còn mô hình SERVPERF phù hp cho ngành hàng bán l mà
yu t dch v chim v trí quan trng hn.
Siu và Cheung (2001) đã chn khách hàng ca nm ca hàng thuc mt
chui ca hàng mua sm Hng Kông đ thc hin nghiên cu v cht lng dch
v. Nghiên cu này s dng thang đo ca Dabholkar và ctg (1996) và nghiên cu
đnh tính, kt qu là có 28 bin quan sát đc rút trích thành sáu nhân t (1) tng
tác cá nhân, (2) trng bày siêu th , (3) cam kt, (4) gii quyt vn đ, (5) chính
sách và (6) s tin li. Trong đó, yu t hình nh bên ngoài ca siêu th và các
chính sách nh hng ln nht đn cht lng dch v siêu th.
Kaul (2005) thc hin nghiên cu đ kim đnh mô hình RSQS đc phát
trin M ng dng vào n nh th nào. Kt qu ca nghiên cu cho thy, trái
vi các nghiên cu trc mô hình RSQS vi nm yu t không có giá tr n .
Ngi tiêu dùng n không phân bit gia nhng thuc tính dch v có liên quan
đn hai yu t “ tin cy” và “Chính sách”. Thêm vào đó, bin quan sát ca khái
nim “Tng tác cá nhân” và “C s vt cht” li cùng ti lên mt nhân t. Cui
cùng, nghiên cu tìm ra đc bn yu t ca cht lng dch v bao gm (1) s
thun tin, (2) cam kt, (3) trng bày và (4) lch s/s giúp ích.
Mt nghiên cu so sánh trong nc ca Nguyn và Phm (2007) đã ch ra
mô hình SERVPERF ca Cronin và Taylor (1992) cho kt qu tt hn ca
Parasuraman và ctg (1985, 1988) đi vi khách hàng đi mua sm siêu th.
Nguyen và Le (2007) thc hin nghiên cu s dng công c nguyên thy ca
Dabholkar và ctg (1996) đ áp dng vào thc hin thành ph H Chí Minh. Kt
qu nghiên cu cho thy rng cht lng dch v ca siêu th bao gm bn thành
phn (1) Nhân viên phc v, (2) trng bày siêu th, (3) chính sách phc v và (4) đ
tin cy. Trong đó, nhân viên phc v có nh hng mnh nht và trng bày siêu th
có nh hng yu nht đn cht lng dch v ca siêu th.
Nh vy, nhìn chung thì các nghiên cu ngoài nc và trong nc đu thc
hin nghiên cu cht lng dch v ca siêu th và ca hàng bán l thông qua mô
nghip.
- 14 -
1.1.2.4 Mi quan h gia lòng trung thành theo hành vi và trung thành theo
thái đ
Nghiên cu ca Musa (2005) xem xét mi quan h theo chui gia: s tha
mãn lòng trung thành theo thái đ lòng trung thành theo hành vi. Tác gi đã
kho sát 400 ngi mua nhng sn phm chm sóc sc khe và sc đp t nhng
ngi bán hàng trc tip trên th trng Malaysia. Nghiên cu này khng đnh khi
khách hàng tha mãn s dn đn lòng trung thành theo thái đ và lòng trung thành
theo thái đ có nh hng đn lòng trung thành theo hành vi.
Bandyopandhyay và Martell (2007) đã nghiên cu s nh hng ca lòng
trung thành theo thái đ lên hành vi trong th trng các sn phm kem đánh rng
thông qua vic kho sát 1800 khách hàng. T nghiên cu này, các tác gi này đã
khng đnh lòng trung thành theo thái đ thc s nh hng lên lòng trung thành
theo hành vi và đ xut mô hình nghiên cu lòng trung thành phi đc nghiên cu
theo hai hng thái đ và hành vi.
Liu và Tam (2010) sau khi tin hành nghiên cu 228 khách hàng mua sm
mt chui ca hàng tin li đã kt lun rng lòng trung thành theo thái đ và thói
quen là yu t thúc đy trung thành theo hành vi. iu này chng t lòng trung
thành theo thái đ có nh hng thun chiu lên lòng trung thành theo hành vi.
T nhng kt qu ca nghiên cu trên ta thy rng lòng trung thành ca
khách hàng nên đc xem xét hai khía cnh thái đ và hành vi. Trong đó, thái đ
có nh hng đn hành vi ca khách hàng do đó cn xem xét tác đng ca yu t
lòng trung thành theo thái đ lên lòng trung thành theo hành vi.
Mt nghiên cu khác th trng ngành hàng siêu th rng ln ca n
đc thc hin bi Rajesh và Margaret (2009). Trong nghiên cu này, tác gi đa ra
6 yu t ca mô hình nh hng lên lòng trung thành ca khách hàng:
H
1
H
2
H
1a
H
1b
H
1c
H
1d
H
1e
S tha mãn ca
khách hàng
Lòng
trung
thành
ca
khách
hàng
Chng trình
1.2.2 tài trong nc
Nguyn (2006) nghiên cu v cht lng dch v, s tha mãn, và lòng trung
thành ca khách hàng siêu th ti Tp.H Chí Minh” đa ra mô hình nghiên cu nh
sau:
Hình nh ca ca hàng
Cht lng dch v
S thun tin ca ca hàng
Cht lng sn phm
Giá c sn phm
S sn có ca sn phm mi
Lòng trung thành ca
khách hàng
S đ 1.2: Mô hình lòng trung thành ca khách hàng n
Ngun: Rajesh và Margaret (2009)
- 17 -
Trng bày siêu th
Mt bng siêu th
An toàn siêu th
THA MÃN
TRUNG
THÀNH
SIÊU TH
S đ 1.3: Mô hình mi quan h gia cht lng dch v siêu th, s tha mãn
và lòng trung thành
Ngun: Nguyn (2006)