B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.H CHÍ MINH
VÕ TH NH HNG
GII PHÁP PHÁT TRIN DCH V NGÂN HÀNG HIN
I TI NGÂN HÀNG U T VÀ PHÁT TRIN
VIT NAM CHI NHÁNH BC SÀI GÒN
LUN VN THC S KINH T
TP.H Chí Minh - Nm 2011
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
xin cam đoan đ tài lun vn thc s “Gii pháp phát trin dch v ngân hàng hin
đi ti Ngân hàng u t và phát trin Vit Nam Chi nhánh Bc Sài Gòn” là do
tôi t nghiên cu và trình bày. tài ca tôi cha đc ph bin trên các báo đài và
công trình nghiên cu ca tác gi nào khác.
TP.H Chí Minh, tháng 06 nm 2011.
Tác gi
MC LC
Trang ph bìa
Li cam đoan
Mc lc
Danh mc các ký hiu, ch vit tt
Danh mc các bng, biu
Li m đu
CHNG 1 : TNG QUAN V DCH V NGÂN HÀNG HIN I 1
1.1. Tng quan v dch v ngân hàng hin đi : 1
1.1.1. Dch v ngân hàng: 1
1.1.2. Dch v ngân hàng hin đi: 1
1.1.3. Các dch v ngân hàng hin đi: 2
1.2. Nhng ri ro khi phát trin DVNH hin đi : 9
1.3. iu kin đ phát trin DVNH hin đi : 10
1.4. Các nhân t nh hng đn s phát trin ca DVNH hin đi : 10
1.5. Vai trò ca dch v ngân hàng hin đi: 13
1.5.1. i vi nn kinh t : 13
1.5.2. i vi h thng ngân hàng : 14
1.5.3. i vi khách hàng: 15
1.6. Kinh nghim ca mt s nc v phát trin DVNH hin đi: 16
3.2. Gii pháp phát trin DVNH hin đi ti BIDV Bc Sài Gòn: 56
3.2.1. Gii pháp xây dng chin lc khách hàng: 56
3.2.2. Gii pháp qung cáo và tip th sn phm : 58
3.2.3. Gii pháp phát trin sn phm dch v ngân hàng trn gói : 59
3.2.4. M rng mng li kênh phân phi : 60
3.2.5. Gii pháp v nhân s : 61
3.2.6. Mt s gii pháp khác : 63
3.3.Mt s kin ngh đi vi BIDV Trung ng: 64
3.3.1. Xây dng chính sách lãi sut linh hot và biu phí dch v hp lý : 64
3.3.2. Hin đi hóa h thng công ngh thông tin: 65
3.3.3. y mnh phát trin DVNH truyn thng: 66
3.3.4. Tng cng phát trin dch v th : 67 3.3.5. y mnh phát trin dch v kiu hi : 68
3.3.6. Phát trin các dch v ngân hàng đin t : 69
3.3. Kin ngh đi vi Chính ph, NHNN Vit Nam : 70
Kt lun chng 3: 73
Kt lun: 74
Tài liu tham kho
Ph lc
DANH MC CÁC BNG, BIU
Bng 2.1 : Tình hình huy đng vn giai đon 2008 - 2010.
Bng 2.2 : Tình hình tín dng giai đon 2008 - 2010.
Bng 2.3 : S lng th và máy POS giai đon 2008 - 2010.
Bng 2.4 : C cu ngun thu dch v ròng giai đon 2008 - 2010.
Bng 2.5 : Tình hình trin khai DVNH hin đi giai đon 2008 - 2010.
Biu đ 2.1 : Tình hình huy đng vn giai đon 2008 - 2010.
Biu đ 2.2 : Tình hình tín dng giai đon 2008 - 2010.
Biu đ 2.3 : S lng th ni đa giai đon 2008 - 2010.
Biu đ 2.4 : C cu ngun thu dch v ròng giai đon 2008 – 2010.
Biu đ 2.5 : S lng BSMS giai đon 2008 – 2010.
Biu đ 2.6 : S lng Western Union giai đon 2008 – 2010.
S đ 2.1 : C cu t chc ti BIDV Bc Sài Gòn .
LI M U
1. S cn thit ca đ tài :
Trong nhng nm tr li đây, h thng Ngân hàng thng mi ca nc ta
đang bc vào cuc cnh tranh mi v phát trin các ngun thu khác ngoài dch v
ch yu t tín dng nhm thay đi t l c cu ngun thu, đó là phát trin và cnh
tranh trong lnh vc cung cp DVNH. Vi mt ngân hàng hin đi thì vic cung cp
kp thi các dch v tin ích, đa dng là điu kin cn thit đ nâng cao nng lc
cnh tranh và hiu qu hot đng. Các dch v đó có th chia làm hai nhóm: các
DVNH truyn thng và các DVNH hin đi. Các DVNH truyn thng có quá trình
vic phân tích kt qu hot đng kinh doanh đ đa ra các gii pháp phát trin sn
phm dch v ngân hàng hin đi ti BIDV Bc Sài Gòn.
- Phm vi nghiên cu ca đ tài là tình hình hot đng kinh doanh và phát trin sn
phm dch v ngân hàng hin đi ti BIDV Bc Sài Gòn t nm 2007 đn nm
2010.
4. Phng pháp nghiên cu :
Qua nhng d liu đã có trong quá trình hot đng ca BIDV Bc Sài Gòn,
cùng vi nhng đánh giá tng quan ca tác gi đi vi các nhân t làm nh hng
đn s phát trin sn phm dch v ca BIDV Bc Sài Gòn đã giúp cho tác gi có
nhng phân tích và đa ra nhng gii pháp phù hp, vic nghiên cu ca tác gi
da trên c s phng pháp lun ch ngha duy vt bin chng và duy vt lch s,
đng thi tác gi cng đã s dng phng pháp tng hp, thng kê, phân tích và so
sánh đ t đó đa ra nhng gii pháp phù hp cho s phát trin DVNH hin đi ti
BIDV Bc Sài Gòn.
5. Ý ngha khoa hc và thc tin ca đ tài :
Thông qua vic đánh giá thc trng phát trin sn phm dch v ca BIDV
Bc Sài Gòn và tìm ra nhng nguyên nhân nh hng đn s phát trin này s mang
li mt s ý ngha thc tin cho BIDV Bc Sài Gòn t đó nêu lên nhng gii pháp
nhm hoàn thin và phát trin sn phm dch v ngân hàng hin đi gn lin vi
tình hình thc t ti BIDV Bc Sài Gòn.
6. Kt cu ca đ tài : tài gm nhng ni dung chính sau : Li m đu
Chng I : Tng quan v dch v ngân hàng hin đi.
Chng II : Thc trng phát trin dch v ngân hàng hin đi ti BIDV Bc Sài
Gòn.
Chng III : Gii pháp phát trin dch v ngân hàng hin đi ti BIDV Bc Sài Gòn.
Kt lun
1
2
danh mc dch v, cung cp ngày mt nhiu các dch v mi cho khách hàng. Các
dch v hin đi ra đi đã mang li nhiu li ích cho ngi s dng, giúp h có th
s dng mi dch v tài chính ti mt ngân hàng đt ti mt đa đim nht đnh. Và
theo nh P.Rose, các ngân hàng thng mi ngày nay đã tr thành các “siêu th tài
chính” cung cp đy đ các dch v t ngân hàng đn bo him, chng khoán di
cùng mt mái nhà.
Lnh vc dch v ngân hàng không ngng đc ci tin do sc ép cnh tranh
t các t chc tài chính, t đòi hi ngày càng cao ca ngi s dng, t s d b
nhng rào cn trong h thng lut pháp và đc bit t s phát trin nh v bão ca
công ngh thông tin. T s ci tin, đi mi đó mà các dch v ngân hàng hin đi
đã ra đi và phát trin. Các ngân hàng có th gii thiu ra th trng nhng dch v
hoàn toàn mi hoc cung cp nhng dch v truyn thng theo nhng phng thc
mi có hàm lng công ngh thông tin cao.
Nh vy, dch v ngân hàng hin đi là nhng dch v ngân hàng truyn
thng đc nâng cp, phát trin trên nn tng công ngh hin đi và nhng dch v
hoàn toàn mi đc cung cp nhm đem li nhng tin ích cho ngi s dng.
Có th thy, các DVNH hin đi rt đa dng và phong phú. Nu nh s cung
cp các dch v hoàn toàn mi thng bt ngun t s m rng ca ngân hàng sang
các lnh vc mi nh bo him, chng khoán …t s kt hp các gói sn phm đã
có đ to nên mt gói sn phm mi hoc t vic gii thiu mt sn phm mi đã
có nc ngoài vào th trng trong nc, thì nhng ci tin v quy trình cung ng
thng xut hin do s phát trin vt bc ca công ngh thông tin. S bùng n ca
công ngh thông tin đã mang li nhng tác đng to ln đn mi mt, mi lnh vc
ca đi sng kinh t – xã hi, trong đó có lnh vc ngân hàng. Nhiu dch v ngân
hàng trc đây nh ch có trong m thì nh có s phát trin vt bc ca công ngh
thông tin đã tr thành hin thc, ví d nh thanh toán đin t, các kênh phân phi
đin t …
1.1.3. Các dch v ngân hàng hin đi: Hin nay, các ngân hàng không ngng m
công ngh tin hc trong lnh vc tài chính ngân hàng. Th ngân hàng là công c
thanh toán do ngân hàng phát hành th cp cho khách hàng s dng đ thanh toán
4
hàng hóa dch v hoc rút tin mt trong phm vi s d tin gi ca mình hoc hn
mc tín dng đc cp. Th ngân hàng còn dùng đ thc hin các dch v thông
qua h thng giao dch t đng hay còn gi là h thng t phc v ATM.
Th tín dng (credit card ):
Th tín dng là mt phng tin thanh toán không dùng tin mt cho phép
ngi s dng kh nng ch tiêu trc tr tin sau. Khong thi gian t khi th đc
dùng đ thanh toán hàng hóa, dch v ti lúc ch th phi tr tin cho ngân hàng
ph thuc vào tng loi th tín dng ca các t chc khác nhau. Nu ch th thanh
toán toàn b s d n vào ngày đn hn, thi gian này s tr thành thi gian ân hn
và ch th hoàn toàn đc min lãi đi vi s d n cui k. Tuy vy, nu ht thi
gian này mà toàn b s d n cui k cha đc thanh toán cho ngân hàng thì ch
th s chu nhng khon phí và lãi chm tr. Khi toàn b s tin phát sinh đc
hoàn tr cho ngân hàng, hn mc tín dng ca ch th đc khôi phc nh ban đu.
Các t chc tài chính nh ngân hàng hay các công ty tài chính phát hành th
tín dng cho khách hàng da trên uy tín và kh nng đm bo chi tr ca tng khách
hàng. Kh nng đm bo chi tr đc xác đnh da trên tng hp nhiu thông tin
khác nhau nh thu nhp, tình hình chi tiêu, mi quan h sn có đi vi các t chc
tài chính, đa v xã hi … ca khách hàng. Do đó, mi khách hàng có nhng hn
mc tín dng khác nhau. Cng t vic thm đnh và phân loi khách hàng mà các
ngân hàng cng nh các t chc tài chính đa ra nhiu sn phm th tín dng đa
dng nh th tín dng Visa, MasterCard có th Vàng (Gold) và th Chun
(Classic/Standard)…
Khi s dng th, thay vì tr bng tin mt, ch th xut trình th tín dng ca
mình ti các đim cung ng hàng hóa, dch v có chp nhn th đ thanh toán.
Th ghi n :
Th ghi n bao gm th ghi n ni đa và th ghi n quc t. Th ATM là
hàng và đc gii quyt nhanh chóng.
Ngân hàng ti nhà (Home-banking): ng dng và phát trin Home-
banking là mt bc phát trin chin lc ca các NHTM Vit Nam trc sc ép
rt ln ca tin trình hi nhp toàn cu v DVNH. ng v phía khách hàng,
6
Home-banking đã mang li nhng li ích thit thc nh tit kim chi phí, thi gian.
Và khu hiu “Dch v Ngân hàng 24 gi mi ngày, by ngày mi tun” chính là u
th ln nht mà mô hình Ngân hàng truyn thng không th nào sánh đc. Hin
nay, dch v Home-banking đã đc nhiu NH ng dng và trin khai rng rãi.
Home-banking đc xây dng trên mt trong hai nn tng h thng các phn
mm ng dng (Software Base) và nn tng công ngh Web (Web Base), thông qua
h thng máy ch, mng Internet và máy tính con ca khách hàng, thông tin tài
khon s đc thit lp, mã hóa, trao đi và xác nhn yêu cu s dng dch v. Mc
dù có mt s đim khác bit, nhng nhìn chung, quy trình s dng dch v Home-
banking bao gm các bc c bn sau:
- Bc 1: Thit lp kt ni (khách hàng kt ni máy tính ca mình vi h thng
máy tính ca Ngân hàng qua mng Internet (dial-up, Direct-cable, LAN, WAN…),
sau đó truy cp vào trang Web ca Ngân hàng phc v mình (hoc giao din ngi
s dng ca phn mm). Sau khi kim tra và xác nhn khách hàng, khách hàng s
đc thit lp mt đng truyn bo mt và đng nhp vào mng máy tính ca
Ngân hàng.
- Bc 2: Thc hin yêu cu dch v (khách hàng có th s dng rt nhiu DVNH
đin t phong phú và đa dng nh truy vn thông tin tài khon, chuyn tin, hy b
vic chi tr séc, thanh toán đin t… và rt nhiu dch v trc tuyn khác).
- Bc 3: Xác nhn giao dch, kim tra thông tin và thoát khi mng (thông qua
ch ký đin t, xác nhn đin t, chng t đin t…); khi giao dch đc hoàn tt,
nhng thông tin chng t cn thit s đc qun lý, lu tr và gi ti khách hàng
khi có yêu cu.
Ngân hàng qua đin thoi (Phone-banking):
Các dch v Mobile-banking cung cp: Khách hàng có th kim tra s d tài
khon; lit kê giao dch, thông báo s d, t giá và lãi sut t đng; thanh toán hóa
đn tin đin, nc, đin thoi, internet và np tin vào th…
Call center: Call center là dch v Ngân hàng qua đin thoi vi các tin ích
sau:
8
- Cung cp tt c các thông tin v sn phm, dch v ca Ngân hàng, bao gm tin
gi thanh toán, tit kim, cho vay, chuyn tin ….
- Gii thiu qua đin thoi các sn phm th ca Ngân hàng.
- ng ký làm th qua đin thoi.
- ng ký vay cho khách hàng cá nhân qua đin thoi.
- Thc hin thanh toán các hóa đn tin đin, nc, đin thoi, Internet, truyn hình
cáp, bo him…và các hình thc chuyn tin khác.
- Tip nhn qua đin thoi các khiu ni, thc mc t khách hàng khi s dng sn
phm, dch v ca Ngân hàng.
- Dch v chuyn tin t tài khon cá nhân vào th thanh toán rt thun tin cho
khách hàng đang đi công tác, du lch nc ngoài cn chuyn tin vào th đ đáp
ng kp thi nhu cu chi tiêu ca khách hàng.
Kiosk Ngân hàng:
Là s phát trin ca dch v Ngân hàng hng ti vic phc v khách hàng
vi cht lng cao nht và thun tin nht. Trên đng ph s đt các trm làm vic
vi đng kt ni Internet tc đ cao. Khi khách hàng cn thc hin giao dch hoc
yêu cu dch v, h ch cn truy cp, cung cp s chng nhn cá nhân và mt khu
đ s dng dch v ca h thng Ngân hàng phc v mình. Hin nay, NH TMCP
K Thng đã th nghim dch v này ti hi s Ngân hàng.
SMS banking: Khách hàng có th truy vn thông tin và giao dch vi ngân
hàng bng cách dùng đin thoi di đng đ nhn tin theo cú pháp đã đc quy đnh
trc.
Các tin ích ca dch v :
ngay ti thi đim rút tin.
- K gian s thc hin đc mi giao dch liên quan đn tài khon nu ly cp đc
mã truy cp và mt khu truy cp tài khon trên internet và đin thoi.
- Góp phn làm mt an ninh, trt t xã hi khi xut hin ngày càng nhiu ti phm
nh hacker vi tính, ct phá máy ATM đ ly cp tin, mo danh ch tài khon giao
dch online vi ngân hàng…
- Ngân hàng s tht thoát tin nu không phát hin kp thi các sai phm.
10
1.3. iu kin đ phát trin DVNH hin đi :
- u t công ngh và m rng h tng thanh toán: Công ngh là ct li, nn tng
bên trong, DVNH hin đi là yu t th hin bên ngoài. Nh vy, nhìn s vào s
phát trin ca DVNH hin đi là nhn thy trình đ phát trin ca công ngh đn
mc đ nào. DVNH hin đi phát trin th hin qua tin ích; tin ích càng cao thì
chng t DVNH hin đi phát trin càng tt và ngc li. Do đó, vic đu t phát
trin h tng k thut công ngh các NHTM là điu kin tiên quyt.
- Xác đnh sn phm, th trng và khách hàng: Phi hiu rng không phi th
trng có sn phm nào thì các NH phi có đy đ các sn phm đó. Vn đ quan
trng là phi tùy thuc vào kh nng, điu kin và đc đim hot đng ca tng
ngân hàng mà phát trin sn phm phù hp và quan trng hn ht sn phm đó là
li th ca ngân hàng. i vi doanh nghip ngoài các sn phm truyn thng nh
y nhim chi, NH phi phát trin mnh các sn phm DVNH hin đi khác. Mi
ngân hàng tùy và kh nng, đc đim, điu kin nên có th la chn cho mình phân
khúc th trng và khách hàng mc tiêu khác nhau.
- Tính an toàn: Phi xác đnh vic đm bo tính an toàn trc ht trách nhim phi
thuc v chính các NHTM, đc bit là an toàn hot đng ca các ATM, an toàn tài
sn và an toàn cho con ngi. Bên cnh đó NHNN phi có chính sách qun lý phù
hp, trong đó yu t chun mc an toàn là điu kin bt but các NHTM phi tuân
th khi phát trin các DVNH hin đi.
- S phi hp đng b gia các ngành: C ch phi hp phi bt đu t c ch
hoá sn phm DVNH hin đi theo nhu cu ngày càng cao ca khách hàng. ng
thi giúp ngân hàng thc hin khi lng ln các giao dch mt cách nhanh chóng,
an toàn và chính xác.
Ngoài các dch v ngân hàng truyn thng nh tín dng, huy đng vn,
thanh toán…NHTM còn cung cp cho khách hàng nhiu dch v ngân hàng hin đi
nh Mobilebanking, homebanking, internetbanking… ây chính là nhng dch v
đòi hi k thut công ngh tiên tin. Phát trin và ng dng công ngh ngân hàng
12
trong hot đng kinh doanh là yu t c bn to nên s khác bit v kh nng cung
ng dch v ca mi ngân hàng.
Trình đ qun lý và cht lng ngun nhân lc:
Trong xu th phát trin và cnh tranh hin nay, nu nh công ngh đc xem
là yu t to ra s đt phá, khác bit cho DVNH hin đi thì mt trong nhng yu t
quan trng tác đng đn s hoàn thin và phát trin chính là nng lc qun tr điu
hành và cht lng ngun nhân lc.
Nhân t con ngi đc xem là ngun lc thit yu đi vi mi ngân hàng.
Cht lng DVNH cao hay thp ph thuc nhiu vào kh nng phc v ca nhân
viên ngân hàng. đáp ng nhu cu ca khách hàng nhanh chóng và chính xác, đi
ng nhân viên phi đc đào to bài bn, nm vng quy trình nghip v, bit làm
ch công ngh và tác phong phc v chuyên nghip.
Các đnh hng chin lc và chính sách ca ngân hàng :
Tu vào chin lc kinh doanh, chin lc phát trin dch v mà danh mc
dch v các ngân hàng cung cp s có nhng đc đim khác nhau. Trên thc t,
DVNH hin đi ca các ngân hàng thng mi vn cha đa dng và cha khác bit,
th trng mc tiêu ca các ngân hàng này cha rõ ràng là tp trung bán buôn hay
s chuyn sang bán l nh các ngân hàng thng mi c phn. Các ngân hàng
thng mi c phn đã xác đnh mc tiêu là phc v các DNVVN và khách hàng cá
nhân là ch yu, vì vy danh mc dch v ca các ngân hàng thng mi c phn
thng đa dng, nhiu tin ích và hng đn s tho mãn nhu cu khách hàng nhiu
1.5.Vai trò ca dch v ngân hàng hin đi:
1.5.1.i vi nn kinh t:
Dch v ngân hàng là mt trong nhng du hiu cho thy trình đ phát trin
ca mt quc gia, do vy vic phát trin dch v ngân hàng hin đi trong xu th
quc t hóa hin nay ngày càng có ý ngha to ln đi vi nn kinh t, c th:
Dch v ngân hàng hin đi giúp tng quá trình lu thông tin t và hàng hóa.
Các dch v ngân hàng hin đi cho phép khách hàng gim lng giao dch
tin mt. Các giao dch không dùng tin mt cho phép ngi bán hàng nhanh chóng
nhn đc tin thanh toán, bt chp khong cách đa lý vi khách hàng …do đó có
14
th yên tâm tin hành giao hàng mt cách nhanh chóng nht, sm thu hi vn đ
đu t tip tc sn xut hay mua bán. Nh vy, các dch v thanh toán trc tuyn
giúp thúc đy vòng quay ca đng vn, hay nói cách khác, làm tng lu thông tin
t và hàng hóa.
Dch v ngân hàng hin đi giúp hin đi hóa h thng thanh toán.
Tin cao hn mt bc, các dch v ngân hàng hin đi to ra mt loi tin
mi – tin s hóa, không ch tha mãn các tài khon ti ngân hàng mà hoàn toàn có
th dùng đ mua các hàng hóa thông thng. Qui trình giao dch đc đn gin và
nhanh chóng, chi phí giao dch đc gim bt đáng k và tính an toàn đc đm
bo hn, bi tin s hóa không chim mt không gian hu hình nào mà có th
chuyn mt na vòng trái đt ch trong chp mt bng vn tc ca ánh sáng.
Dch v ngân hàng hin đi góp phn thúc đy s phát trin ca thng mi,
đc bit là thng mi đin t
Các dch v ngân hàng hin đi ra đi đã làm cho vn đ thanh toán tr nên
thun tin hn nhiu. Nh các phng thc thanh toán hin đi mà doanh nghip có
nhiu s la chn hn trong các giao dch thng mi. Xét trên nhiu phng din
các dch v ngân hàng đin t, đc bit là dch v thanh toán trc tuyn là nn tng
ca các h thng thng mi đin t. S khác bit c bn gia thng mi đin t
vi các ng dng khác cung cp qua mng Internet chính là kh nng thanh toán