MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHO TRẺ
4-5 TUỔI LÀM QUEN VĂN HỌC
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Việc cho trẻ LQVH ngay từ lứa tuổi Mầm non là cơ sở tốt giúp trẻ hình thành
và phát triển nhân cách con người.
Đối với trẻ thơ một trong những nhiệm vụ cơ bản của việc giáo dục nhân cách
cho trẻ là hình thành ở trẻ yêu thiên nhiên yêu cuộc sống con người qua đó trẻ biết
kính yêu ông bà, bố mẹ, anh chị, tình cảm thương yêu quan tâm tới bạn bè em nhỏ,
luôn có thái độ chăm sóc vật nuôi cây trồng
Bộ môn văn học nói chung và văn vọc trẻ thơ nói riêng là kho tàng quý báu
được khai thác không ngừng để phục vụ cho việc bồi dưỡng tâm hồn trẻ. Đặc biệt
là các tác phẩm thơ truyện dành cho trẻ mầm non với hình tượng nghệ thuật gần
gũi phù hợp với nhận thức của trẻ được áp dụng cho từng lứa tuổi. Đã từng bước
chấp cánh cho trẻ vươn tới bao ước mơ, bao điều tốt đẹp.
Trẻ Mầm non không thể cảm nhận được nội dung nghệ thuật của bài thơ, câu
chuyện khi thiếu sự tác động của cô giáo và người lớn xung quanh. Bởi trẻ chưa
biết đọc mà phải nhờ vào sự tổ chức, hướng dẫn qua giọng đọc kể của cô giáo làm
cho tác phẩm văn học đến với các cháu trở thành nhân tố phát triển tư duy, trí
tưởng tượng, thẩm mỹ, hình thành nhân cách và giáo dục đạo đức cho trẻ
Xuất phát từ vấn đề trên hơn nữa bản thân tôi là một giáo viên trực tiếp đứng
lớp chăm sóc giáo dục các cháu 4-5 tuổi nên tôi mạnh dạn chọn đề tài "Một số
biện pháp nâng cao chất lượng cho trẻ 4-5 tuổi LQVH" này với mục đích giúp trẻ
dễ dàng hơn trong việc cảm nhận ngôn ngữ nghệ thuật của thơ - truyện và biết thể
hiện nó bằng ngôn ngữ, hành động của trẻ
II. ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH:
1. Thuận lợi:
- Được sự quan tâm giúp đỡ của Ban giám hiệu nhà trường đầu tư chỉ đạo, tạo
điều kiện về cơ sở vật chất, phương tiện thực hiện.
- Được tham gia các lớp bồi dưỡng, kiến tập do phòng Giáo dục tổ chức.
- Được sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trường về kế hoạch thực hiện chuyên đề
theo giai đoạn nên tôi đã chủ động trong việc lên kế hoạch, nội dung, biện pháp

Ví dụ 2: Với nghệ thuật nhân cách hóa, nhà thơ Đàm Thị Lam Luyến đã viết
lên bài thơ “Em yêu nhà em”
Chẳng đâu bằng chính nhà em
Có đàn chim sẻ bên thềm lúi lo
Có nàng gà mái hoa mơ
Cục ta cục tác như vừa đẻ xong
Có bà chuối mật lưng ong
Có ông ngô bắp râu hồng như tơ
Có ao muống với cá cờ
Em là chị Tấm đợi chờ Bống lên
Có đầm ngào ngạt hoa sen
Ếch con học nhạc Dế mèn ngâm thơ
Dù đi xa thật là xa
Chẳng đâu vui được như nhà của em
Bài thơ nói lên một vẻ đẹp thật sinh động, ngộ ngĩnh đáng yêu vây xung
quanh ngôi nhà em bé, làm cho người nghe bài thơ cảm thấy như mình được xích
gần đến với những gì viết trong thơ.
- Thông qua việc tự học tự bồi dưỡng kiến thức văn học, giúp giáo viên hiểu
rõ và truyền thụ tác phẩm văn học đến với trẻ có hiệu quả hơn.
- Bồi dưỡng kiến thức văn học không chỉ nghiên cứu tác phẩm mà còn phải
chú ý đến việc nghiên cứu tài liệu sách báo truyền hình.
Hàng ngày tôi tranh thủ giờ trực trưa hay các ngày nghỉ trong tuần dành một
đến hai tiếng để đọc tài liệu dành cho giáo viên Mầm non “Phương pháp làm quen
truyện thơ dành cho lứa tuổi Mầm non, tập san dành cho Giáo dục Mầm non, xem
các bài soạn mẫu gợi ý, sưu tầm sách truyện mẫu giáo phù hợp để đọc cho trẻ
nghe.
- Đọc báo chí, xem truyền hình có những chuyên mục bổ ích dành cho giáo
viên Mầm non như: Chương trình thiếu nhi, khoa học giáo dục, . . .
Tôi thấy biện pháp cập nhật thông tin, làm giàu vốn kiến thức hiểu biết sâu về
chuyên môn nghề nghiệp, là phương tiện làm phong phú tâm hồn, nâng cao trình

Ví dụ: Truyện “Tích Chu” đoạn đầu kể chậm rãi, chú ý nhấn vào các chi tiết
“Có thức gì ngon bà cũng để phần cho Tích Chu, ban đêm Tích Chu ngủ, bà
thường thức để quạt cho Tích Chu” và câu so sánh “Lòng bà thương Tích Chu cao
hơn trời, rộng hơn biển”.
Rồi giọng nói của bà chậm rãi, mệt mỏi hơn, nhỏ hơn bình thường thể hiện ở
câu “Tích Chu ơi cho bà ngụm nước, bà khát khô cả cổ rồi”
- Giọng của Tích Chu kêu lên hốt hoảng lo sợ, cường độ giọng hơi to hơn và
nhịp độ cũng nhanh hơn bình thường ở câu Tích Chu gọi bà “Bà ơi, bà ở lại với
cháu đi cháu sẽ lấy nước cho bà uống” khi kể kết hợp với ánh mắt cử chỉ hốt hoảng
lo sợ thể hiện trên vẻ mặt, ánh mắt của cô giáo

- Giọng Tích Chu tha thiết
Giọng bà chậm rãi và hơi nhỏ hơn
Giọng bà tiên ấm, nhẹ nhàng, vang xa…
Kể chú ý vào chi tiết Tích Chu lặn lội trên đường để lấy nước suối tiên cho
bà uống và câu “Từ đây Tích Chu hết lòng thương yêu chăm sóc bà”.
Qua thực hiện phương pháp này tôi thấy đọc kể là một vấn đề rất quan trọng,
qua đọc giúp trẻ dễ dàng hiểu được nội dung tác phẩm, tập trung chú ý, xuất hiện
sự hồi hộp lo lắng chờ đợi được thể hiện trên trẻ. Chính vì thế mà tôi thường xuyên
luyện tập giọng đọc kể cho mình:
+ Trước hết tôi xác định giọng đọc, phối hợp ánh mắt cử chỉ điệu bộ minh
họa tự nhiên thoải mái, hấp dẫn phù hợp với nội dung.
Tôi cho đây là một vấn đề quan trọng đòi hỏi giáo viên rèn luyện khả năng
này bằng cách:
- Nghe băng đĩa truyện – thơ dành cho trẻ Mầm non.
- Học hỏi qua giáo viên dạy giỏi môn LQVH
- Dự giờ dạy mẫu các trường Mầm non có các tiết dạy chất lượng cao.
- Chú ý lắng nghe các ý kiến góp ý xây dựng tiết dạy, cần ghi chép những
điều tâm đắc để học hỏi rút kinh nghiệm của bản thân.
- Kiên trì chịu khó tự học, tự bồi dưỡng tập đọc, tập kể nhiều lần, để bộc lộ

mọi nơi trong một số giờ học và các hoạt động khác:
Ví dụ: Môn MTXQ: Tìm hiểu về “một số loaịi rau” tôi lồng vào cho trẻ bài
thơ “Họ nhà rau”, “Cây cải nhỏ”
Tìm hiểu về một số vật nuôi trong gia đình có mỏ, 2 chân lồng vào trẻ đọc
bài thơ “Con gà”
Tìm hiểu về Bác Hồ lồng vào bài thơ “Bác Hồ của em”.
Ví dụ: Môn Toán “Dạy số lượng 5” lồng vào bài thơ “Họ nhà rau”. Hỏi trẻ
trong bài thơ nói về mấy loại rau?
Trẻ đếm và nói kết quả 5 Loại rau
Ví dụ: Môn Âm nhạc: Dạy bài hát “Cháu yêu bà”
Cô có thể lồng vào cho trẻ đọc bài thơ “Giúp bà” nhằm giúp trẻ yêu bà và
giúp đỡ bà.
Ví dụ: Môn Tạo hình: “Vẽ con cá” cô lồng vào cho trẻ đọc bài thơ “Con cá
vàng”
(*) Trong những giờ đón trả trẻ tôi thường hay đưa thơ truyện vào đọc cho trẻ
nghe, dạy trẻ đọc, tôi tìm những bài thơ câu chuyện phù hợp với từng chủ điểm
Ví dụ: Vào đầu năm học tôi thường tìm những bài thơ như: “Bạn mới đến
trường”, vào giờ đón trẻ đọc cho trẻ nghe bài thơ “Lời chào buỏi sáng”…. Nhằm
giúp trẻ hiểu và lễ phép chào hỏi, biết thương yêu quan tâm giúp đỡ bạn.
Hay nhân dịp 8/3 tôi đưa vào cho trẻ đọc một số bài thơ, câu chuỵện có ý
nghĩa về bà, mẹ, cô giáo, chị như bài thơ “Quà 8/3”, “Giúp bà”, “Cô và mẹ”…
Qua đó giúp trẻ hiểu về ý nghĩa của ngày 8/3 là ngày của bà, mẹ, cô giáo,
chị… Từ đó trẻ quan tâm đến bà, mẹ, cô giáo, chị, bạn gái, … hơn.
Vào những giờ hoạt động ngoài trời “Quan sát hoa hồng” tôi lồng vào cho
trẻ đọc bài thơ “Cây hồng”. Vào mùa hè cho trẻ quan sát “Bầu trời” cô có thể lồng
vào cho trẻ đọc bài thơ “Ông mặt trời”, “Nắng” qua đó giúp trẻ hiểu được nắng
nóng của mùa hè, giáo dục trẻ đi học đội mũ, nón.
Giờ hoạt động vui chơi cô cho một số trẻ về góc xem truyện tranh, tập kể
chuyện sáng tạo, cho trẻ đọc thơ kết hợp từ và hình ảnh…
Trong giờ ngủ trưa: Trước giờ đi ngủ cô cho trẻ đọc bài thơ “Ngủ” hoặc bài

- Đọc diễn cảm 35 50% - 60% 70% - 80%
- Thuộc nhiều, nhanh 35 70% - 75% 85% - 90%
- Phát triển ngôn ngữ,
diễn đạt tốt
35 65% - 70% 80% - 90%
V. BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Giáo viên Mầm non phải thường xuyên học tập bằng nhiều hình thức, mở
rộng học đại học tại chức, bồi dưỡng thường xuyên, tập huấn tham khảo tài liệu
chuyên nghành, học hỏi đồng nghiệp để có kiến thức hiểu biết sâu rộng trong
chuyên môn, kịp thời cập nhật các thông tin làm phong phú tâm hồn và nâng cao
về mọi mặt.
Là giáo viên Mầm non phải có tâm hồn cao đẹp trái tim nhân hậu, yêu nghề
mến trẻ, hiểu được tâm lý trẻ và khả năng nhận biết của trẻ từ đó để có biện pháp
giáo dục phù hợp với từng cá nhân trẻ. Thông qua chuyên đề LQVH này, trước hết
giáo viên phải yêu thích văn học, có khả năng cảm thụ các tác phẩm văn học, có
khả năng cảm nhận cái hay cái đẹp trong các tác phẩm thơ truyện, hiểu và biết thể
hiện bằng chính cảm xúc của mình, phải xác định được giọng đọc kể của từng bài
thơ, từng câu chuyện.
- Phải luyện giọng đọc kể diễn cảm phối hợp với ánh mắt cử chỉ điệu bộ
minh họa phù hợp với nội dung tác phẩm. Nhằm thu hút sự chú ý tập trung của trẻ.
- Phải chú ý đầu tư nghiên cứu tìm ra các phương pháp hướng dẫn trẻ có
sáng tạo phù hợp mang lại hiệu quả cao.
- Biết lồng ghép các nội dung hợp lý trên các tiết học và các hoạt động trong
một ngày một cách phù hợp không áp đặt trẻ.
- Chú ý thường xuyên rèn kĩ năng nghe, đọc cho trẻ.
- Phải biết xử lý tốt các tình huống sư phạm, luôn tìm cách tạo tình huống
cho trẻ để trẻ có cơ hội bộc lộ năng khiếu, tạo cơ hội để trẻ được thực hiện sở thích
của mình.
- Tạo cơ hội để trẻ sửa sai những gì trẻ chưa làm được.
- Chú ý tới việc phối hợp với phụ huynh để thống nhất phương pháp giáo

Hương
NĂM HỌC: 2009 – 2010