B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O
TR

NGă

IăH CăKINHăT ăTHĨNHăPH ăH ăCHệăMINH

LểăM ăKIM

PHÂN TÍCH NH NG Y U T
S

TÁCă

NGă

N

CH P NH N CÔNG NGH TRONG VI C

NG D NG H TH NG THÔNG TIN QU N LÝ
T I B NH VI Nă AăKHOAă

NG NAI

LU NăV NăTH CăS ăKINHăT

Tp.ăH ăChíăMinhăậ N mă2015


B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O


NGăD NăKHOAăH C:ăGS.TS. HOĨNGăTH ăCH NH

Tp.ăH ăChíăMinhăậ N mă2015


L IăCAMă OAN
H c viên Lê M Kim xin cam đoan: “Toàn b n i dung c a bài lu n v n
này là công trình nghiên c u th c s c a cá nhân, đ

c th c hi n theo đ c

nghiên c u. Các s li u dùng đ phân tích, nh ng k t lu n nghiên c u đ
bày trong lu n v n này là trung th c và ch a t ng đ

c trình

c công b ra ngoài d

b t c hình th c nào.”

H c viên Lê M Kim xin ch u trách nhi m v nghiên c u c a mình.
Tp. H Chí Minh, ngày 01 tháng 4 n m 2015
H c viên

ng
i


M CăL C

2.1.2 Các n i dung chu n hóa ............................................................. 10
2.1.2.1 Ti p nh n b nh nhân, khám và đi u tr b nh ..................... 10
2.1.2.2 Qu n lý c n lâm sàng ......................................................... 11
2.1.2.3 Qu n lý lâm sàng ................................................................ 11
2.1.2.4 Qu n lý d

c ph m ............................................................ 12

2.1.2.5 Qu n lý vi n phí ................................................................. 14
2.1.2.6 Báo cáo t ng h p ................................................................ 14
2.1.3 Khái ni m và lý thuy t v ý đ nh hành vi .................................. 14
2.1.3.1 Thuy t hành đ ng h p lý TRA .......................................... 14
2.1.3.2 Thuy t hành vi d đ nh TPB .............................................. 15


2.1.3.3 Mô hình ch p nh n công ngh nguyên b n (TAM) ........... 16
2.1.3.4 Mô hình ch p nh n công ngh phiên b n 2 (TAM 2) ........ 18
2.1.3.5 TAM trong l nh v c ch m sóc s c kh e ............................ 19
2.1.3.6 Nh ng bi n ngo i sinh trong mô hình TAM m
r ng ................................................................................................. 20
2.2 Gi thuy t nghiên c u ....................................................................... 20
2.2.1 Nh n th c tính h u d ng và nh n th c tính d s d ng ............ 20
2.2.2 H tr ng

i dùng cu i.............................................................. 21

2.2.3 i u ki n thu n l i .................................................................... 22
2.2.4 ào t o ....................................................................................... 22
2.2.5 S t nguy n .............................................................................. 23
2.2.6 S phù h p v i công vi c .......................................................... 23

3.2.5 Thang đo đào t o (5 bi n) .......................................................... 35
3.2.6 Thang đo s phù h p v i công vi c (2 bi n) ............................. 36
3.2.7 Thang đo minh ch ng k t qu (4 bi n) ...................................... 36
3.2.8 Thang đo s t tin (5 bi n) ........................................................ 36
3.2.9 Thang đo tr ng thái lo l ng (4 bi n) .......................................... 37
3.2.10 Thang đo chu n xã h i (4 bi n) ............................................... 38
3.2.11 Thang đo ý đ nh hành vi s d ng eHospital (5 bi n) .............. 38
3.2.12 Thang đo các y u t nhân kh u h c ........................................ 39
3.3 Thi t k m u...................................................................................... 40
3.3.1 Xác đ nh đ i t
3.3.2 Xác đ nh kích th

ng kh o sát ...................................................... 40
c m u ........................................................... 40

3.3.3 K thu t l y m u ........................................................................ 40
Ch

ng 4 - K t qu nghiên c u ........................................................................... 42
4.1 Thông tin m u nghiên c u ................................................................ 42
4.2 Ki m đ nh thang đo ........................................................................... 43
4.2.1 Nhân t “Nh n th c tính h u d ng” .......................................... 44
4.2.2 Nhân t “Nh n th c tính d s d ng” ....................................... 45
4.2.3 Nhân t “H tr ng

i dùng cu i” ............................................ 46

4.2.4 Nhân t “ i u ki n thu n l i” ................................................... 46
4.2.5 Nhân t “ ào t o” ..................................................................... 47
4.2.6 Nhân t “S phù h p v i công vi c” ......................................... 47

5.1.1.3 Y u t đi u ki n thu n l i .................................................. 64
5.1.1.4 Y u t đào t o .................................................................... 64
5.1.1.5 Y u t s phù h p v i công vi c........................................ 65
5.1.1.6 Y u t minh ch ng k t qu ................................................ 65
5.1.1.7 Y u t s t tin ................................................................... 66
5.1.1.8 Y u t tr ng thái lo l ng ..................................................... 67
5.1.1.9 Y u t chu n xã h i ............................................................ 68
5.1.2 So sánh k t qu nghiên c u v i các m c tiêu nghiên c u ......... 68
5.1.3 ụ ngh a c a nghiên c u ............................................................. 69
5.2 Gi i pháp nâng cao ý đ nh s

d ng eHospital t i BV K

ng Nai ................................................................................................. 70
5.3 H n ch c a nghiên c u và h

ng nghiên c u ti p theo ................. 72

K T LU N ............................................................................................ 74
TÀI LIÊU THAM KH O
PH L C


DANH M C T
TRA
TPB
TAM
CNTT
BV K


B ng 4.6.

tin c y thang đo nhân t “Nh n th c tính d s d ng” ............. 45

B ng 4.7.

tin c y thang đo nhân t “H tr ng

B ng 4.8.

tin c y thang đo nhân t “ i u ki n thu n l i” ......................... 46

B ng 4.9.

tin c y thang đo nhân t “ ào t o” ........................................... 47

B ng 4.10.

tin c y thang đo nhân t “S phù h p v i công vi c” ............. 47

B ng 4.11.

tin c y thang đo nhân t “Minh ch ng k t qu ”...................... 48

B ng 4.12.

tin c y thang đo nhân t “S t tin” ........................................ 48

B ng 4.13.


B ng 4.24. B ng k t qu ki m đ nh các gi thuy t mô hình ........................... 61


DANH M C CÁC HÌNH
Hình 2.1. Các phân h qu n lý chính c a h th ng eHospital ........................... 8
Hình 2.2. Mô hình ng d ng 03 l p (03 layers) ................................................ 9
Hình 2.3. Mô hình thuy t hành đ ng h p lý TRA (Fishbein and Ajzen ,1975) ..
.......................................................................................................................... 15
Hình 2.4. Mô hình thuy t hành vi d đ nh (TPB) (Ajzen, 1991) .................... 16
Hình 2.5. Mô hình ch p nh n công ngh TAM nguyên b n c a (Davis, 1989)
.......................................................................................................................... 16
Hình 2.6. Mô hình ch p nh n công ngh phiên b n 2 (Venkatesh, 2002) ...... 19
Hình 2.7. Mô hình nghiên c u đ xu t ............................................................ 28
Hình 3.1. Quy trình nghiên c u ....................................................................... 31


TÓM T T
Vi c ng d ng công ngh thông tin vào l nh v c ch m sóc s c kh e, đ c
bi t là ng d ng h th ng thông tin qu n lý đ ng b t i các b nh vi n
hi n nay đ

c xác đ nh là nhi m v tr ng đi m c a ngành Y t

53

n

c ta

. M t trong

c ngoài đo l

ng các khái ni m v s

ch p nh n công ngh trong l nh v c ch m sóc s c kh e. Có 49 bi n quan sát cho
11 khái ni m là: (1) nh n th c tính h u d ng, (2) nh n th c tính d s d ng, (3)
h tr ng

i dùng cu i, (4) đi u ki n thu n l i, (5) đào t o, (6) s phù h p v i

công vi c, (7) minh ch ng k t qu , (8) s t tin, (9) tr ng thái lo l ng, (10) chu n
xã h i và (11) ý đ nh hành vi s d ng. Ti n hành kh o sát đ nh tính hai l n, l n
đ u v i 05 ng

i đ hi u ch nh thang đo, l n sau v i 10 ng

i đ xác đ nh m c

đ rõ ràng, d hi u c a câu h i, t đó xây d ng b ng câu h i kh o sát đ nh l
và ti n hành kh o sát nhân viên B nh vi n
d

c s , đi u d

a khoa

ng Nai (g m các bác s ,

ng, k thu t viên và nhân viên hành chính). Nghiên c u đ


ng theo chi u thu n đ n ý

ng m nh nh t là nh n th c tính d s d ng, th

nhì là nh n th c tính h u d ng, th ba là tình tr ng lo l ng, th t là minh ch ng
k t qu , th n m là s phù h p v i công vi c và cu i cùng là h tr ng

i dùng

cu i.
D a vào k t qu nghiên c u, tác gi đã đ xu t m t s khuy n ngh cho các
nhà qu n lý BV K

ng Nai c ng nh đ i tác cung c p h th ng ph n m m

nh m nâng cao ý đ nh s d ng công ngh cho các nhân viên y t , h

ng đ n m t

b nh vi n hi n đ i v i vi c cung c p d ch v ch m sóc s c kh e ch t l
tin c y.

ng và


1

CH

NGă1ă- GI I THI U T NG QUAN V

vi n, nh ng nh ng ph n kháng có th có t phía nhân viên s d ng đ i v i công
ngh m i làm cho vi c áp d ng nó m t cách hi u qu tr nên khó kh n và m t
nhi u th i gian h n. Chính vì th , cùng v i xu h

ng vi tính hóa, vi c đánh giá

m c đ ch p nh n công ngh tr thành m t v n đ quan tr ng trong l nh v c
ch m sóc s c kh e ngày nay. Các nghiên c u v s ch p nh n công ngh vì v y
r t quan tr ng trong vi c phát tri n các h th ng thông tin qu n lý b nh vi n.
Bên c nh đó, các báo cáo c a Vi n Y h c (Institute of Medicine) n m 2003
cho th y t l các sai sót y khoa t i các b nh vi n M dao đ ng t 2.9% đ n
3.7%. Kho ng m t n a trong s đó là nh ng sai sót có th đ

c phòng ng a và

ng n ch n. Trong nh ng báo cáo trên, các nhà nghiên c u đã quan sát th y r ng
kho ng 44.000 đ n 98.000 b nh nhân thi t m ng vì nh ng sai sót trong l nh v c
y khoa, chi phí c a nh ng sai sót có th phòng ng a là vào kho ng 17 đ n 29 t
USD31. Bên c nh đó, m t s th ng kê phân tích khác ch ra r ng các b nh vi n
c n c i thi n tình tr ng thi u h t h th ng thông tin qu n lý y t và mô t nh ng


2

đ c đi m m i c n có c a các h th ng đó. Vì v y, vi c c i thi n các h th ng
thông tin trong l nh v c y t theo quan đi m c a ng

i s d ng c n đ

c đi u tra

ng d ng đ

ph n riêng l nh qu n lý nhân s , vi n phí, qu n lý kho d

c, b nh nhân ra vào

c t ng

vi n,… gây lãng phí nhân l c nh p s li u c a b nh vi n. Hi n nay, đã có m t s
b nh vi n l n đ u t m t h th ng thông tin hoàn ch nh có th qu n lý đ ng b
t ng th nh B nh vi n Gia

nh, B nh vi n H u Ngh , B nh vi n B nh Nhi t

i... Cùng v i s v n đ ng và phát tri n đó, BV K

ng Nai sau khi chuy n

sang c s m i, v i s m nh ch m sóc s c kh e nhân dân và t m nhìn v

n ra

qu c t , c ng l a ch n và tri n khai m t h th ng thông tin qu n lý t ng th b nh
đ u n m 2015. Th i đi m này, h th ng đang trong quá trình đ

c

chuy n giao cho b nh vi n, v n đ đ t ra là rút ng n th i gian c n thi t đ

n


eHospital c a các nhân viên BV K
- Xác đ nh m c đ

nh h

th ng

ng Nai.

ng c a m i y u t đó t i ý đ nh s d ng H

th ng eHospital c a nhân viên BV K
-

d ng H

ng Nai.

xu t nh ng khuy n ngh phù h p trong quá trình tri n khai áp d ng
h th ng thông tin qu n lý b nh vi n cho các nhà qu n tr b nh vi n,
ng

i vi t ph n m m nh m mang l i hi u qu

iăt

ng và ph m vi nghiên c u

1.3

- Câu h i 1: Các y u t

nh h

ng đ n ý đ nh s d ng h th ng thông tin

qu n lý c a nhân viên B nh vi n a khoa

ng Nai?

- Câu h i 2: M c đ tác đ ng c a các y u t này đ n ý đ nh s d ng h
th ng thông tin qu n lý b nh vi n nh th nào?
- Câu h i 3: Gi i pháp nào giúp nâng cao ý đ nh s d ng h th ng c a
nhân viên B nh vi n

a khoa

ng Nai nh m mang l i hi u qu

ng

d ng cao nh t?
1.5 Ph

ngăphápănghiênăc u

Nghiên c u khám phá đ

c th c hi n b ng ph



c đo l

c ki m đ nh b i các

ng trên thang đo Likert 5 đi m

v i 1 là hoàn toàn không đ ng ý và 5 là hoàn toàn đ ng ý
Các d li u sau khi đi thu th p v đ
không h p l và d

li u đ

c x

c làm s ch, lo i b nh ng b n tr l i

lý b ng ph n m m SPSS 16.0 (Statistical

Package for Social Sciences). V i các công c th ng kê mô t , phân tích t

ng

quan, ki m đ nh thang đo v i Cronbach’s Alpha, phân tích nhân t khám phá,
phân tích h i qui, T-test.
1.6 Ý ngh aăth c ti n c aăđ tài
Các b nh vi n

các n


đã m nh d n đ u t đúng m c ph n c ng, ph n m m qu n lý t ng th b nh vi n
và đã thu đ

c hi u qu cao trong qu n lý, nâng cao ch t l

b nh nhân. T i các b nh vi n công, ch tr

ng ph c v , đi u tr

ng xã h i hóa ngành y t và t ch

tài chính đã t o đi u ki n thu n l i cho các b nh vi n đ u t phát tri n c s h


5

t ng c ng nh nâng cao ch t l
BV K

ng ph c v . Trong b i c nh đó, Ban Lãnh đ o

ng Nai v i t m nhìn đ a b nh vi n đ n t m cao tiêu chu n qu c t , đã

quy t đ nh đ u t h th ng thông tin qu n lý b nh vi n m t cách toàn di n
(FPT.eHospital) và b t đ u đ

c tri n khai t đ u n m 2015. T i th i đi m này,

h th ng đang trong quá trình đ


ng Nai nói riêng và các b nh vi n trên c n

c nói

chung.
1.7 K t c u c aăđ tài
tài bao g m 5 ch
 Ch

ng:

ng 1 - Gi i thi u t ng quan: ch

ng này tác gi nêu lên s c n

thi t và lý do ch n đ tài, đ ng th i trình bày các n i dung nh m c
tiêu nghiên c u, đ i t

ng và ph m vi nghiên c u, ph

ng pháp nghiên

c u m t cách t ng quát.
 Ch

ng 2 - C s lý thuy t: trong ch

ng này, tác gi nghiên c u tài

li u v mô hình ch p nh n công ngh . Các thông tin chi ti t v các y u

c đ a ra trong ph n này.

ng 4 - K t qu nghiên c u: ch

th ng kê theo các d li u thu th p đ
Các k t qu phân tích này đ

ng này t p trung phân tích d li u
c t các b nh vi n đ

c đ a ra và các gi thuy t đ

c đ c p.
c đánh giá

theo k t qu .
 Ch

ng 5 - Th o lu n và gi i pháp: đ a ra k t lu n v mô hình nghiên

c u, đánh giá các y u t

nh h

ng, t đó đ xu t gi i pháp cho các nhà

nghiên c u khoa h c hành vi, các nhà qu n lý b nh vi n trong vi c
khuy n khích cán b nhân viên y t trong vi c ng d ng CNTT trong
công tác chuyên môn và qu n lý. Ngoài ra ph n này còn đ c p đ n các
h n ch c a nghiên c u và h

ti n cho vi c m r ng h th ng c ng nh k t n i và tích h p thông tin gi a các
phân h hi n t i và t

ng lai.

H th ng g m nhi u ch

ng trình ph n m m chuyên môn (module) qu n lý

t ng ph n vi c chuyên bi t khác nhau. M i ch

ng trình ph n m m chuyên môn

qu n lý k t n i thành m t th th ng nh t, s li u t p trung duy nh t toàn b nh
vi n. Các ch
đ

ng trình qu n lý nghi p v bao g m nhi u ch

c phân b thành các phân h qu n lý (module) chính nh sau:

ng trình con và


8

Hìnhă2.1.ăCácăphơnăh ăqu nălỦăchínhăc aăh ăth ngăeHospital
(Ngu n: Công ty FPT, 2014)
H th ng ph n m m đ



10

v liên quan đ n l u tr và truy xu t d li u c a ng d ng. Th
s

d ng các d ch v c a các h qu n tr c s d

ng l p này s

li u nh

SQL Server,

Oracle,… đ th c hi n nhi m v c a mình.
- Thành ph n h tr (Cross-Cutting): Cung c p các th vi n, các thành ph n
h tr x lý cho các l p Presentation, Business, Data.
2.1.2 Các n i dung chu n hóa
2.1.2.1 Ti p nh n b nh nhân
Quy trình này đóng vai trò r t quan tr ng, là đ u vào thông tin c a b nh
vi n, đ m b o toàn b h th ng ho t đ ng thông su t t lúc ti p nh n b nh nhân
đ n khi b nh nhân ra vi n. Ngoài ra, quy trình này còn ph c v công tác qu n lý,
ki m soát ch t ch tình hình ti p nh n b nh khám đi u tr n i trú và ngo i trú.
Quy trình này khi đ

c chu n hoá t t s h n ch t i đa các thao tác trùng l p

trong vi c nh p s li u và qu n lý s li u t i công đo n này, ti t ki m đ
phí và ngu n l c. Song song đó, b nh nhân c ng gi m đ



ng dùng,...


11

- Chu n hoá k t qu khám ch a b nh: ra toa, đi u tr ngo i trú, h n tái
khám, ch đ nh nh p vi n, chuy n vi n,...
- Vai trò c a nhân viên ti p nh n, nhân viên nh p li u, nhân viên BHYT,
bác s , bênh nhân đ i v i t ng v trí tác nghi p.
- Các lo i m u bi u liên quan.
2.1.2.2 Qu n lý c n lâm sàng
Quy trình này có vai trò qu n lý các thông tin ch n đoán hình nh, th m dò
ch c n ng, xét nghi m. Các xét nghi m trên r t có giá tr trong ch n đoán và đi u
tr vì qua các xét nghi m đó mà xác đ nh rõ đ
c a t n th

c v trí, kích th

c, đ nông sâu

ng, kh i u ho c vi c đi u tr đã ti n tri n t i đâu.

N i dung chu n hóa bao g m:
- Chu n hóa các thông tin và k t qu xét nghi m (Hóa sinh, vi sinh, huy t
h c, nhóm máu, mi n d ch h c, ký sinh trùng…).
- Chu n hóa các thông tin và k t qu ch n đoán hình nh (X-Quang, CT
Scanner, MRI, DSA).
- Chu n hóa các thông tin và k t qu th m dò ch c n ng (Siêu âm,


ng trình hi n nay đang làm) mà còn

c t t c các thông tin đi u tr (chi ti t b nh án).

ngành y t n

c ta đang h

c

ây c ng là đi u mà

ng t i - b nh án đi n t . Các thông tin đ

c qu n lý

ch t ch này là c s đ quy trình qu n lý vi n phí th c hi n vi c tính toán vi n
phí t đ ng, đ m b o đ

c yêu c u thu đúng, thu đ , minh b ch và nhanh chóng.

N i dung chu n hóa bao g m:
- Chu n hóa các thông tin v b nh án n i trú, b nh án c p c u cùng t t c
các thông tin đi u tr c a m i b nh nhân.
- Chu n hóa các thông tin đi u tr , cách l u tr nh :
+ Quy

c đ t mã s và tên b nh t t

+ Thu c, v t t y t , hóa ch t

c ph m đ

nghi p v nh p xu t t n d

c xây d ng nh m qu n lý ch t ch , chính xác các
c ph m (thu c/hóa ch t/v t t y t ) trong toàn b nh

vi n trên c s phân c p trách nhi m rõ ràng cho các khoa phòng liên quan trong
qu n lý gi a tài chính và hàng hóa, đ m b o vi c thu đúng, thu đ ti n thu c đ
luân chuy n quay vòng nhanh ph c v b nh nhân.
N i dung chu n hóa bao g m:
- Chu n hoá quy

c đ t mã s , tên cho danh m c thu c, v t t tiêu hao y

t ,…
- Chu n hóa quy trình qu n lý thu c bao g m các thông tin:
+ L p d trù nh p
+ L p đ n đ t hàng theo d trù đã đ
đ t hàng, th i gian cung c p và s l

c phê duy t, theo dõi tình hình
ng nh p/t n.

+ Ki m nh p thu c, hóa ch t, v t t y t mua t nhà cung c p.
+ Tr l i cho nhà cung c p thu c, hóa ch t, v t t y t h h ng.
+ Luân chuy n thu c, hóa ch t, v t t y t gi a các kho n i b khoa
d

c.