Làm thế nào để rèn chữ viết cho học sinh tiểu học
Trẻ em đến trường là để được học đọc, học viết. Nếu phân môn tập đọc - học
vần giúp trẻ biết đọc thông thì phân môn tập viết sẽ giúp trẻ viết thạo. Trẻ đọc
thông, viết thạo sẽ giúp trẻ tiếp thu bài nhanh hơn, học tốt hơn. Kết quả việc rèn
chữ viết cho học sinh không phải ngày một, ngày hai mà có được. Mà đó là kết quả
của một quá trình dày công khổ luyện của cả thầy và trò, dưới sự dìu dắt, chăm sóc
tận tình của các thầy giáo, cô giáo.
Chúng ta đang ở trong một thời đại mới, thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa
đất nước. Thời đại thông tin bùng nổ, mọi người thường ngồi với chiếc máy vi tính
của mình để soạn thảo một văn bản thay vì cầm bút viết trên giấy. Việc rèn chữ
viết của mọi người bị chìm vào quên lãng. Ở trong trường tiểu học cũng vậy, trong
những năm học gần đây, học sinh viết chữ xấu là một tình trạng đáng báo động.
Hiện nay học sinh lựa chọn đủ các loại bút để viết, đặc biệt là học sinh rất yêu
thích với chiếc bút bi của mình hơn là những loại bút chấm mực như ngày xưa.
Mặt khác, chữ viết của khá nhiều giáo viên chưa đúng quy định cũng ảnh hưởng
rất nhiều đến việc rèn chữ viết của học sinh. Mỗi thầy, cô giáo được xem như là
một tấm gương phản chiếu để học sinh soi rọi vào đó. Lứa tuổi của học sinh tiểu
học là lứa tuổi hay “bắt chước” và làm theo mẫu, giáo viên viết như thế nào thì học
sinh viết như thế đó; đặc biệt là ở lứa tuổi học sinh lớp 1.
Trẻ đọc thông, viết thạo sẽ giúp trẻ tiếp thu bài nhanh hơn, học tốt hơn. Cố Thủ
tướng Phạm Văn Đồng đã từng nói: “Chữ viết cũng là một biểu hiện của nết người.
Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là góp phần rèn luyện cho các
em tính cẩn thận, lòng tự trọng đối với mình cũng như đối với thầy và bạn đọc bài
của mình”.
Thật vậy, nhìn trang vở của học sinh với những dòng chữ đều tăm tắp, sạch sẽ
thì cả cha mẹ và thầy cô đều dấy lên một niềm vui, hãnh diện và thiện cảm. Chúng
ta như đặt niềm tin vào tương lai con trẻ. Việc rèn chữ viết cho học sinh còn là môi
trường quan trọng bồi dưỡng cho trẻ những phẩm chất tốt như: tính cẩn thận, tinh
thần kỷ luật và óc thẩm mỹ. Viết sạch sẽ, rõ ràng là yêu cầu không quá cao, nhưng
muốn viết đẹp thì yêu cầu trẻ phải kiên nhẫn, gắng công khổ luyện nhiều hơn.
Trong trường tiểu học, việc dạy tập viết được phối hợp nhịp nhàng với dạy học

và từ phải sang trái dễ dàng.
b/ Cách cầm bút: Cầm bút bằng 3 ngón tay của bàn tay phải: ngón trỏ, ngón
cái và ngón giữa. Đầu ngón trỏ đặt trên thân bút, đầu ngón cái giữ bên trái thân bút;
đầu ngón giữa tựa vào bên phải thân bút. Khi viết 3 ngón tay này giữ bút, điều
khiển bút dịch chuyển. Ngoài ra cần sự phối hợp của cổ tay, cánh tay, khuỷu tay
khi viết. Tiếp theo, giáo viên dạy cho học sinh các thao tác viết chữ từ đơn giản
đến phức tạp, dạy cho học sinh kỹ năng viết các nét, cách lia bút và cách nối nét.
Đồng thời giúp học sinh xác định được khoảng cách, vị trí cỡ chữ trên vở kẻ ô li để
hình thành kỹ năng viết đúng mẫu, rõ ràng và tiến tới là viết đẹp, viết nhanh.


* Giáo viên viết mẫu: Việc viết mẫu của giáo viên là một thao tác trực quan
trên bảng lớp giúp học sinh nắm bắt được quy trình viết từng nét của từng chữ cái.
Do vậy, giáo viên phải viết chậm, đúng theo quy tắc viết chữ vừa giảng giải, phân
tích cho học sinh. Khi viết mẫu, giáo viên cần tạo điều kiện để học sinh nhìn thấy
tay của giáo viên viết từng nét chữ. Khi viết, giáo viên vừa kết hợp giảng giải, phân
tích: đưa bút như thế nào? Thứ tự các nét viết ra sao? Giáo viên cũng cần chú ý
phân tích cả cách viết dấu phụ và dấu thanh.
* Hướng dẫn học sinh luyện tập viết:
a. Luyện viết trên không
- Việc học sinh luyện viết trên không là bước giúp học sinh rèn luyện đôi tay
và rèn luyện quy trình viết các nét để học sinh khỏi ngỡ ngàng khi viết. Giáo viên
cũng có thể cho học sinh tì đầu ngón tay trên mặt bàn để hình thành dần kỹ năng
viết các nét cho đều đặn. Bước này có thể lặp lại từ 2 - 3 lần.
b. Luyện viết trên bảng con, bảng lớp
- Giáo viên cho vài em luyện viết trên bảng lớp, cả lớp viết bảng con chữ cái và
cụm từ mà giáo viên yêu cầu hoặc giáo viên có thể chọn cho học sinh viết những
chữ khó viết mà học sinh hay viết sai.
- Khi nhận xét chữ viết của học sinh, giáo viên cần cho học sinh quan sát lại
chữ mẫu; giáo viên gợi ý để học sinh tự nhận xét chữ viết của mình và của bạn,

- Giáo viên yêu cầu học sinh viết lại những chữ cái đã viết trên bảng lớp.
- Cho học sinh thi viết chữ cái giữa các nhóm.
- Hoặc có thể dùng các nét rời rồi cho học sinh thi ghép các nét chữ với nhau để
tạo thành chữ cái đã học.
- Phối hợp viết chữ với các môn học khác.
Trên đây là một số bước cơ bản cần thực hiện trong một tiết tập viết ở tiểu học.
Giáo viên nên căn cứ vào tình hình của từng lớp để tổ chức giờ dạy theo một trình
tự hợp lý. Điều quan trọng, mỗi bản thân thầy, cô giáo phải ra sức rèn luyện chữ
viết của mình để làm tấm gương cho học sinh noi theo qua việc rèn chữ viết ở vở
luyện viết chữ đẹp, qua những trang giáo án… tham gia thi viết chữ đẹp ở các cấp
cơ sở.
Kết quả việc rèn chữ viết cho học sinh không phải ngày một, ngày hai mà có
được. Mà đó là kết quả của một quá trình dày công khổ luyện của cả thầy và trò,
dưới sự dìu dắt, chăm sóc tận tình của các thầy giáo, cô giáo