http://kilobooks.com
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
L IM
N
U
c ta đang trong giai đo n đi lên ch ngh a xã h i b qua giai đo n t b n
OBO
OK S
.CO
M
ch ngh a. Cơng cu c cơng nghi p hố - hi n đ i hố đ t n
c đang di n ra h t s c
m nh m . đ c bi t là sau khi Vi t Nam chính th c ra nh p WTO thì t c đ phát
tri n kinh t di n ra sơi đ ng h n bao gi h t. Song song v i vi c đ t đ
th nh v kinh t , ti n b v xã h i thì vi c gi gìn mơi tr
nhiên c n đ
ng
c đ t lên hàng đ u.
i mà hi n nay nhi u n
ó là xu h
c phát tri n… đã và đang có nh ng nh h
t nhiên – ngơi nhà sinh t n c a xã h i lồi ng
ng tiêu c c đ n mơi tr
ng
i.
Mu n phát tri n kinh t nh t thì nh t thi t ph i ti n hành cơng nghi p hóa.
T c đ t ng tr
ng kinh t t l v i t c đ phát tri n cơng nghi p hố, c a khoa
h c và cơng ngh . Song, c ng t n t i m t th c t
cơng nghi p hố là s suy thối c a mơi tr
là cùng v i s phát tri n c a
ng t nhiên. v n đ đ t ra là làm th
đ mđ
KIL
nào đ dung hồ t nhiên và xã h i, đ có th phát tri n kinh t mà v n có th b o
c các y u t mơi tr
OKS
.CO
M
t n. Theo ngh a ny thỡ con ng
Do ú ta cú th a ra khỏi ni m v xó h i nh sau:
Xó h i: xó h i l hỡnh thỏi v n ng cao nh t c a v t ch t. Hỡnh thỏi ny
l y m i quan h c a con ng
i v s tỏc ng l n nhau gi a ng
i v i ng
lm n n t ng. Theo Mỏc: "Xó h i khụng ph i g m cỏc cỏ nhõn ng
i
i. Xó h i
bi u hi n t ng s m i liờn h v nh ng quan h c a cỏc cỏ nhõn v i nhau". Nh
v y, xó h i l b ph n c thự c a t nhiờn. Tớnh c thự c a b ph n ny th
hi n
ch : ph n cũn l i c a t nhiờn ch cú nh ng nhõn t vụ ý th c v mự
quỏng tỏc ng l n nhau; cũn trong xó h i, nhõn t ho t ng l nh ng con
ng
i cú ý th c, hnh ng cú suy ngh v theo u i nh ng m c ớch nh t nh.
i v xó h i khụng ch l m t b ph n c a t nhiờn. H n th t nhiờn -
i - xó h i n m trong m t ch nh th th ng nh t.
Theo nguyờn lớ v tớnh th ng nh t v t ch t c a th gi i thỡ th gi i tuy vụ cựng
ph c t p, a d ng v
c c u thnh t nhi u y u t khỏc nhau song suy n cựng
cú ba y u t c b n l t nhiờn, con ng
i v xó h i loi ng
th ng nh t v i nhau trong m t h th ng t nhiờn - con ng
i. Ba y u t ny
i - xó h i b i chỳng u
http://kilobooks.com
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
l nh ng d ng th c khỏc nhau, nh ng tr ng thỏi, c tớnh, m i quan h khỏc nhau
c a v t chỏt ang v n ng.
II-
c i m c a quy lu t xó h i:
KIL
i
c th c hi n trong nh ng
i u ki n nh t nh, nh ng m i quan h nh t nh. H n n a, quy lu t xó h i ph n
ỏnh nh ng ý mu n, nh ng m c ớch c a kh i ụng ng
v n ng v phỏt tri n c a l ch s . Xu h
l c no cú th i u khi n
i, phự h p v i xu h
ng
ng ny l khỏch quan khụng cú m t th
c.
Tớnh t t y u v tớnh ph bi n c ng l nh ng c tr ng c b n c a quy lu t xó
h i. Dự con ng
i cú nh n th c
ng ngoi ý mu n con ng
c hay khụng thỡ quy lu t xó h i v n luụn tỏc
i.
Ngoi ra quy lu t xó h i cũn m t s cỏc c i m riờng sau: hỡnh th c bi u
i ó bi n i gi i t nhiờn m nh m nh t,
nhanh chúng nh t so v i cỏc thnh ph n khỏc c a chu trỡnh sinh h c. H n n a, v i
t c phỏt tri n khoa h c nh v bóo v s t ng dõn s m t cỏch chúng m t nh
h n bao gi h t.
i ngy cng tr nờn rừ r t
KIL
OBO
OKS
.CO
M
hi n nay thỡ s tỏc ng qua l i gi a t nhiờn v con ng
2- Nh ng y u t tỏc ng n m i quan h gi a t nhiờn v xó h i:
Cú r t nhi u y u t tỏc ng n m i quan h gi a t nhiờn v xó h i trong ú
ta k n hai y u t quan tr ng nh t:
a) M i quan h gi a t nhiờn v con ng
c a xó h i:
Thụng qua lao ng con ng
i ph thu c vo trỡnh phỏt tri n
i c i bi n gi i t nhiờn, lm cho l ch s xó h i, l ch
i.
M m i ho t ng ny u ph i do h v n d ng b nóo suy ngh , t duy nờn m i
quan h ny cũn ph thu c vo trỡnh nh n th c cỏc quy lu t v v n d ng nú
trong th c ti n. Ho t ng s n xu t ra c a c i v t ch t c a con ng
i l ho t ng
chinh ph c gi i t nhiờn. Ho t ng ny cú th lm gi i t nhiờn bi n i theo hai
h
ng. N u con ng
nhiờn hi ho, ng
ng
i tỏc ng gi i t nhiờn theo ỳng quy lu t c a nú thỡ thiờn
c l i n u con ng
i tn phỏ hu ho i thiờn nhiờn thỡ chớnh con
i ch khụng ai khỏc ph i gỏnh ch u h u qu n ng n . Vỡ v y vi c nh n th c
http://kilobooks.com
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
quy lu t t nhiên và s d ng nó m t cách hi u qu khơng tách kh i vi c nh n th c
quy lu t xã h i và s d ng quy lu t xã h i.
ni m này bao hàm c mơi tr
ch ch y u xét đ n mơi tr
Mơi tr
ng t nhiên đ
sinh thái, mơi tr
ng t nhiên và mơi tr
i sinh s ng. Khái
ng xã h i.
đây chúng ta s
ng t nhiên.
c s d ng v i nhi u tên g i khác nhau nh mơi tr
ng sinh quy n. Mơi tr
ng sinh thái là đi u ki n th
ng
ng xun
và t t y u đ i v i s t n t i và phát tri n c a xã h i.
i đã t ng b
ng
i v n minh h n - nh t là khi khoa h c k thu t phát tri n thì con
c ch ng đ
c t nhiên. Con ng
i đã t ng b
c ch ng , khai
thác t nhiên ph c v cho nhu c u c a mình. Nhi u ngành ngh ra đ i t nh ng
đi u ki n t nhiên nh nơng nghi p, lâm nghi p, khai thác khống s n, đ ng th i
có nh ng ngành ít ph thu c t nhiên h n c ng ra đ i nh đi n t , ph n m m (m i
ra đ i trong th i gian g n đây).
http://kilobooks.com
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
Tuy nhiờn cho n nay xó h i v n ph thu c mụi tr
ng t nhiờn r t nhi u, nú
cú th t o i u ki n thu n l i ho c gõy khú kh n cho s n xu t, do ú nh h
ng
n n ng su t lao ng, t c phỏt tri n c a xó h i.
n m c, th c ph m, thu c men, n
ng th i nhi u v n mụi tr
c, rỏc th i c bi t l vi c t ng c
c s ch ngy cng
ng c ng n y sinh nh ụ nhi m ngu n
ng khai thỏc cỏc ngu n n c n ki t cỏc
ngu n ti nguyờn nh m ỏp ng cỏc nhu c u c a con ng
i. p l c lờn mụi tr
ngy cng l n v th c s kh n ng ch u ng c a mụi tr
ng l cú h n.
ng
1- Cỏc ngu n ti nguyờn Vi t Nam:
a) Ti nguyờn t Vi t Nam:
Qu t c a vi t Nam cú t ng di n tớch h n 33 tri u ha, t ng di n tớch t bỡnh
quõn u ng
i l 0,6 ha ( ng th 159 trờn th gi i).
http://kilobooks.com
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
t t n; d u m tr l
ng V nh B c b l 500 tri u t n, Nam Cụn s n 400 tri u t n,
C u long 300 tri u t n, V nh Thỏi lan 300 tri u t n; qu ng s t tr l
t n; khớ t thiờn nhiờn cú tr l
ng l n.
ng v ti nguyờn bi n Vi t Nam
KIL
OBO
OKS
.CO
M
d) Mụi tr
ng 700 tri u
Vi t Nam cú vựng bi n r ng trờn 1 tri u km2 cú nhi u ti m n ng v kinh t v
cú a d ng sinh h c cao.
Vi t Nam cú trờn 100 loi cỏ cú s n l
ng cao, cũn cú nhi u h i s n quý nh :
Tuy
c khai thỏc h p lý. Trung bỡnh hng
che ph r ng t 37% n m 1943, n m
2000 cũn kho ng 20%(66.420 km2).
2-V n mụi tr
a)
ng
Vi t Nam:
Do chi n tranh tn phỏ, s gia t ng dõn s nhanh, s phỏt tri n c a cỏc ngnh
kinh t , ti nguyờn mụi tr
ngVi t Nam ó b phỏ h y nhi u. Th c s Vi t Nam
ang g p nhi u v n v mụi tr
ng.
Ngy nay Vi t Nam ang trong quỏ trỡnh cụng nghi p húa - hiờn i húa t
n
c, n n kinh t m i chuy n i sang kinh t th tr
nghi p v i nh ng cụng ngh ớt thõn thi n v i mụi tr
mi ng c m manh áo hàng ngày. Ngay c du l ch sinh thái, khi đ
h p lí c ng phá h y c nh quan mơi tr
c t ch c khơng
ng. Rác th i sinh ho t, cơng nghi p, khói
b i ngày càng nhi u h n và th c s r t khó gi i quy t.
Các v n đ mơi tr
1. nhi m n
c:
ng gay c n c a Vi t Nam:
S gia t ng dân s và các ho t đ ng c a con ng
đ n mơi tr
ng t nhiên nói chung và mơi tr
t phát, khơng có quy ho ch c a con ng
i s ngày càng tác đ ng m nh m
ng n
c nói riêng. Nh ng ho t đ ng
i nh ch t phá r ng b a bói, canh t c
ho t đ ng đơ th hố nh hi n nay th di n t ch đ t canh tác ngày càng b thu h p,
ch t l
ng đ t ngày càng b suy thối, di n tích đ t b nh qũn đ u ng
i
3. nhi m kh quy n
nhi m khí quy n là v n đ th i s nóng b ng c a cá th gi i ch khơng ph i
riêng c a m t qu c gia nào. Mơi tr
cú nh h
ng x u đ n con ng
ng khí quy n đang có nhi u bi n đ i r r t và
i và các sinh v t. Hàng n m con ng
i khai thác và
http://kilobooks.com
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
s d ng hàng t t n than đá, d u m , khí đ t.
m t kh i l
ng th i c ng th i vào mơi tr
ng l n các ch t th i khác nhau, làm cho hàm l
d ng và b o v t t nh ng r t khó kh n v th l , ngu n l c đ b o v . Có 3200 km
b bi n nh ng khơng đ v n đ s m tàu nên khai thác b a bãi vùng ven b , ni
th y s n khơng khoa h c
6. M i tr
ng Vi t Nam c n nh h
ng b i h u qu c a chi n tranh. Nh ng lo i
ch t đ c nh ch t đ c v kh màu da cam v n c n th m trong l ng đ t gõy nh
h
ng nghi m tr ng đ n m i tr
b) M t s ph
ng n
c ta và r t khú gi i quy t v n đ này.
ng pháp gi i quy t v n đ mơi tr
ng
n
c ta hi n nay:
Ngày nay trong xu th h i nh p n n kinh t qu c t v n đ b o v mơi tr
ng ph i đ
trên, ta có
c coi là m t m c tiêu c b n
http://kilobooks.com
THƯ VIỆN ĐIỆN TỬ TRỰC TUYẾN
trong chi n l
c phát tri n. M t s gi i pháp chúng ta có th th
vi c b o v mơi tr
c hi n đ i v i
ng là:
Hồn ch nh h thơng các v n b n pháp lu t b o v mơi tr
ng, kh n tr
KIL
OBO
OKS
.CO
M
ban hành các chính sách v phát tri n kinh t g n v i b o v mơi tr
ng và các bi n pháp b o v mơi tr
ng nghiên c u phân tích kinh t v mơi tr
chính sách tài chính và cơng c qu n lí v mơi tr
mơi tr
ng đ
c cho b o v mơi tr
ng. M t v n đ đ t ra là
ng, m c chi cho b o v mơi
ng trong các d án, trong các doanh nghi p, xác đ nh m c đ n bù do
gây ra ơ nhi m theo ngun t c ng
ng, t đó đi t ói các
c tính trong GDP nh th nào, trên c s đó quy đ nh m c
chi ngân sách nhà n
tr
ng sinh thái.
THệ VIEN ẹIEN Tệ TRệẽC TUYEN
hi n cỏc quy ho ch ó duy t, trong ú cú gi i phỏp b o v mụi tr
ng, cõn
b ng sinh thỏi.
Th
ng xuyờn tuyờn truy n, giỏo d c, xõy d ng thúi quen, n p s ng v cỏc
a cỏc n i dung b o v mụi tr
ng.
KIL
OBO
OKS
.CO
M
phong tro qu n chỳng b o v mụi tr
ng vo ch
ng trỡnh giỏo d c c a t t c
cỏc b c h c trong h th ng giỏo d c qu c dõn . t o i u ki n ng
th
ng di n: “ M i quan h gi a t nhiên và xã
KIL
OBO
OKS
.CO
M
h c t c là ta đang xem xét trên ph
i và thiên nhiên thì theo quan đi m tri t
ó là m i quan h mang tính khách quan, t t y u, ph bi n. Chính vì v y mà
c n ph i nghiên c u v n đ này m t cách đúng đ n đ có đ
gi a thiên nhiên và con ng
mơi tr
c m i quan h hài hồ
i. Cùng v i ho t đ ng phát tri n kinh t vi c b o v
ng là h t s c quan tr ng và c n thi t Trên đây là m t s gi i pháp em đ a
ra nh m c i thi n tình hình suy thối mơi tr
ng nghiêm tr ng
n
1.
KIL
OBO
OKS
.CO
M
r ng Vi t Nam.
2.
B GD - T, Giáo trình Tri t h c Mác - Lênin, 2004, tr 331- 348.
3.
Nguy n V n Tuyên, Sinh thái và môi tr
4.
Ngân hàng Th gi i, Báo cáo phát tri n th gi i
ng.
M CL C
L IM
U
2. V n đ môi tr
K T LU N
ng
Vi t Nam
TÀI LI U THAM KH O
c ta hi n nay và m t s gi i pháp