SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

NHỮNG BIỆN PHÁP DẠY HỌC TỐT
PHÂN MÔN LUYỆN TỪ VÀ CÂU LỚP 2
—²™

I / LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Bậc tiểu học là nền tảng do vậy nó có vai trò hết sức quan trọng tạo nên
những cơ sở ban đầu, bền vững tri thức, hình thành những đường nét trong quá
trình phát triển nhân cách của trẻ. Do vậy người giáo viên tiểu học không chỉ dạy
tốt ở một môn học mà còn phải dạy đủ các môn học theo qui đònh. Qua đó giáo
viên phải sắp xếp một cách có liên kết kiến thức, xây dựng theo hướng tích hợp,
không những thế giáo viên còn phải hướng dẫn học sinh liên hệ thực tế nhằm áp
dụng những kiến thức ở bài học vào thực tế đời thường.
Trong trường tiểu học nói riêng và trong nền giáo dục nói chung.Môn
tiếng việt là môn học chủ đạo.Bởi dạy tiếng việt là dạy tiếng mẹ đẻ.Dạy tiếng
việt là dạy kỉ năng nghe-nói-đọc-viết. Môn tiếng việt trong trường tiểu học được
giảng dạy thông qua các phân môn:Tập đọc, kể chuyện , tập viết, tập làm văn,
luyện từ và câu, học vần ( riêng ở lớp 1), chính tả.
Trong các phân môn thì phân môn luyện từ và câu là một phân môn khá
quan trọng.Bởi vì dạy luyện từ và câu là dạy cho các em những kỉ năng ban đầu
về cách dùng từ , đặt câu, diễn đạt nội dung cần chuyển tải trong giao tiếp, cũng
có nghóa là luyện cho học sinh kỉ năng nói, một trong những kỉ năng quan trọng
trong năm kỉ năng học sinh cần đật khi đi học: nghe-nói-đọc-viết-tính toán.
Môn luyện từ và câu góp phần hình thành cho học sinh tình yêu Tiếng
việt, gìn giữ sự trong sáng, giàu đẹp của Tiếng việt, hình thành nhân cách con


người Việt Nam biết trân trọng giá trò văn hoá dân tộc .Thể hiện cụ thể qua việc
các em được học về các câu tục ngữ, ca dao, thành ngữ,….


- Trường học

(tuần 5,6)

- Muông thú

(tuần 23,24)

- Thầy cô

(tuần 7,8)

- Sông biển

(tuần 25,26)

- Cây cối

(tuần 28,29)

- Ôâng bà

(tuần 10,11)

- Cha mẹ

(tuần 12,13)

- Bác hồ

+ Về dấu câu: Có ý thức và biết đặt dấu câu vào câu văn sao cho đúng
chỗ,đúng nghóa vâu văn.
b / Hướng dẫn học sinh giải bài tập luyện từ và câu.
*/ Giúp học sinh hiểu yêu cầu bài tập.
- Học sinh đọc và xác đònh yêu cầu bài tập .
- Giáo viên giảng giải thêm.
*/ Tổ chức cho học sinh thực hành bài tập.
- Tổ chức cho học sinh làm việc cá nhân, theo cặp, theo nhóm.
- Học sinh trao đổi, nhận xét, rút ra kết luận về kiến thức.
- HS đọc lại các bài tập đã hoàn chỉnh.


- GV chốt lại kiến thức từng bài tập.
*/ Ghi bảng:
- GV ghi lại kiến thức các bài tập. ( Ngắn gọn , chính xác,đảm bảo đầy đủ nội
dung cơ bản cần ghi nhớ.)
4 / CÁC PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC CHỦ YẾU
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp nêu vấn đề
- Phương pháp thảo luận nhóm
- Phương pháp hỏi đáp
- Phương pháp nêu gương
- Phương pháp luyện tập thực hành……
5 / QUY TRÌNH DẠY HỌC PHÂN MÔN LUYỆN TỪ VÀ CÂU:
1/ Kiểm tra bài củ:
- GV tổ chức kiểm tra kiến thức tiết học trước,kiến thức có liên quan đến
bài học mới.(Hình thức kiểm tra: cá nhân, lớp - thực hiện trên bảng lớp, bảng
con.)
- Sữa bài tập ở nhà.
- Nhận xét đánh giá sự chuẩn bò của học sinh.Chấm điểm (nếu cần).

kỷ năng vận dụng vốn từ của các em hạn chế, gặp khó khăn khi các em dùng từ
đặt câu theo mẫu, tìm từ theo mẫu.
- Thực tế hiện nay phần lớn học sinh viết chữ cẩu thả, không đúng mẩu ,

không đẹp và viết chậm. Điều đó ảnh hương trực tiêp đến chất lượng môn Tiếng
việt, và các môn học khác.
- Theo thực tế trong mỗi lớp vẫn còn HS học yếu môn Tiếng việt, việc đọc
còn chậm, phát âm lẫn lộn chiếm tỷ lệ cao hơn so với HS đọc đúng, rõ ràng phát


âm chuẩn. Do một phần đọc của HS khi đọc luôn tuồn không ngắt nghỉ hơi đúng
chỗ, chưa nhấn giọng và chưa đọc theo lời từng nhân vật. Từ đó kỷ năng viết
thành câu của HS lũng cũng, các em chưa biết cách sử dụng dấu câu sao cho
đúng cú pháp.
- Quan trọng nhất là việc phát âm chưa chuẩn dẫn đến HS viết sai nhiều
lỗi chính tả. Viết sai câu văn theo mẫu hay viết sai một đoạn văn ( tập làm văn )
- Phần lớn phụ huynh chưa thật sự quan tâm đến việc học của con em mình
Chỉ nhờ vào sự giảng dạy ở trường của thầy cô, chính vì thế những bài tập các
em làm ở nhà chưa có chất lượng cao. Nhất là HS yếu thường không làm bài tập
ở nhà.
Từ thực trạng trên GV cần phải chú trọng hơn nữa việc dạy học môn tiếng
việt nói chung và phân môn luyện từ và câu nói riêng cho HS. Nhất là dạy cho
HS yếu học được môn Tiếng việt, cũng là xây dựng nền tảng vững chắc trong
quá trình học tập cho mỗi HS trong hiện tại và cả cuộc đời.

IV. CÁC BIỆN PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẠY HỌC
PHÂN MÔN LUYỆN TỪ VÀ CÂU Ở LỚP 2
Dạy tiếng việt cho HS yếu là cả một quá trình cố gắng của cả thầy và
trò,bởi HS yếu thì rất ngán ngại đọc bài. Bản thân tôi thấy rằng: Muốn dạy cho
HS yếu học được môn tiếng việt cần có những biện pháp cụ thể dạy trong mỗi

hệ thống nội dung liên hệ từ thực tiễn giúp HS chiếm lónh kiến thức một cách
nhẹ nhàng, chính xác.
4. Xây dựng nề nếp lớp học phù hợp với đặc trưng môn học.
- Phân môn luyện từ và câu ở lớp 2 không có lý thuyết mà chủ yếu thông
qua các bài tập hình thành kiến thức mới. Vì vậy đặc trưng môn học mang tính


thực hành: Mỗi HS đều phải làm việc. HS làm việc theo tổ, nhóm đôi, cá nhân.
HS nhỏ rất hay bỏ quên trách nhiệm ( làm chưa xong đã chơi ) nên GV xây dựng
cho các em nề nếp: Khi làm việc với bạn thì làm những gì? Khi làm việc cá nhân
thì làm những gì?Khi nào báo cáo kết quả? khi nào kết thúc công việc?
5. Tổ chức các hoạt động học tập tích cực, phù hợp mục tiêu bài học.
Tạo cho học sinh tâm lý thoải mái,thích thú khi học phân môn luyện từ và
câu.
- Khi dạy phân môn luyện từ và câu giáo viên xác đònh : Sẽ dạy cho các
em những gì? HS học được những gì qua bài học? HS có muốn học hay không?
Các em học với tâm trạng như thế nào?Khi xác đònh đúng mục tiêu, yêu cầu tiết
học, giáo viên sẽ rất dễ dàng hướng HS tham gia vào tiết học và mọi hoạt động
sẽ được thực hiện một cách nhẹ nhàng, đạt hiệu quả cao.
6. Xây dựng cho học sinh kỉ năng vận dụng kiến thức bài học vào thực
tiển cuộc sống, tạo thành thói quen ứng dụng thực tiển, khắc sâu kiến thức,
hình thành kỷ năng sống tích cực.
- Chương trình phân môn luyện từ và câu ở lớp 2 được xây dựng rất gần gũi
với đời sống thường ngày của HS, đó cũng là một thuận lợi cho việc học tập của
các em, chính vì thế GV phải biết tận dụng vốn kiến thức bản thân HS để chuyển
tải kiến thức một cách linh hoạt. Chẳng hạn :Khi dạy bài “ Từ ngữ về đồ dùng và
công việc gia đình” HS sẽ rất dễ khi kể về công việc những người thân đã làm :
quét nhà, rửa chén, nấu cơm, làm cỏ vườn…Nhưng đôi khi sẽ lúng túng khi kể về
công việc mà bản thân làm được. Một phần vì tuổi các em còn nhỏ chưa tham gia
nhiều vào việc nhà, một phần vì có em là con cưng trong gia đình nên không phải


VI. NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM


Qua trình bày trên tôi rút ra một số bài học kinh nghiệm về bản thân như
sau:
- Để dạy học tốt phân môn luyện từ và câu, hiệu quả trước hết phải có những
giáo viên vững về kiến thức, kó năng thực hành Tiếng Việt.
- Thực sự yêu nghề, tâm huyết với công việc .
- Thường xuyên học hỏi trao dồi kiến thức.
- Có phương pháp nghiên cứu bài, soạn bài, ghi chép giáo án một cách khoa học.
- Giao lưu học hỏi các bạn đồng nghiệp có nhiều kinh nghiệm.
- Tạo sự giao tiếp cỡi mở, thân thiện với học sinh.
- Giáo viên phải khơi dậy niềm say mê, hứng thú của học sinh đối với môn học
Tiếng Việt, luôn phối hợp với gia đình để tạo điều kiện tốt nhất cho các em học
tập.

VII / NHỮNG KIẾN NGHỊ – ĐỀ XUẤT:
- Để thực hiện công tác đổi mới phương pháp dạy học phân môn luyện từ
và câu đạt chất lượng tốt hơn .Nhà trường cần trang bò những tranh ảnh minh
hoạ, phục vụ cho việc học của học sinh được tốt hơn, tạo cho các em lòng say
mê, tính tự tin thích quan sát , tìm hiểu những điều mới lạ trong quá trình học
tập.
- Bản thân người GV phải tích cực tìm tòi, bổ sung kiến thức cá nhân về
vốn từ ngữ , tạo cho mình sự tự tin khi bước lên lớp, tránh những bỡ ngỡ, lúng
túng khi giảng nghóa từ , làm mất lòng tin trong học sinh.
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm về những biện pháp dạy – học tốt
phân môn luyện từ và câu ở lớp 2. Rất mong sự đóng góp của các bạn đồng
nghiệp, quý lãnh đạo bổ sung cho kinh nghiệm bản thân tôi trong quá trình
dạy học được tốt hơn. Xin chân thành cãm ơn.

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC PHÒNG GIÁO DỤC
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………