BỘ TƯ PHÁP
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
------------
BÀI TẬP LỚN HỌC KỲ
MÔN LUẬT HÀNH CHÍNH VIỆT NAM
Đề 1: Phân tích nguyên tắc nhân dân lao động tham gia đông đảo vào quản lí hành
chính nhà nước và đánh giá việc vận dụng nguyên tắc này trong quản lí hành chính
nhà nước ở nước ta hiện nay.
Họ và tên: Nguyễn Thái Sơn
Mã số sinh viên: 371028
Lớp 3710
Hà Nội, 2012
1
Đề 2: Phân tích nguyên tắc nhân dân lao động tham gia đông đảo vào quản lí hành
chính nhà nước và đánh giá việc vận dụng nguyên tắc này trong quản lí hành chính
nhà nước ở nước ta hiện nay.
MỤC LỤC
A. ĐẶT VẤN ĐỀ……………………………………………………………….Tr 1
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ…………………………………………………….Tr 2
I. NGUYÊN TẮC NHÂN DÂN LAO ĐỘNG THAM GIA ĐÔNG ĐẢO VÀO
QUẢN LÍ HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC………………………………………..Tr 2
1. Cơ sở của nguyên tắc…………………………………………………...Tr 2
2. Biểu hiện của nguyên tắc nhân dân lao động tham gia đông đảo vào quản lí
hành chính nhà nước…………………………………………………………….Tr 3
cơ sở pháp lí cho nguyên tắc nhân dân lao động tham gia vào quản lí hành chính nhà
nước. Để tìm hiểu sâu hơn nguyên tắc này cũng như việc vận dụng nguyên tắc này
trong quản lí hành chính nhà nước, em chọn đề số 2: “Phân tích nguyên tắc nhân
dân lao động tham gia đông đảo vào quản lí hành chính nhà nước và đánh giá
việc vận dụng nguyên tắc này trong quản lí hành chính nhà nước ở nước ta hiện
nay”.
3
B.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. NGUYÊN TẮC NHÂN DÂN LAO ĐỘNG THAM GIA ĐÔNG ĐẢO VÀO
QUẢN LÍ HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC.
1. Cơ sở của nguyên tắc
a. Cơ sở thực tiễn
Nguyên tắc này xuất phát từ bản chất của nhà nước ta là nhà nước pháp quyền xã
hội chủ nghĩa Việt Nam, là nhà nước của dân, do dân và vì dân. Do đó chỉ khi nào
người dân thực sự đóng vai trò quan trọng trong quá trình hoạt động quản lí của nhà
nước thì việc xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền mới thực sự thành công.
Lịch sử nước ta là một minh chứng rõ ràng nhất và chính xác nhất cho bản chất của
nhà nước ta. Mọi nội dung, nhiệm vụ đều xuất phát từ nguyện vọng của nhân dân,
phục vụ cho lợi ích của nhân dân, chính vì vậy việc khẳng định nhân dân lao động
tham gia đông đảo vào quản lí nhà nước nói chung và quản lí hành chính nhà nước
nói riêng chính là khẳng định bản chất của nhà nước cũng như là biện pháp xây dựng
nhà nước pháp chế xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
b.Cơ sở pháp lí
Với bản chất dân chủ sâu sắc, nguyên tắc tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân
dân được nhà nước ta ghi nhận và đảm bảo thực hiện. Nhà nước xã hội chủ nghĩa do
chính nhân dân lao động tổ chức để thực hiện quyền lực của mình. Nó là một tổ chức
được lập ra nhằm phát huy tài năng, sức lực của người lao động trong việc gánh vác
2. Biểu hiện của nguyên tắc nhân dân lao động tham gia đông đảo vào quản lí
hành chính nhà nước.
a. Tham gia vào hoạt động của các cơ quan nhà nước
Trước hết, có thể khẳng định tham gia vào các cơ quan nhà nước là hình thức
tham gia tích cực, trực tiếp và có hiệu quả của người lao động vào hoạt động
quản lí hành chính nhà nước ( QLHCNN ) bởi các cơ quan trong bộ máy nhà nước là
công cụ để thực hiện quyền lực nhà nước. Người lao động nếu đáp ứng đầy đủ các
yêu cầu mà pháp luật quy định đều có thể tham gia vào hoạt của các cơ quan nhà
nước để trực tiếp hay gián tiếp thực tiện công việc QLHCNN trên các lĩnh vực của
đời sống xã hội. Người lao động có thể tham gia vào hoạt động của các cơ quan nhà
nước thông qua các con đường sau:
5
- Với tư cách là thành viên cơ quan nhà nước – những đại biểu được lựa
chọn thông qua con đường bầu cử như là được bầu làm Đại biểu Quốc hội, Đại
biểu hội đồng nhân dân các cấp,...
- Với tư cách là cán bộ, công chức, nhân dân lao động tham gia vào hoạt
động của các cơ quan nhà nước khác như: cơ quan hành chính nhà nước, cơ quan
kiểm sát, cơ quan xét xử,…
- Người lao động có thể gián tiếp tham gia vào hoạt động của các cơ quan
nhà nước thông qua việc thực hiện quyền lựa chọn những đại biểu xứng đáng thay
măt mình vào cơ quan quyền lực nhà nước ở trùng ương hay địa phương.
b.Tham gia vào hoạt động của các tổ chức xã hội
Điều 9 Hiến pháp năm 1992 (sửa đổi, bổ sung năm 2001) quy định: “Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên là cơ sở chính trị của chính quyền
nhân dân”. Điều này có nghĩa, nhân dân lao động không chỉ tham gia vào hoạt động
của các cơ quan nhà nước mà còn tham gia vào hoạt động của các tổ chức xã hội.
Bên cạnh đó, nhà nước cũng giúp đỡ về vật chất, tinh thần để các tổ chức xã hội thực
sự trở thành công cụ đắc lực của nhân dân lao động trong việc thực hiện quyền tham
a. Tham gia vào hoạt động của các cơ quan nhà nước.
Nhân dân trực tiếp tham gia vào quản lí nhà nước chủ yếu với tư cách là cán bộ,
công chức. Do đó để đáp ứng cho nhân dân có thể tham gia vào quản lí nhà nước với
tư cách này, nhà nước đã đưa ra luật cán bộ, công chức, nêu ra rõ nhiệm vụ, chức
năng của cán bộ, công chức trong quản lí hành chính nhà nước. Luật cán bộ, công
chức ( CB-CC ) có hiệu lực từ ngày 01/01/2010. Theo những quy định của luật này,
thì làm một người CB-CC sẽ không hề đơn giản. Để tham gia vào hoạt động quản lí
hành chính nhà nước được tốt, nhà nước cũng yêu cầu cán bộ, công chức phải là
những người có cả phẩm chất đạo đức tốt và năng lực làm việc cao.
Nếu như trước đây, vấn đề đạo đức và văn hóa giao tiếp của CB-CC chủ yếu được
quy định dựa trên quy chế của cơ quan, đơn vị, thì với luật CB-CC nhằm thực hiện
chủ trương xây dựng và quản lí đội ngũ công chức có đủ phẩm chất, năng lực, trình
độ vấn đề đạo đức và văn hóa giao tiếp đã được đưa thẳng vào luật ( Điều 15,16,17
Luật CB-CC ).
Việc tuyển dụng CB-CC vào nước ta hiện nay còn quá nhiều bất cập và kẽ hở bởi
nhiều lí do khách quan, chủ quan nên đã tạo ra ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng
của đội ngủ CB-CC. Thực trạng này đặt ra yêu cầu phải đánh gia công chức và quan
7
trọng hơn là kết quả đánh giá phải được phục vụ cho chính công cuộc cải tổ của đội
ngũ công chức.
Người lao động có thể gián tiếp tham gia hoạt động vào cơ quan nhà nước thông
qua quyền lựa chọn những đại biểu xứng đáng thay mặt mình vào cơ quan quyền lực
nhà nước ở trung ương hay địa phương. Vì vậy, nhân dân đã tích cực thực hiện
quyền bầu cử của mình.
b.Tham gia vào hoạt động của tổ chức xã hội.
Sự ra đời, tồn tại và phát triển của các tổ chức xã hội có ý nghĩa quan trọng trong
đời sống chính trị, kinh tế, xã hội của đất nước. Là bộ phận của hệ thống chính trị,
các tổ chức xã hội đã góp phần to lớn vào công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước,
viên trong bộ máy nhà nước là quyền hiến định của nhân dân. Mặc dù cho đến nay
vẫn chưa có được một cơ chế pháp lí hiệu quả để nhân dân thực hiện rộng rãi và đầy
đủ quyền này nhưng trong thời gian qua việc kiểm tra, giám sát của nhân dân đối với
cán bộ, công chức nhà nước, đặc biệt là tại các cấp cơ sở đã có nhiều hình thức hợp lí
và đạt được nhiều kết quả nhất định. Thông qua việc kiểm tra, giám sát nhiều người
dân đã mạnh dạn tố cáo khi phát hiện thấy những hành vi vi phạm pháp luật cũng
như đạo đưc công vụ của các cán bộ, công chức nhà nước trong các cơ quan thẩm
quyền.
Ngoài ra để tăng cường hiệu lực kiểm tra giám sát của nhân dân đối với cán bộ,
công chức nhà nước tại cơ sở, thực hiện nghị định số 79/2003/NĐ-CP ngày 7/7/2003
của Chính Phủ, nhiều địa phương đã tổ chức rộng rãi việc lấy phiếu tín nhiệm đối với
chủ tịch hội đồng nhân dân và chủ tịch ủy ban nhân dân tại các xã, phường, thị trấn.
Thông qua hoạt động này, người dân đã có nhiều cơ hội hơn để góp ý, phê bình, chất
vấn và thực hiện sự tín nhiệm của mình đối với các chức danh chủ chốt của chính
quyền cơ sở. Thông qua việc bỏ phiếu tín nhiệm của cử tri, các chức danh chủ chốt
của chính quyền xã có tỉ lệ số phiếu tín nhiệm thấp dưới 50% số người tham gia thì
sẽ bị hội đồng nhân dân xã đưa ra bãi nhiệm theo quy định của pháp luật.
2.Mặt hạn chế
-Ý thức, thái độ của nhiều người dân trong việc thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo
còn nhiều bất cập.
Trong những người tham gia khiếu nại, tố cáo còn nhiều trường hợp vì thiếu hiểu
biết hoặc cố chấp mà cố tình khiếu nại kéo dài, vượt cấp, tố cáo sai sự thật… Thậm
chí một số phần tử quá khích coi thường pháp luật, ngang nhiên thách đố, xâm phạm
9
trụ sở cơ quan công quyền, xúc phạm, đe dọa và hành hung những người thi hành
công vụ.
-Về phía nhà nước, cơ quan, công chức nhà nước còn thiếu trách nhiệm trong việc
giải quyết khiếu nại, tố cáo của nhân dân. Thậm chí còn có tình trạng cố tình bao che,
đối tượng bị điều chỉnh. Việc tiếp thu, giải quyết các vấn đề mà nhân dân nêu ra
chậm và luôn bị tránh, né làm giảm lòng tin và nhiệt tình của người dân.
-Thứ năm, trình độ sử dụng công nghệ thông tin để tham gia góp ý cho các văn
bản pháp luật của nhân dân còn thấp. Sự phổ cập báo chí điện tử mới giới hạn ở các
thành phố và một số đối tượng – thường đã là cán bộ, công chức nhà nước.
IV.MỘT SỐ BIỆN PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO VẬN DỤNG HIỆU QUẢ CỦA
NGUYÊN TẮC NÀY VÀO QUẢN LÍ HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC
Căn cứ vào những nguyên nhân cụ thể nêu trên, chúng ta cần đề ra những biện
pháp cụ thể nhằm đảm bảo vận dụng hiệu quả các nguyên tắc này vào quản lí hành
chính nhà nước. Cụ thể:
Thứ nhất, tiếp tục đẩy mạnh công cuộc cải cách nền hành chính nhà nước. Đổi
mới cơ cấu tổ chức, phương thức hoạt động của các cơ quan nhà nước, mở rộng sự
công khai, minh bạch, tạo cơ hội để người dân nắm được các công việc của nhà nước
để tham gia một cách chủ động, thiết thực, có hiệu quả. Nâng cao trách nhiệm của
các cơ quan nhà nước và của công chức trong việc tiếp thu các ý kiến và nguyện
vọng của nhân dân trong hoạt động quản lí hành chính nhà nước.
Thứ hai, tiếp tục mở rộng và phát triển nền dân chủ xã hội chủ nghĩa. Mở rộng sự
hình thành và tham gia của các hội, tổ chức phi chính phủ trong việc giải quyết các
nhu cầu của nhân dân và tích cực tham gia vào công tác quản lí nhà nước. Có các cơ
chế và phương thức để phát huy và tiếp nhận được các ý kiến phản biện của nhân dân
và của các tổ chức quần chúng.
Thứ ba, tiếp tục có biện pháp giáo dục nâng cao nhận thức, trình độ, nhất là ý thức
chính trị, tinh thần pháp luật của người dân, làm cho người dân tự giác và có ý thức
hơn nữa trong việc tham gia vào các công việc xã hội và các hoạt động quản lí nhà
nước.
Thứ tư, nâng cao vai trò của các tổ chức quần chúng trong việc tuyên truyền, giáo
dục và tổ chức tham gia của người dân đối với việc xây dựng chính sách, pháp luật.
Ngoài ra cần phải sử dụng tốt hơn các phương tiện thông tin đại chúng.
11
nước
Nguồn: http://luanvan.co/luan-van/nguyen-tac-nhan-dan-lao-dong-tham-gia-dongdao-vao-quan-ly-hanh-chinh-nha-nuoc/.
8. Nguyên tắc nhân dân lao động tham gia đông đảo vào quản lý hành chính nhà
nước thực trạng và giải pháp
Nguồn: http://ebook.ringring.vn/xem-tai-lieu/nguyen-tac-nhan-dan-lao-dong-thamgia-quan-li-hanh-chinh-nha-nuoc-thuc-trang-va-giai-phap/.
9.Các nguyên tắc cơ bản trong quản lý hành chính nhà nước.
Nguồn: http://thuvienso.iemh.edu.vn/xem-tai-lieu/cac-nguyen-tac-co-ban-trongquan-ly-hanh-chinh-nha-nuoc.31895.html
10.Nguyên tắc quản lí hành chính
Nguồn: http://tailieu.vn/tag/tailieu/nguyen-tac-quan-li-hanh-chinh/
13
14