A – ĐẶT VẤN ĐỀ
I – LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Thế giới hiện tại đang biến đổi một cách mạnh mẽ cùng với sự phát triển
như vũ bão của công nghệ thông tin đã khiến cho kiến thức nhân loại tăng lên
nhanh chóng. Trong hoàn cảnh như hiện nay, các nhà giáo dục phải gánh một
nhiệm vụ quan trọng đó là phải đào tạo ra những con người lao động tự chủ,
năng động, sáng tạo, có năng lực giải quyết những vấn đề thực tế. Vì vậy, con
người cần phải có một tri thức, một tư duy nhạy bén để nắm bắt và sử dụng
những tri thức đó trong cuộc sống hàng ngày. Muốn được như vậy con người
cần phải tự học, tự nghiên cứu tìm hiểu những kiến thức. Hơn nữa, việc đổi mới
phương pháp dạy học đòi hỏi người giáo viên cần phải tích cực nghiên cứu sử
dụng đồ dung dạy học hiện đại, ứng dụng công nghệth«ng tin trong dạy học.
Môn Toán có tầm quan trọng to lớn. Nó là bộ môn khoa học nghiên cứu
có hệ thống phù hợp với hoạt động nhận thức tự nhiên của con người. Môn Toán
còn là môn học công cụ rất cần thiết để học các môn học khác, nhân thức thế
giới xung quanh để hoạt độngcó hiệu quả trong thực tiễn. Môn Toán có khả
năng giáo dục rất to lớn trong việc rèn luyện phương pháp suy nghĩ, phương
pháp suy luận logic, thao tác tư duy cần thiết để nhận thức thế giới hiện thực
như: trừu tượng hóa, khái quát hóa, khả năng phân tích tổng hợp, so sánh.
Vì vậy yêu cầu đặt ra trong giảng dạy môn Toán là làm thế nào để giúp
học sinh hứng thú trong giờ học, dễ hiểu bài và tiếp thu kiến thức một cách
nhanh nhất các nội dung kiến thức của từng tiết, từng bài, từng chương. Từ đó
biết vận dụng kiến thức vào cuộc sống, vào khoa học và kĩ thuật.
Ứng dụng công nghệ thông tin đang chiếm vai trò quan trọng và cần thiết
trong mọi lĩnh vực của đời sống, xã hội, đặc biệt là trong dạy học toán phần hình
học cho học sinh líp 5. Nó chính là phương tiện hỗ trợ cần thiết và hiệu quả
giúp giáo viên đổi mới phương pháp dạy học.
- Thực tế quá trình giảng dạy môn Toán phần hình học ở trường Tiểu học
Dịch Vọng A trong những năm qua và năm học này đang đứng trước khó khăn
đó là vẫn còn một bộ phận học sinh chưa tự giác tích cực trong việc tự học, tự

- Thực nghiệm dạy bằng giáo án điện tử, so sánh kết quả và nhận xét rút ra
kết luận chung

2


III – PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Phương pháp quan sát: quan sát thực tế, chất lượng học tập của học sinh
lớp 5
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu
- Phương pháp điều tra, phỏng vấn
- Phương pháp thực nghiệm
IV – THỜI GIAN NGHIÊN CỨU

- Thời gian bắt đầu: 9/2012
- Thời gian hoàn thành: 3/2013
V – TÀI LIỆU THAM KHẢO

- Sách Toán lớp 5
- Sách hướng dẫn giáo viên

3


B. NỘI DUNG
I – CƠ SỞ LÝ LUẬN

Trong thời đại ngày nay, khoa học kĩ thuật phát triển với tốc độ nhanh,


- Lãnh đạo nhà trường luôn tạo điều kiện cho giáo viên học nâng cao trình
độ tin học, luôn động viên kịp thời giáo viên có tâm huyết với nghề.
- Thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn sử dụng công nghệ th«ng tin cho
giáo viên dưới sự chỉ đạovà hướng dẫn của Ban giám hiệu. Trường còn tổ chức
các buổi tham luận về ứng dụng công nghệ thông tin để giáo viên trao đổi kinh
nghiệm và học hỏi nhau.
2 – Khó khăn
- Khó khăn nhất đối với giáo viên chúng tôi là trình độ tin học còn hạn chế
nên việc thiết kế giáo án điện tử rất vất vả và mất nhiều thời gian.
- Một số giáo viên chưa nhận thức đúng việc ứng dụng công nghệ thông tin
vào dạy học, cho rằng đây là một việc làm không cần thiết, dẫn đến ý thức tự
học còn hạn chế
- Việc thiết kế giáo án điện tử chưa có nhiều kinh nghiệm nên việc chọn
màu sắc, phông nền hay phông nhữ, chọn màu hiệu ứng đôi khi chưa phù hợp.
3 –Thực trạng và những yêu cầu cần thiết khi sö dông c«ng nghÖ th«ng tin
trong d¹y to¸n (h×nh häc) líp 5
- Toán hình học đòi hỏi học sinh phải linh hoạt trong các thao tác từ đọc đề
bài, vẽ hình, tìm mối quan hệ gi÷a các dữ kiện, công thức hình học, học sinh
phải suy nghĩ, tưởng tượng, vẽ thêm hình, tìm lời giải. Đây là những thao tác rất
mới với học sinh nên các em thường hay loay hoay, lúng túng.
- Các công thức về diện tích, thể tích các hình được cung cấp khá dồn dập
làm học sinh dễ nhầm lẫn từ hình này sọ sang hình kia. Để khắc phục điều này,
tiết hình thành công thức, người giáo viên phải trình bày cơ sở khoa học thật
thấu đáo chính xác, hình ảnh cắt ghép phải rõ, đẹp, công thức phải được luyện
tập vào bài tập nhắc đi nhắc lại nhiều lần để học sinh hiểu được bản chất của
công thức.
- Khi dạy các bài toán về hình học nói chung, giáo viên phải mất nhiều thời
gian để vẽ hình lên bảng hoặc dán những hình cắt ghép lên những khổ giấy lớn.
Cách làm này có một số hạn chế như: học sinh khó quan sát vì khổ giấy thường


6


III – CÁCH THIẾT KẾ GIÁO ÁN ĐIỆN Tö MỘT SỐ BÀI GIẢNG TOÁN
(HÌNH HỌC) LỚP 5

Bài 1: Diện tích hình tam giác
Ở bài này tôi thiết kế 5 Slide chính như sau :
Slide1: Là hai hình tam giác bằng nhau, tam giác thứ nhất đặt tên là MNP, tam
giác thứ hai đặt tên là EDC. Từ đỉnh M kẻ đường cao MG vuông góc với đáy
NP, từ đỉnh E kẻ đường cao EH vuông góc với đáy DC.

Side2: Với Slide này tôi đã đưa lên màn hình 2 hình tam giác với màu sắc khác
nhau để học sinh nhìn rõ .Để xây dựng được công thức tính diện tích hình tam
7


giác này học sinh phải dựa trên cách tính diện tích hình chữ nhật .Chính vì vậy
mà học sinh phải tìm cách để cắt một trong hai hình tam giác bằng nhau ghép
với hình tam giác còn lại để tạo thành hình chữ nhật
Tôi thiết kế cách cắt như sau :
Cắt dọc theo đường cao MG để được hai tam giác nhỏ MNG và MGP

Slide3:
. Ghép hai tam giác đó với tam giác EDC ta sẽ được một hình chữ nhật ABCD

8




+ Slide 4:
Ở slide này tôi thiết kế như trong SGK để đưa học sinh đến kiến thức của bài
đó là xây dựng công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật

13


IV – KẾT QUẢ

Sau khi nghiên cứu và đưa ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy
toán (hình học) lớp 5 tôi thấy học sinh thích học hơn những tiết dạy truyền
thống. Sau khi dạy bài “Thể tích hình hộp chữ nhật”, tôi đã cho hai lớp 5H
(dạy bằng giáo án diện tử) và lớp 5D (dạy không có giáo án điện tử), kiểm tra
cùng đề thì có kết quả như sau:
Giỏi
Lớp

Sĩ

Khá

Trung bình

Yếu

Số

Phần


(đối

63

35

55,6

20

31,7

5

7,9

3

4,8

63

43

68,3

17

26,9


II.Chun b:
- Mỗi nhóm 2 hình tam giác bằng nhau
III.Hot ng dy hc ch yu
Thi
gian
5

Ni dung cỏc hot ng dy hc

Phng phỏp, hỡnh
thc t chc cỏc H

A, Kiểm tra bài cũ :
-Giờ học trớc các con học bài gì ?

Hs trả lời

-Các con chú ý lên bảng:
Cô có hình tam giác sau :
-Hãy nêu đặc điểm của hình tam giác này ? 1 em trả lời
- Hãy kẻ đờng cao tơng ứng với đáy BC?

1 em lên bảng kẻ đờng

GV nhận xét cho điểm

cao

B.Bi mi
32

và tìm cách cắt rồi ghép với hình tam giác
còn lại để tạo thành một hình chữ nhật
Thời gian là 5 phút
GV : Cô thấy các con đã cắt và ghép rất
giỏi đấy
-Gọi 1 nhóm lên trình bày cách làm , các i din mt nhúm lờn
nhóm khác nhận xét
trinh by, cỏc nhúm khỏc
GV : Để các con tiện theo dõi , bây giờ cô nhn xột b sung
sẽ trình chiếu lại trên màn hình :
Cô có 2 tam giác bằng nhau , tam giác thứ
nhất cô đặt tên là MNP, tam giác thứ hai cô
đặt tên là EDC . Từ đỉnh M của tam giác
MNP cô kẻ đờng cao MG vuông góc với
đáy NP. Từ đỉnh E cuả tam giác EDC cô kẻ
đờng cao EH vuông góc với đáy DC
hs theo dõi trên màn hình
Gv va trỡnh chiu trờn
mn hỡnh va ging

Cắt dọc theo đờng cao MG để đợc 2 tam
16


giác MNG và MGP .
Hs theo dừi trờn mn
hỡnh

Ghép hai tam giác đó với tam giác EDC sẽ
đợc một hình chữ nhật . Cô đặt tên cho


GV: Vy ta cú th tớnh din tớch ca hỡnh
tam giác thụng qua tớnh din tớch hỡnh ch
nht.
-Quan sỏt hỡnh. C lp hóy tớnh din tớch
ca cỏc hỡnh ch nht va ghộp c cho Hs làm bài ra nháp
cụ ra nhỏp?
Hs chữa bài

-Cha bi cho cụ no.

Hs trả lời

-Nhn xột bi lm ca bn ()
Gv chốt lại cách làm đúng

- tớnh c din tớch ca hỡnh ch nht

Hs trả lời

ABCD ny con ó lm nh th no?
(con ly chiu di x chiu rng )
Hs trả lời

- Cụ thể con làm nh thế nào ?
( DC x EH )
-Ti sao con li làm nh vậy ?

hs giải thích


Hs giải thích

( Vì diện tích của hình tam giác EDC bằng
nửa diện tích hình chữ nhật ABCD)

GV : nếu bài toán nào ta cũng làm nh vậy
để tính diện tích hình tam giác thì sẽ rất lâu Hs trả lời
mà thực tế ta có thể tính nh thế nào ?
(ly độ dài đáy nhân với chiều cao rồi chia
cho 2)
-Nhn xột cõu tr li ca bn?

Hs nhận xét

-Gi HS nhc li.

Hs nhắc lại

GV: V õy chớnh l quy tắc tính diện tích
19


hình tam giác
Cả lớp mở SGK trang 87

Hs mở SGK

-Khi tớnh din tớch ca hỡnh ch nht cỏc
Hs trả lời


GV : Để cả lớp mình tính diện tích hình
20

Hs đọc


tam giác đợc thành thạo hơn , chúng ta
cùng chuyển sang phần luyện tập
* Luyn tp:
Va ri cỏc con ó bit da vo cỏch tớnh

Hs nghe

din tớch hỡnh ch nht t phỏt hin ra
cỏch tớnh din tớch hỡnh tam giác rt l tt
y. Cụ tuyờn dng c lp.
lp mỡnh tớnh din tớch hỡnh tam giác
c thnh tho hn chỳng ta cựng chuyn
sang phn luyn tp nhộ
-Bi 1:

1 hs đọc

+ Gi HS c yờu cu

Hs trả lời

+ Bi 1 cho bit gỡ? Hi gỡ?

Hs làm bài


-Muốn tính diện tích hình tam giác em làm

Hs trả lời

nh thế nào ?
2-3 em nhắc lại

- Gi HS nhc li
21


Qua bài tập 1 các con đã được luyện tập ,
củng cố về cách tính diện tích hình tam
gi¸c, cô thấy các con làm rất tốt. Cô khen
3

cả lớp. Bây giờ các con sẽ tiếp tục vân
dụng kiến thức đó để làm bài tập 2.
3.Củng cố, dặn dò
-Muốn tính diện tích hình tam gi¸c con làm Hs tr¶ lêi
như thế nào?
-Khi tính diện tích hình tam gi¸c con cần
lưu ý điều gì?
*Nhận xét giờ học:
* Chuẩn bị bài sau: Luyện tập

22

Hs tr¶ lêi

( cm3 , dm3, m3 )
-Nêu mối quan hệ giữa các đơn vị đo thể tích

1 Hs trả lời

đó ? (mỗi đơn vị đo thể tích gấp 1000 lần đơn
vị bé hơn tiếp liền , Mỗi đơn vị đo thể tích
bằng 1/1000 đơn vị lớn hơn tiếp liền )
Gv nhận xét cho điểm

GV nhận xét cho điểm
2.Bài mới :
35

a.Giới thiệu :Trong các tiết học toán trớc , các
con đã biết thế nào là thể tích của một hình .
Trong bài học hôn nay chúng ta cùng đi tìm
cách tính thể tích của một loại hình cụ thể , đó
là thể tích hình hộp chữ nhật
gv ghi bảng
b, Bài dạy :
Tiết học hôm nay gồm có hai nội dung :
23

Hs ghi vở


-Xây dựng công thức tính thể tích hình hộp
chữ nhật
-Luyện tập


1 em lên xếp các hình

cm 3 này vào hộp cho cô nào ?

lập phơng nhỏ vào

- Để xếp đợc đầy hình hộp chữ nhật này con

hình hộp chữ nhật

cần bao nhiêu hình lập phơng 1 cm3 ?

Hs giải thích

( 60 hình )
24


-Vì sao con tìm đợc kết quả đó ?
(Vì chiều dài hình hộp chữ nhật cần 5 hình lập

Hs giải thích

phơng nhỏ , chiều rộng cần 3 hình lập phơng
nhỏ , nh vậy 1 lớp cần 5 x 3 = 15 khối lập
phơng nhỏ mà con xếp đợc 4 lớp nh thế thì vừa
đầy hộp )
GV : Con trả lời rất đúng cô cám ơn con . Để
các con tiện theo dõi cô phóng to lên màn hình