BÀI THỨ 5
VĂN BẢN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC
I. KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI VBQLNN:
1. Khái niệm:
VBQLNN là một hình thức thể hiện của quyết đònh QLNN (Bao gồm văn
bản chủ đạo, văn bản quy phạm và văn bản cá biệt) nhằm điều chỉnh các quan hệ
XH xuất hiện trong lónh vực chấp hành và điều hành (QLNN)
Ngoài các loại VB trên, trong hoạt động QLNN, các cơ quan QLNN còn sử
dụng các loại VB, công văn, giấy tờ có liên quan đến hoạt động hành chính như
công văn giao dòch, thông báo, công điện, …
 Thông thường trong hoạt động QLNN, VB quản lý được chia làm 2 loại:
a) VB pháp luật
+ VB chủ đạo
+ VB quy phạm
+ VB cá biệt
b) VB quản lý hành chính thông thường
+ VB hướng dẫn chuyên môn nghiệp vụ
+ VB chỉ đạo, trao đổi thông tin (thông báo)
+ VB báo cáo
+ VB ghi chép thống kê, công văn hành chính
+ Điện báo, giấy đi đường, giấy nghỉ phép, phiếu gửi
1
2. Hình thức và thẩm quyền ban hành VB của các cơ quan QLNN:
 VB của Chính phu û :
+ Nghò Quyết: là VB để quyết đònh chủ trương, chính sách biện pháp lớn
nhằm thực hiện nhiệm vụ chính trò, KT văn hóa XH, an ninh quốc phòng và quyết
đònh các vấn đề quan trọng khác thuộc thẩm quyền của Chính phủ.
+ Nghò đònh: Là VB bao gồm các quy phạm nhằm cụ thể hóa, hướng dẫn
các quy phạm pháp luật trong luật, trong pháp lệnh; điều chỉnh các mối quan hệ
XH mà luật, pháp lệnh chưa có điều kiện quy đònh; quy đònh về tổ chức hoạt
động của các Bộ, quy đònh nguyên tắc QLNN, đối với các ngành, lónh vực vv…

tỉnh
VB của UBND cấp huyện, xã cũng được ban hành tương tự như quyết đònh
của UBND tỉnh theo thẩm quyền quản lý của cấp huyện, xã
II. CÁC YÊU CẦU ĐỐI VỚI VIỆC BAN HÀNH VBQL:
Mọi VBQLNN cũng như mọi quyết đònh pháp luật nói chung, chỉ có hiệu quả
khi chúng đảm bảo tính hợp pháp và hợp lý. Như vậy có 2 yêu cầu đề ra đối với
VBQL: hợp pháp và hợp lý
3
1. Yêu cầu hợp pháp:
- VBQL phải được ban hành trong phạm vi thẩm quyền của cơ quan (người
có chức vụ)
- VBQL phải phù hợp với nội dung và mục đích của Luật
- VBQL phải phù hợp với lợi ích của NN và công dân
- VB phải được ban hành theo hình thức do Luật đònh (tên quyết đònh, thể
thức, tiêu đề, số, ký hiệu, ngày, tháng ban hành, chữ ký, con dấu, …) và hình thức
thể hiện
2. Yêu cầu hợp lý
- VB phải có tính cụ thể và tính phân hóa theo từng vấn đề, theo chủ thể ban
hành và đối tượng thực hiện: cụ thể về nhiệm vụ, thời gian, ai thi hành, phương
tiện thực hiện, …, phân hóa theo từng cấp, từng đòa phương, từng đơn vò …
- VB phải có yêu cầu về quan điểm tổng thể: phải tính đến các yếu tố KT,
XH, VH của VB
- Ngôn ngữ, cách trình bày phải rõ ràng, dễ hiểu, ngắn gọn.
Ngoài các yêu cầu hợp pháp và hợp lý đối với nội dung VB trên, trong khi
thi hành VB trên còn cần phải tính đến yêu cầu hợp pháp và hợp lý đối với thủ
tục XD và ban hành VB như: thẩm quyền chuyên môn, trình tự theo luật đònh, tính
kòp thời và tính đơn giản của thủ tục.
3. Những yêu cầu có tính chất kỹ thuật của VBQLNN:
a) Yêu cầu về thể thức:
+Quốc hiệu: ghi tên nước và chế độ chính trò