Phần I: ĐẶT VẤN ĐỀ :
1.Lí do chọn đề tài:
Đất nước ta đang trên đà đổi mới và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Bởi vây, Đảng và Nhà nước đang đặc biệt chú trọng tới sự phát triển của giáo
dục.Và một trong những nhiệm vụ cơ bản của giáo dục hiện nay là hình thành
và phát triển nhân cách cho học sinh một cách toàn diện.
Vậy làm thế nào để nâng cao hiệu quả giáo dục toàn diện ? Tôi thiết nghĩ , khâu
quan trọng là vấn đề giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường
THPT.
2. Mục đích nghiên cứu
- Trên cơ sở tìm hiểu các đặc điểm của học sinh THPT, các nội quy nhà trường
đề ra một số biện pháp giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường
THPT.Từ đó góp phần nâng cao chất lượng quản lý và giáo dục học sinh.
3. Đối tượng nghiên cứu
- Học sinh lớp 10D trường THPT Ba Đình- Nga Sơn- Thanh hoá.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Biện pháp nâng cao hiệu quả việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh
lớp 10 ở trường THPT.
5. Giả thuyết khoa học.
Nếu áp dụng được việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở
trường THPT vào lớp học thì nề nếp lớp sẽ tốt lên, tạo môi trường giáo dục lành
mạnh, có hiệu quả.
6. Phương pháp nghiên cứu.
- Nghiên cứu lí thuyết: Đọc, phân tích tài liệu.
- Thực nghiệm sư phạm.
1
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
1. Cơ sở lí luận.
muốn khám phá ra chính mình .Hơn nữa, trong mọi hoạt động hàng ngày, không
em nào không nảy sinh ý thức muốn khẳng định mình và tìm cách hòa mình với
tập thể. Các em rất cần tự biết mình là ai.Vì vậy, giáo dục ý thức tự quản không
những thỏa mãn nét tâm lí phổ biến của các em, mà còn giúp các em có cơ hội để
nuôi dưỡng, rèn luyện và phát triển theo hướng tích cực.
Đối với các em học sinh lớp 10 ở trường THPT Ba Đình: một phần được
tuyển sinh từ trườngTHCS Chu Văn An (trường trung tâm của huyện), còn phấn
đông là từ các trương THCS ở các xã trong huyện- Các em chưa đi ra ngoài
nhiều,chưa được tiếp xúc với môi trường bên ngoài nên còn nhiều bỡ ngỡ, hành
động còn bồng bột…rất cần người thầy định hướng, giáo dục.
4. Thế nào là ý thức tự quản? Tầm quan trọng của ý thức tự quản đối với
học sinh lơp10 ở trường THPT Ba Đình:
* Nói đến ý thức tự quản là nói đến tính tự giác của mỗi học sinh ,của tập thể học
sinh. Tự giác thực hiện nội quy, quy định của trường học, của đoàn thể, của
lớp.Giám sát lẫn nhau xây dựng phong trào mọi người tự quản tốt sẽ có tập thể
tự quản tốt dưới sự hướng dẫn, cố vấn của giáo viên chủ nhiệm (GVCN) lớp.
Thực chất của việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh là quá trình từng
bước chuyển hóa tâm huyết, nhiệt tình của thầy cô thành ý thức tự giác đầy
trách nhiệm và hứng thú của học trò, biến lớp học của những cá nhân thành
một tập thể học sinh biết tự quản.
Đối với các em học sinh lớp 10 ở trường THPT Ba Đình, vấn đề giáo dục ý
thức tự quản cho các em là mục tiêu, nhiệm vụ của năm học.Bởi trong tổng số 12
lớp khối 10 thì có tới 11 lớp học theo ban KHTN. Việc phân công công tác chủ
3
nhiệm của nhà trường không phải lớp nào cũng là giáo viên giảng dạy các môn
tự nhiên để có điều kiện sát sao lớp.Bản thân tôi gảng dạy bộ môn xã hội, được
nhà trường giao nhiệm vụ chủ nhiệm lớp trái ban, tôi nhận thấy đó là một trọng
trách lớn.Do vậy, việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 được tôi đặt
về số lượng, tương đương về giới tính, về xếp loại học tập và hạnh kiểm cũng
như nơi ở. Sau đó các thành viên trong tổ họp lại bầu một bạn có uy tín làm tổ
trưởng.
- Công việc thứ hai:Thành lập ban cán sự lớp:
Đây là một việc hệ trọng, có ý nghĩa quyết định đến sự thành bại của việc giáo
dục ý thức tự quản nói riêng và công tác chủ nhiệm nói chung. Để làm công việc
này không thể không nghiên cứu kĩ lí lịch trích ngang, thăm dò ý kiến HS trong
lớp, tham khảo ý kiến của GVBM. Trên cơ sở đó, chọn ra 05 hạt nhân tích cực
nhất hội tụ đầy đủ cả đức và tài cho 5 chức danh làm nên bộ khung BCS lớp gồm
01 lớp trưởng và 4 lớp phó phụ trách các mảng hoạt động của lớp suốt cả năm
học. GVCN giao công việc cụ thể gắn với trách nhiệm từng HS .
BCS chịu trách nhiệm trước GVCN về công việc được giao. Cụ thể:
+ Lớp phó học tập đảm nhiệm công việc liên quan đến mặt học tập như: chữa
bài tập, theo dõi tình hình học tập của lớp;
+ Lớp Phó lao động phụ trách mảng lao động có nhiệm vụ phân công công
việc,đôn đốc, nhắc nhở các tổ trực nhật làm vệ sinh hàng ngày trong lớp học,
trong khuôn viên trường theo qui định.
+ Lớp Phó văn thể phụ trách hoạt động văn nghệ, thể thao, trang trí lớp;
+ Lớp Phó nề nếp có nhiệm vụ theo dõi, nhắc nhở các thành viên trong lớp thực
hiện nội qui của trường, của lớp;
+ Lớp trưởng là linh hồn của lớp, là người điều hành BCS lớp, quản lí mọi mặt
của lớp khi không có GVCN. Thành viên nào không chấp hành mệnh lệnh của
lớp trưởng được xem như không chấp hành mệnh lệnh của GVCN và đương
nhiên phải được xem xét đánh giá về mặt đạo đức.
5
- Công việc thứ ba: Xây dựng nội qui lớp
Để có thể xây dựng được lớp học tự quản có hiệu quả không thể không nói tới
làm ẩu, làm bẩn, làm chậm.
- Các ngày thứ 3, 5, 7 hàng tuần tiến hành lao động theo khu vực lớp đã được
giao, không được ra làm muộn. Làm xong phải mang dụng cụ vào lớp học
(HS nào làm mất sẽ phải đền bù cho lớp).
- Các buổi lao động cộng sản phải tham gia đầy đủ trừ trường hợp ốm đau, có lí
do chính đáng thì phải viết đơn xin nghỉ có ý kiến phụ huynh, nạp trực tiếp cho
GVCN.
Trên cơ sở trên, lớp đưa ra một số tiêu chí, cộng và trừ điểm cùng với một số
hình thức khen thưởng, kỉ luật học sinh.
Mỗi tuần, mỗi bạn sẽ có 100 điểm, nếu vi phạm sẽ bị trừ điểm, làm tốt
sẽ được cộng điểm.
II. Cách cộng điểm
1. Học tập:
Với tất cả các môn nếu xây dựng bài tốt hoặc làm bài kiểm tra được 9 điểm
thì sẽ cộng thêm 5 điểm cho mỗi con điểm 9. Nếu được 10 điểm sẽ cộng thêm 10
điểm.
2. Lao động vệ sinh:
- Tổ nào hoặc thành viên nào làm tốt sẽ được cộng như sau: Đối với tổ: cộng 3
điểm trên 1 thành viên, cá nhân: làm tốt thì cộng 5 điểm trên 1 thành viên
- Trường hợp bạn bị ốm hoặc có lí do khác mà không làm được vệ sinh mà làm
giúp bạn thì được cộng thêm 5 điểm
III. Cách trừ điểm.
1. Học tập:
- Nếu bị điểm kém dưới 5 điểm thì bị trừ điểm cụ thể như sau:
Điểm từ 0-2 bị trừ 10 điểm/ 1 con điểm
Điểm từ 3-4 bị trừ 7 điểm/ 1 con điểm.
- Nếu làm bài tập thiếu trừ 3 điểm/ trên 1 bài. Chưa làm trừ 8 điểm.
7
+ Nếu trong tháng có 3 tuần trở lên có điểm 100 thì học sinh đó được cộng cho tháng sau 3 điểm.
+ Nếu điểm từ 115 trở lên thì học sinh đó sẽ được miễn trực nhật trong tháng.
Đặc biệt, nếu lọt vào tốp 3 người có số điểm cao nhất trong tháng thì sẽ được hội
phụ huynh lớp trao thưởng.
+ Nếu được nhà trường tuyên dương, khen thưởng thì được cộng 5 điểm cho
tháng sau, được miễn trực nhật trong tháng đó và được lớp tặng 1 món quà.
+ Ngoài ra, nếu học sinh nào có sáng kiến nâng cao chất lượng học tập hoặc nề
nếp thì sẽ được hội phụ huynh trao thưởng như tốp 3 học sinh có điểm cao nhất
của tháng. Trong mỗi tháng sẽ bình chọn một bạn thuộc ban cán sự lớp có kết
quả rèn luyện tốt và đưa nề nếp lớp tiến bộ
Như vậy, một tập thể có ý thức tự quản tốt hay không trước tiên phụ thuộc
vào ý thức của các thành viên trong lớp và sự hoạt động tích cực của BCS lớp.
Vậy làm thế nào để BCS lớp hoạt động có hiệu quả?
- Sau khi đã thực hiện ba công việc trên , đã tạo nền tảng cho việc xây dựng lớp
tự quản của mình thì GVCN phải tin tưởng, trao quyền làm chủ tự quản lớp cho
BCS lớp. Hàng tuần, hàng ngày GVCN có gặp gỡ, trao đổi với BCS lớp để nắm
thông tin, làm công tác cố vấn, tháo gỡ những vướng mắc cho CB lớp. Nhìn
9
6. Kết quả đạt được:
Việc giáo dục ý thức tự quản cho HS lớp 10 có tác dụng lớn trong việc giáo dục
nhân cách học sinh.
Từ kinh nghiệm trên, tôi đã vận dụng trong công tác chủ nhiệm lớp10D, năm học
2011-2012.Kết quả đạt được như sau:
*V ề nhận thức, tư tưởng:
- Từ việc thực hiện tốt nội qui lớp, nội qui trường, các em sẽ có ý thức cao trong
việc chấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà
nước, trở thành một công dân tốt cho xã hội, cho đất nước.
- Hình thành ý thức làm chủ bản thân, tránh dựa dẫm, thói quen ỷ lại vào người
khác.
- Giúp các em biết phân biệt việc xấu, việc tốt, những việc nên làm trong cuộc
sống. Từ đó các em biết đấu tranh chống những hành vi tiêu cực, sai trái ảnh
hưởng đến cộng đồng và xã hội.
- Giáo dục các em có trách nhiệm đối với bản thân, gia đình, làng xóm và đất
nước
- Giáo dục các em tinh thần đoàn kết, kĩ năng hợp tác, làm việc theo nhóm có
hiệu quả cao.
- Giáo dục các em ý thức phê và tự phê để mỗi ngày tiến bộ, biết vươn lên trong
cuộc sống.
* Về thực hiện nề nếp, học tập
- Vào những giờ sinh hoạt lớp theo quy định, BCS đã điều hành lớp sinh hoạt
thực sự có chất lượng. Các em đã tin tưởng ở thầy cô, tin tưởng BCS lớp và có ý
thức cao trong việc thực hiện nề nếp, học tập , rèn luyện…
11
- Những giờ chào cờ đầu tuần, thể dục giữa giờ, lao động vệ sinh, sinh hoạt
PhầnIII. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT,KIẾN NGHỊ
Có thể nói rằng: việc giáo dục ý thức tự quản cho HS lớp 10 ở trường
THPT là vô cùng quan trọng và cần thiết.Bởi đó là nấc thang đầu tiên để các em
bước dần tới thành quả của ba năm vất vả đèn sách. Công việc cao cả ấy không
phải chỉ thực hiện trong ngày một ngày hai , mà nó là cả quả trình nỗ lực bền bỉ
trong công tác chủ nhiệm của giáo viên THPT. Và đó cũng không phải là trọng
trách của riêng GVCN, mà là trọng trách của tập thể sư phạm Nhà trường, của
BGH, của các tổ chức đoàn thể trong nhà trường thì việc giáo dục ý thức tự
quản cho HS lớp 10 mới thực sự có ý nghĩa thiết thực.
Nga Sơn : ngày 25/ 4/2012
Người viết:
Nguyễn Thị Nga.
TÀI LIỆU THAM KHẢO.
1. Điều lệ trường THPT.
2. Điều lệ trường THPT Ba Đình.
3. Luật giáo dục 2005 có sửa đổi bổ sung 2009.
4. Quy chế 40 của bộ giáo dục.
13
Mục lục
Phần I: ĐẶT VẤN ĐỀ :
Trang
1
1.Lí do chọn đề tài:
2. Mục đích nghiên cứu
3. Đối tượng nghiên cứu