SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"GIÁO DỤC Ý THỨC TỰ QUẢN CHO HỌC SINH LỚP 10 Ở
TRƯỜNG THPT"
Phần I: ĐẶT VẤN ĐỀ :
1.Lí do chọn đề tài:
Đất nước ta đang trên đà đổi mới và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Bởi vây,
Đảng và Nhà nước đang đặc biệt chú trọng tới sự phát triển của giáo dục.Và một trong
những nhiệm vụ cơ bản của giáo dục hiện nay là hình thành và phát triển nhân cách cho
học sinh một cách toàn diện.
Vậy làm thế nào để nâng cao hiệu quả giáo dục toàn diện ? Tôi thiết nghĩ , khâu quan
trọng là vấn đề giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường THPT.
2. Mục đích nghiên cứu
- Trên cơ sở tìm hiểu các đặc điểm của học sinh THPT, các nội quy nhà trường đề ra một
số biện pháp giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường THPT.Từ đó góp
phần nâng cao chất lượng quản lý và giáo dục học sinh.
3. Đối tượng nghiên cứu
- Học sinh lớp 10D trường THPT Ba Đình- Nga Sơn- Thanh hoá.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Biện pháp nâng cao hiệu quả việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở
trường THPT.
5. Giả thuyết khoa học.
Nếu áp dụng được việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường
THPT vào lớp học thì nề nếp lớp sẽ tốt lên, tạo môi trường giáo dục lành mạnh, có hiệu
quả.
6. Phương pháp nghiên cứu.
- Nghiên cứu lí thuyết: Đọc, phân tích tài liệu.
- Thực nghiệm sư phạm.
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
1. Cơ sở lí luận.
Để giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 ở trường THPT , tôi đã căn cứ

hướng tích cực.
Đối với các em học sinh lớp 10 ở trường THPT Ba Đình: một phần được tuyển sinh
từ trườngTHCS Chu Văn An (trường trung tâm của huyện), còn phấn đông là từ các
trương THCS ở các xã trong huyện- Các em chưa đi ra ngoài nhiều,chưa được tiếp xúc
với môi trường bên ngoài nên còn nhiều bỡ ngỡ, hành động còn bồng bột…rất cần người
thầy định hướng, giáo dục.
4. Thế nào là ý thức tự quản? Tầm quan trọng của ý thức tự quản đối với học sinh
lơp10 ở trường THPT Ba Đình:
* Nói đến ý thức tự quản là nói đến tính tự giác của mỗi học sinh ,của tập thể học sinh.
Tự giác thực hiện nội quy, quy định của trường học, của đoàn thể, của lớp.Giám sát lẫn
nhau xây dựng phong trào mọi người tự quản tốt sẽ có tập thể tự quản tốt dưới sự hướng
dẫn, cố vấn của giáo viên chủ nhiệm (GVCN) lớp.
Thực chất của việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh là quá trình từng bước
chuyển hóa tâm huyết, nhiệt tình của thầy cô thành ý thức tự giác đầy trách nhiệm và
hứng thú của học trò, biến lớp học của những cá nhân thành một tập thể học sinh biết
tự quản.
Đối với các em học sinh lớp 10 ở trường THPT Ba Đình, vấn đề giáo dục ý thức tự quản
cho các em là mục tiêu, nhiệm vụ của năm học.Bởi trong tổng số 12 lớp khối 10 thì có tới
11 lớp học theo ban KHTN. Việc phân công công tác chủ nhiệm của nhà trường không
phải lớp nào cũng là giáo viên giảng dạy các môn tự nhiên để có điều kiện sát sao
lớp.Bản thân tôi gảng dạy bộ môn xã hội, được nhà trường giao nhiệm vụ chủ nhiệm lớp
trái ban, tôi nhận thấy đó là một trọng trách lớn.Do vậy, việc giáo dục ý thức tự quản cho
học sinh lớp 10 được tôi đặt lên hàng đầu trong công tác chủ nhiệm lớp.
5. Một số giải pháp và cách tổ chức thực hiện:
* Việc giáo dục ý thức tự quản cho học sinh lớp 10 là việc làm cần thiết của bất kì
GVCN nào. Vì GVCN không thể ôm đồm làm thay mọi việc của học sinh và không phải
lúc nào chủ nhiệm cũng có mặt trên lớp để chỉ đạo những công việc thường ngày của lớp.
Mặt khác, sự quá nhiệt tình của GVCN lúc nào cũng hiện diện ở lớp sẽ khiến cho học
sinh nảy sinh tâm lí ỷ lại, trông chờ ở GVCN, thiếu trách nhiệm với bản thân và với tập
thể, làm lu mờ vị trí, vai trò của chính các em ngay tại ngôi nhà mà các em là chủ nhân

+ Lớp Phó lao động phụ trách mảng lao động có nhiệm vụ phân công công việc,đôn đốc,
nhắc nhở các tổ trực nhật làm vệ sinh hàng ngày trong lớp học, trong khuôn viên trường
theo qui định.
+ Lớp Phó văn thể phụ trách hoạt động văn nghệ, thể thao, trang trí lớp;
+ Lớp Phó nề nếp có nhiệm vụ theo dõi, nhắc nhở các thành viên trong lớp thực hiện nội
qui của trường, của lớp;
+ Lớp trưởng là linh hồn của lớp, là người điều hành BCS lớp, quản lí mọi mặt của lớp
khi không có GVCN. Thành viên nào không chấp hành mệnh lệnh của lớp trưởng được
xem như không chấp hành mệnh lệnh của GVCN và đương nhiên phải được xem xét
đánh giá về mặt đạo đức.
- Công việc thứ ba: Xây dựng nội qui lớp
Để có thể xây dựng được lớp học tự quản có hiệu quả không thể không nói tới việc xây
dựng nội qui lớp. Nội qui này được xây dựng trên cơ sở của nội qui Bộ GD-ĐT và nội
qui nhà trường và được tập thể lớp nhất trí thông qua. Trên cơ sở đó, GVCN và BCS lớp
thành lập bảng điểm thi đua của từng cá nhân. Bản nội qui của lớp và bảng điểm thi đua
của từng học sinh được sự đồng ý của phụ huynh học sinh.Cụ thể:
NỘI QUY LỚP 10D
Năm học 2011 – 2012.
I. Các tiêu chí thực hiện :
1. Về học tập.
- Tất cả HS có đầy đủ sách giáo khoa, sách bài tập, vở ghi, dụng cụ học tập cho từng môn
học theo quy định của giáo viên bộ môn.
- Phải chuẩn bị bài chu đáo trước khi lên lớp bao gồm: học bài cũ ở nhà, làm bài tập đầy
đủ, xem trước bài mới.
- Trong giờ học luôn có tinh thần hăng say xây dựng bài, không chây lười, ỷ lại.
2. Về nề nếp.
- Không xúc phạm danh dự, nhân phẩm của thầy cô giáo, cán bộ nhân viên nhà trường
- Thực hiện đi học đúng giờ. Đúng trang phục nhà trường quy định.
- Trong giờ học không làm việc riêng, nói chuyện, đánh nhau, ngủ gật… làm ảnh hưởng
tới lớp.

Điểm từ 3-4 bị trừ 7 điểm/ 1 con điểm.
- Nếu làm bài tập thiếu trừ 3 điểm/ trên 1 bài. Chưa làm trừ 8 điểm.
2. Nề nếp.
- Đi học muộn, vào giờ muộn, tập thể dục và chào cờ muộn trừ 5 điểm.
- Bỏ giờ, bỏ tiết, nghỉ học không lí do hoặc không có ý kiến phụ huynh, trừ 15 điểm.
- Trang phục không đúng quy định -5 điểm.
- Trong giờ học, làm việc riêng, nói chuyện riêng, nghịch, đánh nhau mà tổ trưởng theo
dõi được thì tổ trưởng trừ mỗi bạn đó 5 điểm. Nếu vi phạm mà bị giáo viên nhắc nhở hoặc ghi
vào sổ đầu bài thì trừ 15 điểm.
3. Lao động:
- Vệ sinh lớp học, lao động theo khu vực được giao vào thứ 3,5,7 làm bẩn hoặc bị nhắc
nhở trừ 5 điểm trên mỗi học sinh, không làm thì trừ 15 điểm.
IV. Khen thưởng và kỉ luật.
Cuối tuần, các tổ trưởng trực tiếp tính điểm cho mỗi thành viên trong tổ, lớp trưởng,
bí thư, lớp phó học tập, lớp phó lao động theo dõi chung báo cáo lại cho GVCN vào buổi
sinh hoạt hàng tuần. Các thành viên trong tổ tính điểm cho mình và đối chiếu với phần
tính điểm của tổ trưởng để tránh sai sót.
1. Kỉ luật.
* Nếu điểm < 90 thì học sinh đó phải khắc phục ngay những khuyết điểm đã mắc phải
đồng thời bị phạt trực nhật 1 tuần.
- Về hạnh kiểm trong tháng:
+ Nếu trong tháng có 2 tuần điểm từ 81-90 thì học sinh bị xếp hạnh kiểm khá.
+ Nếu 3 tuần điểm 81-90 thì học sinh đó bị xếp loại hạnh kiểm trung bình
+ Nếu 4 tuần điểm từ 81-90 thì học sinh đó bị xếp loại yếu.
* Nếu điểm < 80 thì phải khắc phục ngay khuyết điểm đồng thời phạt trực nhật 2 tuần và
GVCN trực tiếp gọi điện thoại về thông báo cho phụ huynh.
- Về hạnh kiểm trong tháng:
+ Nếu trong tháng có 1 tuần có điểm <80 thì bị xếp hạnh kiểm khá,
+ Nếu trong tháng có 2 tuần có điểm <80 thì bị xếp hạnh kiểm loại trung bình,
+ Nếu trong tháng có 3 tuần trở lên có điểm <80 bị xếp hạnh kiểm loại yếu.

+ Hàng ngày CB lớp và tổ trưởng nhắc nhở, có sổ ghi chép việc theo dõi các thành viên
trong tổ, trong lớp (coi trọng lấy nhắc nhở làm chính để ngăn ngừa vi phạm nội qui).
+ Vào tiết sinh hoạt lớp cuối tuần, CN giao quyền cho tổ trưởng và BCS lớp tiến hành
nhận xét, tuyên dương kịp thời, phê bình đối với các thành viên trong tổ, trong lớp một
cách công khai. Trên cơ sở việc theo dõi thực hiện nội qui, đến tiết sinh hoạt cuối tháng,
tổ trưởng và BCS lớp tiến hành bình bầu hạnh kiểm, thi đua của từng bạn trong lớp. Lớp
sẽ có phần thưởng để động viên đối với những HS có thành tích cao. Trên cơ sở nắm bắt
kế hoạch hành động của Đoàn trường hàng tuần/ tháng, BCS lớp tiến hành xây dựng kế
hoạch hành động thích ứng, cụ thể. Những kế hoạch này được thảo luận dân chủ, cởi mở,
được đông đảo thành viên trong lớp tích cực góp ý, đề xuất nội dung lẫn giải pháp thực
hiện và được biểu quyết nhất trí thông qua với tỉ lệ tuyệt đối. Hễ còn có điều gì băn
khoăn thì cả lớp phải tìm cách giải quyết nốt băn khoăn đó để đạt được sự đồng thuận
cao.
+ Để tạo động lực cho thi đua, CN chỉ đạo BCS lớp thường xuyên cho các tổ đăng kí thi
đua trên cơ sở thảo luận, trao đổi, bàn bạc công khai. Làm như vậy sẽ phát huy được sở
trường và khả năng của các thành viên trong tổ, trong lớp và nhận được sự đồng thuận
hưởng ứng cao. Từ đó HS nhận thức được vai trò, trách nhiệm của mình đối với tổ, đối
với lớp, qua đó mà hình thành và phát triển lòng tự tin, niềm phấn khởi hứng thú trong
mỗi một cá nhân HS.
6. Kết quả đạt được:
Việc giáo dục ý thức tự quản cho HS lớp 10 có tác dụng lớn trong việc giáo dục nhân
cách học sinh.
Từ kinh nghiệm trên, tôi đã vận dụng trong công tác chủ nhiệm lớp10D, năm học 2011-
2012.Kết quả đạt được như sau:
*V ề nhận thức, tư tưởng:
- Từ việc thực hiện tốt nội qui lớp, nội qui trường, các em sẽ có ý thức cao trong việc
chấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước, trở
thành một công dân tốt cho xã hội, cho đất nước.
- Hình thành ý thức làm chủ bản thân, tránh dựa dẫm, thói quen ỷ lại vào người khác.
- Giúp các em biết phân biệt việc xấu, việc tốt, những việc nên làm trong cuộc sống. Từ

Yếu: Không
Về hạnh kiểm: Tốt: 42/42HS
Khá: : Không
TB,Yếu: Không
Danh hiêu thi đua:
Tập thể lớp có phong trào tự quản tốt.
Chi đoàn vững mạnh
Tập thể lớp tiên tiến xuất sắc
PhầnIII. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT,KIẾN NGHỊ
Có thể nói rằng: việc giáo dục ý thức tự quản cho HS lớp 10 ở trường THPT là vô
cùng quan trọng và cần thiết.Bởi đó là nấc thang đầu tiên để các em bước dần tới thành
quả của ba năm vất vả đèn sách. Công việc cao cả ấy không phải chỉ thực hiện trong
ngày một ngày hai , mà nó là cả quả trình nỗ lực bền bỉ trong công tác chủ nhiệm của
giáo viên THPT. Và đó cũng không phải là trọng trách của riêng GVCN, mà là trọng
trách của tập thể sư phạm Nhà trường, của BGH, của các tổ chức đoàn thể trong nhà
trường thì việc giáo dục ý thức tự quản cho HS lớp 10 mới thực sự có ý nghĩa thiết thực.
Nga Sơn : ngày 25/ 4/2012
Người viết:
Nguyễn Thị Nga.
TÀI LIỆU THAM KHẢO.
1. Điều lệ trường THPT.
2. Điều lệ trường THPT Ba Đình.
3. Luật giáo dục 2005 có sửa đổi bổ sung 2009.
4. Quy chế 40 của bộ giáo dục.