Triết lý doanh nghiệp trong hoạt động của tập đoàn viễn thông Quân đội
Viettel
I. PHẦN MỞ ĐẦU
Đối với các tổ chức vĩ đại, triết lý được hình thành từ ngày đầu tiên bởi
người sáng lập tổ chức đó và được duy trì xuyên suốt trong một quá trình dài.
Một là những triết lý được hình thành từ ngày đầu tiên, hai là những triết lý
ấy được duy trì một cách xuyên suốt, hầu như không thay đổi trong suốt quá
trình tồn tại của tổ chức. Nhưng điểm thứ ba đặc biệt là các triết lý này, mặc
dù không giống nhau nhưng cùng được duy trì xuyên suốt và thông qua
xuyên suốt đó tạo thành sự nhận diện, thành sự khác biệt. Chúng ta lập kế
hoạch cho một công ty, cho một phòng hoặc cho một nhóm cũng giống như
việc lập kế hoạch cho cuộc đời mình. Việc làm chủ cuộc đời là nên hình thành
cho mình một triết lý sống và dù cho mình có đi làm thuê, làm chủ hay không
làm thứ gì thì cứ tuần thủ cái triết lý sống ấy, có nghĩa là mình đã làm chủ
cuộc sống của mình. Hình thành một triết lý sống không quá khó nhưng quan
trọng là phải duy trì nó xuyên suốt. Khi ta đứng trước nhiều lựa chọn tốt thì
cần phải quyết định lấy một sự lựa chọn nào đó. Lúc ấy, triết lý sống chính là
một bộ lọc giúp chúng tao ra quyết định dễ hơn.
Triết lý doanh nghiệp là một trong những nhân tố tạo nên sự thành
công cho các doanh nghiệp lớn trên thế giới. Thực tế cho thấy, sự phát triển
của doanh nghiệp được định hướng chủ yếu từ triết lý doanh nghiệp đúng
đắn.
Ở Việt nam, triết lý doanh nghiệp còn khá mới mẻ với các doanh
nghiệp. Vì thế doanh nghiệp cần khai thác được vai trò của triết lý doanh
nghiệp và hình thành được triết lý doanh nghiệp cho mình để nhanh chóng
phát triển, rút ngắn khoảng cách giữa các doanh nghiệp nước ta với các
doanh nghiệp nước ngoài, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình hội nhập.
Nhận thấy tập đoàn viễn thông quân đối Viettel là một trong những tập
đoàn có triết lý doanh nghiệp khá bài bản, nên em đã lựa chọn đề tài: "Triết lý
doanh nghiệp trong hoạt động của tập đoàn viễn thông Quân đội Viettel".
1.3. Vai trò của triết lý doanh nghiệp
Triết lý doanh nghiệp là cốt lõi của văn hóa doanh nghiệp, tao ra
phương thức phát triển bền vững của nó: Triết lý doanh nghiệp là cốt lõi của
phong cách, phong thái doanh nghiệp đó. Triết lý doanh nghiệp ít hiện hữu
Page 2
Triết lý doanh nghiệp trong hoạt động của tập đoàn viễn thông Quân đội
Viettel
với xã hội bên ngoài, nó là tài sản tinh thần của doanh nghiệp, là cái tinh thần
"thấm sâu vào toàn thể doanh nghiệp, từ đó hình thành lên sức mạnh thống
nhất" tạo ra một hợp lực hướng tâm chung. Do vậy, triết lý doanh nghiệp là
công cụ tốt nhất của doanh nghiệp để thống nhất hành động của người lao
động trong một sự hiểu biết chung về mục đích và giá trị. Triết lý doanh
nghiệp góp phần tạo nên văn hóa doanh nghiệp, là yếu tố có vai tròquyết định
trong việc thúc đẩy và bảo tồn nền văn hóa này, qua đó góp phần tạo nên nội
lực mạnh mẽ từ doanh nghiệp. Triết lý doanh nghiệp có vai trò quan trọng
nhất trong số các yếu tố góp phần tạo nên văn hóa doanh nghiệp.
Triết lý doanh nghiệp là công cụ định hướng và là cơ sở để quản lý
chiến lược doanh nghiệp:Triết lý doanh nghiệp thể hiện quan điểm chủ đạo
của người sáng lập về sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Đồng thời,
triết lý doanh nghiệp cũng thể hiện vai trò như kim chỉ nam định hướng cho
doanh nghiệp, các bộ phận cũng như các cá nhân trong doanh nghiệp. Tính
định tính, sự trừu tượng của triết lý kinh doanh cho phép doanh nghiệp có sự
linh hoạt nhiều hơn trong việc thích nghi với môi trường thay đổi và các hoạt
động bên trong. Nó tạo ra sự linh động trong việc thực hiện, sự mềm dẻo
trong kinh doanh. Nó chính là một hệ thống tạo các nguyên tắc tạo nên cái "dĩ
bất biến, ứng vạn biến" của doanh nghiệp. Sự trung thành của triết lý kinh
doanh còn làm cho nó thích ứng với những nền văn hóa khác nhau ở các quốc
gia khác nhau đã đem lại thành công cho các doanh nghiệp. Triết lý kinh
là con đường hình thành triết lý của hầu hết các doanh nghiệp lớn, có truyền
thống lâu đời và tiếp tục thành đạt cho đến hôm nay. Đây là triết lý kinh
doanh do những người sáng lập hoặc lãnh đạo doanh nghiệp sau một thời
gian dài làm kinh doanh và quản lý đã từ kinh nghiệm, từ thực tiễn thành
công nhất định của doanh nghiệp rút ra triết lý kinh doanh cho doanh
nghiệp. Họ đã kiểm nghiệm rồi đi đến một sự tin tưởng rằng doanh nghiệp
của họ cần có một cương lĩnh một cách thức kinh doanh riêng và truyền bá ,
phát triển cương lĩnh. Cách thức này là yếu tố quan trọng để tiếp tục thành
công. Cần phải có một triết học quản lý được thể hiện bằng văn bản gửi đến
tất cả các nhân viên như một bản đạo lý giáo dục cho tất cả các cán bộ nhân
viên trong doanh nghiệp.
Triết lý doanh nghiệp được tạo lập theo kế hoạch của ban lãnh đạo:
Cách thứ hai để có một văn bản triết lý doanh nghiệp là thông qua sự thảo
luận của ban lãnh đạo và toàn bộ nhân viên trong doanh nghiệp. Theo cách
này, sự nhận thức sớm về vai trò của triết lý doanh nghiệp của ban lãnh đạo
và việc chủ động xây dựng nó để phục vụ kinh doanh quan trọng hơn việc
tổng kết kinh nghiệm của họ. "Vòng chân trời" là cách thức tạo ra một văn
bản pháp lý của doanh nghiệp thông qua những vòng thảo luận từ trên xuống
dưới và ngày càng lan rộng, bắt đầu từ những lãnh đạo cao cấp nhất của
hãng. Theo cách này, người ta cử ra một nhóm chuyên trách soạn thảo triết
lý. Trước tiên, nhóm chuyên trách phải phỏng vấn tất cả các thành viên trong
ban lãnh đạo của doanh nghiệp về quan điểm cá nhân của họ về triết lý kinh
doanh của đồng nghiệp. Sau khi lấy ý kiến, nhóm chuyên trách thảo luận, bàn
bạc với ban lãnh đạo những điểm căn bản của chiến lược, phương hướng,
phong cách và phương thức kinh doanh. Kết quả sau buổi thảo luận đó phải
thông qua được một văn bản sơ thảo của triết lý doanh nghiệp. Bước hai,
văn bản sơ thảo triết lý doanh nghiệp được đưa xuống thảo luận tại các cơ sở
nhằm thu hút được càng nhiều ý kiến đóng góp của các nhân viên càng tốt.
Và các ý kiến đó được làm thành một văn bản gửi lên ban lãnh đạo doanh
nghiệp. Bước ba, từ ý kiến của ban lãnh đạo và người lao động, nhóm soạn
Hàng triệu học sinh, sinh viên được nhận dịch vụ cho không mang tên Viettel.
Khi công ty này tung ra chính sách ưu đãi vô điều kiện dành cho sinh viên
năm 2008 (tặng tiền và SMS miễn phí hàng tháng), rất nhiều chuyên gia kinh
tế đã đặt câu hỏi về tính bền vững của mô hình này bởi ai cũng nhìn thấy
ngay cả trăm tỷ doanh thu bị hao hụt mà chưa rõ có thu về được gì hay
không. Tiếp theo đó, Viettel còn áp dụng chính sách tương tự với cả học sinh.
Từ năm 2009, mỗi năm công ty này bỏ ra hàng trăm tỷ đồng để đưa Internet
băng rộng miễn phí đến hàng chục nghìn trường học trên khắp đất nước và
cũng không yêu cầu cam kết về sử dụng dịch vụ của mình. Bổ sung vào đó là
Page 5
Triết lý doanh nghiệp trong hoạt động của tập đoàn viễn thông Quân đội
Viettel
nghiên cứu phần mềm quản lý giáo dục SMAS, trường học online Viettel
Study, trao hàng trăm triệu đồng học bổng cho sinh viên nghèo vượt khó mỗi
năm...
Tất cả những chương trình đều được gọi đùa là “cảm ơn cuộc đời” của Viettel
vì ít người nhìn thấy lợi nhuận từ đó. Dấu hỏi lớn về hiệu quả từng được đặt
ra với khoản đầu tư lên tới cả nghìn tỷ cho giáo dục của Viettel.
Thế nhưng, giờ đây, nếu hỏi các sinh viên đang dùng mạng di động gì thì câu
trả lời chiếm đa số là: Viettel. Điều tương tự xảy ra với tỷ lệ tương tự của học
sinh phổ thông. Hàng nghìn tỷ đồng mà hãng viễn thông quân đội đầu tư bền
bỉ, miễn phí và vô điều kiện cho ngành giáo dục giúp thương hiệu này ăn sâu,
bám rễ vào tâm trí của thầy giáo, học sinh, sinh viên tại các trường phổ
thông, đại học. Điều này thì không một chương trình hay ngân sách quảng
cáo nào có thể mua được.
Viettel đã hành động cũng như hình ảnh: họ đều cho đi nhiều trước khi được
nhận lại và có được thiện cảm rất lớn từ khách hàng của mình.
Đến nay, khi mà Viettel chiếm tới gần một nửa thị phần thông tin di động tại
luận và dự đoán đó đúng hay sai.
Nhận thức và tiếp cận chân lý thông qua thực tiễn hoạt động.
Phương châm hành động “Dò đá qua sông” và liên tục điều chỉnh cho phù
hợp với thực tiễn.
Đánh giá con người thông qua quá trình thực tiễn.
Trưởng thành qua những thách thức và thất bại.
Thách thức là chất kích thích. Khó khăn là lò luyện. “Vứt nó vào chỗ chết thì
nó sẽ sống”.
Không sợ mắc sai lầm. Chỉ sợ không dám nhìn thẳng vào sai lầm để tìm cách
sửa. Sai lầm là không thể tránh khỏi trong quá trình tiến tới mỗi thành công.
Sai lầm tạo ra cơ hội cho sự phát triển tiếp theo.
Là những người dám thất bại, biết động viên những ai thất bại, tìm trong
thất bại những lỗi sai của hệ thống để điều chỉnh, không cho phép tận dụng
sai lầm của người khác để đánh đổ người đó. Vì thế, sẽ không lặp lại những
lỗi lầm cũ.
Phê bình thẳng thắn và xây dựng ngay từ khi sự việc còn nhỏ, thực sự cầu thị,
cầu sự tiến bộ.
Thích ứng nhanh là sức mạnh cạnh tranh.
Cái duy nhất không thay đổi đó là sự thay đổi. Trong môi trường cạnh tranh
sự thay đổi diễn ra từng ngày, từng giờ. Nếu nhận thức được sự tất yếu của
thay đổi thì chúng ta sẽ chấp nhận thay đổi một cách dễ dàng hơn.
Mỗi giai đoạn, mỗi qui mô cần một chiến lược, một cơ cấu mới phù hợp. Sức
mạnh ngày hôm nay không phải là tiền, là qui mô mà là khả năng thay đổi
nhanh, thích ứng nhanh.
Cải cách là động lực cho sự phát triển.
Tự nhận thức để thay đổi. Thường xuyên thay đổi để thích ứng với môi
trường thay đổi, biến thay đổi trở thành bình thường như không khí thở vậy.
Liên tục tư duy để điều chỉnh chiến lược và cơ cấu lại tổ chức cho phù hợp.
Page 7
Có hai nền văn hoá, hai cách tư duy, hai cách hành động lớn nhất của văn
minh nhân loại. Mỗi cái có cái hay riêng có thể phát huy hiệu quả cao trong
từng tình huống cụ thể. Vậy tại sao không vận dụng cả hai cách đó?
Kết hợp Đông Tây cũng có nghĩa là luôn nhìn thấy hai mặt của một vấn đề.
Kết hợp không có nghĩa là pha trộn.
Kết hợp tư duy trực quan với tư duy phân tích và hệ thống.
Kết hợp sự ổn định và cải cách.
Kết hợp cân bằng và động lực cá nhân.
Truyền thống và cách làm người lính.
Viettel có cội nguồn từ Quân đội. Viettel tự hào với cội nguồn đó.
Một trong những sự khác biệt tạo nên sức mạnh Viettel là truyền thống và
cách làm quân đội.
Page 8
Triết lý doanh nghiệp trong hoạt động của tập đoàn viễn thông Quân đội
Viettel
Truyền thống: Kỷ luật, Đoàn kết, Chấp nhận gian khổ, Quyết tâm vượt khó
khăn, Gắn bó máu thịt.
Cách làm: Quyết đoán, Nhanh, Triệt để.
Viettel là ngôi nhà chung.
Viettel là ngôi nhà thứ hai mà mỗi chúng ta sống và làm việc ở đó. Mỗi người
Viettel phải trung thành với sự nghiệp của Công ty. Phải hạnh phúc trong
ngôi nhà này thì chúng ta mới làm cho khách hàng của mình hạnh phúc được.
Mỗi người Viettel là một cá thể riêng biệt, nhưng cùng chung sống trong một
ngôi nhà chung Viettel - ngôi nhà cùng chung tay xây dựng. Đoàn kết và nhân
hoà trong ngôi nhà ấy là tiền đề cho sự phát triển.
Tôn trọng nhau như những cá thể riêng biệt, nhạy cảm với các nhu cầu của
nhân viên. Lấy làm việc nhóm để phát triển các cá nhân. Các cá nhân, các đơn
vị phối hợp với nhau như các bộ phận trong một cơ thể.
Ứng xử của lãnh đạo Viettel
Ứng xử giữa người Viettel và khách hàng:
Ứng xử giữa người Viettel và đối tác:
Chắc chắn rằng, những quy tắc ứng xử được nêu ra ở đây chưa phải đã hoàn
chỉnh và bao quát được hết các tình huống. Chúng ta sẽ tiếp tục cập nhật và
hoàn thiện chúng.
2.5. Đánh giá việc thực hiện triết lý doanh nghiệp Viettel.
So với các tập đoàn cũng như các công ty ở Việt Nam hiện nay, triết lý
doanh nghiệp của Viettel được đánh gia là khá bài bản, có sự đầu tư sâu sắc
và kỹ lưỡng, mang tính chuyên nghiệp, điều đó được thể hiện ở:
Một là, tập thể lãnh đạo Viettel ngay từ giai đoạn đầu thành lập đơn vị
đã nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của triết lý doanh nghiệp và đã
quyết định đầu tư xây dựng một hệ thống triết lý một cách bài bản, chất
lượng và hiệu quả cao.
Hai là, triết lý doanh nghiệp được Viettel áp dụng, phát huy trong hoạt
động và đời sống thực của Tập đoàn, trở thành một công cụ quan trọng để
quản trị doanh nghiệp.
Ba là, triết lý doanh nghiệp đã thực sự tạo nên sức mạnh cạnh tranh
bản sắc và sự phát triển bền vững của Viettel.
III. PHẦN KẾT LUẬN
Triết lý doanh nghiệp xây dựng lên đã khó, nhưng để giữ gìn, thực hiện
và phát triển theo từng bước thăng trầm trong hoạt động của doanh nghiệp
thì còn khó hơn nhiều. Điều đó phụ thuộc vào những cá nhân cũng như tập
thể trong doanh nghiệp. Đó là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của doanh
nghiệp.
Là doanh nghiệp quân đội nhà nước, Viettel đã hành động theo khuôn
khổ của những người lính, đó là trách nhiệm, là niềm tự hào để triết lý doanh
Page 10