TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
BỘ MÔN: GIÁO DỤC THỂ CHẤT
TRÀ HỮU VINH
LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
LỰA CHỌN MỘT SỐ BÀI TẬP THỂ LỰC NHẰM NÂNG CAO
THÀNH TÍCH “NHẢY XA KIỂU NGỒI” CHO NAM HỌC
SINH KHỐI LỚP 8 TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRUNG
KIÊN – THỐT NỐT – CẦN THƠ NĂM HỌC
2014 - 2015
MÃ NGÀNH: 52140206
CẦN THƠ 2015
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
BỘ MÔN: GIÁO DỤC THỂ CHẤT
LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
LỰA CHỌN MỘT SỐ BÀI TẬP THỂ LỰC NHẰM NÂNG CAO
THÀNH TÍCH “NHẢY XA KIỂU NGỒI” CHO NAM HỌC
SINH KHỐI LỚP 8 TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRUNG
KIÊN – THỐT NỐT – CẦN THƠ NĂM HỌC
2014 - 2015
MÃ NGÀNH: 52140206
Thư viên, thiết bị Trường THCS Trung Kiên.
-
Qúy thầy, cô Trường THCS Trung Kiên.
-
Các em học sinh nam khối lớp 8 Trường THCS Trung Kiên.
Đã tạo điều kiện thuận lợi và tận tình giúp đở để tôi hoàn
thành đề tài này.
Xin chân thành cảm ơn!!!
LỜI CAM ĐOAN
Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Những số liệu trong đề
tài này là hoàn toàn trung thực qua quá trình nghiên cứu. Nếu có gì sai trái tôi
hoàn toàn chịu trách nhiệm.
MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ ..................................................................................1
CHƯƠNG 1:TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ...............4
1.1 Đảng và nhà nước ta với sự nghiệp phát triển thể chất
4
THỂ LỰC NHẰM NÂNG CAO THÀNH TÍCH NHẢY XA KIỂU NGỒI
CỦA HỌC SINH NAM KHỐI LỚP 8 TRƯỜNG THCS TRUNG
KIÊN……………………………………………………………………….32
3.2.1 Phân tích các thông số kiểm tra bật xa tại chổ trước và sau thực nghiệm của 2
nhóm thực nghiệm và đối chứng…………………………………………………32
3.2.2 Phân tích các thông số kiểm tra nhảy xa kiểu ngồi trước và sau thực nghiệm
của 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng:……………………………………...…..33
3.2.3 So sánh thành tích bật xa tại chổ và nhảy xa kiểu ngồi của hai nhóm thực
nghiệm và đối chứng, trước và sau thực nghiệm…………………………………34
3.2.4 So sánh nhịp tăng trưởng (W%) giữa 2 nhóm thực nghiệm và nhóm đối
chứng trước và sau thực nghiệm………………………………………………....35
CHƯƠNG 4:PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ…………….37
Phụ lục…………………………………………………………………………………..39
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt
Bộ GD-ĐT
GDTC
Thuật ngữ Tiếng Việt
Bộ Giáo dục và đào tạo
Giáo dục thể chất
GV
Giảng viên
SV
Bảng 3.4: Kết quả các thông số kiểm tra bật xa tại chổ của 2 nhóm thực nghiệm và
đối chứng.
Bảng 3.5: Kết quả các thông số kiểm tra nhảy xa kiểu ngồi trước và sau thực
nghiệm của 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng.
Bảng 3.6 So sánh nhịp tăng trưởng (W%) giữa 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng
trước và sau thực nghiệm.
DANH SÁCH BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 1: Nhịp độ tăng trưởng của hai nhóm sau thực nghiệm.
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
ĐẶT VẤN ĐỀ
Giáo dục thể chất là một mặt của giáo dục toàn diện nhằm giáo dục thế hệ trẻ
thành những con người “trong sáng về đạo đức, phong phú về trí tuệ và cường
tráng về thể lực”.
Chỉ thị 36 – CT/TW ngày 24 tháng 3 năm 1994 của ban bí thư TW Đảng Cộng
Sản Việt Nam về công tác Thể dục Thể thao trong giai đoạn mới. Chỉ thị nêu rõ:
“Mục tiêu cơ bản, lâu dài của công tác Thể dục Thể thao là hình thành nền Thể
dục Thể thao phát triển và tiến bộ góp phần nâng cao sức khỏe, thể lực đáp ứng
nhu cầu văn hóa tinh thần của nhân dân và phấn đấu đạt được vị trí xứng đáng
trong thể thao quốc tế trước hết là khu vực Đông Nam Á”.
Vì vậy, trong những năm gần đây Bộ Giáo dục và Đào tạo không ngừng nghiên
cứu cải tiến nội dung, đổi mới chương trình (qua việc thay sách giáo khoa),
phương pháp giảng dạy thể dục trong trường học các cấp trong đó Điền Kinh là
một trong những nội dung cơ bản giữ vị trí chủ yếu trong phân phối chương trình
Tôi hy vọng với việc đưa ra bài tập này thành tích của các em học sinh Nam khối
8 được nâng cao. Tuy nhiên với vốn kiến thức, kinh nghiệm và tầm nhìn khoa học
còn hạn chế và non nớt nên với kết quả nghiên cứu được như thế nào mong rằng
hội đồng khoa học nhà trường, các cấp lãnh đạo, các bạn sinh viên tiếp nhận làm
tài liệu tham khảo.
MỤC ĐÍCH VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU.
Qua kết quả nghiên cứu ta có thể lựa chọn được những bài tập có hiệu quả nhất
để sử dụng trong việc giảng dạy nhằm nâng cao thành tích “nhảy xa kiểu ngồi”
của học sinh Nam lớp 8 trường Trung Học Cơ Sở Trung Kiên – Thốt Nốt – Cần
Thơ.
Trang 2
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
Để giải quyết mục đích nghiên cứu nêu trên, tôi cần giải quyết hai mục tiêu
nghiên cứu sau:
- Mục tiêu 1: Tìm hiểu và lựa chọn các bài tập thể lực nhằm phát triển thành
tích “nhảy xa kiểu ngồi” cho học sinh Nam khối lớp 8 trường Trung Học Cơ Sở
Trung Kiên – Thốt Nốt – Cần Thơ.
- Mục tiêu 2: Nghiên cứu đánh giá kết quả lựa chọn các bài tập thể lực phát
triển thành tích “nhảy xa kiểu ngồi” cho các em học sinh Nam khối lớp 8 trường
Trung Học Cơ Sở Trung Kiên – Thốt Nốt – Cần Thơ.
Trang 3
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
Để đánh giá con người cần có chỉ tiêu hình thái, thể lực và chức năng cơ thể. Sự
phát triển của cơ thể phụ thuộc vào nhiều yếu tố như lứa tuổi, điền kiện kinh tế xã
hội, chế độ dinh dưỡng, chế độ tập luyện và từng giai đoạn phát triển đất nước.
Một trong những mục đích của Giáo dục Thể chất với học sinh, sinh viên là hoàn
thiện về cấu trúc chức năng cơ thể của các em để khi các em trưởng thành thành
một người phát triển toàn diện. Thông qua Giáo dục Thể chất còn giáo dục về đạo
đức, giáo dục trí tuệ, giáo dục thẩm mỹ, bồi dưỡng tinh thần tập thể, ý thức được
tổ chức kỉ luật và tác phong làm việc khoa học trong đời sống. Nếu làm tốt Giáo
dục Thể chất trong trường phổ thông và các em trường Đại học, Cao đẳng sẽ
phòng ngừa cho các em nhiều bệnh tật.
Ngày 29/04/1993 Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ra quyết định số 931-RLTT. Về
việc ban hành quy chế về công tác Giáo dục Thể chất trong nhà trường các cấp:
“Giáo dục Thể chất được thực hiện trong hệ thống nhà trường từ mần non đến Đại
học, góp phần đào tạo những công dân phát triển toàn diện”. “ Giáo dục Thể chất
là bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và đào tạo, nhằm giúp con người phát
triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về
đạo đức. Thể chất và sức khỏe tốt là nhân tố quan trọng trong việc phát triển sự
nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc”. Sức khỏe được coi là vốn quí của con người.
Thiếu sức khỏe là thiếu hạnh phúc, thiếu sức sống, thiếu tinh thần sáng suốt và
thiếu của cải vật chất. Quan tâm và chăm sóc tới sức khỏe con người, mỗi gia đình
và cả dân tộc, cả quốc gia và toàn nhân loại. Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay,
nhằm đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước ta.
Ngày 24/3/1994 Ban bí thư Trung ương Đảng đã ra chỉ thị số 36/CT/TW về công
tác Thể dục Thể thao trong giai đoạn mới như sau: “ Phát triển Thể dục Thể thao
là một bộ phận quan trọng trong chính sách phát triển kinh tế xã hội của Đảng và
Nhà nước nhằm bồi dưỡng và phát huy nhân tố con người, công tác Thể dục Thể
thao phải góp phần tích cực nâng cao sức khỏe thể lực, giáo dục nhân cách, đạo
đức lối sống lành mạnh”. Giáo dục Thể chất là hệ thống nhất của những tư tưởng,
phương pháp khoa học trong Giáo dục Thể chất. Đồng thời đó cũng là sự thống
Trang 5
thần tập thể, đoàn kết, kỉ luật. Mục tiêu của Giáo dục Thể chất là nâng cao sức
khỏe, phát triển thể lực, cải tạo nồi giống. Đối với Giáo dục Thể chất là con người,
thanh thiếu niên nhi đồng trong đó học sinh trung học phổ thông giữ vai trò nồng
Trang 6
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
cốt. Để công tác giáo dục đạt hiệu quả cao cần phải nắm được qui luật phát triển
thể hình, về tố chất thể lực đối với tuần lứa tuổi và giới tính. Xuất phát từ nhận
thức đó Đảng và Nhà nước ta đã ban hành Chỉ thị 106/CT-TW, 108/CT-TW và
Chỉ thị 227/CT-TW đều nhấn mạnh đến vai trò của Thể dục Thể thao như là công
tác cách mạng.
Trải qua 20 năm thực hiện Chỉ thị 227/CT-TW, để phù hợp với giai đoạn chuyển
đổi kinh tế thị trường phục vụ cho sự nghiệp Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa đất
nước. Ban bí thư Trung ương Đảng đã nêu lên nhận định quan trọng ở chỉ thị
36/CT-TW ngày 24 tháng 3 năm 1994: “ Những năm gần đây công tác Thể dục
Thể thao đã có tiến bộ. Phong trào Thể dục Thể thao từng bước được mở rộng với
nhiều hình thức, nhiều môn thể thao đã đạt thành tích đáng khích lệ, cơ sở vật
chất, kĩ thuật Thể dục Thể thao ở một số địa phương và các ban nghành đã được
chú ý, đầu tư nâng cấp xây dựng mới… Tuy nhiên, Thể dục Thể thao ở nước ta
còn ở trình độ thấp, đặc biệt là thanh niên chưa tích cực tập luyện. hiệu quả Giáo
dục Thể chất trong nhà trường còn thấp..”
Ngày nay nước ta chuyển sang thời kì phát triển mới, Đảng và nhà nước càng
quan tâm đến việc chăm lo sức khỏe cho nhân dân và cho rằng: Thực hiện Giáo
dục Thể chất trong tất cả các trường học làm cho việc tập luyện Thể dục Thể thao
trở thành nến sông hằng ngày của hầu hết học sinh, sinh viên, thanh niên, chiến sĩ,
các lực lượng vũ trang, cán bộ công nhân viên chức, sự cường trán về thể chất là
nhu cầu bản thân con người, đồng thời là vốn quí tạo ra tài sản trí tuệ và vật chất
cho xã hội. Chăm lo cho con người về thể chất là trách nhiệm của toàn xã hội nói
vận động), kỹ năng kỹ xảo trong phối hợp kỹ thuật, khả năng chiến thuật, khả
năng trí tuệ (bao gồm sự hiểu biết về Thể dục Thể thao, chính trị tư tưởng, tâm lý).
Nhảy xa bao gồm nhiều động tác được liên kết lại với nhau thành một kỹ thuật
hoàn chỉnh để tiện phân tích và giảng dạy người ta phân thành các giai đoạn: Chạy
đà, chuẩn bị giậm nhảy, giậm nhảy, bay trên không và rơi xuống đất. Về mặt lý
thuyết trong điều kiện không có sức cản của môi trường không khí, điểm bay và
điểm rơi trên một mặt phẳng thì vật bay xa của vật thể được phóng ra tỉ lệ thuận
với bình phương tốc độ bay ban đầu, sin 2 lần góc bay tỉ lệ nghịch với gia tốc rơi
tự do. Thực tế trong nhảy xa chạy đà và giậm nhảy là hai giai đoạn tạo cho cơ thể
có tốc độ bay ban đầu lớn, góc độ bay hợp lý nhất vì thế đây là hai giai đoạn có
ảnh hưởng quyết định đến độ bay xa của lần nhảy.
Trang 8
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
Theo Dương Nghiệp Chí, Mai Văn Môn thành tích trong môn nhảy xa được xác
định trước hết bởi độ cao của quỹ đạo trọng tâm lúc bay.quỹ đạo trọng tâm lúc bay
phù thuộc phần lớn vào tốc độ bay ban đầu, góc bay là những yếu tố quan trọng
quyết định thành tích nhảy.
Qua những đặc điểm trên chúng ta thấy các yếu tố cấu thành thành tích nhảy xa:
-
Đặt điểm hình thái.
-
Các yếu tố thể lực.
-
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
Tập luyện nhảy xa làm phong phú thêm nội dung của hoạt động Thể dục Thể
thao (tập luyện thi đấu) ở các trường học.
1.3.3 Kỹ thuật nhảy xa kiểu ngồi.
Nhảy xa kiểu ngồi bao gồm các động tác liên tục, nhưng người ta chia ra làm 4
giai đoạn sau:
-
Chạy lấy đà và chuẩn bị giậm nhảy.
-
Giậm nhảy.
-
Bay trên không.
-
Rơi xuống đất.
1.3.3.1 Chạy lấy đà và chuẩn bị giậm nhảy.
Cự ly ngắn khoảng 20m - 25m đối với nam, 15m - 20m đối với nữ hoặc có thể
ngắn hơn đối với người tập.
Khoảng cách chạy lấy đà được xác định bằng nhiều cách như đo bằng bàn chân,
bằng bước đi (2 bước đi thường bằng 1 bước chạy đà) hoặc đo bằng thước dây.
Người ta thường đo ngược lại từ ván giậm tới vạch bắt đầu chạy đà.
Tư thế lấy đà là một chân trước một chân sau cách nhau khoảng 1-2 bàn chân.
Khi tiếp xúc với gián giậm, toàn bộ cơ thể đồn lên chân giậm nhảy, do vậy chân
giậm nhảy hơi khụy để giảm chấn động, khi giậm nhảy cần duổi hết các khớp chân
giậm nhảy. Kết thúc giậm nhảy góc giữa thân trên và đùi chân lăng khoảng 95 độ,
bàn chân, cẳng chân, dùi của chân giậm nhảy gần như nằm trên một đường thẳng
hơi ngã về phía trước với gốc độ giậm nhảy 68 – 72 độ. Động tác kết thúc giậm
nhảy như vậy gọi là “ bước bộ trên không” khi chân rời khỏi ván giậm.
Các cách tay đều kết thúc bằng động tác dừng lại đột ngột khi khủy tay ở mức
ngang vai để nâng trọng tâm thân thể lên và giữ thăng bằng.
1.3.3.3 Giai đoạn bay trên không.
Kết thúc giậm nhảy ở tư thế “bước bộ”, sau đó đưa đùi chân giậm ra trước, lên
trên ngang với đùi chân đá lăng, hình tư thế “ ngồi” trên không. Lúc này thân trên
hơi ngã về trước, đùi hơi nâng lên và cẳng chân hơi duỗi ra. Ở tư thế này người
nhảy chuẩn bị vào giai đoạn rơi xuống đất.
1.3.3.4 Giai đoạn rơi xuống đất.
Sau khi hoàn thành các động tác trong giai đoạn bay, người nhảy chuyển sang tư
thế rơi xuống đất, Ở tư thế này thân trên hơi ngã về trước, hai chân nâng đùi lên
Trang 11
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
cao, cẳng chân duỗi giữ cho gót chân, chỉ thấp hơn gối một chút. Khi chân chậm
cát (nệm) thực hiện ngồi sâu xuống, khuỵu gối lao người về trước, hai tay đánh
mạnh xuống dưới, ra sau. Cuối cùng người có thể đỗ về trước hoặc ngã sang một
bên, sao không cho bộ phận của cơ thể chạm xuống hố cát ở vị trí phía sau vị trí
gót chân.
1.3.4 Phương pháp giảng dạy kỹ thuật nhảy xa kiểu ngồi.
1.3.4.1 Xây dựng khái niệm kỹ thuật thông qua các biện pháp sau.
- Giới thiệu, phân tích, làm mẫu, xem phim, ảnh kỹ thuật các kiểu nhảy và làm
quen.
Ở lứa tuổi này các em có đặc điểm nổi bậc là chuẩn bị bước vào tuồi dậy thì gây
nên sự thay đổi đột ngột trong hoạt động sống của cơ thể, sự thay đổi đó là quá
trình phát triển phức tạp của các cơ quan trong cơ thể.
1.4.1 Về mặt tâm lý.
Những học sinh ở lứa tuổi 13 – 14 là những học sinh vui tươi nghịch ngợm nhất,
đôi lúc làm cho giáo viên gặp nhiều khó khăn hơn bất cứ nhóm tuổi nào. Ở độ tuổi
này các em bước vào giai đoạn có tình cảm riêng tư, luôn tỏ ra mình là người lớn,
có hiểu biết cao, đòi hỏi người xung quanh cho mình là người hiểu biết. Nhưng
khi học động tác bao giờ cũng dốc sức ra ngay từ ban đầu và khi hoạt động thì ít
chú ý đến hoạt động, dễ tốn sức và xảy ra chấn thương. Cho nên người giáo viên,
huấn luyện viên đặc biệt chú ý đến điều này để khắc phục.
Ở lứa tuổi này các em nghĩ hình như mình không còn nhỏ nữa. Đó là sự báo
trước một thời kỳ mới “cảm giác trưởng thành”, thời kỳ này đem lại cho em nhiều
cảm xúc, ý nghĩ hứng thú và tính cách mới mẻ mà thường bản thân các em không
ý thức được.
Do ảnh hưởng của giáo dục và học tập cũng như sự phát triển của hệ thần kinh
nên vai trò của hệ thống tín hiệu thứ hai được nâng cao rõ rệt dẫn tới khả năng tư
duy trừu tượng và tập luyện phát triển mạnh. Bên cạch đó sự thay đổi đột ngột và
không đồng đều của các bộ phận cơ quan trong cơ thể là nguyên nhân làm cho các
em có cảm xúc mệt mỏi, hoạt động phản xạ ức chế không ổn định, có lúc hưng
phấn mạnh hơn ức chế khiến cho các em không tự chủ được, thiếu sự kiềm chế,
hung hăn mất thăng bằng. Trong hoạt động vận động thường có những động tác
thừa, long ngóng, vụng về, khả năng phối hợp kém. Do vậy nếu chúng ta nắm
được tâm lý lứa tuổi này thì ta có thể khắc phục được những biểu hiện tiêu cực và
Trang 13
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
có thể khơi dậy những yếu tố tích cực trong hoạt động thể chất và tâm hồn của các
Luận văn tốt nghiệp 2015___________________________________________________
thế phức tạp hóa. Ở tuổi 13 – 14, chức năng quá trình ức chế vỏ não đạt trình độ
nhất định, năng lực phân tích tổng hợp nâng cao và đã hình thành được nhiều loại
phản xạ có điều kiện, nhưng do năng lực phân hóa vẫn chưa hoàn thiện và do ảnh
hưởng sự hoạt động phát triển các nhóm cơ nhỏ còn chậm, nên có khó khăn khi
tập những động tác phức tạp.
1.4.2.2 Hệ tuần hoàn.
Ở lứa tuổi này hệ tuần hoàn đang phát triển và hoàn thiện, trọng lượng và sức
chứa của tim phát triển tương đối hoàn chỉnh. Nhịp tim khoảng 70-80 lần/phút.
Mỗi phút cung cấp số lượng máu gần tương đương với tuổi trưởng thành. Ở lứa
tuổi này phản ứng của hệ tuần hoàn trong vận động tương đối rõ rệt, nhưng sau
vận động mạch đập và huyết áp hồi phục tương đối nhanh chóng.
Do vậy, mạch đập tương đối nhanh, nhịp đập tim sẽ giảm theo lứa tuổi và ổn
định đến tuổi 20. Có thể nhận thấy tim phát triển sớm hơn nhịp tim, thành động
mạch có tính đàn hồi tốt, đường kính huyết quản tương đối lớn hơn người trưởng
thành, lực cản ngoài động mạch nhỏ, cho nên huyết áp trẻ em thấp hơn người lớn
và tăng theo bậc ở các lứa tuổi. Nói chung, người ta thấy ở những trẻ em có cơ thể
phát triển tốt, đó là thanh thiếu niên có sự tăng trưởng chiều cao nhanh, đặc điểm
của hiện tượng này là huyết áp tối đa cao nhưng không quá 150mmHg, có hiện
tượng đột xuất huyết áp tối thiểu bình thường. hiện tượng huyết áp cao của thanh
thiếu niên bắt đầu từ 11-12 tuổi tăng theo lứa tuổi trưởng thành cao nhất ở lứa tuổi
15-16. Sau đó giảm dần phản ứng của chức năng hệ tim mạch khi tập luyện ở lứa
tuổi khác nhau thì có sự khác nhau, do vậy phản ứng đối với tập luyện cũng khác
nhau. Tập luyện để tăng nhịp tim để tăng nhu cầu thích ứng lượng tâm thu/phút.
Cho nên khi tập luyện nhịp tim tăng nhanh nhưng sự biến đổi huyết áp không rỏ
rằng lắm.
Ví dụ: Cùng chạy tốc độ như nhau 400m (100m/phút) nhịp tim 10 tuổi đạt 164
lần/phút, 18 tuổi đạt 150 lần/phút, người trưởng thành đạt 134-146 lần/phút.
Từ đó, ta thấy rằng: sự phản ứng của chức năng tim mạch tăng theo tuổi mạch