ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
***************

NGUYỄN THỊ HÒA

ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ HÀ NỘI LÃNH ĐẠO
CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN
TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2008

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

Hà Nội - 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
***************

NGUYỄN THỊ HÒA

ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ HÀ NỘI LÃNH ĐẠO
CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN
TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2008

Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
Mã số: 60 22 56

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Lƣu Trần Luân

thanh niên ................................................. Error! Bookmark not defined.
1.1.2. Một vài nét về công tác đoàn và phong trào thanh niên thành phố
trước năm 2001 ........................................ Error! Bookmark not defined.
1.2. Đảng bộ thành phố Hà Nội quán triệt và cụ thể hóa chủ trƣơng của
Đảng trong lãnh đạo, chỉ đạo công tác Đoàn và phong trào thanh niên
từ năm 2001 đến năm 2008 ....................... Error! Bookmark not defined.
1.2.1. Yêu cầu mới trong công tác đoàn và phong trào thanh niên Thủ đô
những năm đầu thế kỷ XXI ....................... Error! Bookmark not defined.
1.2.2. Quan điểm chỉ đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác thanh niên
.................................................................. Error! Bookmark not defined.


1.2.3. Quan điểm chỉ đạo của Đảng bộ thành phố Hà Nội về công tác
đoàn và phong trào thanh niên ................ Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 2. CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN THỦ
ĐÔ DƢỚI SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ HÀ NỘI TỪ
NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2008 ......................... Error! Bookmark not defined.
2.1. Công tác giáo dục chính trị, tƣ tƣởng; công tác tuyên truyền Error!
Bookmark not defined.
2.1.1. Giáo dục truyền thống cách mạng, ý thức tự hào dân tộc ...... Error!
Bookmark not defined.
2.1.2. Giáo dục chính trị, tư tưởng........... Error! Bookmark not defined.
2.1.3. Nắm tình hình tư tưởng, dư luận xã hội trong thanh niên ...... Error!
Bookmark not defined.
2.2. Phong trào “Xung kích tình nguyện phát triển kinh tế - xã hội và
bảo vệ Tổ quốc” ......................................... Error! Bookmark not defined.
2.2.1. Xung kích phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế ...... Error!
Bookmark not defined.
2.2.2. Xung kích tình nguyện vì cuộc sống cộng đồngError!


2.4.1. Công tác đoàn viên ......................... Error! Bookmark not defined.
2.4.2. Công tác chi đoàn và đoàn cơ sở ... Error! Bookmark not defined.
2.4.3. Phát huy vai trò nòng cốt chính trị của Đoàn Thanh niên thành phố
đối với các tổ chức hội ............................. Error! Bookmark not defined.
2.4.4. Công tác kiểm tra của Đoàn .......... Error! Bookmark not defined.
2.5 Thanh niên tham gia xây dựng Đảng, chính quyền; tham gia quản
lý Nhà nƣớc................................................. Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 3. NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM ĐÚC RÚT TỪ QUÁ
TRÌNH ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ HÀ NỘI LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC
ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN (2001 - 2008) ................. Error!
Bookmark not defined.
3.1. Nhận xét quá trình Đảng bộ Thành phố Hà Nội lãnh đạo công tác
Đoàn và phong trào thanh niên từ năm 2001 đến năm 2008 .......... Error!
Bookmark not defined.
3.1.1. Nhận xét về thành tựu..................... Error! Bookmark not defined.
3.1.2. Nhận xét về hạn chế ....................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Một số kinh nghiệm ............................ Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN .................................................... Error! Bookmark not defined.
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 11


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, quyết định tương lai, vận mệnh dân tộc;
là lực lượng chủ yếu trên nhiều lĩnh vực, đảm nhiệm những công việc đòi hỏi hy
sinh, gian khổ, sức khỏe và sáng tạo. Thanh niên là độ tuổi sung sức nhất về thể
chất và phát triển trí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn tự khẳng định mình.
Song, do còn trẻ, thiếu kinh nghiệm nên thanh niên cần được sự giúp đỡ, chăm lo
của các thế hệ đi trước và của toàn xã hội.
Trong quá trình lãnh đạo đất nước, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn đề cao vai

nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những
nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Thanh niên được đặt ở vị trí
trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người.
Chăm lo, phát triển thanh niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn
định và phát triển vững bền của đất nước” [86, tr.118]. Thực tế, Đảng ta đã luôn
quán triệt tới các cấp ủy về vấn đề tăng cường chăm lo đến công tác thanh niên, tạo
điều kiện cho thanh niên cống hiến, sáng tạo, góp phần quan trọng vào những
thành tựu to lớn của thời kỳ đổi mới.
Quán triệt quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng bộ Thành phố Hà
Nội đặc biệt quan tâm chỉ đạo các cấp, các ngành chung tay xây dựng lực lượng
thanh niên đủ đức, đủ tài chung tay xây dựng Thủ đô ngày càng văn minh, giàu
đẹp. Công tác đoàn và phong trào thanh niên được Đảng bộ thành phố xác định là
nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đầu não
chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh
tế và giao dịch quốc tế của cả nước, được chỉ đạo sát sao, cụ thể bằng nhiều chỉ thị,


nghị quyết, các chuyên đề hành động, thúc đẩy thế hệ trẻ Thủ đô tiếp nối truyền
thống cách mạng quật cường của cha anh.
Do vậy, tìm hiểu sự lãnh đạo của Đảng bộ Hà Nội về công tác đoàn và phong
trào thanh niên từ năm 2001 - 2008, nhằm tổng kết thực tiễn, từ đó rút ra những
kinh nghiệm nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả lãnh đạo công tác thanh niên của
Đảng bộ, đồng thời khẳng định một lần nữa vai trò của công tác thanh niên trong
sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, nhất là trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp
hóa - hiện đại hóa đất nước là một việc làm cần thiết và có ý nghĩa khoa học, thực
tiễn.
Từ những lý do trên, tôi quyết định chọn đề tài Đảng bộ Thành phố Hà Nội
lãnh đạo công tác đoàn và phong trào thanh niên từ năm 2001 đến năm 2008 làm
luận văn Thạc sĩ, chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam.

bản Thanh niên, Hà Nội, 2007.
- Trần Văn Miều: Phong trào thanh niên với việc đào tạo nguồn nhân lực trẻ,
Nhà xuất bản Thanh niên, Hà Nội, 2001. Cuốn sách đề cập đến việc Đảng Cộng
sản Việt Nam vận dụng Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh vào việc
phát động phong trào thanh niên và những nhiệm vụ của thanh niên Việt Nam
trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
*Nhóm thứ hai: nhóm các tác phẩm, nghiên cứu về quan điểm của Hồ Chí
Minh, chủ trương của Đảng Cộng sản Việt Nam về thanh niên và quá trình triển
khai thực hiện, với các công trình tiêu biểu như:
- Nguyễn Hữu Đức (chủ biên): Giáo dục rèn luyện thanh niên theo tư tưởng Hồ
Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà xuất bản Quân đội nhân
dân, Hà Nội, 2003. Công trình đã làm rõ sự quan tâm của Chủ tịch Hồ Chí Minh,
Đảng Cộng sản Việt Nam với thanh niên và công tác thanh niên trong thời đại Hồ Chí
Minh.
- Văn Tùng: Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp công tác thanh thiếu nhi,
Nxb Thanh niên, Hà Nội, 2003; Tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên và công tác


thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội, 2006. Nội dung hai cuốn sách đề cập chi tiết
những quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về phương pháp thanh thiếu nhi nói
riêng, về thanh niên và công tác thanh niên nói chung.
- Năm 2002, tác giả Tô Thành Phát đã bảo vệ thành công Luận văn Thạc sĩ
lịch sử, đề tài: Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo công tác thanh niên trong thời
kỳ đổi mới từ 1991 - 2001. Nội dung luận văn góp phần làm rõ sự lãnh đạo của
Đảng trong công tác thanh niên và trình bày một cách hệ thống những chương trình
hành động của thanh niên từ năm 1991 - 2001.
- Năm 2007, tác giả Ngô Thị Khánh đã bảo vệ thành công Luận văn Thạc sĩ
lịch sử với đề tài: Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo công tác thanh niên từ năm
1986 đến năm 2006.
- Năm 2008, tác giả Nguyễn Thị Khánh Ly đã bảo vệ thành công Luận văn

phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2001,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
9. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2002), Báo cáo công tác Đoàn và phong
trào thanh niên Hà Nội (nhiệm kỳ 2002 - 2007), Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
10. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2003), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2002,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.


11. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2004), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2003,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
12. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2005), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2004,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
13. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2006), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2005,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
14. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2007), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2006,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
15. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2008), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2007,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
16. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội (2009), Báo cáo tổng kết công tác đoàn và
phong trào thanh thiếu nhi của Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội năm 2008,
Phòng Lưu trữ Thành đoàn.
17. Ban Chấp hành Thành Đoàn Hà Nội, Báo cáo của Ban Chấp hành Thành đoàn
Hà Nội tại Đại hội lần thứ XIII nhiệm kỳ 2007 - 2012, lưu trữ tại Thành đoàn
Hà Nội.

công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2006, Hà Nội.
30. Ban Chấp hành Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2007),
Báo cáo công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2006, chương trình
công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2007, Hà Nội.


31. Ban Chấp hành Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2008),
Báo cáo công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2007, chương trình
công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2008, Hà Nội.
32. Ban Chấp hành Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2009),
Báo cáo công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2008, chương trình
công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi năm 2009, Hà Nội.
33. Ban chỉ đạo Tổng điều tra dân số và nhà ở Trung ương, Tổng điều tra dân số
và nhà ở Việt Nam năm 2009, Truy cập ngày 26 tháng 12 năm 2010.
34. Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội, Chỉ thị số 04-CT/TƯ, ngày 2-5-2001, Lưu
trữ Văn phòng Thành ủy.
35. Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội, Báo cáo số 13-BC/TU, ngày 30-6-2006, Lưu
trữ Văn phòng Thành ủy.
36. Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam:
Website:
37. Phạm Bằng - Nguyễn Hồng Thanh (2005), Tình hình thanh niên Việt Nam thế
kỷ XX những sự kiện quan trọng nhất, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
38. Nguyễn Văn Buồm (2005), Tình hình thanh niên Việt Nam, số liệu và phân
tích, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
39. Các báo cáo, chương trình, nghị quyết của Thành ủy Hà Nội về công tác Đoàn, về
phong trào thanh niên, phát huy sức mạnh của thanh niên trong thời đại mới.
40. Các văn bản chủ yếu của Thành uỷ Hà Nội khoá XIV (2006), tập 1.
41. Cổng thông tin điện tử Thành đoàn Hà Nội:
/>42. Cổng thông tin điện tử Tổng cục dân số - Kế hoạch hóa gia đình:


56. Lã Quý Đô (2007), Chăm lo bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau trong tư
tưởng Hồ Chí Minh, Tạp chí Lịch sử Đảng, số 9.
57. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (1997), Báo cáo của Ban Chấp hành
Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh tại Đại hội Đại biểu toàn
quốc lần thứ VII của Đoàn.
58. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2002), Báo cáo của Ban Chấp hành
Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh tại Đại hội Đại biểu toàn
quốc lần thứ VIII của Đoàn.
59. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (20/4/2004), Nghị quyết số
04/NQ/TWĐTN: Tăng cường vai trò của Đoàn Thanh niên trong việc vận động
hỗ trợ tổ chức thanh niên tham gia phát triển kinh tế.
60. Nguyễn Hữu Đức (chủ biên, 2003), Giáo dục, rèn luyện thanh niên theo tư
tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nxb Quân đội
Nhân dân, Hà Nội.
61. Hồ Chí Minh (1970), Bàn về thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
62. Hồ Chí Minh (1980), Bốn mươi năm đấu tranh cách mạng vẻ vang vì giáo dục
thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
63. Hồ Chí Minh (1980), Về giáo dục thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
64. Hồ Chí Minh (1983), Về giáo dục thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
65. Hồ Chí Minh toàn tập (1995), Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
66. Học viện Thanh Thiếu niên Việt Nam, Trường Đào tạo cán bộ Thanh thiếu
niên I (1996), Vấn đề thanh niên nhìn nhận và dự báo, Nxb Thanh niên, Hà
Nội.
67. Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam, Viện nghiên cứu thanh niên (2006),
Những vấn đề nghiên cứu thanh niên trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện
đại hóa, Nxb Lao động xã hội, Hà Nội.


68. Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam (2004), Lịch sử Hội Liên hiệp thanh niên
Việt Nam và phong trào thanh niên Việt Nam, Nxb Thanh niên, Hà Nội.

giai đoạn hiện nay, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
83. Phạm Nguyên Thái (2003), Một số giải pháp tăng cường quản lý Nhà nước và
công tác thanh niên, Tạp chí Quản lý Nhà nước, số 3.
84. Thành ủy Hà Nội (2005), Báo cáo tổng kết 12 năm thực hiện Nghị quyết Hội
nghị lần thứ 4 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VII) về “Công tác
thanh niên trong thời kỳ mới”, Phòng lưu trữ Thành ủy.
85. Thành ủy Hà Nội (2002), các báo cáo, nghị quyết của Đảng bộ thành phố Hà
Nội về công tác Đoàn và phong trào thanh niên, Phòng lưu trữ Thành ủy.
86. Thành ủy Hà Nội (2011), Một số văn bản của Trung ương và Thành ủy Hà Nội
về công tác dân vận, Nxb Hà Nội.
87. Thành ủy Hà Nội (2005), Quy chế phối hợp số 38 QCPH/BTCTU-TĐ (01-32005) về việc tuyển dụng, điều động và quản lý đội ngũ cán bộ Đoàn các cấp,
Phòng lưu trữ Thành ủy.
88. Thành ủy Hà Nội (2006), Văn kiện Đại hội đại biểu lần thứ XIV Đảng bộ thành
phố Hà Nội, Hà Nội.
89. Thủ tướng Chính phủ (2003), Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam đến
năm 2010 (Ban hành theo Quyết định số 70/2003/QĐ-TTg ngày 29/4/2003 của
Thủ tướng Chính phủ), Phòng lưu trữ Thành đoàn.
90. Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2002), Tổng quan tình
hình thanh niên công tác đoàn và phong trào thanh thiếu nhi, Nxb Thanh niên,
Hà Nội.


91. Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2003), Văn kiện Đại hội
Đoàn toàn quốc lần thứ VIII, Hà Nội.
92. Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2005), Trích một số
Nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác Thanh niên (tài liệu tham
khảo xây dựng Luật Thanh niên), Hà Nội.
93. Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2005), Báo cáo tình hình
thanh niên, công tác Đoàn và phong trào Thanh thiếu nhi trong thời kỳ đổi mới
(tài liệu tham khảo xây dựng Luật Thanh niên), Hà Nội.