y
o

c u -tr a c k

.c

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------

NGUYỄN QUANG ANH

HOÀN THIỆN QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN NHÂN LỰC
TỈNH LÀO CAI GIAI ĐOẠN 2011 – 2020

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ
CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG THỰC HÀNH

Hà Nội – 2015

.d o

m

o

w

w


W

!

h a n g e Vi
e

N

PD

!

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

Mã số: 60 34 01

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ
CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG THỰC HÀNH
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. TRẦN ĐỨC HIỆP
XÁC NHẬN CỦA
CÁN BỘ HƢỚNG DẪN

XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HĐ
CHẤM LUẬN VĂN

Hà Nội - 2015

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

N

PD

!

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er



w

.d o

C

lic

k

to

bu

y
bu
to
k
lic
C

w

w

w

N


w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y
o

c u -tr a c k

.c

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành chƣơng trình cao học và viết luận văn này, tôi đã nhận
đƣợc sự hƣớng dẫn, giúp đỡ và góp ý nhiệt tình của quý thầy cô Trƣờng Đại
học Kinh tế - Đa ̣i ho ̣c Quố c gia Hà Nô ̣i.
Trƣớc hết, tôi xin chân thành cảm ơn đến quý thầy cô trƣờng Đại học
Kinh tế, đã tận tình hƣớng dẫn, giúp đỡ cho tôi trong quá trình học tập.
Tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến TS. Trần Đức Hiệp đã dành rất nhiều

y
bu
to
k
lic
C

w

w

w

N

O
W

!

h a n g e Vi
e

N

PD

!

XC

y
o

c u -tr a c k

.c

MỤC LỤC
Danh mục bảng biểu........................................................................................... i
PHẦN MỞ ĐẦU ............................................................................................... 1
CHƢƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ NHÂN LỰC VÀ
CÔNG TÁC QUY HOẠCH NHÂN LỰC ...................................................... 11
1.1. Khái quát về nguồn nhân lực ................................................................... 11
1.1.1 Khái niệm nguồn nhân lực .................................................................... 11
1.1.2 Phát triển nguồn nhân lực: Khái niệm, nội dung và tiêu chí đánh giá ... 12
1.1.3 Vai trò của nguồn nhân lực trong quá trình phát triển kinh tế xã hội .... 15
1.2. Lý luận chung về hoạch định phát triển kinh tế xã hội và quy hoạch nhân
lực .................................................................................................................... 17
1.2.1. Khái niệm về hoạch định phát triển kinh tế xã hội ............................... 17
1.2.2. Quy hoạch nguồn nhân lực: Khái niệm và nội dung ............................ 19
1.2.3 Vai trò của công tác quy hoạch phát triển nguồn nhân lực: .................. 23
CHƢƠNG 2:THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NHÂN LỰC TỈNH LÀO CAI
TRONG GIAI ĐOẠN VỪA QUA ................................................................. 25
2.1. Tổng quan về tỉnh Lào Cai ....................................................................... 25
2.1.1. Về điều kiện tự nhiên ............................................................................ 25
2.1.2 Về dân số và nguồn nhân lực ................................................................. 25
2.1.3. Về tiềm năng, lợi thế ............................................................................. 27
2.1.4. Tình hình phát triển kinh tế - xã hội...................................................... 28
2.2 Thực trạng phát triển nhân lực tỉnh Lào Cai ............................................. 31
2.2.1 Về chất lƣợng nhân lực .......................................................................... 31

to
k
lic
C

w

w

w

N

O
W

!

h a n g e Vi
e

N

PD

!

XC

er


2.3.2. Những điểm yếu .................................................................................... 53
2.3.3. Nguyên nhân của tồn tại, hạn chế ......................................................... 56
CHƢƠNG 3:MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN
NHÂN LỰC TỈNH LÀO CAI ĐẾN NĂM 2020............................................ 58
3.1. Dự báo những nhân tố tác động đền phát triển nhân lực tỉnh Lào Cai đến
năm 2020 ......................................................................................................... 58
3.1.1. Nhân tố bên ngoài ................................................................................. 58
3.1.2. Nhân tố trong tỉnh. ................................................................................ 60
3.1.3. Dự báo cung - cầu lao động đến năm 2020........................................... 60
3.2. Quan điểm và mục tiêu phát triển nhân lực tỉnh Lào Cai đến năm
2020 ................................................................................................................ 63
3.2.1. Quan điểm phát triển nhân lực .............................................................. 63
3.2.2. Mục tiêu và chỉ tiêu phát triển nhân lực................................................ 63
3.3. Những giải pháp quy hoạch phát triển nhân lực của tỉnh Lào Cai đến năm
2020 ................................................................................................................. 65
3.3.1 Nâng cao chất lƣợng và hiệu quả sử dụng nhân lực .............................. 65
3.3.2. Đổi mới quản lý nhà nƣớc về phát triển nhân lực................................. 70
3.3.3. Xây dựng và hoàn thiện hệ thống chính sách, công cụ khuyến khích và
thúc đẩy phát triển nhân lực ............................................................................ 73
3.3.4. Đầu tƣ nâng cấp các hệ thống cơ sở đào tạo chuyên nghiệp và dạy nghề
trên địa bàn tỉnh ............................................................................................... 77
3.3.5. Mở rộng, tăng cƣờng sự phối hợp và hợp tác để phát triển nhân lực ... 80
3.3.6. Huy động vốn cho phát triển nhân lực .................................................. 80
KẾT LUẬN ..................................................................................................... 82
Danh mục tài liệu tham khảo .......................................................................... 84

.d o

m

C

w

w

w

N

O
W

!

h a n g e Vi
e

N

PD

!

XC

er

O
W

.c

DANH MỤC BẢNG BIỂU

STT

Bảng

Nội dung

1

Bảng 2.1

Dân số của Lào Cai

36

2

Bảng 2.2

Tỉ lệ tăng dân số tỉnh Lào Cai

36

3

Bảng 2.3


7

Bảng 2.7

8

Bảng 2.8

9

Bảng 2.9

10

Bảng 2.10

11

Bảng 2.11

12

Bảng 2.12 Số sinh viên là con em ở tỉnh đƣợc đào tạo hàng năm

13

Bảng 2.13

tỉnh Lào Cai năm 2013
Trình độ chuyên môn - kỹ thuật của lao động trong độ


o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y
bu
to
k
lic
C

w



m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y
o

c u -tr a c k

.c

14


71
72

77

77

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


quy hoạch khoa học sẽ dẫn đến nhiều vấn đề bất cập. Giữa đạo tạo và sử dụng
nhân lực có thể xuất hiện tình trạng không ăn khớp, nơi thừa nơi thiếu, số
ngƣời lao động làm việc không theo đúng ngành nghề chuyên môn đƣợc đào
tạo...v.v. Hậu quả tất yếu là một sự lãng phí về nguồn nhân lực trong quá trình
phát triển kinh tế xã hội.
1

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


2. Tình hình nghiên cứu
2.1. Những công trình nghiên cứu chung về nhân lực và phát triển nguồn
nhân lực
Đây là những công trình khoa học đề cập đến lý luận chung về nguồn
nhân lực, vai trò nhân lực trong phát triển đất nƣớc, chủ trƣơng của Đảng,
chính sách của nhà nƣớc về nhân lực và phát triển nguồn nhân lực.
2

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to



XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c

hợp các bài viết của các tác giả đã giới thiệu tiềm năng kinh tế, văn hóa xã hội
của tỉnh Lào Cai, vai trò của các dân tộc Lào Cai đối với quá trình phát triển
của tỉnh. Trong đó có những bài viết liên quan đến vấn đề nghiên cứu nhƣ:
Lào Cai chú trọng phát triển nguồn nhân lực; Lào Cai năng động, sáng tạo
trong hội nhập và phát triển; Lào Cai với công tác xóa đói, giảm nghèo và
thực hiện các chính sách xã hội...
4

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to



XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c

Với bài viết Công tác quy hoạch cán bộ của tỉnh Lào Cai [37] chỉ ra
những kinh nghiệm cơ bản của tỉnh Lào Cai trong vấn đề tạo nguồn, bồi
dƣỡng, đào tạo cán bộ của tỉnh, góp phần quan trọng tạo nguồn nhân lực cho
hệ thống chính trị của tỉnh. Cũng liên quan đến vấn đề đào tạo nguồn nhân lực
cho hệ thống chính trị còn có các bài nhƣ Nâng cao chất lượng đội ngũ cán
bộ, công chức ở Lào Cai: Kết quả và một số vấn đề rút ra [14] đã chỉ rõ thực
5

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to



XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c

nội trú, trƣờng dạy nghề, đội ngũ giáo viên; nêu lên những đóng góp của hệ
thống này đối với công tác đào tạo nguồn nhân lực của tỉnh. Liên quan đến
vấn đề giáo dục phổ thông tạo nguồn nhân lực cho tỉnh còn đƣợc đề cập đến
trong bài viết Đảng bộ tỉnh Lào Cai lãnh đạo thực hiện mục tiêu phổ cập giáo
dục trung học cơ sở (2001-2010) [15].
6

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


ngũ cán bộ có trình độ chuyên môn cao, công nhân lành nghề; đề xuất phƣơng
hƣớng và giải pháp khắc phục nhƣ mở rộng liên kết đào tạo, tăng cƣờng chế
độ cử tuyển, tổ chức dạy nghề miễn phí tại các huyện…
Các vấn đề về nguồn nhân lực Lào Cai còn đƣợc thể hiện trong Nghị
quyết, các đề án, quy hoạch phát triển nguồn nhân lực của tỉnh nhƣ: Đề án
7

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


Trên cơ sở khảo sát thực trạng tình hình phát triển nhân lực, xác định rõ
những thế mạnh và điểm yếu của nhân lực của tỉnh Lào Cai, luận văn sẽ đƣa
ra một số dự báo, đề xuất mục tiêu và một số giải pháp nhằm hoàn thiện quy
hoạch phát triển nhân lực của Lào Cai đền năm 2020, đáp ứng yêu cầu của
tỉnh trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế.
8

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

XC

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


nhân lực của tỉnh Lào Cai tầm nhìn đến năm 2020.
5. Phƣơng pháp nghiên cứu:
Luận văn đƣợc xây dựng dựa trên nền tảng quan điểm Chủ nghĩa MácLê Nin và Tƣ tƣởng Hồ Chí Minh về con ngƣời và phát triển con ngƣời;
những nguyên lý của hoạch định phát triển, quy hoạch phát triển.
9

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu



er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c



Chƣơng 3- Một số giải pháp nhằm quy hoạch phát triển nhân lực tỉnh
Lào Cai đến năm 2020.

10

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

tiêu tổng hợp, là văn hoá lao động. Mặt khác khi xem xét nguồn nhân lực, cơ
cấu lao động - bao gồm cơ cấu đào tạo và cơ cấu ngành nghề cũng là một chỉ
tiêu quan trọng.
11

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

nâng cao về chất lƣợng nguồn nhân lực nhằm tạo ra quy mô và cơ cấu ngày
càng phù hợp với nhu cầu về nguồn nhân lực phục vụ sự nghiệp phát triển
kinh tế xã hội. Số lƣợng và chất lƣợng nguồn nhân lực luôn gắn bó với nhau
12

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

dân số hết sức cần thiết trong nghiên cứu phân tích đánh giá trình độ phát
triển kinh tế - xã hội cũng nhƣ hoạch địh chiến lƣợc phát triển ở phạm vi tỉnh,
thành phố vùng lãnh thổ cũng nhƣ cả nƣớc.
13

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

tố cấu thành nên bản chất bên trong của nguồn nhân lực. Chất lƣợng nguồn
nhân lực không chỉ phản ánh trình độ phát triển kinh tế, mà còn phản ánh
trình độ phát triển về mặt xã hội, bởi lẽ chất lƣợng nguồn nhân lực cao sẽ tạo
14

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

trò yếu tố con ngƣời.
Bất cứ một sự phát triển nào cũng đều phải có một động lực thúc đẩy.
Phát triển kinh tế xã hội đƣợc dựa trên nhiều nguồn lực: nhân lực (nguồn lực
15

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

để sản xuất ra hàng hóa đó và ngƣợc lại. Nhu cầu của con ngƣời vô cùng
phong phú, đa dạng và thƣờng xuyên tăng lên, bao gồm nhu cầu vật chất, nhu

16

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c


y

quan trọng nhất. Hoạch định phát triển thực chất là hƣớng đến tƣơng lai: điều
phải hoàn thành và cách thức để hoàn thành. Có khá nhiều các hiểu khác
nhau, cũng nhƣ khái niệm về hoạch định phát triển, nhƣng tựu chung lại, có
17

.d o

m

o

w

w

w

.d o

C

lic

k

to

bu

y

er

O
W

F-

w

m

h a n g e Vi
e

w

PD

XC

er

F-

c u -tr a c k

.c