BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
========o0o========

Sinh viên: Nguyễn Văn Dũng
ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG,
HỖTRỢVÀ TÁI ĐỊNH CƯ KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT TẠI
MỘT SỐ DỰÁN TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH, THÀNH PHỐ
HÀ NỘI
Chuyên ngành: QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
Mã số:

Sinh viên: Nguyễn Văn Dũng

Giáo viên hướng dẫn: Th.S Nguyễn Thị Khuy

HÀ NỘI - 2015


LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình hoàn thành đề tài chuyên ngành quản lý đất đai và trong
suốt thời gian thực tế tại Phòng Tài Nguyên và Môi Trường - huyện Mê Linh
– thành phố Hà Nội, em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến:
- Các thầy, cô giáo trường Đại học Tài Nguyên và Môi Trường Hà Nội
đã tận tâm giảng dạy, truyền thụ cho em những kiến thức bổ ích trong suốt
thời gian theo học tại trường.
- Toàn thể thầy giáo, cô giáo giảng viên Khoa Quản Lý Đất Đai trường
Đại học Tài Nguyên và Môi Trường Hà Nội đã nhiệt tình giảng dạy và giúp
đỡ em trong quá trình hoàn thành đề tài.
- Đặc biệt em xin gửi lời cảm ơn trân trọng đến cô giáo, Th.S Nguyễn
Thị Khuy người đã trực tiếp tận tình hướng dẫn, chỉ dạy và dẫn dắt em trong

:

Giải phóng mặt bằng

TĐC

:

Tái định cư

TT

:

Thông tư

BT

:

Bồi thường

QH

:

Quy hoạch

HT


Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất

ii


DANH MỤC BẢNG BIỂU – HÌNH VẼ
Hình 1.1. Trình tự thu hồi đất, thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư ......... 39
Bảng 2.1. Tổng hợp diện tích thu hồi của 2 dự án nghiên cứu ..................... 77
Bảng 2.2. Tổng hợp kinh phí bồi thường, hỗ trợ của 3 dự án ....................... 77
Bảng 2.3. Xác định đối tượng được BT và không được BT .......................... 82
Bảng 2.4. Tổng hợp đơn giá BT về đất tại 2 dự án ....................................... 86
Bảng 2.5. Tổng hợp đơn giá BT về công trình tại 2 dự án ............................ 90
Bảng 2.6. Tổng hợp các khoản HT tại 2 dự án nghiên cứu .............................. 95
Bảng 2.7. Kết quả tái định cư ....................................................................... 96

iii


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................ i
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT........................................................... ii
MỤC LỤC .................................................................................................... 1
ĐẶT VẤN ĐỀ ............................................................................................... 4
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU..................... 8
1.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ VÀ
TÁI ĐỊNH CƯ ............................................................................................ 8
1.1.1. Khái niệm về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư ............ 8
1.1.2. Đặc điểm của quá trình bồi thường, hỗ trợ...................................... 9
1.1.3. Phân tích một số yếu tố tác động đến công tác bồi thường, hỗ trợ
khi Nhà nước thu hồi đất ........................................................................ 10

BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ, TÁI ĐỊNH CƯ................................................ 38
1.6.1. Nguyên tắc bồi thường, hỗ trợ ...................................................... 38
1.6.2. Trình tự, thẩm quyền thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư .. 39
CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN
CỨU ............................................................................................................ 45
2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU ........................................................... 45
2.2. PHẠM VI NGHIÊN CỨU: ............................................................... 45
2.3. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU ............................................................... 45
2.4. CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.............................................. 45
2.4.1. Phương pháp điều tra, thu thập số liệu, tài liệu: ............................ 45
2.4.2. Phương pháp thống kê: ................................................................. 45
2.4.3. Phương pháp phân tích, đánh giá tổng hợp: .................................. 46
2.4.4. Phương pháp so sánh: ................................................................... 46
2.4.5. Phương pháp chuyên gia: ............................................................. 46
2.4.6. Phương pháp kế thừa: ................................................................... 46
CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .................................................. 47
3.1.1. Điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên: ..................................... 47
3.1.2. Thực trạng phát triển kinh tế - xã hội của huyện ....................... 48
3.1.3. Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội huyện Mê Linh .................... 51
3.3.1. Trình tự và thủ tục tổ chức thực hiện việc BT, HT và TĐC.............. 60
3.3.2. Trách nhiệm của các cấp, các ngành ............................................. 66
2


3.4. KHÁI QUÁT Về 2 Dự ÁN NGHIÊN CứU ........................................ 72
3.4.1. Dự án 1......................................................................................... 72
3.4.2. Dự án 2: Đầu tư xây trường Mầm non trung tâm xã Thanh Lâm. . 75
3.5. ĐÁNH GIÁ VIệC THựC HIệN CHÍNH SÁCH BồI THƯờNG, Hỗ TRợ,
TÁI ĐịNH CƯ KHI NHÀ NƯớC THU HồI ĐấT VớI HAI Dự ÁN.............. 77
3.5.1. Đối tượng và điều kiện được BT .................................................. 78

ích công cộng, để thực hiện mục tiêu phát triển đất nước, đặc biệt là các dự án
phát triển đô thị, dự án sản xuất kinh doanh, phát triển kinh tế là một tất yếu
khách quan trong quá trình phát triển công nghiệp hóa- hiện đại hóa đất nước.
Để có mặt bằng xây dựng các dự án, Nhà nước phải thu hồi đất của nhân dân
và thực hiện việc bồi thường hỗ trợ tái định cư cho các hộ dân có đất bị thu
hồi.
Trong thời gian gần đây, vấn đề thực hiện cơ chế Nhà nước thu hồi đất
của người đang sử dụng đất để giao đất cho các nhà đầu tư vẫn đang gây
nhiều bức xúc trong thực tế triển khai, nhất là những bức xúc của người bị thu
hồi đất về thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Mặc dù các quy định của
pháp luật về thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ tái định cư đã từng bước được
hoàn thiện, ngày càng rõ ràng, cụ thể về nguyên tắc, điều kiện, đơn giá thực
hiện bồi thường, hỗ trợ về đất đai và tài sản khi Nhà nước thu hồi đất. Tuy
4


nhiên, về lý thuyết kinh tế đất đai, việc bồi thường một giá trị lớn hơn giá trị
mà họ nhận được từ đất có thể được coi là đã phù hợp, nhưng đất đai có
những đặc trưng riêng, ngày càng khan hiếm, điều này tương ứng với giá đất
luôn luôn có xu hướng tăng ngay cả khi nó không được sử dụng, vì vậy người
sử dụng đất luôn có xu hướng yêu cầu giá bồi thường về đất cao hơn nhiều
lần so với thực tế. Chính điều này đã làm nảy sinh nhiều vướng mắc trong
việc thực hiện các thủ tục khi thu hồi đất
Gần đây, Đảng và nhà nước ta đã có nhiều cố gắng trong việc xây dựng
và thực hiện chính sách bồi thường hỗ trợ và tái định cư. Tuy nhiên đất đai và
công tác bồi thường hỗ trợ giải phóng mặt bằng và tái định cư khi Nhà nước
thu hồi đất đang là vấn đề hết sức nhạy cảm và phức tạp, ảnh hưởng đến nhiều
mặt của đời sống kinh tế- xã hội. Do đó thực tế công tác bồi thường, hỗ trợ
giải phóng mặt bằng tái định cư vẫn còn nhiều vướng mắc và tồn tại gây
nhiều bức xúc trong nhân dân. Tình trạng tiến độ giải phóng mặt bằng chậm

đai, giải phóng mặt bằng, tái định cư và hiện tượng mà Nhà nước phải đối mặt
như là một quy luật tất yếu và phổ biến, không thể tránh khỏi. Đây là một vấn
đề hết sức nhạy cảm, phức tạp tác động tới mọi mặt của đời sống kinh tế - xã
hội. Xuất phát từ thực tế trên tôi tiến hành nghiên cứu chuyên đề: “Đánh giá
việc thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu
hồi đất tại một số dự án trên địa bàn huyện Mê Linh, Thành phố Hà Nội”
2. Mục đích, yêu cầu nghiên cứu
2.1. Mục đích
- Tìm hiểu và đánh giá thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái
định cư khi Nhà nước thu hồi đất
- Rút ra những ưu điểm và những vấn đề còn tồn tại trong việc thực hiện
chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại một số dự án trên địa bàn
huyện Mê Linh.
- Đề xuất ý kiến, góp phần hoàn thiện và đẩy mạnh công tác bồi thường,
hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất phục vụ cho mục đich Quốc
phòng an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng.
6


2.2. Yêu cầu
- Tìm hiểu đúng thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư
trên địa bàn huyện Mê Linh.
- Các số liệu điều tra, thu thập phải đảm bảo độ chính xác, tin cậy.
- Đưa ra kết luận kiến nghị phù hợp với thực tế địa phương

7