ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------

NGUYỄN QUỲNH GIANG

NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG THANH TOÁN
BẰNG PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI
NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

Hà Nội, 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------

NGUYỄN QUỲNH GIANG

NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG THANH TOÁN
BẰNG PHƢƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI
NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM

Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
Mã số: 60 34 20

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN THỊ THANH HƢƠNG

học tập, nghiên cứu.
Cuối cùng xin gửi lời cám ơn tới Gia đình và các bạn thân luôn ở bên động
viên, hỗ trợ, tạo mọi điều kiện tốt nhất để tôi hoàn thành chương trình đào tạo
Thạc sĩ.


TÓM TẮT
Luận văn với đề tài: “Nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro trong thanh toán bằng
phương thức tín dụng chứng từ tại ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam” bao
gồm 04 chương với những nội dung chính sau:
Chương 1 của luận văn trình bày các vấn đề chung về cơ sở lý luận và tổng
quan tình hình nghiên cứu, trong đó đã xây dựng khung lý thuyết về quản trị rủi ro
đối với phương thức thanh toán TDCT. Bên cạnh đó, luận văn đã khái quát quá
trình nghiên cứu của các tác giả đi trước và tính kế thừa từ các luận văn này.
Chương 2 của luận văn trình bày các phương pháp nghiên cứu, thu thập, xử lý
dữ liệu để giải quyết vấn đề đã đặt ra.
Chương 3 của luận văn trình bày thực trạng hoạt động của Vietinbank trong
thời gian vừa qua, phân tích đánh giá các kết quả trong quản trị rủi ro đối với
phương thức thanh toán TDCT đồng thời phát hiện các hạn chế và nguyên nhân để
làm căn cứ đưa ra giải pháp ở chương tiếp theo của đề tài
Chương 4 của luận văn đưa ra giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả trong
quản trị rủi ro đối với phương thức thanh toán TDCT tại Vietinbank ở giai đoạn tiếp
theo. Các giải pháp đưa ra bám sát với định hướng Quản trị rủi ro nói chung tại
Vietinbank đồng thời góp phần đem lại hiệu quả, tăng thị phần của Vietinbank trong
cung cấp dịch vụ thanh toán quốc tế và tài trợ thương mại nói riêng.


MỤC LỤC
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT ................................................................................... 37
DANH MỤC BẢNG ..................................................................................................... 38


1.3. Rủi ro đối với phƣơng thức thanh toán tín dụng chứng từ của NHTM .... Error!
Bookmark not defined.
1.3.1. Các loại rủi ro trong thanh toán bằng tín dụng chứng từ và các nhân tố tác
động gây ra rủi ro ....................................................... Error! Bookmark not defined.
1.3.2. Rủi ro trong thanh toán bằng tín dụng chứng từ đối với các ngân hàng tham gia
.................................................................................................................................... 22
1.3.3. Các chỉ tiêu đánh giá mức độ rủi ro trong phương thức thanh toán tín dụng
chứng từ ...................................................................................................................... 24
1.3.4. Bài học kinh nghiệm về quản trị rủi ro trong phương thức thanh toán tín dụng
chứng từ. ..................................................................................................................... 25
1.3.4.1. Kinh nghiệm của một số NHTM trên thế giới .......................................... 25
1.3.4.2. Bài học rút ra cho các NHTM của Việt Nam ............................................ 28
CHƢƠNG II. PHƢƠNG PHÁP VÀ THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU ........................... 30
2.1. Phương pháp nghiên cứu......................................................................................... 30
2.2. Địa điểm và thời gian thực hiện nghiên cứu ........................................................... 30
2.3. Phương pháp thu thập số liệu .................................................................................. 31
2.4. Phương pháp xử lý số liệu....................................................................................... 31
2.5. Phương pháp phân tích, đánh giá ............................................................................ 32
2.6. Đánh giá phương pháp nghiên cứu ......................................................................... 32
CHƢƠNG III. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG QUẢN TRỊ RỦI RO ĐỐI VỚI
PHƢƠNG THỨC THANH TOÁN TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI VIETINBANK
........................................................................................................................................ 34
3.1. Giới thiệu chung về Vietinbank ........................................................................... 34
3.1.1. Sơ lược quá trình hình thành và phát triển của Vietinbank.............................. 34
3.1.2. Các mô hình tổ chức kinh doanh, quản trị rủi ro và xử lý nghiệp vụ đang áp
dụng tại Vietinbank .................................................................................................... 37
3.2. Thực trạng rủi ro theo phƣơng thức thanh toán tín dụng chứng từ tại
Vietinbank..................................................................................................................... 39
3.2.1. Tình hình hoạt động tài trợ thương mại và thanh toán quốc tế tại Vietinbank 39

thƣơng mại và thanh toán quốc tế .................................. Error! Bookmark not defined.
4.1.1. Bối cảnh trong nước và quốc tế tác động tới hoạt động tài trợ thương mại và
thanh toán quốc tế ...................................................... Error! Bookmark not defined.
4.1.2. Định hướng phát triển hoạt động tài trợ thương mại và thanh toán quốc tế tại
Vietinbank giai đoạn 2015 - 2020 ............................. Error! Bookmark not defined.
4.1.3. Chiến lược và định hướng công tác quản trị rủi ro trong hoạt động TTTM &
TTQT tại Vietinbank .................................................. Error! Bookmark not defined.
4.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro trong thanh toán bằng tín dụng
chứng từ tại Vietinbank ................................................... Error! Bookmark not defined.


4.2.1. Nhóm giải pháp phòng ngừa rủi ro .................. Error! Bookmark not defined.
4.2.2. Nhóm giải pháp hạn chế thiệt hại khi xảy ra rủi ro ......... Error! Bookmark not
defined.
KẾT LUẬN ....................................................ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................... 39


DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

NGUYÊN NGHĨA

TT
1

KÝ HIỆU

2

LC


NHXN

Ngân hàng xác nhận

9

QTRR

Quản trị rủi ro

10

TDCT

Tín dụng chứng từ

11

TMQT

Thương mại quốc tế

12

TTQT

Thanh toán quốc tế

13

Bookmark not defined.

38


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tiếng Việt
1.

Trần Thị Thái Hằng (2014), Quản lý rủi ro các phương thức thanh

toán quốc tế tại ngân hàng ngoại thương, Bài báo trao đổi của Đại học Đông Á
2.

Lê Thị Như Hoa (2010), Rủi ro trong thanh toán bằng phương thức

tín dụng chứng từ tại ngân hàng đầu tư và phát triển Việt Nam (BIDV) và các biện
pháp phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại, Luận văn thạc sỹ kinh tế, Trường ĐH Kinh
tế TPHCM, Thành phố Hồ Chí Minh.
3.

Nguyễn Ngọc Hồng, Rủi ro trong hoạt động thanh toán LC tại Sở

giao dịch ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thông Việt Nam,
NHNN&PTNT Việt Nam, Hà Nội.
4.

Bế Quang Minh (2008), Rủi ro trong tín dụng chứng từ tại VPBank và

các biện pháp phòng ngừa, Luận văn thạc sỹ kinh tế, Trường ĐH Kinh tế TPHCM,

9.

Vietinbank (2010 – 2014), Báo cáo thường niên

10.

Vietinbank, Bộ salekit hỗ trợ bán hàng của NHTMCP Công Thương

Việt Nam
11.

Vietinbank (2013-2015), Cập nhật và nâng cao nghiệp vụ

TTQT&TTTM, Trường Đào tạo và Phát triển nguồn nhân lực, Hà Nội.
12.

Vietinbank (2014), Đổi mới hoạt động TTQT & TTTM, bài báo đăng

tạp chí Thông tin Vietinbank, số 1+2/2014, tr 26-27, Hà Nội.
13.

Vietinbank (2014), Đào tạo QLRRHĐ cho cán bộ, giám đốc chi

nhanh, Trường Đào tạo và Phát triển nguồn nhân lực, Hà Nội.
14.

Vietinbank (2010 –2014), văn bản Kết luận của TGĐ, cảnh báo rủi

ro TTTM, Hà Nội.
Tiếng Anh

https://www.gso.gov.vn

Tổng cục Thống kê

19.

http://www.ncseif.gov.vn/

Trung tâm thông tin và dự báo

Kinh tế - xã hội quốc gia
20.

NHTMCP Công Thương Việt Nam

http://www.vietinbank.vn/

40