ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN THỊ ĐIỆP

BIỆN PHÁP XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CỘNG TÁC VIÊN
THANH TRA CHUYÊN MÔN TRUNG HỌC CƠSỞ
HUYỆN XUÂN TRƯỜNG TỈ NH NAM ĐỊ NH
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số

: 60 14 05

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS ĐẶNG QUỐC BẢO

Hà Nội, năm 2009
1


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trước yêu cầu của sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước, đổi mới sự
nghiệp Giáo dục và Đào tạo là tất yếu khách quan. Trong chiến lược đào tạo
và phát triển con người, Đảng ta xác định giáo dục là "Quốc sách hàng đầu".
Trong đổi mới sự nghiệp Giáo dục và Đào tạo, việc cần thiết và cấp bách
trước hết là đổi mới công tác quản lý giáo dục.
Quản lý nhà nước về Giáo dục và Đào tạo là vấn đề bao trùm, liên
quan hầu hết đến các lĩnh vực thuộc phạm vi ngành giáo dục. Nhiều văn kiện

Để khắc phục những bất cập của giáo dục nói chung, của thanh tra
giáo dục nói riêng, hiện nay, ngành Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang
tiếp tục quán triệt Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI của
Đảng, kết luận của Hội nghị Trung ương 6 (khoá XI) và Nghị quyết số 37
của Quốc hội về giáo dục nhằm: Nâng cao nhận thức, thống nhất hành động,
tăng cường quản lý nhà nước về Luật Giáo dục, thiết lập trật tự, kỷ cương
giáo dục, thực hiện một cách có hiệu lực Luật Thanh tra, tăng cường bộ máy
thanh tra giáo dục các cấp, coi trọng xây dựng lực lượng cả về số lượng và
chất lượng, nâng cao trách nhiệm, đổi mới phương thức hoạt động, phát huy
hiệu quả thanh tra để nâng cao hiệu lực quản lý; quy định trách nhiệm cụ thể
và tăng thêm quyền của Thanh tra giáo dục trong việc xử lý kết quả thanh
tra, kiểm tra. Bổ sung biên chế và nâng cao chất lượng đội ngũ thanh tra
viên, đồng thời xây dựng chương trình đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ thanh
tra viên để chuyên nghiệp hoá đội ngũ này.
Như vậy, phát triển lực lượng thanh tra giáo dục nhằm đáp ứng yêu
cầu ngày càng cao về năng lực quản lý nhà nước của ngành là một đòi hỏi
hết sức cấp bách; là một trong những mặt hoạt động quản lý không thể thiểu
của Nhà nước đối với lĩnh vực Giáo dục và Đào tạo.
Thực tiễn công tác thanh tra, kiểm tra nói chung, thanh tra chuyên môn
của Phòng GD&ĐT huyện Xuân Trường tỉnh Nam Định trong những năm học
3


qua còn một số bất cập, chưa phát huy được hiệu quả, chưa có tác dụng điều
chỉnh và định hướng các hoạt động quản lý dạy học cho các trường học và cơ
sở giáo dục trong huyện. Công tác thanh tra, kiểm tra dù được tiến hành song
chưa thường xuyên, chất lượng hoạt động chưa cao, chưa đóng được vai trò
"chức năng thiết yếu của cơ quan quản lý nhà nước", chưa tương xứng với vai
trò của hoạt động thanh tra trong việc chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước
đối với sự nghiệp giáo dục, chưa đáp ứng được nhu cầu đánh giá của cán bộ,

- Đề xuất biện pháp xây dựng đội ngũ cộng tác viên thanh tra chuyên môn
ở các trường THCS huyện Xuân Trường tỉnh Nam Định giai đoạn hiện nay.
- Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất.
5. Giả thuyết khoa học
Việc xây dựng đội ngũ cộng tác viên thanh tra chuyên môn THCS của
Phòng GD&ĐT huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định trong thời gian qua đã
có nhiều cố gắng, góp phần đáng kể vào việc định hướng, chỉ đạo các trường
học và cơ sở giáo dục hoàn thành kế hoạch nhiệm vụ được giao. Song, so với
yêu cầu của công cuộc đổi mới công tác thanh tra giáo dục, mà nhất là đổi
mới giáo dục phổ thông hiện nay thì các biện pháp xây dựng đội ngũ cộng
tác viên thanh tra chuyên môn của Phòng GD&ĐT còn bất cập, chưa thật
đồng bộ, hiệu quả chưa cao. Nếu xác lập được các biện pháp xây dựng đội
ngũ cộng tác viên thanh tra chuyên môn phù hợp với yêu cầu đổi mới giáo
dục hiện nay thì hiệu quả quản lý công tác thanh tra giáo dục của Phòng
GD&ĐT nói chung và quản lý xây dựng đội ngũ cộng tác viên thanh tra
chuyên môn THCS nói riêng sẽ được nâng cao.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Nghiên cứu đề tài sẽ là cơ hội để tìm hiểu, đánh giá và đề xuất các biện
pháp xây dựng đội ngũ cộng tác viên thanh tra chuyên môn THCS với Phòng
GD&ĐT huyện Xuân Trường tỉnh Nam Định và các biện pháp đề xuất trong
luận văn sẽ đóng góp một phần cho công tác quản lý giáo dục và bồi dưỡng

5


nghiệp vụ cho đội ngũ cộng tác viên thanh tra theo tinh thần khoa học, góp
phần nâng cao chất lượng đào tạo ngày một tốt hơn.
7. Phạm vi nghiên cứu
Trong phạm vi đề tài này, tác giả chỉ tập trung vào vấn đề: Thực trạng
hoạt động thanh tra chuyên môn ở các trường THCS và công tác xây dựng

quyết định số 1019/QĐ ban hành bản quy định về tổ chức và hoạt động của hệ
thống thanh tra giáo dục. Ngày 28/9/1992 Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính
phủ) ra Nghị định 358/HĐBT về tổ chức và hoạt động của thanh tra giáo dục.
Sau đó Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có quyết định số 478/QĐ ngày 11/3/1993
ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của hệ thống thanh tra Giáo dục và Đào
tạo. Tháng 12 năm 1998, Luật Giáo dục nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt
Nam được ban hành, (ở mục 4 chương VII từ điều 98 đến điều 103) đã quy
định rõ nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của thanh tra giáo dục và đối tượng
thanh tra.
Từ năm 2005 Luật Giáo dục mới ra đời cùng với Luật Thanh tra 2004,
thanh tra chính phủ và Bộ GD&ĐT đã có những văn bản cụ thể về công tác
thanh tra giáo dục. Những văn bản đang có hiệu lực thực hiện là:
Nghị định số 85/2006/NĐ-CP ngày 18/08/2006 về tổ chức và hoạt
động của thanh tra giáo dục.
Thông tư số 43/2006/TT. Bộ GD&ĐT ngày 20/10/2006 hướng dẫn
thanh tra toàn diện nhà trường, cơ sở giáo dục khác và thanh tra hoạt động sư
phạm của nhà giáo.
Từ trước đến nay đã có nhiều tác giả bàn về vấn đề thanh, kiểm tra
giáo dục nói chung và công tác phát triển đội ngũ thanh tra giáo dục nói
riêng. Tác giả Nguyễn Ngọc Quang trong "Những khái niệm cơ bản về lý
luận quản lý giáo dục"- Trường Cán bộ quản lý Trung ương I - 1989 cho
rằng chương trình quản lý gồm 5 giai đoạn: Chuẩn bị kế hoạch hoá, kế hoạch
hoá, chỉ đạo, kiểm tra. Kiểm tra là giai đoạn cuối cùng của chu trình quản lý.
Kiểm tra giúp thuyết Xibecnetic, kiểm tra giữ vai trò liên hệ nghịch trong
7


quá trình quản lý. Nó giúp cho chủ thể quản lý điều khiển một cách tối ưu hệ
quản lý. Không có kiểm tra không có quản lý" [40, tr.73].
Tác giả Đặng Quốc Bảo trong tài liệu "Những vấn đề quản lý nhà


TÀI LIỆU THAM KHẢO
A. VĂN KIỆN, VĂN BẢN
1. Ban Bí thƣ Trung ƣơng Đảng, Chỉ thị 40-CT/TW, ngày 15 tháng 6
năm 2004, về việc xây dựng nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và
cán bộ quản lý giáo dục.
2. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Chiến lược phát triển giáo dục 2001 – 2010,
Nxb Giáo dục, Hà Nội, (2002).
3. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Điều lệ trường THCS, trường THPT và
trường THPT có nhiều cấp học. Ban hành kèm theo quyết định số:
07/2007/QĐ-BGDĐT, ngày 02/4/2007.
4. Bộ Giáo dục, Quyết định số 1019/QĐ, Ngày 29/10/1988 ra ban hành
quy định và hệ thống thanh tra giáo dục.
5. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Quyết định số 478/QĐ, Ngày 11/3/1993 ban
hành Quy chế tổ chức hệ thống thanh tra giáo dục và đào tạo.
6. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tăng cường công tác thanh tra giáo dục đáp
ứng yêu cầu nâng cao hiệu lực quản lý, Tài liệu hội nghị Giám đốc Sở
GD&ĐT, (2000).
7. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Thanh tra giáo dục: Nghiệp vụ thanh tra
giáo dục Việt Nam - Văn bản, Dự án FICE, (2004).
8. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Thông tư số 43/2006/TT. Ngày 20/10/2006
hướng dẫn thanh tra toàn diện nhà trường, cơ sở giáo dục khác và thanh
tra hoạt động sư phạm của nhà giáo.
9. Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tổng kết dự án "Đào tạo cán bộ thanh tra
giáo dục Việt Nam", Dự án FICE, (2005).

12


10. Chính phủ, Chiến lược phát triển giáo dục 2001 - 2010 (ban hành kèm


B. SÁCH, TÀI LIỆU
23. Quang Anh – Hà Đăng, Những điều cần biết trong hoạt động thanh
tra, kiểm tra giáo dục đào tạo, (2003).
24. Đặng Quốc Bảo, Giáo dục Việt Nam hướng tới tương lai, Nxb Chính
trị Quốc Gia, Hà Nội, (2004).
25. Nguyễn Thanh Bình, Lý luận Giáo dục học Việt Nam, Nxb Đại học Sư
phạm, Hà Nội, (2005).
26. Nguyễn Phúc Châu, Thanh tra, kiểm tra và đánh giá trong quản lý
giáo dục (Bài giảng cho các lớp Cao học chuyên ngành quản lý giáo
dục), Trường Cán bộ quản lý GD&ĐT, Hà Nội, (2003).
27. Nguyễn Quốc Chí, Lý luận quản lý giáo dục. Bài giảng cao học quản
lý giáo dục. Khoa Sư phạm – Đại học Quốc gia Hà Nội, 1996 – 2004.
28. Nguyễn Đức Chính, Đánh giá trong giáo dục. Tập bài giảng cao học
quản lý giáo dục. Tập 1, 2, 3. Khoa Sư phạm – Đại học Quốc gia Hà
Nội, (2007).
29. Nguyễn Đức Chính, Quản lý chất lượng trong giáo dục. Bài giảng cao
học quản lý giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội.
30. Nguyễn Quốc Chí - Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Cơ sở khoa học quản lý, Hà
Nội, (2004).
31. Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Đại cương về quản lý, Trường
Cán bộ quản lý GD&ĐT, Hà Nội, (1997).
32. Nguyễn Viết Dũng, Biện pháp quản lý nhằm phát triển lực lượng
thanh tra của thành phố Đà Nẵng trong giai đoạn hiện nay, Luận văn
Thạc sĩ khoa học quản lý giáo dục.
33. Vũ Cao Đàm, Phương pháp luận nghiên cứu khoa học. Nxb Khoa học &
Kỹ thuật, (2005).
34. Nguyễn Khánh Đức, Cơ cấu tổ chức và quản lý hệ thống giáo dục
quốc dân, Bài giảng cao học quản lý giáo dục. Khoa Sư phạm – Đại học
Quốc gia Hà Nội.

đội nhân dân, (2003).
47. Những điều cần biết về hoạt động thanh tra - kiểm tra ngành giáo dục
và đào tạo, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, (2003).
48. Từ điển Luật học, Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội, (1988).
49. Việt Nam thành tựu 20 năm đổi mới, Nxb Văn hoá thông tin, (2006).
15


50. Xuân Trường đất danh hương truyền thống và phát triển, Nxb Lao
động xã hội, Công ty văn hoá trí tuệ Việt, (2008).

16