ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA SƢ PHẠM

NGUYỀN THỊ THUÝ PHƢƠNG

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH
ĐỐI VỚI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
HUYỆN THƢỜNG TÍN HÀ TÂY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI 2008


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Chiến lược phát triển Giáo dục - Đào tạo giai đoạn 2001 - 2010 phục
vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá (CNH-HĐH) đất nước đã xác
định các mục tiêu ưu tiên của Giáo dục - Đào tạo là "nâng cao chất lượng
đào tạo nhân tài phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, trong đó
đặc biệt chú trọng nhân lực khoa học - công nghệ trình độ cao, cán bộ quản
lý giỏi và công nhân kĩ thuật lành nghề”. Đây là bước phát triển tiếp theo
của mục tiêu Giáo dục - Đào tạo nhằm "phát triển nguồn nhân lực đáp ứng
nhu cầu công nghiệp hoá - hiện đại hoá" đã được xác định trong nghị quyết
đại hội Đảng lần thứ VIII (tháng 6 năm 1996).
Trong công cuộc xây dựng và đổi mới đất nƣớc, yêu cầu đặt ra cho ngành
giáo dục đối với việc dạy và học ngoại ngữ là phải đào tạo ra nguồn nhân lực lao
động có chất lƣợng cao, trong đó có khả năng sử dụng ngoại ngữ nhƣ là một công cụ
để giao tiếp, nghiên cứu và học tập. Từ thực tế đó, trong những năm gần đây việc
dạy và học ngoại ngữ đã đƣợc chú trọng. Bộ Giáo dục - Đào tạo đã quy định ngoại
ngữ là môn học bắt buộc đối với học sinh trung học phổ thông và là môn thi tốt

dưới mức trung bình. Một ví dụ cụ thể là mùa tuyển sinh 2004, ông Phan
Quốc Khánh - Hiệu trưởng trường ĐH Quốc tế (ĐHQG TP HCM) cho biết
khi kiểm tra chất lượng đầu vào của 215 SV thì chỉ có 27 SV (12,5%) đủ
điểm ngoại ngữ tối thiểu tức là 500 điểm TOEFL như yêu cầu.
Là một giáo viên trực tiếp dạy ngoại ngữ, tôi thấy mình cần nghiên cứu để
tìm ra những biện pháp nhằm quản lý tốt hơn việc dạy và học ngoại ngữ hiện nay,
góp phần nâng cao chất lƣợng dạy học ngoại ngữ của trƣờng Trung học phổ thông.
Với lý do này, tôi chọn đề tài: "Biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh đối với
các trường Trung học phổ thông huyện Thường Tín, Hà Tây" là đề tài nghiên cứu luận
văn Thạc sĩ quản lý giáo dục.


2. Mục đích nghiên cứu
Đề xuất những biện pháp quản lý thích hợp và hiệu quả hoạt động dạy
học môn tiếng Anh cho các trường Trung học phổ thông huyện Thường Tín,
Hà Tây.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu
Hoạt động dạy học môn tiếng Anh tại các trường Trung học phổ thông
huyện Thường Tín, Hà Tây.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn tiếng Anh cho các trường
Trung học phổ thông huyện Thường Tín, Hà Tây.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
4.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý dạy học ngoại ngữ ở các trường
Trung học phổ thông
4.2. Nghiên cứu thực trạng việc tổ chức dạy học ngoại ngữ ở các trường
Trung học phổ thông trên địa bàn huyện Thường Tín, Hà Tây. Đánh giá
các ưu, nhược điểm trong công tác tổ chức và quản lý hoạt động này
4.3. Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học ngoại ngữ (tiếng

Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
1.1.1. Trên thế giới
Quản lý hoạt động dạy và học ngoại ngữ là một phần quan trọng trong
chương trình phát triển giáo dục ở nhiều nước trên thế giới. Các hình thức
hoạt động dạy và học ngoại ngữ diễn ra phong phú, đa dạng và đều nhằm
mục đích thúc đẩy quá trình hội nhập của các nước, phục vụ cho việc phát
triển kinh tế đất nước. Xin nêu một số điển hình về hoạt động dạy và học
ngoại ngữ ở một số quốc gia trên thế giới:
Cùng với việc ổn định hệ thống chính trị, xây dựng và phát triển kinh
tế, hệ thống Giáo dục - Đào tạo luôn được quan tâm đầu tư đặc biệt là công
tác quản lý giáo dục. Hiện nay đất nước Singapore đang có những bước cải
cách giáo dục về cả nội dung sách giáo khoa, đội ngũ giáo viên, công nghệ
quản lý ... rất nổi bật trong khu vực và trên thế giới. Hệ thống giáo dục phổ
thông ở Singapore bao gồm 172 trường TH; 158 trường THCS; 16 trường
THPT. Sau khi tiếp nhận chức thủ tướng, thủ tướng Goh Chok Tông đã phê
duyệt chiến lược phát triển giáo dục lâu dài của Bộ giáo dục trong đó có
điểm nhấn là toàn bộ hệ thống giáo dục phổ thông tại Singapore phải sử
dụng tiếng Anh như là ngôn ngữ bắt buộc bên cạnh tiếng Trung sử dụng như
ngôn ngữ thứ hai. Vì học toàn bằng tiếng Anh nên nhiều gia đình ngoại quốc
sẵn sàng gửi con em đến học ngay từ bậc tiểu học với mức đóng góp học phí
rất cao, giúp cho Singapore có khoản thu nhập kinh phí lớn từ nguồn thu
nhập này. Singapore đặc biệt chú ý đến chất lượng đào tạo, ngoài việc không
ngừng trang bị cơ sở vật chất hiện đại phục vụ dạy và học, số lượng học sinh
trong một lớp cũng chỉ cho phép không quá 25 em. Việc chú trọng học và sử
dụng tiếng Anh này cũng đã giúp Singapore có nguồn nhân lực đạt chuẩn
quốc tế cao do trực tiếp tiếp nhận những tri thức khoa học mới nhất.


Tại Trung Quốc việc dạy và học ngoại ngữ cũng được hết sức chú

xuất khẩu ngôn ngữ lớn nhất của Anh, 40 trường tiểu học của London đã
đưa chương trình tiếng Trung Quốc vào nhà trường, lên kế hoạch kết nghĩa
với các trường của Bắc Kinh.
Tại Hàn Quốc sau khi giải phóng đất nước khỏi sự chiếm đóng của
chính quyền Nhật Bản và sau cuộc chiến tranh năm 1953, Hàn Quốc đã
nhanh chóng xây dựng được một cơ sở giáo dục hạ tầng, mở rộng cung ứng
giáo dục, tạo điều kiện cho sự phát triển giáo dục cơ sở và giáo dục bậc cao
phục vụ cho "chiến dịch phát triển hướng ngoại”. Từ sau khi vượt qua khỏi
cuộc khủng hoảng kinh tế 1997, Hàn Quốc tiếp tục thực hiện cuộc cải cách
giáo dục để tiến vào thế kỷ 21 với tham vọng trở thành một nước có nền giáo
dục tốt nhất thế giới. Chiến lược phát triển giáo dục của Hàn Quốc được hoạch
định theo yêu cầu của mục tiêu, xây dựng một quốc gia hiện đại hóa với 3 đặc
trưng cơ bản đó là:
- Một quốc gia phúc lợi, công bằng, ổn định, dân chủ.
- Một xã hội phồn vinh, bình đẳng, công nghiệp hóa định hướng thông tin cao.
- Một hệ thống tự do, năng động của một xã hội mở và định hướng toàn
cầu.
Để phục vụ cho chiến lược đó chính phủ Hàn Quốc đã tăng cường
mạnh mẽ việc dạy và học ngoại ngữ đặc biệt là tiếng Anh trong toàn bộ hệ
thống giáo dục quốc dân từ bậc tiểu học trở lên. Tiếng Anh thực sự là nhu
cầu cấp thiết trong quan hệ làm ăn, giao dịch của Hàn Quốc vì đối tác chủ
yếu của họ là Mỹ và các nước phương Tây.
1.1.2. Ở trong nước
Vào những năm đầu thập kỷ 90, cùng với công cuộc đổi mới đất nƣớc, xu thế
hội nhập quốc tế, phong trào học ngoại ngữ đặc biệt là tiếng Anh ngày càng phát
triển. Việc quản lý dạy và học ngoại ngữ cũng đã dần đƣợc các cấp, ngành chú


trọng nhằm đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng cao của toàn xã hội. Hoạt động dạy
và học ngoại ngữ đã đƣợc đƣa vào chƣơng trình giáo dục phổ thông từ bậc tiểu học.

Việc kiểm tra đánh giá dạy và học còn nặng về hình thức, thành tích. Trang
thiết bị phục vụ cho việc dạy và học hầu như không có, giáo viên chủ yếu
dạy chay.
Có thể nói dạy và học ngoại ngữ ở các địa phương cũng như trên cả
nước trong nhiều năm qua đều ở trong tình trạng manh mún dàn trải, kém
hiệu quả, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế. Muốn dạy và học ngoại ngữ
đem lại kết quả thực sự cần hội đủ các yếu tố như số lượng và chất lượng đội
ngũ giáo viên, chương trình, sách giáo khoa, trang thiết bị, phương pháp dạy
và học, cách thức kiểm tra đánh giá, tất cả cần được đặt trong một cơ chế
quản lý khoa học, hiệu quả. Tuy nhiên việc quản lý dạy và học ngoại ngữ ở
Việt Nam tới nay vẫn chưa thấy có một công trình nghiên cứu chuyên biệt
nào, người làm công tác quản lý chủ yếu dựa vào kinh nghiệm hoặc sự chỉ
đạo dập khuôn từ cấp trên. Quản lý dạy và học ngoại ngữ vẫn được đặt
chung một cách với quản lý các môn học khác mà chưa tính đến nét đặc thù
bộ môn. Việc xây dựng cơ sở lý luận cho quản lý hoạt động dạy và học
ngoại ngữ sẽ giúp cho nhà quản lý có cơ sở điều hành công việc chuyên môn
của nhà trường nói chung và hoạt động dạy và học nói riêng đạt kết quả tốt.
1.2. Một số khái niệm cơ bản liên quan quan đến đề tài
1.2.1. Quản lý; chức năng quản lý
1.2.1.1. Khái niệm quản lí
Quản lý là một trong những loại hình lao động quan trọng nhất và lâu
đời của con người. Nó "xưa cũ như chính con người vậy” (14, tr. 10). Tuy
nhiên, đến cuối thế kỷ 19 khoa học quản lý mới bắt đầu hình thành. Có thể
điểm qua một số định nghĩa sau:
Theo K. Marx: "Tất cả mọi lao động xã hội trực tiếp hay lao động
chung nào tiến hành trên quy mô tương đối lớn, thì ít nhiều cũng cần đến
một sự chỉ đạo để điều hoà những hoạt động cá nhân và thực hiện những


chức năng chung phát sinh từ sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác

7. Nguyễn Hải Châu, Vũ Thị Lợi (Chủ biên) (2006), Đổi mới
phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá môn tiếng Anh 10, Nhà xuất bản
Hà Nội.
8. Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc (1996), Bài giảng cơ sở
khoa học quản lý dành cho lớp cao học quản lý giáo dục.
9. Nguyễn Quốc Chí (2003), Bài giảng những cơ sở lý luận quản lý
giáo dục dành cho lớp cao học quản lý giáo dục.
10. Nguyễn Đức Chính, Lâm Quang Thiệp (2004), Bài giảng đo
lường - đánh giá kết quả học tập của học sinh, sinh viên - dành cho lớp cao
học QLGD.


11. Hồ Ngọc Đại (1983), Tâm lý học, NXB Giáo dục, Hà Nội.
12. Vũ Cao Đàm (2003), Phương pháp luận nghiên cứu khoa học,
NXB Khoa học và Kỹ thuật, Hà Nội.
13. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện đại hội Đảng khoá
VIII, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
14. Đặng Xuân Hải (2004), Tập bài giảng quản lý sự thay đổi trong
giáo dục dành cho lớp cao học QLGD.
15. Quốc hội (2005), Luật Giáo dục, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia,
Hà Nội.
16. Thủ tƣớng Chính phủ (2002), Chiến lược phát triển Giáo dục
2001 - 1010, NXB Giáo dục, Hà Nội.
17. Nguyễn Văn Vân, Nguyễn Thị Chi, Hoàng Thị Xuân Hoa
(2006), Đổi mới phương pháp dạy tiếng Anh ở THPT Việt Nam, Nhà xuất
bản Giáo dục, Hà Nội.
18. Viện Khoa học Giáo dục (2001), Những đặc trưng của phương
pháp dạy học theo tư tưởng Giáo dục tích cực trong nhà trường phổ thông
hiện nay, Hà Nội.
19. Viện Khoa học Giáo dục (2002), Nghiên cứu ứng dụng đổi mới

language in Teaching English as a second or Foreign Language.
32. H. Douglous Brown (1993), Principles of Language Learning and
Teaching, San Francisco State University.
33. Michael Lewis (1992), Practical techniques for language
teaching.
34. Nunan, D, (1998), The learner-centered Curriculum, Cambridge:
CUP.
35. Slavin, J.W., (1983), Cooperative learning, New York.


36. Higher Education in the twenty-first Century (October 1998),
Vision and Action.World Conference on Higher Education. UNESCO Paris.
37. Myra Pallack Sadker, David Miller Sader (1991), Teachers,
schools and society, Mc Graw Hill, Inc.
38. Johnson, K... (1995), Understanding Communication in Second
Language Classrooms, Cambridge University Press.
39. University of Labour anh Social Affairs (2007), English for
Labour and Social Affairs.