BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM

---------------

PHAN THANH NHỰT

NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
ĐẾN KẾT QUẢ ĐẤU THẦU CÔNG TRÌNH XÂY
DỰNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN
ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TRÊN ĐỊA BÀN
TP. HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SỸ
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã ngành: 60 34 01 02
TP. HỒ CHÍ MINH, Tháng 01 năm 2016


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM

---------------------------

PHAN THANH NHỰT

NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG
ĐẾN KẾT QUẢ ĐẤU THẦU CÔNG TRÌNH XÂY
DỰNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN
ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TRÊN ĐỊA BÀN
TP. HỒ CHÍ MINH

2

TS. Trương Quang Dũng

Phản biện 1

3

PGS. TS Bùi Lê Hà

Phản biện 2

4

TS. Nguyễn Quyết Thắng

Ủy viên

5

TS. Mai Thanh Loan

Ủy viên, Thư ký

Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận văn sau khi Luận văn đã
được sửa chữa (nếu có)
Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận văn


TRƯỜNG ĐHCÔNG NGHỆ TP. HCM

CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN ĐẦU
TƯ NƯỚC NGOÀI TRÊN ĐỊA BÀN TP. HỒ CHÍ MINH.
II- Nhiệm vụ và nội dung:
Thứ nhất, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu công trình xây
dựng trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn Tp. HCM.
Thứ hai, đo lường mức độ tác động của từng yếu tố ảnh hưởng đến kết quả
đấu thầu công trình xây dựng trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên
địa bàn Tp. HCM.
Thứ ba, đưa ra một số giải pháp nhằm giúp cho doanh nghiệp đấu thầu thành
công.
III- Ngày giao nhiệm vụ: 20/08/2015
IV- Ngày hoàn thành nhiệm vụ: 16/01/2016
V- Cán bộ hướng dẫn: TS. NGUYỄN HẢI QUANG
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN

KHOA QUẢN LÝ CHUYÊN NGÀNH

(Họ tên và chữ ký)

(Họ tên và chữ ký)


i

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết
quả nêu trong Luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ
công trình nào khác.
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này
đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc.

tiếp tục thực hiện sứ mệnh cao đẹp của mình là truyền đạt kiến thức cho thế hệ mai
sau.
Trân trọng.
Học viên làm luận văn

PHAN THANH NHỰT


iii

TÓM TẮT
Đối với các doanh nghiệp xây dựng, việc có công trình xây dựng để thi công
là yếu tố sống còn. Nhưng để có được công trình thi công thì DN cần phải thắng
thầu, ngoài một số công trình chỉ định thầu không qua đấu thầu, nhưng đó là những
công trình có quy mô nhỏ không đáng kể. Muốn vậy, các DN cần phải nghiên cứu
thị trường, nghiên cứu quá trình chọn thầu của chủ đầu tư, các yếu tố ảnh hưởng đến
quá trình xét duyệt hồ sơ thầu, giá đấu thầu, lợi thế so sánh của DN mình so với DN
khác. Để có thể đáp ứng tốt nhất nhu cầu của chủ đầu tư, nhiều chuyên gia, nhiều
CEO của DN trong quá trình đấu thầu thực tiễn cũng rút ra được nhiều bài học
xương máu cho DN mình nhưng chưa có công trình nghiên cứu nào về các yếu tố
ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu được thực hiện.
Là một người có nhiều năm làm trong lĩnh vực đấu thầu xây dựng, tôi nhận
thấy có nhiều nét tương đồng giữa hành vi chọn thầu và hành vi mua của tổ chức
nhưng cũng có những khác biệt nhất định. Tôi đã tìm kiếm tài liệu, công trình
nghiên cứu trước đó về các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua của khách hàng tổ
chức để bổ sung cho những vấn đề nói trên. Tôi mới tìm được một số giáo trình viết
về quyết định mua của khách hàng tổ chức, còn những công trình nghiên cứu đến
quyết định chọn nhà thầu xây dựng thì tôi chưa tìm thấy.
Trước thực tế đó đề tài: “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả đấu
thầu công trình xây dựng trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên

một số hạn chế của nghiên cứu và hướng những nghiên cứu tiếp theo.


v

ABSTRACT
For the construction businesses, having project to execute is the key to
maintain the company. If we want to get project, we must win other tenderers,
except for some appointed project, but these are small-scale projects with
insignificant. Therefore, the businesses need to do the marketing research, find how
to get new projects and research the factors affecting to approve tender documents,
tender prices, and the comparative advantages of their business compared with other
businesses. In order to best meet the needs of investors, many experts and CEOs of
companies also learned many valuable lessons for their businesses in the process of
bidding projects in real life but that there is still no research about factors affecting
to the results of the bidding is done.
I, who has many working years in the field of construction bidding, have
realized many similarities in both selecting contractor’sbehavior and purchasing
behavior of the organization, besides the certain differences. To complement the
above-mentioned matters, I have still being searched for documents and previous
studies on the factors affecting to the purchasing decisions of organization
customers. I have just found some textbooks written about the decisions of
purchasing. For the study of decision in selecting the contractor, it has not been
public.
In consideration of theory and reality, the author decides to choose the thesis
topic: “Research of factors affecting to the bidding results for building
constructions of foreign investors in HCMC area”.
With the purpose to be the basic foundation to reveal the problem, author has
serially introduced notions of group or organization, buying behavior of the
organization; process of passing the decision and model of factors affecting to the

MỤC LỤC
Trang
LỜI CAM ĐOAN .................................................................................................. i
LỜI CẢM ƠN ....................................................................................................... ii
TÓM TẮT ............................................................................................................ iii
ABSTRACT .......................................................................................................... v
MỤC LỤC........................................................................................................... vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .................................................................... xii
DANH MỤC CÁC BẢNG ................................................................................. xiii
DANH MỤC CÁC HÌNH ................................................................................... xv
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGHIÊN CỨU ................................................ 1
1.1 Lý do chọn đề tài .......................................................................................... 1
1.2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu ................................................................. 2
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................................................................. 3
1.4 Phương pháp nghiên cứu .............................................................................. 3
1.5 Kết cấu đề tài ................................................................................................ 5
Tóm tắt chương 1 ................................................................................................ 5
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU ................. 7
2.1 Cơ sở lý thuyết về đề tài nghiên cứu .............................................................. 7
2.1.1 Khái quát về công tác đấu thầu chung ...................................................... 7
2.1.1.1 Các văn bản luật, nghị định................................................................ 7
2.1.1.2 Các khái niệm .................................................................................... 8
2.1.2 Lý luận về quyết định mua hàng của tổ chức......................................... 11
2.1.2.1 Tổng quan về khách hàng tổ chức .................................................... 11
2.1.2.2 Mô hình hành vi mua của khách hàng tổ chức ................................. 12
2.1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua của DN sản xuất ........... 16
2.1.3 Những đặc điểm của đấu thầu xây dựng ................................................. 17
2.1.3.1 Trình tự thực hiện đấu thầu .............................................................. 17



3.2.2 Thang đo thành phần của biến phụ thuộc .............................................. 58


ix

3.3 Thực hiện nghiên cứu định lượng ............................................................... 58
3.3.1 Tình hình thu thập dữ liệu mẫu .............................................................. 58
3.3.2 Đặc điểm của mẫu nghiên cứu ............................................................... 59
3.3.2.1 Mẫu dựa trên đặc điểm cơ quan công tác ......................................... 59
3.3.2.2 Mẫu dựa trên số năm kinh nghiệm thi công ..................................... 60
3.3.2.3 Mẫu dựa trên đặc điểm khách hàng của DN ..................................... 60
Tóm tắt chương 3 .............................................................................................. 61
CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .......................................................... 62
4.1 Đánh giá thang đo ........................................................................................ 62
4.1.1 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố giá cả.......................................... 62
4.1.2 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Sản phẩm ................................... 63
4.1.3 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Công nghệ .................................. 64
4.1.4 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Tổ chức ...................................... 64
4.1.5 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Môi trường ................................. 65
4.1.6 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Cá nhân ...................................... 66
4.1.7 Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Kết quả đấu thầu ........................ 67
4.2 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) và kiểm định mô hình nghiên cứu ......... 68
4.2.1 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) ........................................................ 69
4.2.1.1 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) biến độc lập.................................. 69
4.2.1.2 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) biến phụ thuộc.............................. 72
4.2.2 Kiểm định mô hình nghiên cứu .............................................................. 73
4.3 Phân tích mô hình hồi qui tuyến tính đa biến ............................................... 74
4.3.1 Xây dựng mô hình ................................................................................. 74
4.3.2 Kiểm tra các giả định mô hình hồi quy................................................... 74
4.3.2.1 Kiểm định giả định phương sai của sai số (phần dư) không đổi ..... 75

5.2 Một số đề xuất hàm ý quản trị ...................................................................... 94
5.2.1 Nâng cao hiệu quả công tác làm giá thầu ............................................... 95
5.2.2 Nâng cao chất lượng thi công công trình ................................................ 96
5.2.3 Hoàn thiện khả năng tổ chức trong mỗi doanh nghiệp ............................ 97
5.2.4 Nâng cao vị thế cá nhân ......................................................................... 98
5.2.5 Tìm hiểu kỹ môi trường ......................................................................... 99
5.2.6 Đầu tư vào công nghệ thi công ............................................................ 100


xi

5.3 Hạn chế của nghiên cứu và hướng nghiên cứu tiếp theo ............................. 101
TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................................ 103
PHỤ LỤC .......................................................................................................... 106


xii

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
ANOVA : Phân tích phương sai (analysis of variance)
DN

: Doanh nghiệp

DN XD

: Doanh nghiệp xây dựng

DN SX


VIF

: Hệ số nhân tố phóng đại phương sai


xiii

DANH MỤC CÁC BẢNG
......................................................................................................................... Trang
Bảng 2.1. Các giai đoạn của tiến trình mua của DNSX trong các tình huống
mua khác nhau. ...................................................................................................... 14
Bảng 2.2. Dự án đầu tư nước ngoài tính đến hết năm 2014 ................................... 46
Bảng 2.3. Dự án đầu tư nước ngoài từ đầu năm đến 15/11/ 2015 .......................... 46
Bảng 3.1. Tình hình thu thập dữ liệu nghiên cứu định lượng ................................. 59
Bảng 3.2. Thống kê mẫu về đặc điểm cơ quan công tác ......................................... 59
Bảng 3.3. Thống kê mẫu dựa trên số năm kinh nghiệm thi công ............................ 60
Bảng 3.4. Thống kê mẫu về đặc điểm khách hàng của DN .................................... 60
Bảng 4.1. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố giá cả ......................................... 63
Bảng 4.2. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Sản phẩm ................................... 63
Bảng 4.3. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Công nghệ.................................. 64
Bảng 4.4. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Tổ chức ...................................... 65
Bảng 4.5. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Môi trường................................. 66
Bảng 4.6. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Cá nhân...................................... 67
Bảng 4.7. Cronbach Alpha của thang đo nhân tố Kết quả đấu thầu ........................ 68
Bảng 4.8. Hệ số KMO và kiểm định Barlett các thành phần biến độc lập .............. 70
Bảng 4.9. Bảng phương sai trích biến độc lập ........................................................ 70
Bảng 4.10. Kết quả phân tích nhân tố EFA ............................................................ 71
Bảng 4.11. Hệ số KMO và kiểm định Barlett các thành phần biến phụ thuộc ........ 72
Bảng 4.12. Bảng phương sai trích biến phụ thuộc .................................................. 73
Bảng 4.13. Ma trận tương quan giữa biến phụ thuộc và các biến độc lập ............... 78

Hình 2.4. Mô hình nghiên cứu đề xuất. .................................................................. 37
Hình 2.5. Tháp quan sát Thủ Thiêm (Empire City) ................................................ 47
Hình 2.6. Dự án của Samsung tại Khu CNC TPHCM ............................................ 48
Hình 3.1. Những yếu tố ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu ....................................... 52
Hình 3.2. Quy trình nghiên cứu ............................................................................. 53
Hình 4.1. Mô hình nghiên cứu chính thức .............................................................. 73
Hình 4.2. Đồ thị phân tán giữa giá trị dự đoán và phần dư từ hồi qui ..................... 75
Hình 4.3. Đồ thị P-P Plot của phần dư – đã chuẩn hóa ........................................... 76
Hình 4.4. Đồ thị Histogram của phần dư – đã chuẩn hóa ....................................... 76
Hình 4.5. Mô hình lý thuyết chính thức điều chỉnh ................................................ 82


1

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGHIÊN CỨU
1.1 Lý do chọn đề tài
Kể từ khi đất nước ta mở cửa hội nhập với thế giới, các nhà đầu tư nước
ngoài ồ ạt đầu tư vào Việt Nam vì họ nhận thấy đây là thị trường đầy tiềm năng với
nền chính trị ổn định. Cùng với đó là các công trình xây dựng dân dụng và công
nghiệp mọc lên rất nhiều, tạo nên nhiều cơ hội và thách thức cho các công ty, các
nhà thầu xây dựng. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, ảnh hưởng cuộc khủng hoảng
kinh tế thế giới, tình hình kinh tế gặp rất nhiều khó khăn, nhiều dự án đầu tư bị đình
trệ, nguồn vốn FDI bị thắt chặt. Những đối tượng khách hàng lớn nhất của thị
trường xây dựng gặp khó khăn, hiển nhiên thị trường sẽ bị giảm sút, thu hẹp lại,
ngành xây dựng vẫn chưa thoát khỏi vòng xoáy này.
Mặt khác, tình trạng thi công ẩu, không đúng chất lượng, tiến độ đã ảnh
hưởng đến uy tín ngành rất nhiều, nhất là trong những doanh nghiệp xây dựng Việt
Nam, tình trạng quản lý thi công lỏng lẻo, tạo điều kiện cho một số cá nhân rút ruột
công trình. Năng lực thi công, năng lực tài chính còn nhiều hạn chế. Từ đó, các
doanh nghiệp xây dựng Việt Nam dần mất đi uy tín trong mắt các đối tác nước

có vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh” để nghiên cứu.
Vì thành phố Hồ Chí Minh là cái nôi của cả nước, là nơi tập trung nhiều các hoạt
động kinh tế xã hội, là một trong những nơi đầu tiên và nhận được nhiều nguồn vốn
FDI nhất, là nơi mà tốc độ và mật độ xây dựng cao nhất của cả nước. Hi vọng khi
đề tài hoàn thành, sẽ là cơ sở cho các nhà thầu điều chỉnh lại đối sách của doanh
nghiệp mình, sẽ là cơ sở cho các chủ đầu tư sáng suốt hơn trong việc chọn nhà thầu
xây dựng để thi công công trình của mình thật chất lượng mà hiệu quả. Nhà nước có
cái nhìn vĩ mô hơn trong việc hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng vượt qua thời điểm khó
khăn.
1.2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục tiêu : xác định các yếu tố ảnh hưởng, đo lường tầm quan trọng của từng
yếu tố đó ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu công trình xây dựng trong các doanh
nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh. Từ đó gợi ý
các chính sách phù hợp.


3

Để thực hiện những nhiệm vụ nghiên cứu sau:
 Hệ thống cơ sở lý luận về đấu thầu và cạnh tranh trong đấu thầu.
 Khảo sát để tìm ra các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu.
 Phân tích để tìm ra các yếu tố nào là quan trọng nhất
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những yếu tố ảnh
hưởng đến kết quả đấu thầu .
Phạm vi nghiên cứu: Giới hạn các doanh nghiệp có công trình xây dựng có
vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu được thực hiện thông qua hai giai đoạn chính là: nghiên cứu định
tính và nghiên cứu định lượng.

trình thực hiện đấu thầu cũng như cường độ tác động của các nhân tố đó, từ đó tính
được mức độ quan trọng của từng nhân tố. Cuối cùng, kiểm định T- test, ANOVA
được thực hiện để so sách khác biệt về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả đấu thầu
của những nhóm được phỏng vấn có đặc điểm đối tượng khách hàng và số năm kinh
nghiệm khác nhau.
Ý nghĩa nghiên cứu:
Đề tài nghiên cứu này đem lại một số ý nghĩa về mặc lý thuyết cũng như thực
tiễn cho các công ty, tập đoàn xây dựng. Cụ thể như sau:
Thứ nhất, kết quả nghiên cứu sẽ góp phần giúp cho các công ty, tập đoàn
xây dựng có cái nhìn toàn diện và sâu sắc hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả
đấu thầu. Nhìn lại công ty mình còn thiếu yếu tố nào, yếu tố nào cần phải phát huy
hơn nữa, yếu tố nào là điểm mạnh để làm điểm sáng trong hồ sơ dự thầu. Từ đó, các
công ty, tập đoàn có thể nắm bắt được từng yếu tố cũng như mức độ ảnh hưởng của
chúng. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể tập trung vào các yếu tố quan trọng để đáp ứng
và làm thỏa mãn nhu cầu của từng chủ đầu tư cụ thể. Vì có thể mỗi chủ đầu tư đề
cao những yếu tố khác nhau. Điều này sẽ góp phần giúp cho các doanh nghiệp trong
việc hoạch định, nâng cao hiệu quả đấu thầu.
Thứ hai, kết quả của nghiên cứu này sẽ giúp cho chủ đầu tư có được những
tiêu chí cơ bản nhất trong việc lựa chọn đúng nhà thầu đạt hiệu quả cao nhất. Tùy
từng tính chất công trình của doanh nghiệp mình mà có những tiêu chí lựa chọn nhà


5

thầu phù hợp. Cũng như hiểu được việc tìm một nhà thầu giỏi, uy tín để “trao tiền
gởi công trình” an tâm nhất.
1.5 Kết cấu đề tài
Ngoài phần kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn được
kết cấu thành 5 chương có nội dung cụ thể như sau:
 Chương 1: Tổng quan về nghiên cứu: Trình bày lý do lựa chọn đề tài;

kết quả đấu thầu, doanh nghiệp mình còn thiếu những gì để có thể cạnh tranh được
với các doanh nghiệp khác. Vì vậy, đề tài "nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến
kết quả đấu thầu công trình xây dựng trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư
nước ngoài trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh" thật sự cần thiết trong tình hình
hiện nay.