CHUYÊN ĐỀ
Biện pháp rèn kỹ năng đọc
cho học sinh học tốt môn Tiếng Việt 1 Công nghệ giáo dục

Ngày 29 tháng 12 năm 2015


I. MỞ ĐẦU

Tiếng Việt là công cụ để học tất cả các môn học và hoạt động giáo dục khác. Nếu không
học được tiếng Việt, khó có thể học tốt các môn học khác. Vì vậy có thể nói môn Tiếng Việt là
chìa khóa cho tất cả các môn học.


Thông qua việc dạy và học tiếng Việt, góp phần rèn luyện các thao tác của tư duy,
cung cấp cho học sinh những kiến thức về tiếng Việt và những hiểu biết về xã hội, tự
nhiên và con người, về văn hóa, văn học của Việt Nam và nước ngoài. Bồi dưỡng tình yêu
tiếng Việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong sáng, giàu đẹp của tiếng Việt, góp phần
hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa.”


Dạy và học tiếng Việt ở trường tiểu học nhằm hình thành và phát triển ở học sinh các kĩ
năng sử dụng tiếng Việt (nghe, nói, đọc, viết) để học tập và giao tiếp trong các môi trường
hoạt động của lứa tuổi.
Trong quá trình thực hiện chương trình Tiếng Việt 1 CGD (công nghệ giáo dục) hiện nay
chúng tôi nhận thấy một số vấn đề sau:


1. Thuận lợi

- Luôn được sự quan tâm và giúp đỡ của chính quyền địa phương và các cấp lãnh đạo

chiếm lĩnh được tri thức ngữ âm cơ bản và hình thành các kĩ năng Nghe - Nói - Đọc - Viết.
Vì vậy kỹ năng đọc là một trong 4 kỹ năng quan trọng cần rèn để học sinh học tốt môn
Tiếng Việt 1 CGD.


II. GIẢI PHÁP THỰC HIỆN

Muốn đọc thông viết thạo thì các em phải chiếm lĩnh được kiến thức ngữ âm cơ bản,
nắm chắc hệ thống cấu trúc ngữ âm tiếng Việt.
Vì vậy muốn học sinh đọc tốt trong quá trình giảng dạy giáo viên cần thực hiện tốt
một số vấn đề trọng tâm sau:


1. Chiếm lĩnh kiến thức

Tùy mức độ kiến thức cần cung cấp cho học sinh ở mỗi bài, thông qua các thao tác tư
duy cơ bản như: Phân tích ngữ âm, ghi mô hình, vận dụng mô hình bắt buộc giáo viên phải
giúp cho học sinh biết về cấu trúc ngữ âm của tiếng Việt gồm: Tiếng, Âm và chữ, Vần.


Mỗi tiếng trong tiếng Việt, đứng về mặt ngữ âm chính là một âm tiết và xác định cấu trúc
âm tiết tiếng Việt gồm 3 bộ phận độc lập: âm đầu, phần vần, thanh điệu. Trong đó, phần
vần gồm có âm đệm, âm chính, âm cuối:




1.1

- Yêu cầu học sinh biết tiếng là một khối âm thanh toàn vẹn như một “khối liền” được tách

Vần chỉ có âm chính: la

•

Kiểu 1:

Vần có âm đệm và âm chính: loa

•

Kiểu 1:

Vần có âm chính và âm cuối: lan

•

Kiểu 1:

Vần có âm đệm, âm chính và âm cuối: loan

•

Kiểu 1:

CÁCH CẤU TẠO 4 KIỂU VẦN TIẾNG VIỆT.


1.4

- Học sinh biết được tiếng Việt có sáu thanh điệu: Thanh ngang (thanh không dấu),

/toàn/ → /toan/ - /huyền/ - /toàn/
Cách làm này buộc học sinh phải đọc trơn tiếng thanh ngang.
- Nếu học sinh không thể đọc trơn được, buộc phải đánh vần lùi một bước đánh vần mấp máy
môi: cá → /ca/ - /sắc/ - /cá/. Nếu không đọc trơn được ca thì lùi thêm bước nữa /cờ/ - /a/ - ca.
- Khi dạy giáo viên cần phải nắm chắc cách đánh vần, kết hợp phân tích theo cơ chế hai bước
(Tiếng thanh ngang và tiếng có thanh) và hướng dẫn kỹ cho học sinh 2 cách đánh vần này để học
sinh không nhầm lẫn sang cách đánh vần của chương trình hiện hành.




+ Cách đánh vần tiếng có thanh ngang: ba (đọc trơn)  /bờ/ - /a/ – /ba/
+ Cách đánh vần tiếng có thanh: bà (đọc trơn)  /ba/ - /huyền/ - /bà/
- Nếu học sinh yếu không đánh vần được, hoặc đánh vần chậm (đặc biệt ở những tiếng
có thanh) giáo viên dạy chậm lại, cho học sinh phân tích cùng thầy bằng cách: Giáo viên che
dấu thanh đi để học sinh đánh vần và phân tích tiếng có thanh ngang trước, sau đó thêm
thanh và đánh vần tiếng có thanh.


2.2

•

Đọc sách “Tiếng Việt - CGD lớp 1”

Thầy đọc mẫu, chọn các tiếng khó, thường nhầm lẫn cho các em đọc nhiều. Phải thực hiện
đủ các hình thức luyện đọc (cá nhân – đồng thanh – tổ, lớp – cá nhân).

2.3


- Giáo viên phải nắm vững kiến thức của phân môn Tiếng Việt, thực hiện theo đúng thiết
kế của tài liệu, nghiên cứu kỹ các việc trong quá trình dạy các Mẫu. Không nóng vội trong quá
trình dạy học, học sinh chưa hiểu yêu cầu thì giáo viên thực hiện lại các thao tác.


- Giáo viên phải làm mẫu chuẩn xác, giao nhiệm vụ cho học sinh phải rõ ràng, phát
âm chuẩn; cần phải chú ý đến rèn kỹ năng đọc cho học sinh; phải kiểm soát đến từng cá
nhân học sinh trong quá trình dạy học và phải chú ý đến sự phân hóa đối tượng học sinh
trong một lớp để điều chỉnh phương pháp dạy học sao cho phù hợp, đạt hiệu quả nhất;
không làm sẵn, làm thay cho học sinh; không pha tạp phương pháp dạy học của chương
trình hiện hành với Tiếng Việt 1 – CGD. Khi giao việc, giáo viên cần thể hiện qua các ký
hiệu; linh hoạt trong tổ chức các hoạt động học tập.