LÊ NG C S N

B

GIÁO D C VÀ ÀO T O

TR

B

NG

NÔNG NGHI P VÀ PTNT

I H C THU L I

LÊ NG C S N

*

NGHIÊN C U ÁNH GIÁ NH H
LU N V N TH C S

KHÍ H U

N NHU C U N

NG C A BI N

C NÔNG NGHI P H



LÊ NG C S N

NGHIÊN C U ÁNH GIÁ NH H
KHÍ H U

N NHU C U N

NG C A BI N

C CHO NÔNG NGHI P

H TH NG TH Y NÔNG XUÂN TH Y
T NH NAM

NH

CHUYÊN NGÀNH: K THU T TÀI NGUYÊN N

C

MÃ S : 60 – 58 – 02 - 12

LU N V N TH C S

NG

IH

I

Quang Phi và PGS.TS. Tr n Vi t n, nh ng ng i đã tr c ti p t n tình h ng d n,
giúp đ và cung c p nh ng tài li u, nh ng thông tin c n thi t cho tác gi hoàn thành
Lu n v n này.
Tác gi xin chân thành c m n Tr ng i h c Th y l i, các th y giáo, cô
giáo Khoa K thu t Tài nguyên n c, các th y cô giáo các b môn đã truy n đ t
nh ng ki n th c chuyên môn trong su t quá trình h c t p.
Tác gi c ng xin trân tr ng c m n các c quan, đ n v đã nhi t tình giúp đ
tác gi trong quá trình đi u tra thu th p tài li u cho Lu n v n này.
Cu i cùng, tác gi xin g i l i c m n sâu s c t i gia đình, c quan, b n bè và
đ ng nghi p đã đ ng viên, giúp đ , t o đi u ki n và khích l tác gi trong su t quá
trình h c t p và hoàn thành Lu n v n.
Xin chân thành c m n./.
Hà N i, ngày 20 tháng 08 n m 2015
Tác Gi

Lê Ng c S n


B N CAM K T
Tên tác gi : Lê Ng c S n
H c viên cao h c CH22Q11
Ng

ih

ng d n: 1. TS. Nguy n Quang Phi
2. PGS.TS. Tr n Vi t n

Tên đ tài Lu n v n: “Nghiên c u đánh giá nh h
h u đ n nhu c u n

M CL C
DANH M C B NG BI U .........................................................................................
DANH M C HÌNH V ..............................................................................................
M

U .................................................................................................................... 1

1. Tính c p thi t c a đ tài ..................................................................................... 1
2. M c đích c a đ tài ............................................................................................ 2
3. Cách ti p c n và ph
4.
CH

it

ng pháp nghiên c u ...................................................... 2

ng và ph m vi nghiên c u ..................................................................... 3

NG I. T NG QUAN NGHIÊN C U .......................................................... 4

1.1. T ng quan tình hình nghiên c u

n

1.1.1. Các nghiên c u Bi n đ i khí h u

c ngoài ............................................ 4
n



ng ..................................................................14

1.3.6. ánh giá v đi u ki n t nhiên, nh ng m t thu n l i và khó kh n đ i v i
quy ho ch phát tri n th y l i. ............................................................................19
1.3.7. Hi n tr ng và quy ho ch phát tri n đô th . ..............................................20
1.3.8. Hi n tr ng và quy ho ch phát tri n c s h t ng. ..................................20
1.3.9. Hi n tr ng và t l t ng dân s nông thôn. ..............................................21
1.3.10. Nh ng mâu thu n và xu h

ng d ch chuy n c c u s d ng đ t trong

quá trình công nghi p hóa và n n kinh t th tr
1.3.11. Hi n tr ng công trình th y l i c p n

ct

ng. ........................................21
i ........................................22

1.4. Nh n xét chung ............................................................................................. 32
CH

NG II. C

NH H

S

KHOA H C VÀ TH C TI N TRONG NGHIÊN C U


ng

lai. .......................................................................................................................... 41
2.3.1. Giai đo n hi n t i .....................................................................................41
2.3.2. Giai đo n t

ng lai ..................................................................................50

2.4. Tính toán cân b ng n

c cho giai đo n hi n t i và t

ng lai .................... 54

2.4.1. M c đích, ý ngh a ....................................................................................54
2.4.2. Ph

ng pháp tính t ng l

ng n

c l y qua c ng ....................................54

2.4.3. Tài li u tính toán ......................................................................................58
2.4.4. K t qu tính toán ......................................................................................59
2.5. Tính toán xác đ nh nhu c u n

c Nông nghi p giai đo n trong t


XU T GI I PHÁP

NG PHÓ ............................................. 73

xu t gi i pháp nh m gi m thi u nh h

ng c a B KH cho h th ng.73

3.1.1. Gi i pháp công trình ................................................................................73
3.1.2. Gi i pháp phi công trình ..........................................................................79
3.2. Phân tích, đánh giá hi u qu c a gi i pháp đ xu t. .................................. 81
3.2.1. Gi i pháp công trình ................................................................................81
3.2.2. Gi i pháp phi công trình ..........................................................................83
K T LU N VÀ KI N NGH ................................................................................ 85
TÀI LI U THAM KH O ...................................................................................... 87


DANH M C B NG BI U
B ng 1.1: Các y u t khí t

ng đ c tr ng c a vùng ................................................. 16

B ng 1.2: B ng t ng h p di n tích canh tác t ng l u v c thu c h th ng ............... 25
B ng 1.3: Phân vùng t

i h th ng th y nông Xuân Th y ...................................... 26

B ng 2.1: T l di n tích c a m t s lo i cây tr ng so v i t ng di n tích ................ 35
đ t nông nghi p trên h th ng n m 2020 .................................................................. 35
B ng 2.2: S l


iđ ut

ông Xuân ................................... 44

ng v thu đông ................................... 45

B ng 2.9: Các ch tiêu c lý c a đ t......................................................................... 45
B ng 2.10: Yêu c u n

c lúa V

ông Xuân........................................................... 45

B ng 2.11: Yêu c u n

c lúa V Mùa ...................................................................... 46

B ng 2.12: Yêu c u n

c cây l c ông Xuân .......................................................... 46

B ng 2.13: Yêu c u n

c cây đ u t

ng v

ông ................................................... 46


c c n c p cho sinh ho t, công nghi p hi n t i .................... 50

B ng 2.20: T ng h p nhu c u n

c c a t ng lo i cây tr ng c n m........................ 51

B ng 2.21: D báo l u l

c c n c p cho ch n nuôi trong t

ng n

ng lai ............. 51


B ng 2.22: D báo l
trong t

ng n

c, l u l

ng n

c c n c p cho th y s n .................... 52

ng lai 2020 .................................................................................................. 52

B ng 2.23:



B ng 2.28: M c t ng nhi t đ trung bình n m (oC) ng v i n m 2020 ................... 64
B ng 2.29: M c thay đ i l

ng m a n m (%) ng v i n m 2020 ........................... 66

B ng 2.30: M c t ng nhi t đ trung bình (°C) so v i th i k 1980-1999

các vùng

khí h u c a Vi t Nam theo các k ch b n phát th i trung bình B2 ............................ 67
B ng 2.31: Nhi t đ vùng vào n m 2020 theo k ch b n phát th i B2 (°C): ............. 67
B ng 2.32: M c thay đ i l

ng m a (%) so v i th i k 1980-1999

các vùng khí

h u c a Vi t Nam theo các k ch b n phát th i trung bình (B2) ................................ 68
B ng 2.33: L

ng m a

vùng n m 2020 theo k ch b n phát th i B2 ..................... 68

B ng 2.34: Yêu c u n

c lúa V

ông Xuân........................................................... 69


B ng 3.1: B ng t ng h p các công trình t i đ u m i xây m i ................................. 76
B ng 3.2: B ng t ng h p các công trình t i đ u m i c n nâng c p ......................... 76
B¶ng 3.3: Tæng hîp h¹ng môc kiªn cè hãa kªnh tíi cÊp 1, 2 ................................... 78


DANH M C HÌNH V
Hình 1-1: B n đ h th ng th y nông Xuân Th y.................................................... 23
Hình 1-2: S đ phân vùng t

i h th ng th y nông Xuân Th y ............................ 26

Hình 1-3: Hi n tr ng c ng Ngô

ng ...................................................................... 30

Hình 2 – 1:

ng t n su t lý lu n m a n m ng v i t n su t 85% ........................ 38

Hình 2 - 2:

ng m c n

c t i c ng l y n

c trên tri n sông H ng .................... 55


1

trên sông Ninh C khá ít do hi n t ng b i l ng c a vào sông Ninh. c bi t hi n
nay do nh h ng c a n c bi n dâng nên m n xâm nh p vào 30 km k t c a Ba
L t, làm cho s gi m c a c ng l y n c ph c v t i t sông H ng không đ c
nh tr c.
Do nh h ng c a bi n đ i khí h u toàn c u , trong nh ng n m g n đây đ c
bi t vào th i đi m v ông Xuân, m c n c và l u l ng trên các tri n sông xu ng
r t th p, m n ti n sâu vào các c a sông, n ng đ m n t ng m nh, s c ng và s gi
m c ng l y n c gi m, m c dù m t s th i đi m m c n c đ m b o nh ng n c
có đ m n cao nên các c ng không th m l y n c. Hi n nay do thay đ i c c u


2
cây tr ng, gi ng lúa ng n cây, ng n ngày nên kh n ng t i tiêu c ng thay đ i, kh
n ng ch u ng p kém h n tr c. M t s công trình đ u m i đã b xu ng c p nghiêm
tr ng nh ng không đ c s a ch a nâng c p k p th i và tri t đ , vì v y hi u qu c p
n c b h n ch , nh t là khi dòng ch y sông H ng xu ng th p v mùa c n. Vì v y
nh h ng r t l n đ n s n xu t và phát tri n nông nghi p c a h th ng.
Tr c nh ng th c tr ng và bi n đ ng th i ti t khó l ng nh v y, v n đ đ t
ra là chúng ta ph i đánh giá đ c nh ng nh h ng c a B KH, đ ng th i ph i có
k ho ch dài h n nh m tr c h t là phòng ng a, gi m thi u các thiên tai, l l t sau
đó là có bi n pháp ng phó k p th i tr giúp ngành nông nghi p c a vùng kh c ph c
các nh h ng c a B KH.
Chính vì v y, đ tài : “Nghiên c u đánh giá nh h ng c a Bi n đ i khí
h u đ n nhu c u n c cho Nông nghi p h th ng th y nông Xuân Th y, t nh
Nam nh” s t p trung gi i quy t đ c m t ph n các v n đ nêu trên. Vi c nghiên
c u nh h ng c a B KH t i nhu c u n c cho Nông nghi p có ý ngh a r t l n đ i
v i h th ng th y nông Xuân Th y. V i k t qu c a lu n v n, chúng ta s có bi n
pháp, k ho ch c th cho ngành s n xu t nông nghi p, ch đ ng tr c nh ng nh
h ng c a B KH hi n nay c ng nh các k ch b n B KH trong t ng lai.
2. M c đích c a đ tài

b ng n c cho vùng nghiên c u.
- Ph ng pháp đi u tra, thu th p: đi u tra th c t , thu th p s li u v đi u
ki n t nhiên, kinh t , xã h i; tài li u khí t ng, thu v n và k ch b n B KH c a h
th ng th y nông Xuân Th y.
- Ph ng pháp ng d ng mô hình hi n đ i: ng d ng các mô hình, công c
tiên ti n ph c v tính toán nh mô hình toán CROPWAT giúp tính toán nhu c u
n c c a các lo i cây tr ng trong vùng nghiên c u hi n t i, t ng lai có xét đ n
y u t bi n đ i khí h u.
- Ph ng pháp th ng kê, phân tích t ng h p, x lý s li u: Th ng kê các s
li u, d li u liên quan, phân tích k t qu tính toán… Áp d ng trong đánh giá nhu
c u n c, kh n ng đáp ng c a ngu n n c, tác đ ng c a vi c khai thác ngu n
n c…
4.

i t ng và ph m vi nghiên c u
i t ng nghiên c u: Nghiên c u xác đ nh nhu c u n c cho Nông
nghi p h th ng th y nông Xuân Th y trong hi n t i, và trong t ng lai có xét đ n
y u t bi n đ i khí h u.
- Ph m vi nghiên c u: là các c s khoa h c và th c ti n trong nghiên c u
nh h ng c a bi n đ i khí h u đ n nhu c u n c cho Nông nghi p h th ng th y
nông Xuân Th y, làm gi m nh h ng c a bi n đ i khí h u đ n nhu c u n c cho
Nông nghi p.


4

CH
NG I
T NG QUAN NGHIÊN C U
1.1. T ng quan tình hình nghiên c u

đ trung bình, s ngày c c nóng (10% s ngày ho c đêm nóng nh t) t ng lên và s
ngày c c l nh (10% s ngày ho c đêm l nh nh t) gi m đi. Nhi u b ng ch ng đã
ch ng t t n su t và th i gian ho t đ ng c a sóng nóng t ng lên nhi u đ a ph ng
khác nhau nh t là th i k đ u c a n a cu i th k 20. Hi n t ng ENSO và tính dao
đ ng th p k đ c cho là nguyên nhân gây nên s bi n đ ng trong s l ng xoáy
thu n nhi t đ i, d n đ n s phân b l i s l ng và qu đ o c a chúng. Ch ng h n,
trong th i k 1995 – 2005 đã có 9 n m trong đó s l ng bão B c i Tây D ng
đã v t quá chu n so v i th i k 1981 – 2000. H n hán n ng h n và kéo dài h n đã
đ c quan tr c th y trên nhi u vùng khác nhau v i ph m vi r ng l n h n, đ c bi t
các vùng nhi t đ i và c n nhi t đ i t sau nh ng n m 1970. N n nhi t đ cao và
giáng th y gi m trên các vùng l c đ a là m t trong nh ng nguyên nhân c a hi n
t ng này.


5
M c dù r t khó kh n đ đánh giá s bi n đ i và xu th c a nh ng c c tr khí
h u, Kattenberg và c ng s (1996) đã kêt lu n r ng xu th m lên s d n đ n làm
t ng nh ng hi n t ng liên quan đ n nhi t đ cao trong th i k mùa hè và làm gi m
nh ng hi n t ng lên quan đ n nhi t đ th p trong nh ng ngày mùa đông. Tuy
nhiên, s t ng lên c a các c c tr nhi t đ là khác nhau đ i v i t ng khu v c.
Bonsal va c ng s (2001) đã phân tích s bi n đ i theo không gian và th i gian c a
nhi t đ c c tr Canada trong th i k 1950 – 1998 và th y r ng có s khác bi t
l n gi a các khu v c theo mùa. Theo Manton và c ng s (2001) có s t ng lên đáng
k c a nh ng ngày nóng, đêm m và gi m đi đáng k c a nh ng ngày l nh, đêm
l nh k t n m 1961 trên khu v c Nam Á và Nam Thái Bình D ng.
Liên quan t i bài toán bi n đ i khí h u, nhi u nghiên c u đã k t h p mô hình
khí h u toàn c u v i các mô hình th y v n quy mô l n. Feddes và c ng s (1989)
đã đ c p đ n kh n ng s d ng mô hình khí quy n – cây tr ng – n c – đ t 1 chi u
nh m t c s cho vi c thông s hóa trong các mô hình th y v n. V i cách ti p c n
này, mô hình th y v n đ c xây d ng có th phù h p v i quy mô l i c a mô hình

còn dùng ch s dòng ch y c s và th y xu h ng t ng dòng ch y l và gi m dòng
ch y ki t m c dù n c ng m v n gi xu h ng t ng.
1.1.2. Tác đ ng c a bi n đ i khí h u đ n Nông nghi p trên th gi i
Bi n đ i khí h u đang là m t hi m h a nghiêm tr ng đ i v i toàn th nhân
lo i, nh t là nh ng ng i nghèo - nh ng ng i không gây ra bi n đ i khí h u nh ng
l i là đ i t ng đ u tiên ph i ch u nh ng thi t h i nghiêm tr ng nh t. Bi n đ i khí
h u tác đ ng t i môi tr ng toàn c u nh ng rõ r t nh t là t i đ i s ng dân c , h y
ho i s n xu t nông nghi p và làm suy thoái đa d ng sinh h c và tài nguyên n c.
Theo báo cáo đánh giá l n th t c a IPCC thì các hi n t ng th i ti t c c đoan
đang có khuynh h ng t ng lên m t cách đáng k v c c ng đ và t n xu t, nh
h ng nghiêm tr ng đ n h u h t các qu c gia trên th gi i.
Cây tr ng Hoa K r t quan tr ng cho vi c cung c p th c ph m n i đ a và
kh p n i trên th gi i. Xu t kh u c a M cung c p h n 30% t t c lúa mì, ngô, và
lúa g o trên th tr ng toàn c u. Nh ng thay đ i v nhi t đ , l ng carbon dioxide
(CO2), và t n s , c ng đ c a th i ti t kh c c c đoan có th có tác đ ng đáng k
đ n n ng su t cây tr ng. Nhi t đ c c cao và l ng m a t ng lên có th ng n ch n
các lo i cây tr ng phát tri n. Th i ti t c c đoan, đ c bi t là l l t và h n hán có th
gây h i cho cây tr ng, gi m s n l ng. Ví d , trong n m 2008, sông Mississippi
tràn ng p tr c giai đo n thu ho ch c a nhi u lo i cây tr ng, gây thi t h i c tính
kho ng 8 t USD cho nông dân.
M ngành th y s n đánh b t ho c thu ho ch 5.000.000 t n cá và tôm, cua,
sò, h n m i n m. Nh ng lo i th y s n này đóng góp h n 1,4 t USD cho n n kinh
t hàng n m (nh n m 2007). Nhi u nhà th y s n đã ph i đ i m t v i nhi u áp l c,
bao g m c đánh b t quá m c và ô nhi m ngu n n c. Bi n đ i khí h u có th làm
tr m tr ng thêm nh ng c ng th ng này.
c bi t, s thay đ i nhi t đ có th d n
đ n tác đ ng đáng k .
S bi n đ ng c a nhi u loài cá và các loài đ ng v t có v có th thay đ i.
Nhi u loài sinh v t bi n có ph m vi nhi t đ nh t đ nh mà đó chúng có th s ng
sót. Ví d , cá tuy t

hi u ng nhà kính m c trung bình, nhi t đ t i Fiji có th t ng thêm 2-3 đ C vào
n m 2070, d n đ n s s t gi m s n l ng mùa v ph thu c vào l ng m a, s n
l ng đánh b t th y s n gi m, di n tích san hô m t màu ngày m t t ng và l ng
khách du l ch gi m m nh”. c bi t, WDB d báo n ng su t mía đ ng c a Fiji s
gi m 7-21% vào n m 2070....
T ng th ng M Barack Obama đã đ a v n đ bi n đ i khí h u vào ch ng
trình ngh s toàn c u h i tháng tr c v i đ xu t chính ph s cung c p kho n tín
d ng 4 t USD cho các d án phòng tránh và c t gi m khí phát th i gây hi u ng
nhà kính.
ng thái này ph n ánh s th a nh n c a Washington và các n c khác trên
th gi i r ng hi n t ng nóng lên toàn c u đang di n ra và s c n tr t ng tr ng
kinh t tr phi có bi n pháp gi i quy t. T ch c H p tác và Phát tri n Kinh t
(OECD) d báo thi t h i hàng n m do bi n đ i khí h u có th lên đ n 1,5-4,8% kinh
t toàn c u vào cu i th k này.
1.2. T ng quan tình hình nghiên c u trong n
1.2.1 Các nghiên c u Bi n đ i khí h u

trong n

c
c

Vi t Nam v i h n 3000 km b bi n, n m trong khu v c châu Á gió mùa,
hàng n m ph i đ i m t v i s ho t đ ng c a bão, xoáy thu n nhi t đ i trên khu v c
Tây b c Thái Bình d ng và bi n ông, ch u tác đ ng c a nhi u lo i hình th th i
ti t ph c t p. Các hi n t ng thiên tai khí t ng x y ra h u nh quanh n m và trên
kh p m i mi n lãnh th . B KH và n c bi n dâng d ng nh đã có nh ng tác


8

T n s bão trên Bi n ông có d u hi u t ng lên trên các vùng bi n phía
nam. T n s bão trên vùng b bi n Vi t Nam c ng có xu th t ng lên, nh t là trên
d i b bi n B c B , Thanh Ngh T nh và Nam Trung B .
T c đ gió c c đ i không th hi n xu th rõ ràng và không nh t quán gi a
các vùng khí h u.
Trong nghiên c u đánh giá B KH, Vi t Nam c ng đã có nh ng h p tác ch t
ch v i các nhà khoa h c c a nhi u n c, trong đó có th k đ n v ng qu c Anh,
Na Uy, an M ch, Australia, Nh t B n, C ng hòa Liên bang
c,… Thông qua
nh ng h p tác đó phía Vi t Nam đã nh n đ c s h tr , giúp đ v k thu t,
chuy n giao công ngh , đ c cung c p mô hình, và s li u toàn c u ph c v nghiên


9
c u mô ph ng khí h u khu v c và xây d ng các k ch b n B KH cho Vi t Nam.
Ch ng h n, hi n t i các nhà khoa h c c a CSIRO (Commonwealth Scientific and
Industrial Research Organisation), Australia đang h p tác ch t ch v i các nhà khoa
h c c a Vi n Khoa h c Khí t ng Thu v n và Môi tr ng (Vi n KTTV) và
Tr ng i h c Khoa h c T nhiên Hà N i ( HKHTN HN) trong d án “D tính
B KH phân gi i cao cho Vi t Nam” d a trên các s n ph m d tính khí h u m i
nh t c a các mô hình toàn c u t d án “so sánh đa mô hình khí h u” CMIP5
(Climate Model Intercomparison Project 5).
G n đây h n và d i hình th c khác, vào tháng 8/2012 t i Tr ng
HKHTN HN, m t s nhà khoa h c trong khu v c ông Nam Á – các n c đang
phát tri n, trong đó Vi t Nam đóng vai trò ch ch t, đã đ a ra “sáng ki n khí h u
khu v c ông Nam Á” SEARCI (SouthEast Asia Regional Climate Initiative) nh m
thúc đ y m nh m h n n a s h p tác sâu r ng trong khu v c.
Các k ch b n B KH c a Vi t Nam đã đ c công b . Khách quan mà nói,
các k ch b n này m i ch d a trên m t l ng thông tin ít i nh n đ c t vi c h qui
mô th ng kê (là chính) và 1-2 mô hình đ ng l c. Do đó, ch c ch n còn ti m n tính

sau khi nghiên c u không đ c công b m t cách r ng rãi, ho c không đ c đ ng
t i d i d ng các bài báo khoa h c, mà ch dành đ l u hành n i b trong các c
quan, t ch c ch qu n d n đ n tình tr ng thi u thông tin đ i v i nh ng ng i
mu n quan tâm, và tình tr ng thi u tính k th a, ch ng chéo v n i dung gi a các
công trình.
(Ngu n: P.V. Tân, N. . Thành / T p chí Khoa h c HQGHN, Các Khoa h c Trái
đ t và Môi tr ng, T p 29, S 2 (2013) 42-55)
1.2.2. Tác đ ng c a bi n đ i khí h u đ n n n Nông nghi p Vi t Nam
D a theo Báo cáo đánh giá tác đ ng c a m c n c bi n dâng đ i v i 84
n c đang phát tri n đ c công b b i Ngân hàng Th gi i (WB), Vi t Nam là m t
trong n m n c s b nh h ng nghiêm tr ng c a BÐKH và n c bi n dâng, trong
đó vùng đ ng b ng sông H ng và sông C u Long b ng p chìm n ng nh t, và Nông
nghi p Vi t Nam s là ngành ch u nh h ng n ng n nh t t Bi n đ i khí h u.
H u h t các d báo đ u cho th y, đ n n m 2100, v a lúa đ ng b ng sông
C u Long có nguy c m t đi 7,6 tri u t n/n m, t ng đ ng v i 40,52% t ng s n
l ng lúa c a c vùng, do tác đ ng c a B KH.
Ngành tr ng tr t s là ngành ch u nh h ng n ng n nh t.. Nhi t đ c c cao
và l ng m a t ng lên có th ng n ch n các lo i cây tr ng phát tri n. Th i ti t c c
đoan, đ c bi t là l l t và h n hán có th gây h i cho cây tr ng, gi m s n l ng ,
t ng s n l ng s n xu t t tr ng tr t có th gi m 1-5%, n ng su t cây tr ng chính
có th gi m đ n 10%, tr ng h p th i ti t c c đoan có th m t mùa hoàn toàn làm
gi m di n tích đ t canh tác, gây ra tình tr ng h n hán và sâu b nh, gây áp l c l n
cho s phát tri n c a ngành tr ng tr t nói riêng và ngành nông nghi p nói chung.
Không nh ng th , bi n đ i khí h u còn làm thay đ i đi u ki n s ng c a các loài
sinh v t, làm gia t ng m t s loài d ch h i m i và các đ t d ch bùng phát trên di n
r ng.
n c , trong kho ng 3 n m tr l i đây, d ch r y nâu và vàng lùn, lùn xo n lá
trên cây lúa đã làm gi m đáng k s n l ng lúa khu v c đ ng b ng sông C u
Long. c bi t, trong n m 2010, t i đ ng b ng sông C u Long đã x y ra d ch sâu
cu n lá nh gây thi t h i kho ng 400.000 ha lúa, khi n n ng su t lúa gi m t 3070%. N c bi n dâng cao làm xâm nh p m n sâu h n vào n i đ a, có th làm cho

m h n có th cho phép m t s ký sinh trùng và các m m b nh đ t n t i m t cách
d dàng h n. Trong khu v c có l ng m a t ng, đ m - tác nhân gây b nh ph
thu c có th phát tri n m nh.
Bi n đ i khí h u tác đ ng đ n các h sinh thái ven bi n, làm bi n đ ng đ n
ngu n l i cá bi n. Vì v y nh h ng tr c ti p đ n đ n c ng đ ng ng dân ven bi n.
Ngoài ra, nguy c ch u nh h ng c a bão và áp th p nhi t đ i nhi u h n.
K t qu b ng d i đây cho th y thi t h i do thiên tai c a ngành nông
nghi p n c ta trung bình n m trong giai đo n 1995-2007 là 781.74 t đ ng t ng
đ ng 54,9 tri u đô la M . Thi t h i do thiên tai trung bình n m đ i v i s n xu t
nông nghi p chi m 0.67% giá tr GDP ngành, trong khi t ng thi t h i t t c các
ngành chi m 1,24%. K t qu này cho th y c c u thi t h i do thiên tai trong giá tr
ngành nông nghi p th p h n so v i c c u t ng thi t h i trong GDP. Tuy nhiên, do
giá tr nông nghi p chi m t tr ng th p trong GDP và l i là ngu n s ng c a trên
71.41% dân s , do v y b t c thi t h i nào do thiên tai đ i v i nông nghi p s
mang t n th ng nhi u h n đ i v i nông dân nghèo và kh n ng ph c h i s khó
kh n vì c n có th i gian dài h n.


12
Thi t h i do thiên tai đ i v i nông nghi p t i Vi t Nam (1995-2007)
L nh v c NN
Tri u
N m
Tri u đ ng USD
1995
58.369,0
4,2
1996
2.463.861,0 178,5
1997

7.798.410,0
565,1
7.730.047,0
556,1
1.797.249,0
128,4
5.427.139,0
387,7
5.098.371,0
350,2
3.370.222,0
231,5
18.565.661,0 1.190,1
11.513.916,0 738,1
6.936.716,6
469,9

T l thi t
h i (%)
5,2
31,6
22,4
15,9
10,4
9,2
2,4
5,1
3,8
11,6


r t:

c đi m đ a hình
c đi m đ a hình h th ng th y l i huy n Xuân Th y đ

c chia làm 3 vùng rõ

1. Vùng phía B c sông Ngô
ng (sông Sò): bao g m toàn b ph n đ t
huy n Xuân Tr ng n m phía trong đê có cao trình bình quân (+0,6) đ n (+0,7).
Trong vùng khu v c lòng ch o th p, cao trình (+0,3m) đ n (+0,4) n m các xã
Xuân Th y, Xuân Ng c, Xuân B c, Xuân ài, Xuân Tân… Nh ng vùng cao n m
ven sông H ng và sông Ninh C cao trình (+0,9) đ n (+1,1) g m các xã Xuân
Châu, Xuân H ng, Xuân Thành, Xuân Phong, Xuân Ninh…
2. Vùng phía Nam sông Ngô
ng: bao g m toàn b di n tích huy n Giao
Th y (ph n n m trong đê): h ng d c đ a hình tho i d n t Tây B c xu ng ông
Nam cao trình ph bi n (+0,7) ÷ (+0,8). Vùng cao ven th ng l u sông Ngô
ng,
sông H ng, kênh C n Nh t có cao trình (+0,9) đ n (+1,0) g m các xã Hoành S n,
Giao Ti n, m t ph n Giao Hà, Giao Nhân, Giao Châu… c bi t có m t s khu v c
C n Cát n m phía nam huy n có cao trình (+2,0) đ n (+2,5) g m các xã Giao
Lâm, Giao Phong, Giao Ti n. Nh ng vùng th p n m sát bi n có cao trình (+0,2) đ n
(+0,4) g m m t ph n các xã Giao Châu, Giao Long, Giao H i, Giao An và Giao
Thi n.
3. Vùng bãi sông, bãi bi n n m ngoài đê: g m có bãi sông Sò có di n tích
132ha thu c các xã Giao Ti n, Giao Tân, Giao Th nh, Xuân Hòa, Xuân Vinh có cao
trình t nhiên trung bình (+0,8) đ n (+1,0). Vùng bãi C n Lu – C n Ng n cao trình
trung bình (+0,7).
Nhìn chung. Cao trình đ t phân b không đ u, xu th th p d n t ven đê sông

- Di n tích có đ PH > 5,5 chi m 84%
- Di n tích có đ PH = 4,5 chi m 9,6%
- Di n tích có đ PH < 4,5 chi m 6,4%
3) –
m n:
- Di n tích đ t không m n chi m 67,4%
- Di n tích đ t m n v a chi m 24% (% CL- t 0,15 đ n 0,25)
- Di n tích đ t m n (% CL- t 0,25 đ n 0,35) chi m 6,6%
4) – Hàm l ng lân trong đ t:
t nghèo lân (5 ÷10 mg P2O5/100 g đ t) chi m 13,2%
t trung bình (10 ÷ 15 mg P2O5/100 g đ t) chi m 19,8%
t nhi u lân (>15mg P2O5/100 g đ t) chi m 67%
5) – Hàm l ng đ m trong đ t:
t nghèo đ m ( 10 mg NH4 / 100 g đ t) chi m 26,4%
Nhìn chung ru ng đ t Xuân Th y thu c lo i đ t trung bình ít chua, khá v lân,
nghèo v đ m, d tiêu. Vì v y ph i b i d ng c i t o th ng xuyên b ng các bi n
pháp k thu t nông nghi p, thau chua, r a m n, t ng đ phì nhiêu trong đ t đ ng
th i đáp ng yêu c u t i và tiêu n c đ đáp ng yêu c u phát tri n ngày càng cao
c a s n xu t nông nghi p.
1.3.4.

c đi m khí h u

1.3.4.1. Nhi t đ
Nhi t đ trung bình n m dao đ ng trong kho ng 23,6oC. T ng nhi t đ toàn
n m kho ng 8.620oC. Hàng n m có 4 tháng (t tháng 12 đ n tháng 3 n m sau) nhi t
đ trung bình d i 20oC. Tháng 1 là tháng l nh nh t có nhi t đ trung bình 16,7oC.


1.3.4.5. Gió, bão
H ng gió th nh hành trong mùa hè là gió Nam và ông nam còn mùa ông
th ng là gió B c và ông b c. T c đ gió trung bình kho ng 1,9m/s. Các tháng t
tháng 7 đ n tháng 9 có nhi u bão nh t. Các c n bão đ b vào đ t li n th ng gây
m a l n trong vài ba ngày, gây thi t h i v ng i và c a cho các huy n ven bi n.
T c đ gió l n nh t có th lên t i 40m/s.
1.3.4.6. Mây
L ng mây trung bình n m chi m kho ng 75% b u tr i. Tháng u ám nh t c
l ng mây c c đ i chi m 90% b u tr i. Tháng 10 là quang đãng nh t, l ng mây
trung bình ch chi m 60% b u tr i.
1.3.4.7. N ng
S gi n ng trung bình n m kho ng 1.400 gi . Các tháng mùa hè t tháng 5
đ n tháng 10 có nhi u n ng nh t, trên 150 gi m i tháng. Các tháng 2, tháng 3 trùng
v i nh ng tháng u ám là tháng r t ít n ng, ch đ t 34 đ n 38 gi m i tháng.
1.3.4.8. Các hi n t

ng th i ti t khác