\
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN HAI BÀ TRƯNG
TRƯỜNG THCS NGUYỄN PHONG SẮC

CHỦ ĐỀ DẠY HỌC

VỆ SINH HÔ HẤP
Bài thi tích hợp liên môn trong dạy học
Sinh học 8
Môn học chính
: Sinh học
Môn học tích hợp : Hóa học, Mỹ thuật,
Thể dục, Ngữ văn,
Giáo dục công dân
Giáo viên thực hiện: Nguyễn Thị Thu Hà.

Hà Nội, tháng 11 năm 2014

1


PHIẾU THÔNG TIN VỀ GIÁO VIÊN DỰ THI
Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Hà Nội.
Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Hai Bà Trưng.
Trường: THCS Nguyễn Phong Sắc.
Địa chỉ: Ngõ 44 Đại La- Hai Bà Trưng – Hà Nội.
Điện thoại: 043.9748.297
Email: [email protected]
Họ và tên: Nguyễn Thị Thu Hà.
Ngày sinh: 11/3/1986.


là một trong những bộ môn có khả năng đưa giáo dục rèn luyện thân thể, bảo vệ
môi trường vào thực tế một cách thuận lợi nhất.
Tích hợp liên môn là tích hợp kiến thức giữa các môn học với nhau để giải
quyết vấn đề cần nghiên cứu. Học sinh biết cách tích hợp liên môn trong dự án
3


này chính là giải quyết vấn đề: phòng, chống các tác nhân gây hại đường hô hấp,
nâng cao sức khỏe bản thân.... mà mục tiêu đã đề ra. Ngoài ra các em còn cần
biết cách cải tạo môi trường sống để bầu không khí trong lành hơn. Đối với các
môn học khác như môn Thể dục, Giáo dục công dân, Mĩ thuật… các em đã được
tìm hiểu về kiến thức bảo vệ cơ thể, bảo vệ môi trường được tích hợp trong giờ
học. Vì vậy khi cần thiết kết hợp kiến thức của một môn học nào đó vào bộ môn
Sinh học để giải quyết một vấn đề trong giờ học, các em sẽ không cảm thấy bỡ
ngỡ.
3. Ý NGHĨA CỦA DỰ ÁN
3.1. Vai trò của dự án đối với thực tiễn dạy học
Bài soạn có kết hợp với kiến thức của các môn học khác sẽ giúp giáo viên
tiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những vấn đề đặt ra trong sách giáo khoa.
Bài dạy sẽ trở nên linh hoạt, sinh động, phù hợp với thực tiễn dạy học hiện nay.
Học sinh có hứng thú học bài, được tìm tòi, khám phá nhiều kiến thức và được
suy nghĩ sáng tạo, vận dụng kiến thức vào thực tế tốt hơn.
Qua việc dạy học thì học sinh đã có tư duy, vận dụng được kiến thức của
nhiều môn học khác nhau để giải quyết một số vấn đề có liên quan đến kiến thức
bài học. Từ những kiến thức của bài học và cách vận dụng kiến thức của nhiều
môn học khác nhau để giải quyết vấn đề mà học sinh có thể vận dụng đối với
các tình huống khác.
3.2. Vai trò của dự án đối với thực tiễn đời sống xã hội
“Tích hợp” là một khái niệm được sử dụng trong nhiều lĩnh vực. Đặc biệt
trong giáo dục tích hợp kiến thức các môn học vào để giải quyết các vấn đề

- Gọi tên, phân biệt được nguyên nhân và mô tả 1 số biểu hiện các bệnh về
đường hô hấp thường gặp.
- Đề xuất và chọn ra được các biện pháp phù hợp để bảo vệ hệ hô hấp.
- Giải thích được cơ sở khoa học của việc tập luyện TDTT đúng cách để cơ hô
hấp phát triển và rèn luyện phản xạ hô hấp qua các động tác: nhịn thở và thở
sâu.

5


- Kể tên 1 số động tác thể dục: vươn thở, nghiêng lườn, điều hòa….và trình bày
được cách hít thở và vận động các cơ hô hấp (cơ nâng sườn, cơ liên sườn ngoài,
cơ hoành, các cơ ngực)
- Mở rộng được nội dung bài học: Ủ than tổ ong trong phòng kín gây chết
người; những lưu ý khi sử dụng thuốc chữa trị, cách bảo vệ hệ hô hấp trong khi
thoát hiểm (hỏa hoạn, ngạt nước...) ; tác hại của thuốc lá với sức khoẻ và Luật
Phòng, chống tác hại của thuốc lá
4.2. Kỹ năng
- Củng cố kỹ năng quan sát hình ảnh (slide, tranh vẽ, băng hình…) về nguồn
gốc tác nhân gây hại cho hệ hấp; cách luyện tập cơ, xương để tăng dung tích
sống ; nhận xét/phân tích nội dung những hình ảnh đó để tổng hợp kiến thức.
- Rèn kỹ năng tự nghiên cứu tài liệu SGK Sinh học 8, sách tham khảo môn Sinh,
các tài liệu về bệnh đường hô hấp, bảo vệ môi trường…và lập kế hoạch hoạt
động nhóm.
- Rèn kỹ năng tự tổ chức trò chơi: thi kể (đoán, liệt kê….) tên các tác nhân gây
hại; các bệnh về hệ hô hấp.
- Kỹ năng lắng nghe tích cực các nhóm học tập khác báo cáo kết quả; bước đầu
so sánh và đánh giá được sản phẩm của nhóm mình với các nhóm khác.
- Kỹ năng giải thích các vấn đề thực tế: những người không hút thuốc lá nhưng
hít phải khói thuốc cũng bị ảnh hưởng xấu tới hệ hô hấp; không nên ủ than trong

chủ đề mà nhóm tìm hiểu:
- Thuyết trình có minh họa tranh, ảnh, video về các tác nhân và nguyên nhân
gây hại, các bệnh về hô hấp, các biện pháp giữ gìn, bảo vệ hệ hô hấp khỏe mạnh;
cách sử dụng thuốc chữa bệnh về đường hô hấp đúng loại, đúng liều lượng theo
sự chỉ dẫn của bác sĩ….
- Xây dựng phóng sự tài liệu, phỏng vấn điều tra về các tác nhân gây hại và các
bệnh về hô hấp ở địa phương; thực hiện báo cáo việc tìm hiểu kết quả đạt về sức
khỏe thông qua thành tích đã đạt được của các bạn học sinh ở môn bóng rổ,
bóng đá, cầu lông…

7


- Tổ chức trò chơi tìm hiểu tên tác nhân, tên các bệnh về hô hấp, tên các loại
thuốc, cách rèn luyện cho hệ hô hấp, các bài tập thể dục thể thao….
- Tổ chức thảo luận về các nội dung rèn luyện hệ hô hấp: nguồn gốc các tác
nhân, cách hít – thở đúng cách, cách vận động các cơ hô hấp
- Vẽ tranh cổ động; thiết kế băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền về bảo vệ hệ hô
hấp, bảo vệ môi trường, phòng và chống tác hại của hthuốc lá….
- Viết các tiểu phẩm (bài hát, bài thơ…) có nội dung phòng, chống tác của thuốc
lá; phê phán các hành động như: xả rác bừa bãi, thải khí độc hại vào môi
trường…..
- Các hình thức khác.

6. PHƯƠNG TIỆN DẠY – HỌC

Thiết bị, tư liệu, học liệu
- Máy tính
Công nghệ - Máy quay
- phần cứng - Máy in

x
x

x

x
x

8


- Sách giáo khoa Sinh học 6, 8; Hóa học 8,

x

x

9; Giáo dục công dân 7; Thể dục 6, 7, 8;
Mĩ thuật 6,7,8

(NXB Giáo dục Việt

Nam)
- Sổ tay Sinh học 8 (Lê Nguyên Ngọc, Nhà

x

xuất bản Đại học Sư phạm)
- Bài giảng Sinh học 8 (Trần Hồng Hải,



x

hấp, các biện pháp hạn chế ô nhiễm môi
trường không khí.
Đồ dùng

- Que chỉ tranh, bảng phụ, nam châm, bút

x

dạ, cờ cầm tay, trang phục thể dục thể
thao, đồng hồ bấm giây.
- Bảng tên nhóm
- Các sản phẩm mẫu của học sinh

x
x

9


x

1. http://violet.vn
Nguồn
internet

2. http://vi.wikipedia.org/wiki


- HS định hướng được công việc tìm hiểu của nhóm và của từng cá nhân.
7.1.2 Thời gian
Cuối tuần 1 (Sử dụng tiết sinh hoạt của lớp)
7.1.3 Hoạt động
Bước 1
Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

Phát “Phiếu điều tra nhu cầu học tập của học - HS hoàn thành “Phiếu
sinh”. GV phát trước 3 ngày để HS nghiên điều tra nhu cầu học tập
cứu và hoàn thành.

của học sinh”.

PHIẾU ĐIỀU TRA NHU CẦU HỌC TẬP CỦA HỌC SINH

10


Họ và tên: ……………………………………………………
Lớp: ……………………… Trường: ……………………
Hãy trả lời câu hỏi dưới đây bằng cách đánh dấu X vào ô trống trong bảng
có câu trả lời phù hợp với em.
1. Em quan tâm (hoặc có hứng thú) đến nội dung nào?
Nội dung

Có

Không

nhóm theo sở thích

trưởng, thư kí, viết tên thành viên vào “Danh
sách học sinh nhóm….” theo từng nhóm.

DANH SÁCH HỌC SINH NHÓM……..
Nội dung tìm hiểu:…………………………………………….

STT

Họ và tên

Nhiệm vụ

1
2
3
4
5
…..
Bước 3
Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

GV giao nhiệm vụ cho từng nhóm, - Từng nhóm nhận nhiệm vụ tìm hiểu nội
hướng dẫn lập kế hoạch nhóm.

dung bài học theo chủ đề của nhóm.



Hoạt động của HS

Phát “Phiếu học tập định hướng hoạt - Nghiên cứu: “Phiếu học tập định
động tự học” của từng nhóm;

“Phiếu hướng hoạt động tự học”;

“Phiếu ghi

ghi nhận thông tin”; gợi ý cho học sinh nhận thông tin”
một số nguồn tài liệu có thể tham khảo - Lắng nghe, ghi chép, đặt câu hỏi cho
giúp hoàn thành nhiệm vụ
GV những nội dung chưa hiểu

PHIẾU HỌC TẬP
13


ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA NHÓM 1
Tìm hiểu các tác nhân gây hại cho hệ hô hấp
STT

Tên

Nguồn gốc

Số liệu thu thập/ điều tra về các loại tác

tác

1
2
3
….

PHIẾU HỌC TẬP
ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA NHÓM 2
Tìm hiểu các bệnh về hô hấp
STT

Tên bệnh

Nguyên

Biểu hiện

nhân chính

Cách

Lưu ý

phòng

khác

tránh/chữa
trị bệnh
1
2

………………………………………………………………………………

PHIẾU HỌC TẬP
ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA NHÓM 3
Tìm hiểu các biện pháp bảo vệ hệ hô hấp
STT

Các biện pháp bảo vệ

Ý nghĩa
15


hệ hô hấp
1
2
3
….
STT

Các hành động của con

Biện pháp

Thái độ, hành

người gây ô nhiễm

phòng tránh


……………………………………………………………………………………
16


……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
Động tác
Vươn thở
Nghiêng lườn
Điều hòa
…….

Cách tập

Vận dụng thực tiễn
Bơi
Hát
………

Lưu ý

Cách tập

Lưu ý

PHIẾU GHI NHẬN THÔNG TIN

Họ và tên:………………………………………. ……………


Hoạt động của HS

- Kí “Hợp đồng học tập”

- Kí “Hợp đồng học tập”

HỢP ĐỒNG HỌC TẬP
Nhiệm vụ

Bắt

Thời

Hình

Địa

Đáp

buộc

gian

thức

điểm

án


Tìm hiểu về
các biện pháp
bảo vệ hệ hô
hấp
Tìm hiểu các
18


cách

rèn

luyện hệ hô
hấp
1.Điều kiện của hợp đồng: mỗi HS phải thực hiện 1/4 nhiệm vụ, gồm 1nhiệm vụ
bắt buộc và 3 nhiệm vụ tự chọn.
2.Em là....................xin cam kết hoàn thành các nhiệm vụ trong bản hợp đồng.
Học sinh

Giáo viên

(Ký và ghi rõ họ tên)

(Ký và ghi rõ họ tên)

7.2. Triển khai dự án
7.2.1 Mục tiêu
- Rèn kỹ năng thu thập thông tin, phỏng vấn, điều tra thực tế, sử dụng máy chụp
ảnh, quay phim,…
- Rèn kỹ năng viết báo cáo và trình bày vấn đề của HS

- Thời gian: từ......giờ.....đến ....giờ ..........Ngày.......tháng......năm .....
- Nhóm số: ……...; Số thành viên: ....................

Lớp:…….

- Số thành viên có mặt............
Số thành viên vắng mặt..........
2. Nội dung công việc: (Ghi rõ tên chủ đề thảo luận hoặc nội dung thực hành)
..............................................................................................................
.....................................................................................................................
.....................................................................................................................
.....................................................................................................................
3. Bảng phân công cụ thể
STT

Họ và tên

Công việc được giao

Thời hạn
hoàn thành

Ghi chú

1
2
3
4
5
20

7.3. Học sinh báo cáo sản phẩm
7.3.1 Mục tiêu
- HS báo cáo được kết quả làm việc của các nhóm: trình bày sản phẩm thông
qua thuyết trình, tổ chức trò chơi, thảo luận, tiểu phẩm, triển lãm...
- HS biết tự đánh giá sản phẩm của nhóm và đánh giá sản phẩm của các nhóm
khác.
- Hình thành được kĩ năng: lắng nghe, thảo luận, nêu vấn đề và thương thuyết.
- Góp phần rèn luyện các kĩ năng bộ môn.
7.3.2 Thời gian, địa điểm:
- Thời gian: Tuần 4
- Địa điểm: Phòng Đa năng
7.3.3 Thành phần
- Ban Giám hiệu và 3 tổ trưởng chuyên môn (tổ Tự nhiên, tổ Xã hội, tổ Văn thểNgoại ngữ)
- GVBM Sinh học, Ngữ văn, Mĩ thuật, Thể dục, Hóa học, GDCD.
- Học sinh lớp 8A1.
7.3.4 Hoạt động
Hoạt động của GV
- Quan sát, đánh giá
- Hỗ trợ, cố vấn.

Hoạt động của HS
- Tổ chức chương trình.
- Báo cáo các nội dung chủ đề theo sự phân công.
- Tham gia trò chơi và chuẩn bị các câu hỏi các
nhóm khác.
- Tự đánh giá sản phẩm của nhóm mình và tham
gia đánh giá sản phẩm của các nhóm khác.

Bước 1: GV phát phiếu đánh giá
Hoạt động của GV

Em gợi ý các ý tưởng và
phương hướng mới
Em tình nguyện giải quyết
những nhiệm vụ khó.
Em đặt ra các câu hỏi
Em tìm và chia sẻ các nguồn
thông tin
Em đóng góp các thông tin
và các quan điểm
Em đáp lại các ý kiến khác
một cách nhiệt tình

23


Tiêu chí

Luôn luôn

Thỉnh
thoảng

Không bao Nhận xét
giờ

Em mời tất cả mọi người
tham gia
Em khiến các bạn có cảm
giác tốt về những gì các bạn
đã đóng góp cho nhóm


Bố

- Cấu trúc mạch lạc, lôgic.

0,75

cục

- Nhất quán trong cách trình bày tiêu

0,5

dung
1.

đề và nội dung
- Sử dụng thông tin chính xác.

1

Nội

- Thể hiện được kiến thức cơ bản, có

1

dung

chọn lọc; xác định được trọng tâm.


0,5

dẫn
- Trình bày rõ ràng, mạch lạc, có điểm

1

nhấn, thu hút người nghe.
4.
Trình
bày
của
HS

- Trả lời được hết các câu hỏi thêm từ

0,5

phía GV hoặc bạn học.
- Duy trì được giao tiếp bằng mắt, xử

0,5

lý tình huống linh hoạt.
- Không bị lệ thuộc vào phương tiện,

0,5

có sự phối hợp nhịp nhàng giữa diễn