ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
_____________

______________

TRẦN NGỌC NAM

QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG C KIM BẢNG,
HUYỆN KIM BẢNG, TỈNH HÀ NAM
TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI – 2016


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
_____________

______________

TRẦN NGỌC NAM

QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG C KIM BẢNG,
HUYỆN KIM BẢNG, TỈNH HÀ NAM
TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY


TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Trần Ngọc Nam

i


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, luận văn “Quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh
trường trung học phổ thông C Kim Bảng, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam
trong bối cảnh hiện nay” là công trình nghiên cứu của cá nhân, được thực
hiện trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết, khảo sát tình hình thực tiễn và dưới sự
hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Nguyễn Thị Tuyết Hạnh.
Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này
là trung thực và không trùng lặp với các đề tài khác và các thông tin trích dẫn
trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày 26 tháng 12 năm 2016
TÁC GIẢ

Trần Ngọc Nam

ii


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Viết tắt

Viết đầy đủ


Giáo viên bộ môn

GDCD

Giáo dục công dân

GD&ĐT

Giáo dục và Đào tạo

GDĐĐ

Giáo dục đạo đức

HS

Học sinh

HĐNGLL

Hoạt động ngoài giờ lên lớp

QLGD

Quản lý giáo dục

QLHĐGDĐĐ

Quản lý giáo dục đạo đức


1.2.4. Đạo đức ................................................................................................. 16
1.2.5. Giáo dục đạo đức .................................................................................. 17
1.2.6. Quản lý giáo dục đạo đức...................................................................... 19
1.3. Hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh trường trung học phổ thông . 20
1.3.1. Đặc điểm học sinh THPT ...................................................................... 20
1.3.2. Giáo dục đạo đức cho HS THPT trong bối cảnh hiện nay ................... 23
1.4. Quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh trường THPT ........... 29
1.4.1. Quản lý giáo dục đạo đức học sinh thông qua hoạt động dạy học ...... 29
1.4.2. Quản lý hoạt động giáo dục đạo đức học sinh thông qua các hoạt động
giáo dục khác................................................................................................... 30
1.4.3. Quản lý các điều kiện phục vụ hoạt động GD đạo đức học sinh .......... 33
1.5. Những yếu tố tác động đến việc quản lý hoạt động GDĐĐ cho học sinh
trường THPT ................................................................................................... 35

iv


1.5.1. Điều kiện kinh tế xã hội địa phương nói riêng và môi trường xã hội nói
chung ............................................................................................................... 35
1.5.2. Yếu tố giáo dục nhà trường. .................................................................. 37
1.5.3. Yếu tố giáo dục gia đình ....................................................................... 38
Tiểu kết chương 1............................................................................................ 39
CHƢƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO
HỌC SINH TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG C KIM BẢNG,
HUYỆN KIM BẢNG, TỈNH HÀ NAM ...................................................... 41
2.1. Khái quát về vị trí địa lý, kinh tế - xã hội và giáo dục và đào tạo của
huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam....................................................................... 41
2.1.1. Vị trí địa lý. ........................................................................................... 41
2.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội ...................................................................... 41
2.1.3. Về Giáo dục và Đào tạo ........................................................................ 42

CHƢƠNG 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC
SINH TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG C KIM BẢNG, HUYỆN
KIM BẢNG, TỈNH HÀ NAM TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY ............ 71
3.1. Một số nguyên tắc đề xuất biện pháp ....................................................... 71
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo đáp ứng mu ̣c tiêu giáo du ̣c trung học phổ thông 71
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ và hệ thống ..................................... 71
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính tính khả thi ................................................... 71
3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học
sinh trung học phổ thông ................................................................................. 71
3.2. Một số biện pháp quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường trung học
phổ thông C Kim Bảng, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam trong bối cảnh hiện
nay. ................................................................................................................. 72
3.2. 1. Tổ chức các hoạt động tuyên truyền để nâng cao nhận thức cho các lực
lượng liên quan về giáo dục đạo đức cho học sinh trong bối cảnh hiện nay. . 72
3.2.2. Chỉ đạo thực hiện giáo dục đạo đức cho học sinh thông qua dạy học các
môn học phù hợp. ............................................................................................ 74
3.2.3. Quản lý tốt công tác chủ nhiệm lớp, phát huy vai trò của giáo viên chủ
nhiệm trong thực hiện giáo dục đạo đức cho học sinh ................................... 77
3.2.4. Chỉ đạo đa dạng hóa các hình thức giáo dục đạo đức cho học sinh phù
hợp với điều kiện thực tế của nhà trường, địa phương ................................... 80
3.2.5. Đẩy mạnh hoạt động phối hợp giữa các lực lượng trong hoạt động giáo
dục đạo đức cho học sinh (Gia đình, nhà trường và xã hội) ........................... 83

vi


3.2.6. Tăng cường và đổi mới kiểm tra, đánh giá công tác giáo dục đạo đức
cho học sinh trung học phổ thông. .................................................................. 88
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp .............................................................. 90
3.4. Khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của các biện pháp ........................ 92

Bảng 2.5. Thực trạng biểu hiện vi phạm đạo đức của học sinh ...................... 52
Bảng 2.6. Nguyên nhân dẫn đến học sinh có hành vi vi phạm đạo đức tại
trường THPT C Kim Bảng .............................................................................. 54
Bảng 2.7. Đánh giá về các hình thức giáo du ̣c đạo đ ức cho học sinh trường
THPT C Kim Bảng.......................................................................................... 56
Bảng 2.8. Đánh giá mức độ thực hiện các nội dung giáo dục đạo đức cho học
sinh trường THPT C Kim Bảng ...................................................................... 59
Bảng 2.9. Đánh giá thực trạng quản lý giáo dục đạo đức học sinh ở trường
THPT C Kim Bảng.......................................................................................... 60
Bảng 2.10. Sự phối hợp các lực lượng của nhà trường trong việc giáo du ̣c đạo
đức cho học sinh của trường THPT C Kim Bảng ........................................... 63
Bảng 3.1: Nhận thức về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp quản
lý giáo dục đạo đức học sinh ........................................................................... 92
Sơ đồ 3.1: Phối hợp giữa Nhà trường - Gia đình và Xã hội để GDĐĐ cho HS
......................................................................................................................... 87
Sơ đồ 3.2: Mối quan hệ giữa các biện pháp .................................................... 91

viii


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Giáo dục là một quá trình hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ của mỗi
quốc gia, đó không đơn thuần là một quá trình chuyển tải, tiếp nhận kiến thức
khoa học chuyên ngành mà thực chất sâu xa là sự thẩm thấu các giá trị văn
hoá của nhân loại, của dân tộc; trên cơ sở đó mà nâng cao nhận thức, thay đổi
hành vi cho phù hợp với các giá trị chuẩn mực đạo đức xã hội và yêu cầu thời
đại. Thực tế đã khẳng định con người phát triển toàn diện là con người có
đức, có tài. Giáo dục đạo đức cho thế hệ trẻ là một việc làm rất cần thiết và
cực kỳ quan trọng. Từ xa xưa ông cha ta đã quan niệm việc "dạy chữ" phải

Bác: "Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc làm rất quan trọng
và cần thiết"[12.T12.Tr510].
Trong “Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X
tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng” đã chỉ đạo hết sức cụ thể
về nhiệm vụ của ngành Giáo dục – Đào tạo trong thời gian tới:
“Thực hiện đồng bộ các giải pháp phát triển và nâng cao chất lượng
giáo dục, đào tạo. Đổi mới chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học
theo hướng hiện đại; nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đặc biệt coi
trọng giáo dục lý tưởng, đạo đức, lối sống, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực
hành, tác phong công nghiệp, ý thức trách nhiệm xã hội. Xây dựng đội ngũ
giáo viên đủ về số lượng, đáp ứng yêu cầu về chất lượng. Đề cao trách nhiệm
của gia đình và xã hội phối hợp chặt chẽ với nhà trường trong giáo dục thế
hệ trẻ”[2].
Trường THPT C Kim Bảng thuộc huyện Kim Bảng tỉnh Hà Nam, là một
trường đã và đang chú trọng phát triển về chất lượng giáo dục toàn diện cho
học sinh. Nhà trường đã có nhiều biện pháp đổi mới phương thức quản lý
trong đó đặc biệt chú trọng đổi mới quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh. Vì
vậy, bước đầu đã đạt được những kết quả đáng kể. Tuy nhiên, hoạt động giáo
dục đạo đức cho học sinh nhiều khi còn mang tính chủ quan, đơn điệu, chưa
thường xuyên, thiếu sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng giáo dục. Đứng
trước yêu cầu chung của xã hội, nhà trường cần phải đổi mới biện pháp quản

2


lý giáo dục đạo đức cho học sinh sao cho hiệu quả hơn, từ đó nâng cao chất
lượng giáo dục toàn diện cho học sinh toàn trường.
Với những kiến thức về khoa học quản lý giáo dục và phương pháp luận
khoa học được trang bị trong khóa học; từ thực tiễn tham gia vào triển khai, tổ
chức giáo dục đạo đức cho học sinh trường trung học phổ thông thời gian qua,

lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường trung học phổ thông C Kim Bảng,
huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam trong thời gian từ năm học 2013 - 2014 đến
năm học 2015 - 2016.
Đối tượng khảo sát gồm: 03 CBQL, 05 cán bộ Đoàn; 24 GV Chủ
nhiệm; 22 GV bộ môn; 150 học sinh của trường (Mỗi khối 50 học sinh), 24
phụ huynh; 20 cán bộ quản lý địa phương.
6. Giả thuyết khoa học
Việc giáo dục đạo đức và quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường
trung học phổ thông C Kim Bảng, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam đã đạt được
những kết quả nhất định, song cũng còn những tồn tại cần khắc phục. Nếu
phân tích được nguyên nhân, đề xuất được những biện pháp quản lý giáo dục
đạo đức cho học sinh trường trung học phổ thông C Kim Bảng, huyện Kim
Bảng, tỉnh Hà Nam, tập trung khắc phục các khâu yếu và thực hiện một cách
đồng bộ sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh
trong toàn trường.
7. Phƣơng pháp nghiên cứu
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết:
Tra cứu, phân tích, hệ thống hóa, khái quát hóa các tài liệu khoa học về
giáo dục đạo đức cho học sinh, quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học
sinh cấp THPT để xây dựng khung lý thuyết của đề tài.
7.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Từ thực tiễn triển khai thực hiện
trong thời gian qua, nghiên cứu để rút ra những bài học kinh nghiệm cho chỉ
đạo, tổ chức thực hiện thời gian tới.
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Nhằm thu thập thông tin từ đội
ngũ cán bộ, giáo viên, học sinh, CMHS trong trường THPT C Kim Bảng về
thực trạng giáo dục đạo đức, quản lý giáo dục đạo đức để rút ra những nhận

4



5


- Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh
trường trung học phổ thông.
- Chương 2: Thực trạng quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường
THPT C Kim Bảng, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam.
- Chương 3: Biện pháp quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường
THPT C Kim Bảng, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam trong bối cảnh hiện nay.

6


CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO
HỌC SINH TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
1.1.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề

1.1.1. Những nghiên cứu về giáo dục đạo đức
Ở mọi thời đại, ở bất cứ quốc gia nào thì đạo đức vẫn luôn giữ vai trò
đặc biệt quan trọng trong đời sống xã hội, với những chuẩn mực, giá trị đúng
đắn. Cho dù ở giai đoạn nào của lịch sử loài người thì chuẩn mực chung của
đạo đức vẫn là hướng thiện, chống lại cái ác hướng tới quan hệ tốt đẹp giữa
con người với con người, giữa con người với tự nhiên và xã hội. Đồng thời
đạo đức cũng khẳng định khả năng tự tu dưỡng, tự giáo dục của mỗi cá nhân,
cho nên đạo đức và giáo dục đạo đức luôn luôn được quan tâm, trú trọng ở
mọi thời đại.

Hồ Chí Minh là người Việt Nam đầu tiên tiếp thu những quan điểm đạo đức
Mác - Lênin và có những quan điểm rất tiến bộ về đạo đức cách mạng. Đạo
đức Cách mạng mà Hồ Chí Minh quan tâm và đề cao không chỉ là đạo đức
theo nghĩa thông thường mà là khẳng định những giá trị đạo đức truyền
thống, đồng thời tiếp thu phát triển tinh hoa đạo đức của nhân loại, đặc biệt là
nội dung tư tưởng đạo đức của chủ nghĩa Mác - Lênin. Theo Người: “Đạo
đức đó không phải là đạo đức thủ cựu, nó là đạo đức mới, đạo đức vĩ đại, nó
không phải là danh vọng của cá nhân mà vì lợi ích chung của Đảng, của dân
tộc, của loài người.” [29]
Chủ tịch Hồ Chí Minh coi đạo đức là nền tảng của người Cách mạng. Nội
dung cơ bản trong quan điểm đạo đức Cách Mạng là: Trung với nước, hiếu với
dân; cần, kiệm, liêm chính, chí công vô tư; yêu thương con người; tinh thần quốc
tế trong sáng. Quan điểm của Người về đạo đức là những quan điểm thật sự
khoa học, biện chứng Mác-xít, phù hợp với sự tiến hóa của loài người.
Hồ Chí Minh là tấm gương sáng ngời về đạo đức. Từ tư tưởng đến thực
tiễn Người luôn chăm lo đến giáo dục đạo đức. Người ví “Đạo đức là nguồn
nuôi dưỡng và phát triển con người”; “Cũng như sông có nguồn thì mới có
nước, không có nước thì sông cạn. Cây phải có gốc, không có gốc thì cây
héo” [29]. Người đã từng khái quát về triết lý cuộc sống: “Nghĩ cho cùng, mọi

8


vấn đề … là vấn đề ở đời và làm người. Ở đời và làm người là phải thương
nước, thương dân, thương nhân loại đau khổ bị áp bức”.[30]
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho dân tộc ta một di sản vô giá, đó là
tư tưởng của Người, trong đó có tư tưởng đạo đức. Người đã xác định nhân tố
con người là động lực của sự phát triển: “Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội
(CNXH), trước hết phải có con người xã hội chủ nghĩa (XHCN)”. Người còn
đề ra những chuẩn mực đạo đức cụ thể đối với từng lớp người phù hợp với

thói quen chấp hành quy định của pháp luật, nỗ lực học tập rèn luyện, tích
cực cống hiến sức lực, trí tuệ vào sự nghiệp CNH – HĐH đất nước”.[16]
Trần Hậu Kiểm và Đoàn Đức Hiếu trong cuốn “Hệ thống phạm trù đạo
đức và giáo dục đạo đức cho sinh viên” đã khái quát hóa những phạm trù cơ
bản của đạo đức đó là: lẽ sống, hạnh phúc, danh dự, nghĩa vụ và lương tâm;
thiện và ác. Những phạm trù này phản ánh những nội dung khách quan của
đời sống xã hội, có liên hệ hữu cơ với tình cảm con người trong mối quan hệ
con người với đời sống xã hội và dẫn đến quan điểm chủ quan trong một số
sự việc, hiện tượng nhất định. [23]
Tác giả Phạm Khắc Chương và Trần Văn Chương đã phân tích quá
trình phát triển tâm sinh lý của học sinh THPT, về tình bạn, tình yêu, khẳng
định đại đa số học sinh là hiếu học, ngoan ngoãn, thông minh và chỉ có một
bộ phận học sinh hư mà người có lỗi lại chính là người lớn chúng ta. Trong
chương VI đề cập một số vấn đề cần quan tâm trong giảng dạy và giáo dục
đạo đức cho học sinh, trong đó các tác giả cũng đã xây dựng chuẩn mực về
đạo đức mới trong gia đình, trong học tập, trong tình bạn, tình yêu và trong
giao tiếp. Trong chương VII đề cập đến việc học tập, tu dưỡng đạo đức theo
gương cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đặc biệt trong chương VIII các
tác giả đề xuất một số phương pháp giảng dạy và giáo dục đạo đức cho học
sinh trong nhà trường THPT bằng một số nhóm phương pháp cụ thể và bằng
hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cũng như mối quan hệ giữa các phương
pháp đó. [9]
Về GDĐĐ cho học sinh, có nhiều tác giả có những công trình đóng góp
có giá trị như Vũ Khiêu, Phạm Minh Hạc, Đặng Vũ Hoạt, Phạm Khắc
Chương, Đặng Quốc Bảo...

10


Tác giả Đặng Vũ Hoạt đã nghiên cứu vai trò của giáo viên chủ nhiệm


coi trọng. Một bộ phận không nhỏ học sinh, sinh viên có sự giao động về
nhận thức, tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái… Tác giả cũng nêu lên các
nguyên nhân, đó là: công tác giáo dục đạo đức còn chưa được coi trọng đúng
mức, chưa đồng bộ; quá trình giáo dục còn nặng về kết quả học tập văn hoá,
coi nhẹ việc rèn luyện đạo đức; hình thức giáo dục còn khô cứng, áp đặt,
không phù hợp tâm lý lứa tuổi.
Các tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Đinh Thị Kim Thoa, Trần Văn Tính,
Vũ Phương Liên đã nghiên cứu giáo dục giá trị sống nhằm giáo dục đạo đức
cho học sinh THPT, đồng thời các tác giả đã viết cuốc sách “Giáo dục giá trị
sống và kỹ năng sống cho học sinh THPT”. Đây là tài liệu bổ ích cho đội ngũ
giáo viên THPT trong việc giáo dục đạo đức – lối sống cho học sinh hiện nay
và đã được rất nhiều trường THPT sử dụng.
Từ thực trạng và nguyên nhân trên, tác giả đề xuất nhiều giải pháp khắc
phục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên.
1.1.2. Những nghiên cứu về quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trung học
phổ thông
Vấn đề quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường học cũng được
nhiều tác giả quan tâm nghiên cứu theo những khía cạnh, cách tiếp cận khác
nhau.
Một số luận văn thạc sĩ ngành quản lý giáo dục đã nghiên cứu về vấn
đề quản lý giáo dục đạo đức như:
Tác giả Trần Tuấn Nam đã đề cập đến các giải pháp để nâng cao chất
lượng giáo dục đạo đức cho học sinh THPT tại thành phố Bắc Giang và đề
xuất 7 biện pháp quản lý để nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học
sinh THPT.
Tác giả Nguyễn Phương Liên lại đề cập đến quản lý giáo dục truyền
thống cho học sinh, qua đó giáo dục đạo đức học sinh tại các trường THPT
huyện Từ Liêm, thành phố Hà Nội.
Tác giả Nguyễn Thanh Bình thì đề cập đến các biện pháp quản lý công

tài “Quản lý giáo dục đạo đức cho học sinh trường trung học phổ thông Kim
Bảng C, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam” với mong muốn góp phần nhỏ bé
vào việc đưa ra các biện pháp quản lý hoạt động GDĐĐ cho học sinh THPT
phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, nhà trường, trên cơ sở kế thừa
13


các công trình khoa học đã nghiên cứu về vấn đề này, nhằm nâng cao chất
lượng giáo dục toàn diện cho học sinh
1.2. Một số khái niệm cơ bản của đề tài
1.2.1. Giáo dục
Giáo dục (theo nghĩa rộng): Quá trình toàn vẹn hình thành nhân cách,
được tổ chức một cách có mục đích và có kế hoạch, thông qua các hoạt động
và quan hệ giữa người giáo dục và người được giáo dục, nhằm truyền đạt và
chiếm lĩnh những kinh nghiệm xã hội của loài người.[19]
Giáo dục (theo nghĩa hẹp): Là một bộ phận của quá trình giáo dục tổng
thể (QTSP; QTGDTT) – là quá trình hình thành niềm tin, lý tưởng, động cơ,
tình cảm, thái độ, những nét tính cách, những hành vi, thói quen cư xử đúng
đắn trong xã hội, thuộc các lĩnh vực đạo đức, lao động, tư tưởng chính trị,
thẩm mỹ, vệ sinh,… Chức năng trội của giáo dục (theo nghĩa hẹp) là hình
thành phẩm chất đạo đức của con người. [19]
Trong luận văn này, khái niệm “Giáo dục” được hiểu theo nghĩa hẹp.
1.2.2. Quản lý
Đã có nhiều tác giả đưa ra khái niệm quản lý theo những cách tiếp cận
hoạt động ở các góc độ khác nhau:
- Theo tác giả Nguyễn Minh Đạo: “Quản lý là sự tác động liên tục, có
tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý về các mặt
chính trị, văn hóa, kinh tế, xã hội... bằng một hệ thống các luật lệ, các chính
sách, các nguyên tắc, các phương pháp và các giải pháp cụ thể nhằm tạo ra
môi trường và điều kiện cho sự phát triển của đối tượng”.[20]

tổng quát, là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật
của chủ thể quản lý trong hệ thống giáo dục, là sự điều hành hệ thống giáo
dục quốc dân, điều hành các cơ sở giáo dục nhằm thực hiện mục tiêu đẩy
mạnh công tác giáo dục theo yêu cầu phát triển của xã hội [Đặng Quốc Bảo
(1999), Khoa học quản lý và tổ chức, nhà xuất bản Thông kê, Hà Nội]
Theo tác giả Trần Kiểm: “QLGD là những tác động có hệ thống, có kế
hoạch, có ý thức và hướng đích của chủ thể quản lý ở mọi cấp khác nhau đến
tất cả các mắt xích của toàn bộ hệ thống nhằm mục đích đảm bảo sự hình
thành nhân cách cho thế hệ trẻ trên cơ sở quy luật của quá trình giáo dục về sự
phát triển thể lực, trí lực và tâm lực trẻ em” [23].
15