Header Page 1 of 89.
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU…………………………………………………………………..
Trang
1
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của hướng dẫn
phương pháp tự học môn triết học Mác – Lênin cho sinh
viên trường Đại học Tây Bắc………………………………….
8
1.1. Lý luận về tự học và hướng dẫn phương pháp tự học……...
8
1.1.1. Khái niệm tự học và ý nghĩa của tự học………………….
8
1.1.2. Hướng dẫn phương pháp tự học, hướng dẫn phương pháp
tự học môn triết học Mác – Lênin………………………………
12
1.2. Thực trạng tự học và hướng dẫn phương pháp tự học môn
triết học Mác – Lênin ở trường Đại học Tây Bắc……………….
1.2.1. Khái lược hoạt động dạy - học môn triết học Mác – Lênin
ở trường Đại học Tây Bắc………………………………………
2.2. Nội dung thực nghiệm và xử lý các kết quả thực nghiệm….
31
2.2.1. Nội dung thực nghiệm……………………………………
32
2.2.2. Điều tra ý kiến sinh viên…………………………………
73
2.2.3. Xử lý, phân tích kết quả thực nghiệm đối chứng…………
76
2.3. Đánh giá kết quả thực nghiệm……………………………...
79
2.3.1. Kết quả học tập của sinh viên…………………………….
79
2.3.2. Đánh giá chất lượng của bài giảng qua việc sử dụng
Footer Page 1 of 89.
1
3.2.1. Đối với đội ngũ giảng viên dạy học môn triết học Mác –
Lênin…………………………………………………………….
102
3.2.2 Đối với sinh viên học môn triết học Mác – Lênin………...
104
3.2.3 Đối với các cấp quản lý…………………………………...
105
3.3. Những khuyến nghị với nhà trường, giảng viên và sinh viên
105
KẾT LUẬN CHUNG………………………………………….......
108
Footer Page 2 of 89.
2
Header Page 3 of 89.
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Header Page 4 of 89.
Để tạo ra được nguồn lực lao động có trình độ chuyên môn cao, tư
duy sáng tạo và năng động, thích ứng một cách tích cực với thị trường thì
lượng kiến thức mà ngành Giáo dục - Đào tạo trang bị cho sinh viên chỉ
dừng ở mức “cần” cơ bản, còn điều kiện “đủ” đó chính là năng lực tự học,
tự nghiên cứu, thói quen chủ động trong nhận thức, lĩnh hội tri thức. Rèn
luyện kỹ năng này, là từng bước giúp cho sinh viên có khả năng định
hướng và nhanh chóng nắm bắt đúng đối tượng một cách chính xác trong
hoạt động trí tuệ, có khả năng xử lý nhạy bén các thông tin trước những
tình huống khác nhau (vì bản thân thông tin chưa là tri thức khi chưa được
sử lý), biết phê phán, phân tích đánh giá các quan điểm, lý thuyết và
phương pháp của người khác để tiếp thu cái hay cái tốt, khắc phục cái lạc
hậu, lệch lạc và quan trọng hơn cả là hình thành được tính độc lập trong tư
duy và huy động được tri thức lý luận và kinh nghiệm để giải quyết các vấn
đề thực tiễn đặt ra mà không phụ thuộc vào người khác.
Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề này, Đảng và Nhà nước
đã đưa ra nhiều chủ trương, nghị quyết nhằm đổi mới nội dung chương
trình giáo dục - đào tạo và phương pháp dạy học. Nghị quyết Đại hội đại biểu
toàn quốc lần thứ IX của Đảng (4/2001) đã chỉ rõ: “Đổi mới phương pháp dạy
và học, phát huy tư duy sáng tạo và năng lực tự đào tạo của người học, coi
trọng thực hành, thực nghiệm, ngoại khoá, làm chủ kiến thức, tránh nhồi nhét,
học vẹt, học chay” [11, tr.203-204]. Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ X của Đảng (4/2006) nhấn mạnh: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương
pháp giáo dục, phát huy tính tích cực, sáng tạo của người học, khắc phục lối
truyền thụ một chiều” [12, tr.97]. Cụ thể hoá các nghị quyết trên, ngày 10
tháng 10 năm 2006 Bộ Giáo dục & Đào tạo đã ra công văn số
11381/BGDĐT-ĐH & SĐH về việc hướng dẫn giảng dạy các môn khoa học
Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, trong đó yêu cầu: “Thực hiện đổi mới
chéo ban), năng lực nhận thức chưa hoàn thiện, nhất là tính độc lập trong tư
duy và cách thức chuyển hóa tri thức của người dạy thành tri thức của
người học, với giảng viên thì ít quan tâm đến việc hướng dẫn phương pháp
tự học, tự nghiên cứu cho sinh viên một cách một cách chuyên nghiệp,
khoa học, do đó chưa hình thành kỹ năng chủ động, độc lập trong việc
khám phá tri thức triết học - vốn là môn học có tính trừu tượng cao. Tất cả
điều trên dẫn đến kết quả học tập môn học này ở trường Đại học Tây Bắc
còn rất thấp.
Footer Page 5 of 89.
5
Header Page 6 of 89.
Xuất phát từ những vấn đề lý luận và thực tiễn đặt ra nói trên, tôi
lựa chọn đề tài: “Hướng dẫn phương pháp tự học môn triết học Mác Lênin cho sinh viên trường Đại học Tây Bắc” làm đề tài luận văn thạc sĩ
của mình.
2. Lịch sử nghiên cứu
Trong lịch sử giáo dục, vấn đề tự học và hướng dẫn tự học được đề
cập và nghiên cứu từ rất sớm, nhưng ở mỗi giai đoạn phát triển khác nhau
với điều kiện lịch sử cụ thể mà vấn đề này được các nhà nghiên cứu tiếp
cận ở những góc độ, phương diện khác nhau. Bước chuyển có tính chất
quyết định trong lý luận dạy học là hình thành quan điểm dạy học “Lấy
người học làm trung tâm” và một trong những đại biểu tiêu biểu cho quan
điểm này đó là J.Deway (1938) khi ông cho rằng: “Học sinh là mặt trời,
xung quanh nó quy tụ mọi phương diện giáo dục”, tác giả này đề cao nhu
cầu, lợi ích của người học, đề xuất việc để cho người học lựa chọn nội dung
học tập, được tự lực tìm tòi nghiên cứu. Cùng với quan điểm này là sự xuất
hiện một loạt thuật ngữ mới trong giáo dục học như “Sự tự giáo dục”,
nghiên cứu nội dung này như:
- Luận án tiến sỹ của tác giả Nguyễn Thị Tính (2004) “Các biện pháp
tổ chức hoạt động tự học môn Giáo dục cho sinh viên các trường sư phạm”.
- Luận văn thạc sỹ của tác giả Đinh Thị Cúc (2006) “Hướng dẫn
phương pháp tự học học phần chủ nghĩa duy vật biện chứng môn triết học
Mác - Lênin cho sinh viên trường Cao đẳng kinh tế - thương mại Hà Tây”.
- Luận văn thạc sỹ của tác giả Trần Văn Bằng (2007) “Hướng dẫn
phương pháp tự học môn triết học Mác - Lênin cho sinh viên trường Cao
đẳng công nghiệp Sao Đỏ”…
Như vậy, vấn đề tự học và hướng dẫn tự học đã được nhiều nhà khoa
học, nhà giáo dục nghiên cứu ở nhiều khía cạnh, trình độ khác nhau, tất cả
đều cố gắng tập trung làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn của tự học,
chỉ ra thực trạng, tầm quan trọng cũng như giải pháp khác nhau của hoạt
động tự học và hướng dẫn tự học đối với sinh viên một số trường Đại học,
Cao đẳng.
Tuy nhiên vấn đề hướng dẫn phương pháp tự học môn triết học Mác
- Lênin ở trường Đại học Tây Bắc còn là một vấn đề mới. Là một trường
Đại học mang đậm tính đặc thù vùng, phát triển từ trường Cao đẳng sư
phạm mới được 8 năm thì vấn đề phương pháp tự học tự nghiên cứu của
Footer Page 7 of 89.
7
Header Page 8 of 89.
sinh viên chưa được giảng viên và sinh viên quan tâm đúng mức, do đó gặp
rất nhiều khó khăn trong việc thực hiện đổi mới phương pháp giảng dạy
theo hướng chuyển quá trình dạy ở bậc Đại học thành quá trình tự học của
sinh viên theo công văn hướng dẫn số 11381 của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
* Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp phỏng vấn, trò chuyện
- Phương pháp chuyên gia
- Thực nghiệm sư phạm
6. Đóng góp mới của tác giả
- Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài, thực trạng và
nguyên nhân cơ bản dẫn đến tình trạng phương pháp và hiệu quả của việc
tự học, tự nghiên cứu của sinh viên trường Đại học Tây Bắc còn thấp.
- Tiến hành thực nghiệm để so sánh đối chứng, xác định những khó
khăn, thuận lợi và tính khả thi của các biện pháp đã đề ra.
- Đề xuất một số hoạt động, biện pháp hướng dẫn phương pháp tự
học môn triết học Mác – Lênin ở trường Đại học Tây Bắc.
- Rút ra quy trình và các điều kiện cần thiết để thực hiện các biện
pháp hướng dẫn phương pháp tự học môn triết học Mác - Lênin tại trường
Đại học Tây Bắc.
Footer Page 9 of 89.
9
Header Page 10 of 89.
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA HƯỚNG DẪN
PHƯƠNG PHÁP TỰ HỌC MÔN TRIẾT HỌC MÁC - LÊNIN
CHO SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY BẮC
Header Page 11 of 89.
hệ cải tiến kinh nghiệm ban đầu, đối chiếu với các mô hình phản ánh hoàn
cảnh thực tại, biến tri thức của loài người thành vốn tri thức, kinh nghiệm,
kỹ năng , kỹ xảo của chủ thể.
Từ những quan điểm, định nghĩa về tự học nêu trên, tôi đi đến định
nghĩa chung nhất về tự học như sau: Tự học là quá trình nhận thức của cá
nhân người học với ý thức tự giác, tích cực, độc lập huy động năng lực trí
tuệ và thể lực của bản thân nhằm chiếm lĩnh tri thức ở một lĩnh vực nào đó
của nhân loại, biến tri thức đó thành vốn tri thức của mình.
Tùy vào điều kiện hoàn cảnh của mỗi cá nhân và chương trình giáo
dục - đào tạo mà quá trình tự học có thể thực hiện theo ba cách thức sau:
- Cách thức 1: Cá nhân người học tự nghiên cứu theo sở thích và hứng thú
môn học mà không có sự hướng dẫn của giáo viên hoặc chuyên gia về lĩnh vực
đó. Hình thức này thường gặp phải nhiều khó khăn trong quá trình nghiên cứu,
do phải tự mò mẫm nên dẫn đến đi chệch hướng nghiên cứu, phải thực nghiệm
nhiều lần hoặc cứ liệu, suy luận mang tính chủ quan của cá nhân…
Tuy nhiên quá trình tự nghiên cứu này kết quả sẽ đi đến sự sáng tạo và
phát minh ra các tri thức khoa học mới, hình thức tự học này phải được dựa
trên nền tảng cá nhân nắm vững tri thức cơ bản lĩnh vực đó và đặc biệt phải
có một niềm tin mạnh mẽ, sự khao khát, say mê khám phá tri thức mới. Đạt
tới trình độ tự học này người học đã vươn tới hình thức cao nhất của nghiên
cứu khoa học, không thầy hướng dẫn mà vẫn có thể tổ chức có hiệu quả
hoạt động nhận thức của mình.
- Cách thức 2: Tự học có thầy ở xa hướng dẫn.
Đây là hình thức tự học mới nhưng do phù hợp với thời đại nên được
ứng dụng khá phổ biến trên thế giới cũng như Việt Nam, mặc dù thầy ở xa
nhưng vẫn có sự trao đổi thông tin giữa thầy và trò bằng các phương tiện
trao đổi thông tin dưới dạng Fax, email… nhằm phản ánh, cung cấp thông
tin và giải đáp các thắc mắc, kiểm tra, đánh giá,...hình thức này được sử
học Tây Bắc.
Với đối tượng là sinh viên Đại học hệ chính quy do đó ta cần phân
biệt với tự học của sinh viên Hệ đào tạo từ xa. Theo Luật Giáo dục, học từ
xa, vừa học vừa làm, tự học có hướng dẫn thuộc phương thức giáo dục
không chính quy (mục d - điều 41 Luật Giáo dục). Trong các hình thức
giáo dục này, người học chủ yếu phải tự học bằng sách giáo khoa, tài liệu
và các điều kiện, phương tiện của mình để đạt được một mục tiêu hay một
Footer Page 12 of 89.
12
Header Page 13 of 89.
chương trình đào tạo. Như vậy bản chất của việc học từ xa là tự học, người
học phải biến quá trình đào tạo thành quá trình tự đào tạo với sự trợ giúp
của các cơ sở đào tạo mà trực tiếp là các giảng viên bộ môn.
* Ý nghĩa của tự học trong quá trình dạy học
Trong quá trình dạy học nói chung, dạy học ở bậc đại học nói riêng,
người giảng viên luôn giữ một vai trò quan trọng đặc biệt không thể thiếu
được đó là sự tổ chức, điều khiển, hướng dẫn, hoạt động học tập của sinh
viên. Nhưng thực tế cho thấy rằng, dù giảng viên có kiến thức uyên thâm
đến đâu, phương pháp giảng dạy hay đến mấy nhưng sinh viên không chịu
đầu tư thời gian, không có sự lao động của cá nhân, không có niềm khao
khát với tri thức, không có sự say mê học tập và phương pháp học tập hợp
lý, không tự giác tích cực trong học tập... thì việc học tập không thể đạt kết
quả cao được.
Theo nhà giáo dục ngưòi Nga A.Đixrtervec đã viết: “không thể ban
tặng cho hoặc truyền đạt đến bất kỳ một người nào sự phát triển và giáo
dục. Bất cứ ai mong muốn được phát triển và giáo dục cũng phải phấn đấu
viên và tập thể sinh viên trong nhà trường. Các lực lượng này có tác dụng
lớn trong việc động viên khuyến khích hướng dẫn sinh viên tự học một
cách đúng hướng và hiệu quả.
Như vậy, muốn nâng cao chất lượng học tập của sinh viên trường Đại
học Tây Bắc, bên cạnh việc phải quan tâm đúng mức đến việc bồi dưỡng
kiến thức, nâng cao trình độ nghiệp vụ chuyên môn của người giảng viên,
đồng thời phải đặc biệt chú ý đến vị trí trung tâm của sinh viên trong hoạt
động tập thể để làm sao khai thác triệt để những tiềm năng vốn có trong
mỗi cá nhân, phát huy tính tự giác, tích cực sáng tạo, chủ động trong quá
trình lĩnh hội tri thức nhằm đào tạo ra nguồn nhân lực có trình độ chuyên
môn cao, có năng lực sáng tạo và kỹ năng nghiên cứu khoa học đáp ứng
yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước nói chung và
khu vực Tây Bắc nói riêng.
1.1.2. Hướng dẫn phương pháp tự học, hướng dẫn phương pháp tự học
môn triết học Mác – Lênin
* Phương pháp tự học
Như phần trên tác giả đã trình bày, tự học là quá trình nhận thức của
cá nhân người học nhằm chiếm lĩnh tri thức ở một lĩnh vực nào đó của
nhân loại, thực chất đây là quá trình cá nhân tự tư duy trên cơ sở phát huy
Footer Page 14 of 89.
14
Header Page 15 of 89.
mọi năng lực, phẩm chất vốn có của mình để đạt được mục tiêu nào đó
trong học tập, nghiên cứu. Để đạt được mục tiêu này người học phải lựa
chọn cho mình một phương pháp phù hợp với điều kiện, khả năng của
mình cũng như đối tượng môn học và nhiệm vụ học tập đã đặt ra – đó
Header Page 16 of 89.
Trong luận án tiến sỹ của mình, tác giả Hoàng Hữu Niềm có đưa ra
quan niệm về hướng dẫn tự học khá xúc tích và hợp lý, đó là: “Hướng dẫn
tự học là sự hỗ trợ của giảng viên trong việc định hướng, tổ chức và chỉ đạo
nhằm giúp người học tối ưu hoá quá trình tự lực chiếm lĩnh kiến thức, hình
thành kỹ năng, kỹ sảo thông qua đó để hình thành và phát triển nhân cách
của họ.” [17, Tr.23]
Vậy ta có thể hiểu một cách chung nhất về hướng dẫn phương pháp tự
học: Là quá trình giúp đỡ của người dạy đối với người học, nhằm hình
thành ở người học những cách thức, con đường, phương tiện tự học, tự
nghiên cứu khoa học hợp lý và hiệu quả, qua đó giúp họ không ngừng nâng
cao chất lượng học tập và nghiên cứu khoa học của mình.
Trong quá trình dạy học, người giáo viên cần tăng cường sử dụng các
phương pháp dạy học tích cực nhằm khơi dậy hứng thú, tính sáng tạo, óc tò
mò khoa học cho người học; mặt khác bên cạnh việc trang bị cho người
học hệ thống tri thức, kỹ năng, kỹ xảo thì cần đặc biệt chú ý hình thành cho
họ ý thức tự học, động cợ tự học đúng đắn.
Để giúp người học có được những cách thức tiến hành tự học như vậy,
người giảng viên có thể trực tiếp hướng dẫn sinh viên ở trên lớp quy trình
tự học, tự nghiên cứu, thông qua các bài giảng mà hình thành cho nguời
học những phương pháp tự học đúng đắn, hiệu quả.
Giữa phương pháp tự học và phương pháp dạy học tích cực có mối
quan hệ chặt chẽ với nhau. Phương pháp dạy học tích cực được hiểu là một
thuật ngữ rút gọn, dùng để chỉ những phương pháp giáo dục dạy học theo
hướng phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của người học. Trong xã
hội hiện đại - với sự bùng nổ thông tin, khoa học, công nghệ phát triển như
vũ bão hiện nay thì giảng viên không thể cố nhồi nhét vào đầu óc sinh viên
lượng kiến thức đồ sộ ngày càng tăng nhanh được, mà vấn đề là phải quan
tâm hướng dẫn cho sinh viên năng lực tư duy, phương pháp học tập ngay từ
những vấn đề thực tiễn đặt ra.
Như vậy, để tự học tốt, vấn đề quan trọng trước tiên là người sinh viên
phải hiểu rõ được ý nghĩa, vị trí đặc thù của môn học trong hệ thống các
khoa học và đối với nghề nghiệp tương lai của mình, điều đó sẽ giúp họ
xây dựng được ý thức tự học và có ý chí khắc phục khó khăn trong quá
trình tự học. Để tự học môn triết học Mác – Lênin đạt hiệu quả thì việc xây
dựng phương pháp học tập khoa học và việc lựa chọn hình thức học tập
Footer Page 17 of 89.
17
Header Page 18 of 89.
phù hợp có một ý nghĩa vô cùng quan trọng. Phương pháp tự học môn triết
học Mác – Lênin không chỉ đơn thuần là học lại máy móc vở ghi, bài giảng
của thầy mà người học còn phải làm quen với việc nghiên cứu, đọc các tài
liệu tham khảo, phải tìm hiểu thực tiễn lịch sử, chính trị - xã hôi, biết kết
hợp sáng tạo giữa lý luận và thực tiễn … để tạo cho mình vốn tri thức đặc
biệt là sự am hiểu những thành tựu của khoa học tự nhiên, biết vận dụng
những kiến thức triết học để lý giải và ngược lại những tri thức đó lại là cứ
liệu khoa học minh chứng cho những nguyên lý triết học.
Tuy nhiên để thực hiện được những yêu cầu trên là vấn đề khó đối với
sinh viên, nhất là sinh viên năm thứ nhất vì các em hầu hết là mới rời ghế
nhà trường phổ thông, vốn kiến thức nhìn chung mới chỉ dừng ở cấp độ
phổ thông chưa có sự khái quát và chuyên sâu về lý luận, khả năng tư duy
độc lập chưa cao, chưa định hình phương pháp tự học ở môi trường học
chuyên nghiệp và rõ ràng là vốn sống, vốn thực tế ít, tất cả những điều trên
sẽ gây khó khăn không nhỏ cho các em khi tiếp cận với học phần triết học.
Do đó, vai trò của giảng viên bộ môn triết học Mác - Lênin là rất quan
Bộ môn Triết học Mác - Lênin còn giúp người học phát triển tư duy lý
luận, tự giác trau dồi phẩm chất chính trị, tinh thần và năng lực tư duy sáng
tạo, biết khái quát và giải đáp được những đòi hỏi cấp bách của công cuộc
đổi mới và thực tiễn đặt ra, phục vụ sự nghiệp xây dựng thành công chủ
nghĩa xã hội ở Việt Nam.
1.2.2. Thực trạng tự học môn triết học Mác – Lênin ở trường Đại học
Tây Bắc
Qua điều tra 150 sinh viên, chúng tôi chỉ nghiên cứu hoạt động tự học
của sinh viên của các lớp hệ Đại học với hình thức phát phiếu điều tra, chủ
yếu về các mặt: Nhận thức về vai trò của môn học, hứng thú học tập môn
học, động cơ học tập, thời gian, kế hoạch tự học, hình thức, phương pháp tự
học, kỹ năng tự học.
Kết quả thống kê đạt như sau:
* Nhận thức về tầm quan trọng của học phần triết học Mác – Lênin
Footer Page 19 of 89.
19
Header Page 20 of 89.
Bảng 1.1: Vai trò của môn học triết học Mác - Lênin
STT
Vai trò của học phần triết học
Số lượng
Tỷ lệ
Không quan trọng
3
2
39,33
Nhìn vào bảng số liệu trên, chúng ta thấy rằng có 23,33% số sinh viên
được hỏi cho rằng triết học Mác – Lênin là một học phần rất quan trọng;
39,34% sinh viên cho rằng môn học này có vai trò quan trọng; 35,34% sinh
viên đánh giá đây là môn học có vai trò bình thường và 2% sinh viên chọn
mức độ không quan trọng.
Chúng ta luôn cho rằng học phần triết học Mác – Lênin là một môn học
có vai trò quan trọng cả về mặt lý luận và thực tiễn trong việc đào tạo sinh
viên. Tuy nhiên, qua số liệu điều tra thu được, ta thấy một điều rất rõ là sinh
viên trường Đại học Tây Bắc chưa thực sự nhận thức hết vai trò, ý nghĩa của
môn triết học Mác – Lênin đối với bản thân. Với 35,33% sinh viên đánh giá
đây là môn học có vai trò bình thường và 2% sinh viên chọn mức độ không
quan trọng là quá cao so với tầm quan trọng thực sự của môn học trong
chương trình đào tạo. Vậy vấn đề là ở chương trình, bài giảng của giảng viên
hay ở nhận thức của sinh viên, thế hệ chủ nhân tương lai của đất nước???
Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, tác giả chỉ đề cập đến vấn đề
nhận thức của người học về học phần triết học Mác – Lênin. Từ nhận thức
đến hành động đúng đắn là một chuỗi lôgíc, khi bản thân mỗi sinh viên
chưa thực sự hiểu rõ được vai trò của môn triết học Mác – Lênin đối với
bản thân mình thì làm sao họ có thể miệt mài, say sưa tự tìm tòi khám phá
những tri thức phong phú bổ ích của môn triết học Mác – Lênin nhưng rất
trừu tượng và không dễ để nắm bắt được thực chất và ý nghĩa của nó, và
Footer Page 20 of 89.
Rất quan trọng
32
21,33
2
Quan trọng
56
37,33
3
Bình thường
58
38,67
4
Không quan trọng
4
2,67
Số lượng
Tỷ lệ
SV
%
9
6
1
Rất hứng thú
2
Hứng thú
18
12
3
Bình thường
89
viên trường Đại học Tây Bắc
Để tìm ra các giải pháp giúp đỡ, hướng dẫn cho việc tự học học phần
triết học Mác - Lênin của sinh viên trường Đại học Tây Bắc đạt kết quả tốt
Footer Page 22 of 89.
22
Header Page 23 of 89.
hơn thì trước hết chúng ta phải biết được các em đã tiến hành tự học bộ
môn như thế nào? Các em đã sử dụng những phương pháp nào tiếp cận
môn triết học? Các phương pháp mà sinh viên đã và đang sử dụng có
những điểm mạnh, điểm yếu gì, qua khảo sát 200 sinh viên các ngành học
khác nhau đã kết quả thu được thể hiện ở bảng sau:
Bảng 1.4: Các phương pháp tự học
STT Các phương pháp tự học
1
2
Số lượng
Tỷ lệ
SV
%
5
Học liên hệ với thực tiễn qua các phương tiện
thông tin
15
7,5
Nhìn vào bảng số liệu ta thấy rằng: Kết hợp vở ghi với giáo trình lập
dàn bài, đề cương ôn tập được sinh viên sử dụng nhiều nhất khi tiến hành
tự học môn triết học Mác - Lênin (37%); thứ hai là phương pháp học thuộc
những kiến thức trong phạm vi bài giảng của thầy (28%); thứ ba là học vở
ghi kết hợp với đọc sách, tài liệu tham khảo (15,5%); thứ tư là đọc giáo
trình trước khi nghe giáo viên giảng (12%); thứ năm là học liên hệ với thực
tiễn qua các phương tiện thông tin (7,5%).
Kết quả thu được như trên đã nói lên một điều rằng những phương
pháp mà sinh viên trường Đại học Tây Bắc thường sử dụng để tự học môn
triết học Mác - Lênin phần lớn là những phương pháp quen thuộc và cũng
hay được các em sử dụng để tự học ở một số bộ môn khác.
Footer Page 23 of 89.
23
Header Page 24 of 89.
Phương pháp tự học theo kiểu lập kết hợp với vở ghi và giáo trình để
lập dàn bài, đề cương ôn tập giúp sinh viên nắm vững tri thức cơ bản của
Header Page 25 of 89.
* Những nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng tự học môn triết học
Mác – Lênin của sinh viên trường Đại học Tây Bắc
Để có các phương cách cụ thể giúp cho việc tự học môn triết học
Mác – Lênin của sinh viên được tốt hơn, một trong những điều kiện quan
trọng là phải nắm được nguyên nhân đã ảnh hưởng đến chất lượng tự học
bộ môn này của các em. Tác giả đã tiến hành phát phiếu điều tra những
nguyên nhân ảnh hưởng tới chất lượng tự học bộ môn này của sinh viên
trường Đại học Tây Bắc (200 sinh viên) qua một số chỉ số và thấy kết quả
như sau:
Bảng 1.5: Các nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng tự học
không hiệu quả
STT
Các nguyên nhân
Số lượng Tỷ lệ
SV
%
1
Không có sự hướng dẫn tự học của giảng viên
3
1,5
20
10
5
Không có sự kiểm tra thường xuyên của giảng viên
bộ môn
6
Hình thức dạy học còn đơn điệu, nhàm chán
15
7,5
7
Nội dung môn học trừu tượng, khó học
21
10,5
Qua kết quả thu được chúng ta nhận thấy rằng nguyên nhân có ảnh
hưởng lớn nhất đến kết quả tự học không hiệu quả môn triết học Mác –
Lênin của sinh viên theo ý kiến các em là do chưa có phương pháp tự học
phù hợp với môn học (42%); thứ hai là do sinh viên chưa ý thức được vai