MÔN PHÁT TRIỂN KHẢ NĂNG LÃNH ĐẠO
ĐỀ BÀI
Những tố chất và kỹ năng của một ông chủ lý tưởng theo ý kiến của bạn là gì? Vì sao?
Không nhất thiết phải hạn chế những quan điểm của bạn theo các lý thuyết tố chất lãnh
đạo bạn đã biết.
BÀI LÀM

Để trả lời câu hỏi trên trước hết ta cần hiều thế nào là “ông chủ”?
Ông chủ chính là chủ doanh nghiệp là người bỏ vốn vào công ty để kinh doanh
và bỏ tiền ra để thuê người khác làm việc cho mình. Họ có thể thuê giám đốc điều hành
công ty cho mình. Vì vậy, chủ doanh nghiệp có quyền quyết định nhiều vấn đề đối với
doanh nghiệp. Ngoài ra, chủ doanh nghiệp trong nhiều trường hợp cũng chính là người
lãnh đạo điều hành doanh nghiệp. Điều này cũng làm người ta nhầm lẫn giữa chủ doanh
nghiệp và nhà lãnh đạo.
Sự khác biệt giữa nhà lãnh đạo và chủ doanh nghiệp cũng chính là sự ảnh hưởng. Chủ
doanh nghiệp thuê người khác làm việc cho mình, nhưng không có nghĩa là họ có ảnh
hưởng với những người đó. Họ chỉ trả tiền để người lao động thực hiện những công việc
yêu cầu. Nhà lãnh đạo bằng ảnh hưởng của mình để cuốn hút, lôi kéo người khác, khiến
họ làm việc tốt hơn và nghệ thuật lãnh đạo thực sự không bao giờ chỉ là quyền lực
thông thường. Nhà lãnh đạo hiệu quả khi những người khác thừa nhận họ thông qua
việc lắng nghe một cách nghiêm túc những ý kiến, coi trọng và noi theo những gợi ý
của họ cho hành động và đi theo hướng những lời khuyên.
Vì vậy để trở thành một ông chủ lý tưởng điều đầu tiên bạn phải có đó là khả
năng lãnh đạo. Khả năng lãnh đạo là phẩm chất quan trọng nhất của một ông chủ lý
tưởng. Dù cho loại hình doanh nghiệp của bạn như thế nào, dù chỉ có một vài hay có tới
100 nhân viên, bạn cũng cần có khả năng lãnh đạo ở một mức độ nhất định nào đó.
Nhưng khả năng lãnh đạo là gì? Một nhà lãnh đạo xuất sắc đã trả lời rằng:“Tôi không
thể miêu tả được, nhưng có thể nhận được điều này ngay lập tức”.
1




+ Những việc ưu tiên không bao giờ ‘cố định’, chúng ta phải liên tục đánh giá
mức độ ưu tiên của công việc, loại ra các công việc không cần phải tự làm và dự đoán
công việc ưu tiên trong tương lai ;
+ Không ai có thể có tất cả ;
+ Quá nhiều ưu tiên sẽ làm chúng ta tê liệt ;
+ Không thể đánh giá quá cao mọi thứ : những việc tầm thường, nhỏ mọn thường
làm chúng ta mất rất nhiều thời gian vậy mà rất nhiều người đang sống vì những việc
không xứng đáng.
+ Điều tốt và điều tốt nhất là kẻ thù của nhau ;
+ Khi phải dành quá nhiều sức lực cho những việc ít quan trọng rắc rối lớn sẽ
xảy ra.
+ Thời gian và mức độ khẩn cấp sẽ hối thúc chúng ta phải lựa chọn.
2.Lòng đam mê và khả năng truyền nhiệt huyết:
Để đạt được yếu tổ trên thì người lãnh đạo tốt cần phải có các yếu tố (Tính trung
thực, tự tin, chính trực; Có sức khoẻ tốt; thông minh, sáng tạo trong mọi lĩnh vực);
Đam mê là một nhân tố rất quan trọng đối với một người lãnh đạo. Nếu thiếu
đam mê thì anh sẽ biến thành nhà lãnh đạo “robot”, thiếu cá tính, thiếu bản sắc. Ngoài
ra tất cả những nhà lãnh đạo doanh nghiệp lớn đều thể hiện sự nhiệt tình vì công việc, vì
công ty và sự nghiệp bản thân. Họ có niềm tin và cảm nhận mạnh mẽ về một ý tưởng,
một sản phẩm hoặc một quy trình mới và có khả năng sử dụng hiệu quả cương vị của
mình để truyền bá niềm tin này với nhân viên của họ một cách hiệu quả nhất.
Theo quan điểm cá nhân, một nhà lãnh đạo tài giỏi là người có trong tim “ngọn
lửa” nhiệt huyết và có khả năng lan toả và “sưởi ấm” những người xung quanh. Họ có
thể đưa ra định hướng về chiến lược, nhưng quan trọng hơn họ có tài thuyết phục khiến
mọi người làm việc hết mình vì mục tiêu chung của toàn công ty.
Theo David Glass – nguyên Chủ tịch, Tổng giám đốc của Tập đoàn bán lẻ Wal –
Mart, xét trên khía cạnh chiến lược, các nhà lãnh đạo có thể đưa ra những quyết định
3


4


người bồi bàn chi phối thông qua việc gợi ý chọn món ăn. Buổi tối, thời gian ăn tối của
cả gia đình bị chi phối bởi thời gian biểu của các thành viên trong gia đình.
Chúng ta dễ dàng nhận ra một nhà lãnh đạo nổi trội trong bất kỳ nhóm nào bằng
cách quan sát lúc họ tập trung thảo luận với nhau. Nếu có một vấn đề cần quyết định, ai
là người có ý kiến sáng đáng nhất ? Ai là người được thành viên khác của nhóm chú ý
nhất khi thảo luận ? Ai là người được mọi người nhanh chóng đồng ý nhất ? Điều quan
trọng, ai là người được mọi người nghe theo ? Trả lời các câu hỏi này, bạn sẽ phân biệt
được nhà lãnh đạo thật sự trong nhóm.
Muốn hiểu được sức mạnh của sự ảnh hưởng, tốt nhất hãy nghĩ đến những lần
bạn bị ảnh hưởng bởi một người hay một sự kiện nào đó. Những sự kiện luôn khắc sâu
vào cuộc sống và ký ức của bạn. Ví dụ Bạn hỏi người sinh ra trước năm 1945 xem họ
đang làm gì khi nghe radio hoặc trực tiếp tham dự buổi lễ mít tinh tại quảng trường Ba
Đình, Hà Nội khi Bác Hồ đọc Tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ
cộng hòa. Bạn hỏi những người sinh ra trước ngày 30.4.1975 khi nghe radio báo tin giải
phóng Miền Nam, thống nhất đất nước... Đây là những sự kiện lớn làm mọi người xúc
động.
Hay chúng ta bị ảnh hưởng bởi một câu nói của một người bạn (ảnh hưởng đến
quyết định kinh doanh, người thầy (ảnh hưởng đến quyết định chọn nghề nghiệp); bị
ảnh hưởng bởi một hành động hoặc một cử trỉ của người khác (quyết định lấy người đó
sau lần gặp đầu tiên).
4. Khả năng tạo ra sự thay đổi tích cực
Khả năng tạo ra sự thay đổi tích cực ở đây được hiểu là thay đổi với với từng cá
nhân, tổ chức và thay đổi với ngay bản thân của người lãnh đạo đồng thời thay đổi phải
mang tính tích cực (hiệu quả, phù hợp, phát triển...). Thay đổi lãnh đạo là thay đổi tổ
chức. Mọi sự thành bại đều bắt nguồn từ lãnh đạo. Tuy nhiên, để thay đổi nhà lãnh đạo
thật không hề dễ. Trên thực tế, bản thân những nhà lãnh đạo cũng kháng cự sự thay đổi
giống như nhân viên của họ. Kết quả là những nhà lãnh đạo không thay đổi, đồng nghĩa

+ Phần thưởng của sự thay đổi không tương xứng với những nỗ lực để thay đổi
+ Mọi người quá thỏa mãn với những gì ta đang có ;
1

6


+ Lo sợ khi chưa biết về sự thay đổi : thay đổi giống như thám hiểm đến vùng
đất chưa bao giờ khám phá, nên làm người ta cảm thấy bất an. Vì thế, rất nhiều người
cảm thấy thoải mái với những vấn đề cũ hơn là giải pháp mới.
+ Thay đổi sẽ không xẩy ra với những người có suy nghĩa tiêu cực.
+ Thay đổi có thể làm mất lợi ích cá nhân.
+ Do nhân viên thiếu tôn trọng lãnh đạo : khi nhân viên không thích lãnh đạo của
mình, những người giám sát quá trình thay đổi thì những cảm giác của họ sẽ không cho
phép họ nhìn nhận sự thay đổi một cách khách quan. Nói cách khác, mọi người nhìn
nhận sự thay đổi theo cách họ nhìn nhận lãnh đạo của họ.
+ Thay đổi đòi hỏi cam kết lớn hơn ;
+ Tư tưởng hẹp hòi cản trở việc đón nhận ý tưởng mới.
+ Tư tưởng truyền thống không chấp nhận sự thay đổi.
Để thay đổi có tính tích cực thì người lãnh đạo cần phải thực hiện một số giải
pháp sau :
+ Nhà lãnh đạo phải xây dựng lòng tin của mọi người ;
+ Nhà lãnh đạo phải thay đổi bản thân trước khi yêu cầu người khác thay đổi ;
+ Nhà lãnh đạo giỏi phải hiểu lịch sử của tổ chức ;
+ Đặt những người có ảnh hưởng vào vị trí lãnh đạo ;
+ Nhà lãnh đạo cần có những người có ảnh hưởng ủng hộ trước khi công bố về
sự thay đổi, khuyến khích những người có ảnh hưởng tác động đến người khác một
cách tự nhiên ;
+ Xây dựng một chương trình nghị sự để hỗ trợ quá trình thay đổi.
+ Cho mọi người thấy thay đổi đem lại lợi ích cho họ như thế nào ;

khác”
Herb Kelleher, người sáng lập kiêm Tổng giám đốc của Southwest Airlines (SA)
đã dồn hết tâm huyết để xây dựng một văn hoá kiểu cộng đồng giữa khách hàng và nhân
viên. Ông đã từng đưa ra lời khuyên : “không nên lấy lợi nhuận làm mục đích trong mối
8


quan hệ của anh với khách hàng. Thay vào đó, anh cần tập trung hơn nữa vào việc phục
vụ khách hàng, sao cho khách hàng hài lòng và tiếp tục quay lại với công ty. Đó chính
là chìa khoá tạo ra khả năng sinh lợi, nhất là vào thời kỳ kinh tế khó khăn…”
6. Thái độ
Thái độ có thể không phải là tác nhân giúp chúng ta trở thành nhà lãnh đạo tầm
cỡ nhưng nếu không có thái độ tích cực chúng ta sẽ không bao giờ phát triển hết kỹ
năng của mình. Thái độ là một tài sản lớn giúp chúng ta có được lợi thế lớn hơn những
người có suy nghĩ tiêu cực. Nhà văn Walt Emerson đã nói : ‘Những gì tồn tại trước và
sau chúng ta là những vấn đề rất nhỏ so với những gì tồn tại trong chúng ta’. Theo báo
cáo của Cos Report thì có tới 94% trong tổng số 500 nhà lãnh đạo doanh nghiệp thành
đạt cho biết chính thái độ là yếu tố quyết định sự thành công của nhà lãnh đạo nhiều
hơn bất kỳ phẩm chất nào khác.
Một người có thái độ tiêu cực sẽ khó có thể thành công. Chúng ta không thể nào
tiếp tục sống mà không thật sự tin tưởng vào bản thân mình. Nhiều người lại tự hủy hoại
bản thân mình bởi những suy nghĩ tiêu cực. Khi chúng ta biết chịu trách nhiệm toàn bộ
về thái độ của mình khi đó chúng ta thật sự trưởng thành. Rất nhiều lần, chúng ta cố
gắng kiểm soát những điều mà ta không thể. Trong khi đó, hiếm khi chúng ta kiểm soát
cái ta có thể, đó là thái độ của chúng ta.
Thái độ của nhà lãnh đạo quyết định thái độ của những người đi theo họ. Lãnh
đạo là sự ảnh hưởng. Mọi người có thể bị ‘nhiễm’ thái độ của lãnh đạo khi tiếp xúc với
họ. Điều quan trọng là lãnh đạo luôn có thái độ tích cực, không chỉ vì thành công của
chính mình mà còn vì lợi ích của mọi người. Trách nhiệm của người lãnh đạo phải được
xem xét trên quan điểm của nhiều người chứ không chỉ là suy nghĩ chủ quan.

thấu hiểu, ghi nhớ nỗi bức xúc và sẽ đáp lại nhu cầu, mong mỏi đó.
+ Nhấn mạnh quan điểm : Các nhà lãnh đạo tài năng luôn nắm được nghệ thuật
nhấn mạnh những quan điểm then chốt và đạt được mục tiêu mong muốn trong khi
hùng biện cho dù mục đích là để thông tin, gây ảnh hưởng, thuyết phục, tạo động lực
hay định hướng suy nghĩ mọi người.
+ Kỹ năng thuyết phục : là trọng tâm của nhà lãnh đạo giỏi. Đó là hành động gây
ảnh hưởng lên ai đó để buộc họ phải làm theo ý mình. Mục tiêu của thuyết phục là để
10


người nghe có hành động chứng tỏ họ đồng ý với bạn, tức là bạn đã thành công và
người nghe chấp nhận những ý tưởng do bạn nêu ra. Để thuyết phục cần sắp xếp các ý
tưởng, sử dụng câu hỏi phi tu từ, xoa dịu sự chống đối, sử dụng kỹ thuật so sánh và
tương phản,
+ Đối diện và vượt qua những bất bình : trước khi đương đầu với sự bất bình,
nhà lãnh đạo phải hiểu rõ mục tiêu của mình ; trong khi giải quyết một tình huống khó
khăn cần phải sắp xếp sao cho các hành động, ngôn từ và hành vi tương thích với các
mục tiêu./.
8.Tầm nhìn
Tầm nhìn là một phẩm chất quan trọng của nhà lãnh đạo. Nhìn xa, trông rộng là
khả năng dẫn dắt của nhà lãnh đạo. Một khi nhà lãnh đạo mất khả năng này và những
điều không mong muốn xẩy ra thì đó chỉ là người lãnh đạo trên danh nghĩa mà thôi.
Tầm nhìn trở thành sức mạnh của sự cố gắng và thúc đẩy người lãnh đạo vượt
qua khó khăn. Với tầm nhìn, nhà lãnh đạo đang thực hiện một sứ mệnh đặc biệt, tinh
thần ấy sẽ lan truyền và được mọi người cảm nhận cho đến khi họ cùng thực hiện sứ
mệnh với nhà lãnh đạo của mình. Đoàn kết là sức mạnh biến ước mơ thành hiện thực.
Nhân viên làm việc hăng say, phấn chấn để hoàn thành mục tiêu. Quyền lợi cá nhân
được đặt ra một bên vì tất cả đều hướng tới mục tiêu chung. Thời gian sẽ vụt bay, tinh
thần làm việc thăng hoa, các câu chuyện thần kỳ được kể và tinh thần trách nhiệm trở
thành khẩu hiệu. Tất cả vì lãnh đạo có tầm nhìn.

trao cho họ quyền tự chủ, trao cho họ tất cả cơ hội thành công (luôn đặt câu hỏi Làm thế
nào tôi có thể giúp những người xung quanh thành công hơn).
Biết cách làm một việc là thành công của người lao động,
Có khả năng diễn đạt với người khác là thành công của người giáo viên,
Biết khích lệ người khác làm việc hiệu quả hơn là thành công của nhà quản lý,
Có khả năng thực hiện cả ba công việc nêu trên là thành công của nhà lãnh đạo
thực thụ.
10. Kỹ năng nhìn nhận người tài (Kỹ năng giao quyền hiệu quả)

12


Trong lý thuyết về lãnh đạo có nêu vần đề này nhưng ở mức độ rộng hơn. Ở đây
tôi chỉ muốn nhấn mạnh sâu về kỹ năng này bởi vì tính chất quan trọng của nó trong
doanh nghiệp. Nhà lãnh đạo phải biết phát hiện nhân tài – người có khả năng bổ sung
những khiếm khuyết của bạn thay vì biết cách khen ngợi mà hãy phân quyền và phân bổ
công việc một cách hợp lý. Bên cạnh đó, người lãnh đạo cần phả có chính sách đãi ngộ
đặc biệt cho những con người giỏi, những người dám đặt những mục tiêu vô cùng thách
thức và tìm cách thực hiện nó.
II/ Các Tố chất mà ông chủ lý tưởng, nhà lãnhđạo giỏi cần phải có:
1)

Tính kỷ luật: có thể tin cậy, tính liêm trực, nhu cầu thành tích;

2)

Có sức khoẻ tốt, thông minh, sáng tạo, tính sôi nổi: hướng ngoại, mức độ

sinh lực và hoạt động, nhu cầu quyền lực, quyết đoán;
3)