Header Page 1 of 126.
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
TRẦN THỊ THU HẰNG
QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY HỌC TẠI
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG XUÂN HUY TỈNH
TUYÊN QUANG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2017
Footer Page 1 of 126.
Header Page 2 of 126.
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
TRẦN THỊ THU HẰNG
QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY HỌC TẠI
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG XUÂN HUY TỈNH
TUYÊN QUANG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Footer Page 3 of 126.
i
Header Page 4 of 126.
MỤC LỤC
Lời cảm ơn ......................................................................................................... i
Danh mục các bảng ........................................................................................... v
Danh mục biểu đồ, sơ đồ .................................................................................. vi
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUÁ TRÌNH DẠY HỌC VÀ
QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY HỌC TRONG CÁC TRƢỜNG TRUNG
HỌC PHỔ THÔNG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ................ 5
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề quá trình dạy học và quản lý quá
trình dạy học .................................................................................................... 5
1.2. Một số khái niệm ...................................................................................... 7
1.2.1. Quản lý, Quản lý nhà trƣờng .......................................................... 7
1.2.2. Dạy học, Quá trình dạy học .......................................................... 10
1.2.3. Quản lý quá trình dạy học ............................................................. 15
1.3. Quá trình dạy học tại các trƣờng trung học phổ thông trong bối
cảnh đổi mới căn bản toàn diện giáo dục .................................................... 15
1.3.1. Bối cảnh đổi mới căn bản toàn diện giáo dục ............................... 15
1.3.2. Trƣờng trung học phổ thông trong hệ thống giáo dục quốc dân ...... 18
1.3.3. Chƣơng trình giáo dục phổ thông tổng thể sau 2018 .................... 20
1.3.4. Dạy học ......................................................................................... 24
1.4. Nội dung quản lý quá trình dạy học đáp ứng yêu cầu đổi mới
giáo dục phổ thông ........................................................................................ 28
2.2.3. Nhu cầu học tập của học sinh ....................................................... 40
2.2.4. Đội ngũ giáo viên, đội ngũ cán bộ quản lý ................................... 41
2.3. Giới thiệu hoạt động khảo sát ............................................................... 41
2.3.1. Mục đích khảo sát ......................................................................... 41
2.3.2. Đối tƣợng khảo sát ........................................................................ 41
2.3.3. Nội dung khảo sát ......................................................................... 41
2.3.4. Phƣơng pháp khảo sát ................................................................... 42
2.4. Phân tích khảo sát .................................................................................. 42
2.4.1. Khảo sát đối với cán bộ quản lí và lãnh đạo và chuyên viên
phòng Giáo dục Trung học...................................................................... 42
2.4.2. Khảo sát đối với giáo viên ............................................................ 51
2.5. Đánh giá .................................................................................................. 58
Tiểu kết chƣơng 2 .......................................................................................... 61
Footer Page 5 of 126.
iii
Header Page 6 of 126.
CHƢƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ QUÁ TRÌNH DẠY
HỌC TẠI TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG XUÂN HUY, TỈNH
TUYÊN QUANG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC ....................63
3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp ........................................................ 63
3.1.1. Đảm bảo tính hệ thống .................................................................. 63
3.1.2. Đảm bảo tính kế thừa .................................................................... 63
3.1.3. Đảm bảo tính khả thi ..................................................................... 63
3.2. Nhóm biện pháp quản lý quá trình dạy học đáp ứng yêu cầu đổi
mới giáo dục tại trƣờng Trung học phổ thông Xuân Huy ........................ 64
Bảng 2.1.
Bảng 2.2.
Bảng 2.3.
Bảng 2.4.
Bảng 2.5.
Bảng 2.6.
Bảng 2.7.
Bảng 2.8.
Bảng 2.9.
Bảng 2.10.
Bảng 2.11.
Bảng 2.12.
Bảng 2.13.
Bảng 3.1.
Footer Page 7 of 126.
Thực trạng việc cung cấp thông tin về định hƣớng đổi mới
căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo của cán bộ quản lý ........ 43
Thực trạng quản lí khâu xây dựng kế hoạch dạy học của
giáo viên...................................................................................... 44
Thực trạng quản lí khâu xây dựng kế hoạch bài học của
giáo viên ..................................................................................... 45
Thực trạng quản lí khâu lên lớp của giáo viên ........................... 46
Thực trạng quản lí khâu kiểm tra đánh giá của giáo viên
trong quá trình dạy học ............................................................... 48
Thực trạng đánh giá của cán bộ quản lí về cơ sở vật chất kĩ
thuật phục vụ quá trình dạy học ................................................. 49
Thực trạng đánh giá của cán bộ quản lí về các yếu tố tác
động đến quản lí quá trình dạy học ............................................ 50
Sơ đồ 3.1. Sơ đồ về mối quan hệ giữa các biện pháp. ................................. 78
Footer Page 8 of 126.
vi
Header Page 9 of 126.
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trƣớc sự phát triển mạnh mẽ của khoa học- công nghệ hiện nay, đời
sống vật chất tinh thần của xã hội đã biến đổi nhanh chóng và sâu sắc; kinh tế
tri thức và xu hƣớng toàn cầu hóa đã ngày càng đóng vai trò quan trọng, thúc
đẩy sự phát triển lực lƣợng sản xuất. Đó là cơ hội và cũng là thách thức rất
lớn cho mọi quốc gia.
Cùng xu thế phát triển chung của thế giới, nƣớc ta đã và đang chuyển
sang một giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu ngày càng cao về chất lƣợng
và quản lý chất lƣợng trong tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế-xã hội.
Trƣớc những yêu cầu mới của sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nƣớc,
Nghị quyết số 29-NQ/TW của Đảng ta đã khẳng định: "Đổi mới căn bản,
toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội
hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo
dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục là khâu then
chốt” và “Giáo dục và đào tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn
nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng xây dựng đất nước, xây
dựng nền văn hóa và con người Việt Nam" [1].
Để thực hiện tốt mục tiêu về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và
đào tạo, giáo dục phổ thông nƣớc ta chuyển mạnh quá trình từ chủ yếu trang
bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất ngƣời học. Học
lƣợng dạy học tại đơn vị, đáp ứng yêu cầu của giáo dục đào tạo trong giai
đoạn hiện nay, tác giả lựa chọn đề tài: “Quản lý quá trình dạy học tại trường
Trung học phổ thông Xuân Huy tỉnh Tuyên Quang đáp ứng yêu cầu đổi
mới giáo dục”.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về quản lý quá trình dạy học, thực trạng
công tác quản lý, đề xuất các biện pháp quản lý quá trình dạy học đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục tại trƣờng Trung học phổ thông Xuân Huy tỉnh
Tuyên Quang.
3. Đối tƣợng nghiên cứu, khách thể nghiên cứu và đối tƣợng khảo sát
3.1. Khách thể nghiên cứu
Quá trình dạy học tại trƣờng trung học phổ thông.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Quản lý quá trình dạy học tại trƣờng Trung học phổ thông Xuân Huy,
tỉnh Tuyên Quang.
Footer Page 10 of 126.
2
Header Page 11 of 126.
3.3. Đối tượng khảo sát
Cán bộ phòng Giáo dục Trung học, cán bộ quản lí và giáo viên trƣờng
Trung học phổ thông Xuân Huy, tỉnh Tuyên Quang.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
4.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý quá trình dạy học.
4.2. Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý quá trình dạy học đáp ứng yêu
cầu đổi mới tại trường Trung học phổ thông Xuân Huy tỉnh Tuyên Quang.
8.2. Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Phƣơng pháp điều tra.
Phƣơng pháp quan sát.
Phƣơng pháp trƣng cầu ý kiến: ý kiến chuyên gia, phiếu hỏi.
Phƣơng pháp tổng kết rút kinh nghiệm.
8.3. Phương pháp xử lý số liệu
Sử dụng công thức toán học để sử lý số liệu thống kê và số liệu điều tra
thu đƣợc.
9. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn
9.1. Về mặt lý luận
- Góp phần hệ thống hóa các lý thuyết, lý luận về quản lý quá trình dạy
học đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
- Tổng kết lý luận về công tác quản lý quá trình dạy học đáp ứng yêu
cầu đổi mới giáo dục hiện nay ở trƣờng Trung học phổ thông Xuân Huy tỉnh
Tuyên Quang, chỉ ra những thành công và mặt hạn chế, cung cấp cơ sở khoa
học để xây dựng một số biện pháp quản lý hiệu qủa cho hoạt động này.
9.2. Về mặt thực tiễn
Kết quả nghiên cứu đƣợc áp dụng cho công tác quản lý quá trình dạy học
đáp ứng yêu cầu đổi mới ở các trƣờng trung học phổ thông trong cả nƣớc.
10. Cấu trúc
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ
lục, luận văn đƣợc trình bày theo 3 chƣơng
Chương 1. Cơ sở lý luận về quá trình dạy học và quản lý quá trình dạy
học trong các trƣờng trung học phổ thông đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục
Chương 2. Thực trạng quá trình dạy học và quản lý quá trình dạy học
tại trƣờng Trung học phổ thông Xuân Huy, tỉnh Tuyên Quang đáp ứng yêu
cầu đổi mới giáo dục.
Chương 3. Một số biện pháp quản lý quá trình dạy học tại trƣờng
Trung học phổ thông Xuân Huy, tỉnh Tuyên Quang đáp ứng yêu cầu đổi
tâm lí học đã đƣa ra nhiều vấn đề cần đổi mới nội dung dạy học theo hƣớng
nâng cao tính hiện đại, gắn khoa học với thực tiễn và đời sống, lấy học sinh
làm trung tâm trong hoạt động dạy học.
Để thực hiện đổi mới căn bản toàn diện giáo dục, giáo dục trung học sẽ
thực hiện chƣơng trình giáo dục phổ thông tổng thể sau năm 2018, chƣơng
trình hƣớng đến quá trình giáo dục hình thành năng lực chung; năng lực
chuyên biệt để con ngƣời có tiềm lực phát triển, thích nghi với hoàn cảnh
sống, học tập, làm việc luôn biến đổi trong cả cuộc đời.
Footer Page 13 of 126.
5
Header Page 14 of 126.
Với sự thay đổi của mục tiêu dạy học, đòi hỏi sự thay đổi của các thành
tố khác trong quá trình dạy học: nội dung dạy học, phƣơng pháp dạy học,
phƣơng tiện dạy học, hình thức tổ chức dạy học, môi trƣờng dạy học, đặc biệt
là hoạt động dạy và học của giáo viên và học sinh trong nhà trƣờng.
Nhƣ vậy, các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của các nhà quản lý
cũng cần phải thay đổi để quản lý hiệu quả, phù hợp hơn trƣớc yêu cầu đổi
mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo.
Đã có một số luận văn tốt nghiệp cao học chuyên ngành quản lý giáo
dục của các tác giả đề cập đến công tác quản lý hoạt động dạy học theo định
hƣớng phát triển năng lực ngƣời học ở một số địa phƣơng nhƣ:
Tác giả Nguyễn Thị Dung, Quản lý hoạt động dạy học phát triển năng lực
học sinh ở Trƣờng Trung học phổ thông B Phủ lý- tỉnh Hà nam, năm 2014 [11].
Tác giả Bùi Đức Thiện, Quản lý hoạt động dạy học theo định hƣớng
phát triển năng lực học sinh các trƣờng trung học phổ thông huyện Duy Tiên,
dạy). Trong qua trình giáo dục, hoạt động của ngƣời học và hoạt động của
ngƣời dạy luôn gắn bó, tƣơng tác, hỗ trợ nhau để thực hiện mục tiêu đƣợc ghi
trong Luật Giáo dục.
Theo tác giả Phạm Minh Hạc: "Quản lý nhà trƣờng là thực hiện đƣờng
lối của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đƣa nhà trƣờng vận
Footer Page 16 of 126.
8
Header Page 17 of 126.
hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo
đối với ngành giáo dục với thế hệ trẻ và từng học sinh" [13].
Theo tác giả Phạm Viết Vƣợng: Quản lý trƣờng học là hoạt động của
các cơ quan quản lý, về bản chất là huy động các nguồn lực để tổ chức các
hoạt động giáo dục trong nhà trƣờng theo mục tiêu giáo dục [22].
Có nhiều cấp quản lý nhà trƣờng, cao nhất là Bộ giáo dục và đào tạo,
cơ quan quản lý hệ thống giáo dục quốc dân bằng các biện pháp vĩ mô. Hai
cấp quản lý trung gian là Sở Giáo dục và Đào tạo cấp tỉnh, thành phố và
Phòng Giáo dục cấp quận, huyện- nơi chỉ đạo và giám sát nhà trƣờng thực
hiện các chƣơng trình giáo dục. Cơ quan quản lý trực tiếp các hoạt động giáo
dục trong nhà trƣờng là Ban giám hiệu nhà trƣờng.
Trƣờng phổ thông bao gồm các nguồn lực giáo dục nhƣ:
Nhân lực giáo dục bao gồm đội ngũ giáo viên, công nhân viên chức và
cán bộ quản lý. Đội ngũ này có đủ số lƣợng, đồng bộ về cơ cấu và mạnh về
chất lƣợng sẽ quyết định chất lƣợng hoạt động giáo dục trong nhà trƣờng.
Cơ sở vật chất và thiết bị trường học là điều kiện, là phƣơng tiện thiết
yếu để tổ chức quá trình giáo dục. Nhà trƣờng có đủ diện tích mặt bằng theo
Nhƣ vậy, "Quản lý nhà trƣờng là hoạt động của chủ thể quản lý (hiệu
trƣởng) nhằm tổ chức các hoạt động của giáo viên, học sinh, các lực lƣợng hỗ
trợ giáo dục khác, đồng thời phát huy hết khả năng của các nguồn lực giáo
dục để đạt đƣợc chất lƣợng cao trong đào tạo của nhà trƣờng".
1.2.2. Dạy học, Quá trình dạy học
Theo tác giả Phạm Viết Vƣợng, dạy học là một bộ phận của quá trình
sƣ phạm tổng thể, là con đƣờng quan trọng nhất để thực hiện mục đích giáo
dục toàn diện cho thế hệ trẻ, đồng thời là phƣơng thức để đào tạo nguồn nhân
lực cho xã hội.
Nói đến dạy học là nói đến hoạt động dạy và hoạt động học của thầy và
trò trong nhà trƣờng, với mục tiêu là giúp học sinh nắm vững hệ thống kiến
thức khoa học, hình thành hệ thống kỹ năng, kỹ xảo và thái độ tích cực đối
với học tập và cuộc sống.
Dạy học là một quá trình cần có thời gian và nó đƣợc biểu hiện bằng sự
phát triển. Học tập là quá trình nhận thức, quá trình chọn lọc, tĩnh lũy kiến
thức và kinh nghiệm sống, nó cần đƣợc thực hành, trải nghiệm và kết quả
đƣợc thể hiện ở sự tiến bộ của cá nhân về trí tuệ, đạo đức và năng lực hoạt
động của cá nhân.
Có thể nghiên cứu quá trình dạy học ở các phƣơng diện sau:
Thứ nhất, Quá trình dạy học là hoạt động tương tác của hai chủ thể
giáo viên và học sinh.
Footer Page 18 of 126.
10
Header Page 19 of 126.
Giáo viên làm nhiệm vụ giảng dạy, còn học sinh có nhiệm vụ học tập,
Footer Page 19 of 126.
11
Header Page 20 of 126.
phá các vấn đề học tập, hình thành các khái niệm, phạm trù khoa học và phát
triển các kĩ năng vận dụng kiến thức vào cuộc sống.
Hoạt động giảng dạy của giáo viên về bản chất là quá trình điều khiển
hoạt động nhận thức và thực hành của học sinh theo quy luật nhận thức và
quy luật hình thành kĩ năng, kĩ xảo. Giáo viên tổ chức cho học sinh nghiên
cứu, phân tích tài liệu lý thuyết, quan sát các sự vật, hiện tƣợng tự nhiên hay
xã hội, thực hiện các thí nghiệm thực hành để hình thành kĩ năng, kĩ xảo và
phát triển năng lực cá nhân.
Nhƣ vậy, toàn bộ quá trình giảng dạy của giáo viên tập trung vào việc
tổ chức các hoạt động cho học sinh theo đặc điểm tâm lý lứa tuổi. Học sinh
vừa là đối tƣợng, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của quá trình dạy học, đó
chính là quan điểm dạy học lấy học sinh làm trung tâm. Giáo viên là ngƣời
giữ vai trò chủ đạo trong quá trình tổ chức, điều khiển, hƣớng dẫn, khích lệ
học sinh học tập.
Hoạt động học tập của học sinh:
Học sinh là đối tƣợng giảng dạy của giáo viên, đồng thời lại là chủ thể
có ý thức trong hoạt động học tập và rèn luyện thực hành. Ngƣời học giữ vai
trò chủ động có ý thức, tích cực và sáng tạo trong quá trình học tập.
Ba điều kiện để học tập thành công đó là ngƣời học có nhu cầu, quyết
tâm học tập và có phƣơng pháp học tập tốt.
Chủ động học tập là có ý thức, tự giác tham gia vào các hoạt động học
tập, có muc đích học tập rõ ràng, có động cơ học tập tốt, biết xây dựng kế
hoạch và kiên trì, quyết tâm thực hiện kế hoạch đã đề ra.
đó sẽ là căn cứ để tổ chức hoạt động dạy và học của giáo viên và học sinh, là
tiêu chuẩn để đánh giá chất lƣợng của quá trình dạy học. Mục tiêu dạy học chi
phối tất cả các thành tố khác của quá trình dạy học.
Giáo viên và học sinh:
Quá trình dạy học có hai thành tố đặc biệt quan trọng, quyết định chất
lƣợng dạy và học, đó là giáo viên và học sinh. Giáo viên là ngƣời giữ vai trò
chủ đạo, định hƣớng, tổ chức quản lý quá trình dạy học, học sinh là ngƣời giữ
vai trò chủ động, tích cực, sáng tạo trong học tập, ngƣời quyết định kết quả
học tập và rèn luyện của bản thân mình. Trong nhà trƣờng cần một đội ngũ
giáo viên có phẩm chất và năng lực chuyên môn tốt, cần có đội ngũ học sinh
có trình độ học lực cao, thái độ học tập nghiêm túc. "Dạy tốt, học tốt" là yêu
cầu tối quan trọng để đảm bảo chất lƣợng giáo dục.
Chương trình, nội dung dạy học:
Quá trình dạy học có chƣơng trình, nội dung gồm nhiều môn học đƣợc
Footer Page 21 of 126.
13
Header Page 22 of 126.
chọn lọc từ các lĩnh vực khoa học tƣơng ứng, phục vụ cho mục tiêu giáo dục
từng cấp học. Nội dung chƣơng trình đƣợc xây dựng phù hợp với trình độ học
lực và đặc điểm nhận thức các lứa tuổi học sinh. Nội dung toàn diện, hiện đại
sẽ tạo nên kết quả giáo dục toàn diện và có chất lƣợng cao.
Phương pháp dạy học:
Phƣơng pháp day học là cách dạy của giáo viên và cách học của học
sinh, phƣơng pháp dạy học có vai trò quyết định đối với chất lƣợng quá trình
dạy học. Ở trƣờng phổ thông sử dụng phƣơng pháp dạy học tích cực, giáo
Đánh giá kết quả dạy học đối với các môn sau mỗi lớp, mỗi cấp học là
biện pháp chủ yếu nhằm xác định mức độ thực hiện mục tiêu dạy học, có
vai trò quan trọng trong việc cải thiện kết quả dạy học, giúp ngƣời học,
ngƣời dạy và nhà quản lý điều chỉnh hoạt động học, hoạt động dạy, hoạt
động quản lý của các cá nhân nhằm nâng cao chất lƣợng hoạt động dạy và
học trong nhà trƣờng.
Có thể nói, quá trình dạy học là một quá trình dƣới sự lãnh đạo, tổ
chức, điều khiển của ngƣời giáo viên, ngƣời học tự giác, tích cực, chủ động tự
tổ chức, tự điều khiển hoạt động nhận thức- học tập của mình nhằm thực hiện
những nhiệm vụ dạy học.
1.2.3. Quản lý quá trình dạy học
Quản lý quá trình dạy học là quản lý việc chấp hành các quy định (điều
lệ, nội quy, quy chế...) về hoạt động giảng dạy của giáo viên và hoạt động học
tập của học sinh, đảm bảo cho hoạt động đó đƣợc tiến hành tự giác, có nền
nếp ổn định, có chất lƣợng và hiệu quả cao.
Quản lý quá trình dạy học là một hệ thống những tác động có mục đích,
có kế hoạch hợp quy luật của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý trong quá
trình dạy học nhằm đạt đƣợc mục tiêu dạy học.
Nhƣ vậy, quản lý quá trình dạy học là tác động có chủ đích, hợp quy
luật của chủ thể quản lý dạy học (hiệu trƣởng) đến khách thể quản lý dạy học
(giáo viên, nhân viên, học sinh và các lực lƣợng giáo dục khác...) nhằm huy
động tối đa mọi nguồn lực giáo dục của nhà trƣờng, của cộng đồng và xã hội
để đƣa hoạt động dạy học đến mục tiêu phát triển năng lực, phẩm chất, hoàn
thiện nhân cách ngƣời học.
1.3. Quá trình dạy học tại các trƣờng trung học phổ thông trong
bối cảnh đổi mới căn bản toàn diện giáo dục
1.3.1. Bối cảnh đổi mới căn bản toàn diện giáo dục
Theo Phan trọng Ngọ và các cộng sự, bối cảnh thế giới hiện đại có
những đặc trƣng sau:
mỗi ngƣời, mỗi ngành phải tƣ duy lại về cách làm việc trong hiện tại và tƣơng
lai. Công nghệ thông tin và truyền thông cũng đang làm thay đổi tận gốc
quan niệm truyền thống về dạy, học, về ngƣời dạy, ngƣời học. Giáo dục
không còn là sự truyền thụ kiến thức của thế hệ trƣớc cho thế hệ sau, ngƣời
thầy lên lớp không phải để truyền thụ kiến thức, mà để chia sẻ thông tin, giúp
ngƣời học sử lý thông tin, đồng hóa với các tri thức đã có để chiếm lĩnh
Footer Page 24 of 126.
16
Header Page 25 of 126.
những kiến thức mới. Ngƣời học sẽ trở thành đồng chủ thể trong quá trình
chiếm lĩnh kiến thức mới, tự học, tự nghiên cứu và tự chịu trách nhiệm về kết
quả học tập của bản thân.
Toàn cầu hóa
Cùng với sự xuất hiện của Internet và phát triển nhƣ vũ bão của khoa
học và công nghệ thì xu thế và các quá trình toàn cầu hóa đang diễn ra là hệ
quả tất yếu.
Toàn cầu hóa là dòng chảy xuyên biên giới của thông tin, tri thức, ý
tƣởng, công nghệ, là sự luân chuyển tự do giữa các quốc gia về hàng hóa,
dịch vụ, nguồn vốn, kể cả vốn con ngƣời. Dòng chảy đó dẫn đến các tiến
trình hội nhập về kinh tế, văn hóa, giáo dục giữa các quốc gia, tạo ra một
thế giới phẳng.
Trong bối cảnh đó, các hệ thống giáo dục đƣợc quốc tế hóa, yếu tố địa
giáo dục bị thu hẹp; con ngƣời đƣợc học, đƣợc giáo dục không phải chỉ để
biết để làm mà còn để chung sống trong một mái nhà chung là Trái đất.
Đấu tranh xác lập những giá trị văn hóa cốt lõi