Header Page 1 of 126.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN TIẾN TRÌNH

QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC BỘ MÔN VẬT LÝ
THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH Ở CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN ĐOAN HÙNG, TỈNH PHÚ THỌ

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2017

Footer Page 1 of 126.


Header Page 2 of 126.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN TIẾN TRÌNH

QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC BỘ MÔN VẬT LÝ
THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH Ở CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN ĐOAN HÙNG, TỈNH PHÚ THỌ


Sau cùng, xin cảm ơn gia đình, bạn bè đã động viên, khích lệ tác giả
trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn.
Dù đã có nhiều cố gắng trong quá trình thực hiện luận văn tốt nghiệp,
song chắc chắn rằng luận văn sẽ không thể tránh khỏi thiếu sót. Tác giả rất
mong nhận được sự góp ý của quý thầy cô, anh chị em đồng nghiệp và các bạn.
Hà Nội, tháng 01 năm 2017
Tác giả luận văn

Nguyễn Tiến Trình

Footer Page 3 of 126.

i


Header Page 4 of 126.

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Footer Page 4 of 126.

CBQL:

Cán bộ quản lý

CNTT:

Công nghệ thông tin

CSVC:


QLNT:

Quản lý nhà trƣờng

SGK:

Sách giáo khoa

TBDH:

Thiết bị dạy học

TƢ:

Trung ƣơng

THPT:

Trung học phổ thông

ii


Header Page 5 of 126.

MỤC LỤC
Lời cảm ơn ......................................................................................................... i
Danh mục các chữ viết tắt ................................................................................. ii
Danh mục các bảng ......................................................................................... vii

iii


Header Page 6 of 126.

1.5.2. Sự cần thiết phải đổi mới phƣơng pháp dạy học môn Vật lí ở
các trƣờng THPT theo hƣớng phát triển năng lực học sinh .................... 29
1.5.3. Đổi mới phƣơng pháp dạy học môn Vật lí ở trƣờng THPT
theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ................................................. 29
1.6. Nội dung quản lí đổi mới phƣơng pháp dạy học môn Vật lí ở
trƣờng THPT theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ........................... 31
1.6.1. Quản lí việc thực hiện đổi mới phƣơng pháp dạy học của giáo viên..... 31
1.6.2. Quản lí hoạt động học và tự học của học sinh .............................. 33
1.6.3. Quản lí việc sử dụng thiết bị dạy học môn Vật lí ......................... 34
1.6.4. Quản lí công tác bồi dƣỡng phƣơng pháp dạy học cho giáo
viên Vật lí ................................................................................................ 35
1.6.5. Quản lí đổi mới kiểm tra đánh giá dạy học theo hƣớng phát
triển năng lực học sinh ............................................................................ 37
1.7. Các yếu tố ảnh hƣởng đến quản lí đổi mới phƣơng pháp dạy học
môn Vật lí ở trƣờng THPT theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ......... 38
1.7.1. Những yếu tố chủ quan ................................................................. 38
1.7.2. Những yếu tố khách quan ............................................................. 40
TIỂU KẾT CHƢƠNG 1.................................................................................. 41
CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐỔI MỚI
PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC VẬT LÝ Ở CÁC TRƢỜNG TRUNG
HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN ĐOAN HÙNG, TỈNH PHÚ THỌ ............. 42
2.1. Đặc điểm KT-XH huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ .......................... 42
2.1.1. Khái quát chung về tỉnh Phú Thọ ................................................. 42
2.1.2. Khái quát chung về huyện Đoan Hùng ......................................... 44
2.2. Vài nét về các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng, Tỉnh Phú Thọ ....... 44

thiết bị, phƣơng tiện dạy học phục vụ đổi mới PPDH ............................ 62
2.4.4. Thực trạng quản lý việc kiểm tra, đánh giá kết quả đổi mới
PPDH môn Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh .................. 64
2.5. Đánh giá chung về thực trạng ............................................................... 67
2.5.1. Những mặt mạnh ........................................................................... 67
2.5.2. Những hạn chế .............................................................................. 68
2.5.3. Nguyên nhân thành công và tồn tại trong công tác quản lý
đổi mới phƣơng pháp dạy học................................................................. 69
TIỂU KẾT CHƢƠNG 2.................................................................................. 70
CHƢƠNG 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ NHẰM NÂNG CAO HIỆU
QUẢ HOẠT ĐỘNG ĐỔI MỚI PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC VẬT LÝ Ở
CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN ĐOAN HÙNG,
TỈNH PHÚ THỌ .............................................................................................................71
3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp ........................................................ 71
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tỉnh cấp thiết, tính khả thi ........................... 71
3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn .................................................................. 72
3.1.3. Đảm bảo tính hiệu quả .................................................................. 72

Footer Page 7 of 126.

v


Header Page 8 of 126.

3.2. Những biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lƣợng hoạt động
đổi mới phƣơng pháp dạy học Vật lý ở các trƣờng THPT huyện Đoan
Hùng, tỉnh Phú Thọ........................................................................................ 73
3.2.1. Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức và tạo động lực cho giáo viên
đổi mới PPDH môn Vật lí theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ............. 73


DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1.

Hệ thống trƣờng lớp các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng ..... 44

Bảng 2.2.

Đội ngũ CBQL các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng ............. 45

Bảng 2.3.

Đội ngũ giáo viên các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng ......... 45

Bảng 2.4.

Bảng tỷ lệ xếp loại hạnh kiểm các trƣờng THPT huyện
Đoan Hùng............................................................................... 46

Bảng 2.5.

Bảng số lƣợng HS xếp loại học lực các trƣờng THPT
huyện Đoan Hùng .................................................................... 47

Bảng 2.6.

Nhận thức của CBQL và giáo viên về sự cần thiết đổi mới PPDH .... 48

Bảng 2.7.


chất trang thiết bị dạy học phục vụ cho đổi mới PPDH
môn Vật lý ............................................................................... 62

Bảng 2.13.

Thực trạng các biện pháp quản lý việc kiểm tra, đánh giá
kết quả đổi mới PPDH môn Vật lí theo hƣớng phát triển
năng lực học sinh ..................................................................... 65

Footer Page 9 of 126.

vii


Header Page 10 of 126.

Bảng 3.1.

Đánh giá của chuyên gia về mức độ cấp thiết các biện pháp
quản lí đổi mới PPDH ở bộ môn Vật lí theo hƣớng phát triển
năng lực học sinh ...................................................................... 88

Bảng 3.2.

Đánh giá của chuyên gia về mức độ khả thi các biện pháp
quản lý đổi mới PPDH ở bộ môn Vật lý theo hƣớng phát
triển năng lực học sinh .............................................................. 89

Bảng 3.3.


Các thành tố cấu thành hoạt động dạy học .............................. 13

Sơ đồ 1.2.

Các thành tố cơ bản của Quá trình dạy học ............................. 15

Sơ đồ 1.3.

Mối quan hệ giữa mục tiêu, nội dung và phƣơng pháp dạy học ..... 15

Footer Page 11 of 126.

ix


Header Page 12 of 126.

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Bƣớc vào thế kỷ XXI cùng với xu thế phát triển chung của thế giới Việt
Nam đã và đang chuyển sang một giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu ngày
càng cao về chất lƣợng và quản lý chất lƣợng trong tất cả các lĩnh vực của đời
sống kinh tế-xã hội. Trong bối cảnh hiện nay mọi mặt của đời sống Xã hội
trong đó có giáo dục đang rất đƣợc quan tâm và nhất là chất lƣợng giáo dục.
Ở nƣớc ta, đổi mới quản lý giáo dục nhằm phát triển và nâng cao chất
lƣợng đào tạo nguồn nhân lực đã và đang là một nhiệm vụ có tính chiến lƣợc
trong quá trình đổi mới giáo dục và đào tạo theo định hƣớng chuẩn hoá, hiện
đại hoá và xã hội hoá.
Xác định rõ vấn đề này Đảng, Nhà nƣớc ta đã và đang dành sự quan
tâm to lớn đến giáo dục và đổi mới giáo dục. Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày

các thành phần kinh tế ở các nƣớc đã và đang phát triển. Vật lý là môn khoa
học thực nghiệm gắn với đời sống, sinh hoạt hàng ngày của các em học sinh
và trong nhà trƣờng phổ thông Việt Nam, hoạt động dạy học là một trong
những hoạt động cơ bản nhất, quan trọng nhất, nội dung và phƣơng pháp giảng
dạy theo hƣớng học tập tích cực, đối với bộ môn khoa học thực nghiệm nhƣ môn
Vật lý cần chú trọng sự phối hợp các kỹ năng, đặc biệt là kỹ năng thực nghiệm kỹ năng sống; chú trọng đến hoạt động trải nghiệm sáng tạo của học sinh.
Đổi mới các hoạt động dạy học mà cốt lõi là đổi mới PPDH hiện nay
không chỉ là phong trào mà còn là một yêu cầu bắt buộc với mọi giáo viên.
Thực tế trong những năm qua, cùng với sự phát triển chung của giáo dục phổ
thông, hoạt động đổi mới phƣơng pháp dạy học, kiểm tra đánh giá đã đƣợc
ngành Giáo dục Phú Thọ tổ chức thực hiện và thu đƣợc những kết quả bƣớc
đầu thể hiện trên các mặt. Cụ thể: Sở Giáo dục và Đào tạo Phú Thọ đã chỉ đạo
các trƣờng THPT thực hiện các hoạt động đổi mới phƣơng pháp dạy học
thông qua tổ chức các hội thảo, các lớp bồi dƣỡng, tập huấn phƣơng pháp dạy
học, ba năm học gần đây Sở GD&ĐT Phú Thọ đã chỉ đạo và tổ chức tốt việc
sinh hoạt chuyên môn theo cụm chuyên môn, cụm trƣờng; tổ chức hội thi giáo
viên giỏi các cấp, động viên khen thƣởng các đơn vị, cá nhân có thành tích
trong hoạt động đổi mới PPDH và các hoạt động hỗ trợ chuyên môn khác.
Tuy nhiên, qua quan sát thực tế và kinh nghiệm dạy học, kinh nghiệm làm
công tác quản lý của một trƣờng THPT (với vai trò là một Phó hiệu trƣởng
chuyên môn) trong một vài năm gần đây tôi thấy tỷ lệ GV thực hiện đƣợc đổi

Footer Page 13 of 126.

2


Header Page 14 of 126.

mới PPDH theo yêu cầu ở các trƣờng THPT chƣa phải là nhiều, thậm chí việc


3


Header Page 15 of 126.

nói chung và bộ môn Vật lý nói riêng trong nhà trƣờng THPT hiện nay ở
huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ.
Để đi tìm câu trả lời cho các câu hỏi trên, tác giả chọn đề tài nghiên cứu
luận văn thạc sĩ của mình với tiêu đề: Quản lý đổi mới phƣơng pháp dạy học
bộ môn Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở các trƣờng THPT
trên địa bàn Huyện Đoan Hùng, Tỉnh Phú Thọ.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và điều tra làm rõ thực trạng, luận văn đề
xuất các biện pháp quản lý đổi mới PPDH môn Vật lý theo hƣớng phát triển
năng lực học sinh ở các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ nhằm
góp phần nâng cao chất lƣợng dạy học ở các nhà trƣờng.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu
Hoạt động đổi mới phƣơng pháp dạy học môn học ở các trƣờng THPT.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Quản lý đổi mới phƣơng pháp dạy học môn Vật lý theo hƣớng phát
triển năng lực học sinh ở các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ.
4. Giả thuyết khoa học
Hoạt động đổi mới PPDH môn Vật lý tại các trƣờng THPT huyện Đoan
Hùng đã và đang đƣợc thực hiện nhƣng còn thiếu sự đồng bộ, chƣa có đƣợc
nhiều sự quan tâm và định hƣớng chỉ đạo của đội ngũ những nhà quản lý.Việc
nâng cao nhận thức về đổi mới PPDH và nếu đề xuất đƣợc những biện pháp
quản lý đối mới PPDH Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh sẽ góp
phần nâng cao chất lƣợng hoạt động đổi mới PPDH môn Vật lý hiện nay ở

- Phạm vi nội dung: Nghiên cứu các biện pháp quản lý đổi mới PPDH
môn Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở trƣờng THPT huyện
Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ.
- Phạm vi khảo sát: Thực hiện khảo sát tại 03 trƣờng THPT tại địa bàn
huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ trong 3 năm học gần đây (Năm học 20132014, Năm học 2014-2015, Năm học 2015- 2016).
8. Phƣơng pháp nghiên cứu
8.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận
Nghiên cứu các văn kiện nghị quyết của Đảng, và các văn bản quy định
của Nhà nƣớc và của ngành Giáo dục đào tạo về giáo dục; các tài liệu về quản
lý và quản lý giáo dục có liên quan đến đề tài nghiên cứu.Thu thập các tài liệu
liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, đặc biệt về quản lí các hoạt động chuyên
môn nhà trƣờng; phân tích, phân loại, xác định các khái niệm cơ bản; đọc

Footer Page 16 of 126.

5


Header Page 17 of 126.

sách, tham khảo các công trình nghiên cứu có liên quan để hình thành cơ sở lý
luận cho đề tài.
8.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Tiếp cận quan điểm thực tiễn: Việc đề ra các biện pháp nhằm góp phần
nâng cao hiệu quả công tác quản lý giảng dạy Vật lí trƣờng THPT dựa trên
việc khảo sát thực trạng quản lý giảng dạy của CBQL. Qua khảo sát, phát
hiện những mặt mạnh, mặt yếu, những nguyên nhân hạn chế, từ đó đề ra các
biện pháp mang tính khả thi hơn. Cụ thể:
+ Điều tra bằng Anket
Phƣơng pháp này nhằn mục đích khảo sát các nhóm đối tƣợng là CBQL, GV.

9.1. Ý nghĩa lý luận
Tổng kết lý luận về công tác quản lý đổi mới PPDH Vật lý hiện nay ở
các trƣờng THPT huyện Đoan Hùng, chỉ ra những thành công và mặt hạn chế,
cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng một số phƣơng pháp quản lý hiệu quả cho
hoạt động này, nhất là theo định hƣớng phát triển năng lực ngƣời học.
9.2. Ý nghĩa thực tiễn
Kết quả nghiên cứu có thể đƣợc áp dụng cho công tác quản lý đổi mới
PPDH Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở các trƣờng THPT trên
địa bàn và là tài liệu tham khảo cho các trƣờng bạn.
10. Cấu trúc của luận văn
Ngoài mở đầu, kết luận và khuyến nghị, nội dung nghiên cứu của luận
văn có 3 chƣơng.
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đổi mới phƣơng pháp dạy học môn
Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở trƣờng THPT.
Chương 2: Thực trạng quản lý đổi mới phƣơng pháp dạy học môn Vật
lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở các trƣờng THPT huyện Đoan
Hùng, tỉnh Phú Thọ.
Chương 3: Các biện pháp quản lý đổi mới phƣơng pháp dạy học môn
Vật lý theo hƣớng phát triển năng lực học sinh ở các trƣờng THPT huyện
Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ.

Footer Page 18 of 126.

7


Header Page 19 of 126.

CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ QUẢN LÍ ĐỔI MỚI PHƢƠNG PHÁP

8


Header Page 20 of 126.

1.1.2. Nghiên cứu trong nước
Những nghiên cứu trong nƣớc có thể kể đến các nhà nhà sƣ phạm nổi
tiếng của Việt Nam nhƣ: Hà Thế Ngữ (1991), Hồ Ngọc Đại, Đặng Vũ Hoạt
(1988), Trần Kiểm (1997), Thái Duy Tuyên (1998), Nguyễn Văn Lê (1996)...
đã tiến hành nghiên cứu một cách toàn diện các vấn đề về vị trí, vai trò của
việc tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của việc nâng cao chất lƣợng dạy học;
Những ƣu điểm và nhƣợc điểm của hình thức dạy học trên lớp, bản chất và
mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học, vai trò của ngƣời dạy và
ngƣời học; việc đổi mới nội dung cũng nhƣ cách thức tổ chức dạy học.
Gần đây, đứng trƣớc nhiệm vụ đổi mới giáo dục đào tạo nói chung và
đổi mới nội dung, PPDH nói riêng, nhiều nhà giáo dục học, tâm lý học nhƣ
Phạm Viết Vƣợng (2000), Đặng Thành Hƣng (2002), Nguyễn Văn Đản, Đặng
Xuân Hải(Tập huấn về đổi mới phƣơng pháp cho GV cốt cán các Tỉnh tại
Yên Bái năm 2016)... đã đi sâu nghiên cứu các vấn đề về đổi mới nội dung,
PPDH theo hƣớng nâng cao tính hiện đại và gắn khoa học với đời sống thực
tiễn sản xuất, vấn đề lấy học sinh làm trung tâm; Những nghiên cứu của các
tác giả nhƣ Nguyễn Đức Chính, Đặng Quốc Bảo (2004). Nguyễn Thị Mỹ Lộc
(2003), Nguyễn Công Bằng, Cao Duy Bình..., đều tập trung nghiên cứu các
biện pháp quản lý hoạt động của giáo viên và học sinh nhằm nâng cao chất
lƣợng giáo dục.
Trong hƣớng nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học, đổi mới phƣơng
pháp dạy học trong nhà trƣờng hiện nay một số đề tài đã đƣợc nghiên cứu nhƣ:
Biện pháp quản lí day học các môn khoa học tự nhiên tại các trường
THPT thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc - Trần Thị Thanh Mai, ĐHGD ĐHQG, 2008;Biện pháp quản lí hoạt động dạy học Vật lí tại trường THPT
Nguyễn Viết Xuân, tỉnh Vĩnh Phúc của Tòng Thế Long, ĐSPHN, 2011; Quản

nghĩa của các tác giả trên đều đƣa ra một cách hiểu khái quát về quản lí nhƣ
sau: Quản lí là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lí tới
đối tượng quản lí nhằm đạt mục tiêu đề ra.
Nhƣ vậy theo tác giả khái niệm quản lý có thể đƣợc hiểu: Quản lý là
một quá trình tác động gây ảnh hƣởng của chủ thể quản lý đến khách thể quản
lý nhằm đạt đƣợc mục tiêu chung. Bản chất của quản lí là sự tác động có mục
đích, có kế hoạch của chủ thể quản lí đến đối tƣợng quản lí nhằm đạt đƣợc
những mục tiêu cơ bản của quản lí.
1.2.2. Quản lý giáo dục
Quản lí giáo dục là quản lí một lĩnh vực xã hội. Lĩnh vực này ngày

Footer Page 21 of 126.

10


Header Page 22 of 126.

càng thâm nhập vào mọi mặt của đời sống. Giáo dục đồng nghĩa với sự phát
triển, nó là cái hiện hữu vô hình trong mọi sản phẩm vật chất và tinh thần.
Quản lí giáo dục là điển hình nhất về quản lí con ngƣời, quản lí sự hình thành
và phát triển nhân cách. Sự hình thành và phát triển nhân cách là cái gốc để có
dân trí, nhân lực và nhân tài.
Về khái niệm quản lí giáo dục có nhiều cách hiểu khác nhau. Tuy nhiên
ta có thể hiểu một cách chung nhất về quản lý giáo dục:Quản lí giáo dục là
quá trình vận dụng nguyên lí khái niệm, phương pháp chung nhất của khoa
học quản lí vào lĩnh vực giáo dục, Quản lí giáo dục là sự tác động có chủ
đích của chủ thể quản lí đến đối tượng quản lí trong lĩnh vực giáo dục nhằm
đạt mục tiêu xác định.
1.2.3. Quản lý nhà trường và quản lý hoạt động dạy học

mềm dẻo, tổ chức lao động hợp lý để thực hiện tốt yêu cầu đào tạo con ngƣời.
Con ngƣời là tổng hòa các mối quan hệ xã hội, bản thân ngƣời dạy,
ngƣời học cũng đƣợc đặt trong mối liên kết xã hội đa dạng đó. Thực tế này
đòi hỏi quản lý nhà trƣờng phải gắn với quản lý xã hội, thiết lập mối quan hệ
giữa lợi ích cá nhân và nhu cầu cộng đồng, năng lực, trình độ cá nhân với sự
phát triển của xã hội.
Nhƣ vậy “Quản lý nhà trường thực chất là việc xác định vị trí của mỗi
người trong hệ thống xã hội, là quy định chức năng, quyền hạn, nghĩa vụ,
quan hệ cùng vai trò xã hội của họ mà trước hết là trong phạm vi nhà trường
với tư cách là một tổ chức xã hội” [15, tr.259].
Tóm lại, quản lý nhà trƣờng là quản lý toàn bộ các thành tố liên quan
đến sự tồn tại, phát triển của nhà trƣờng nhƣ:
- Quản lý hoạt động dạy học và quản lý các hoạt động giáo dục khác.
- Quản lý các hoạt động mang tính điều kiện cho hoạt động giáo dục và
dạy học.
- Quản lý việc huy động và sử dụng tài lực và vật lực giáo dục.
- Quản lý môi trƣờng giáo dục.
- Quản lý hệ thống thông tin giáo dục.
1.2.3.2. Hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học
a. Hoạt động dạy học
Dạy học là quá trình tác động qua lại giữa giáo viên và học sinh nhằm
truyền thụ và lĩnh hội tri thức khoa học, hình thành thế giới quan, phát triển
năng lực sáng tạo và xây dựng các phẩm chất, nhân cách cho ngƣời học.
Theo Phạm Minh Hạc: “Dạy học là một chức năng xã hội nhằm truyền

Footer Page 23 of 126.

12



dạy
học

Phƣơng
pháp
dạy học

Phƣơng
tiện
dạy học

Lực
lƣợng
dạy
học

Hình
thức
tổ
chức
dạy
học

Môi trƣờng tự nhiên – Môi trƣờng xã hội
Sơ đồ 1.1. Các thành tố cấu thành hoạt động dạy học

Footer Page 24 of 126.

13


giáo dục và môi trƣờng kinh tế - xã hội (Sơ đồ 1.2).

Footer Page 25 of 126.

14