3

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đảng ta và Bác Hồ coi công tác TNNĐ là sự nghiệp đào tạo một lớp
người mới cho đất nước. Trong bức thư gửi cho học sinh nhân dịp khai giảng
năm học 1945, Bác viết: Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân
tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm
châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em...
Đội TNTP Hồ Chí Minh là tổ chức của thiếu nhi Việt Nam do Chủ tịch
Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam sáng lập, ĐTNCS Hồ Chí Minh
phụ trách.
Trong suốt chặng đường lịch sử gần 70 năm, Đội đã góp phần to lớn
vào sự thắng lợi của cách mạng Việt Nam, vào việc đào tạo, giáo dục các thế
hệ thiếu nhi Việt nam thành lớp người kế tục xứng đáng sự nghiệp cách mạng
của Đảng và của dân tộc.
Những năm gần đây, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự dìu dắt của ĐTNCS
Hồ Chí Minh phong trào thiếu nhi của cả nước ngày càng phát triển mạnh mẽ,
hoạt động Đội đã thực sự trở thành nơi hội tụ của thiếu niên, nhi đồng trong nhà
trường, góp phần giáo dục, hoàn thiện nhân cách thế hệ trẻ.
Trong nhà trường, Đội TNTP là tổ chức nòng cốt trong các phong trào
thiếu nhi, là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, là lực lượng dự bị
của ĐTNCS Hồ Chí Minh.
Hoạt động Đội TNTP ở các trường THCS có vai trò quan trọng trong
thực hiện mục tiêu giáo dục của nhà trường, tạo môi trường xã hội để các em
tham gia vào các hoạt động văn hóa, chính trị, xã hội, thông qua đó, rèn luyện
và phát triển nhân cách con người mới ở các em.
Để góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục, Đội TNTP đã và đang tích
cực đổi mới về nội dung, phương thức hoạt động nhằm nâng cao chất lượng,




5

Xuất phát từ những lý do trên, tác giả lựa chọn đề tài “Quản lý hoạt
động Đội ở các trường trung học cơ sở quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà
Nội ” làm đề tài luận văn thạc sĩ.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Đội TNTP Hồ Chí Minh là trường học giáo dục thiếu nhi Việt Nam
trong và ngoài nhà trường, là đội dự bị của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh. Chính
vì vậy, hoạt động của Đội có vai trò quan trọng trong giáo dục các đội viên để
các em thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy, phát triển và hoàn thiện nhân cách,
trở thành công dân có ích cho xã hội. Hoạt động Đội luôn là mối quan tâm
của người phụ trách công tác Đội và của toàn xã hội. Tuy nhiên, những công
trình nghiên cứu về hoạt động Đội còn rất ít.
Luận văn thạc sĩ của tác giả Cao Thị Xuân (2002): “Biện pháp quản lí
đào tạo cán bộ Đội TNTP Hồ Chí Minh của Trường Lê Duẩn trong giai đoạn
hiện nay” đã tổng quan các công trình nghiên cứu về quản lí giáo dục đào tạo
ở các nhà trường. Luận văn đã trình bày một số khái niệm về quản lí giáo dục
đào tạo, các văn bản, nghị quyết của Trung ương và thành phố Hà Nội về đổi
mới công tác đào tạo đội ngũ cán bộ giáo dục, công tác thiếu nhi và xây dựng
Đội TNTP Hồ Chí Minh. Luận văn đã làm rõ cơ sở thực tiễn của những biện
pháp quản lí đào tạo, trong đó đã đánh giá thực trạng đào tạo cán bộ Đội và
thực trạng quản lí đào tạo cán bộ Đội của Trường Lê Duẩn. Trên cơ sở luận
giải những vấn đề lý luận và thực tiễn đào tạo cán bộ Đội, Luận văn đề xuất
các biện pháp quản lí đào tạo cán bộ Đội của Trường Lê Duẩn như: Xây dựng
kế hoạch; tổ chức thực hiện kế hoạch; kiểm tra đánh giá việc thực hiện kế
hoạch đảm bảo các điều kiện để tổ chức thực hiện biện pháp quản lí đào tạo
cán bộ Đội Trường Lê Duẩn.
Luận văn của tác giả Cao Thị Xuân là luận văn duy nhất đề cập tới đối
tượng nghiên cứu là Cán bộ chỉ huy Đội. Tác giả mới dừng lại ở nghiên cứu

về nhiệm vụ tổ chức hoạt động Đội; tăng cường CSVC phục vụ hoạt động


7

Đội; xác định hoạt động Đội là hoạt động xuyên suốt cần coi trọng; đa dạng
hóa nội dung và hình thức hoạt động; tham mưu cho cấp ủy chính quyền về
chế độ, chính sách và nhu cầu công tác Đội và tuyển chọn, xây dựng đội ngũ
cán bộ Đội.
Trong bài xã luận “Hoạt động Đội – sân chơi bổ ích cho học sinh”
(2014) đăng trên nguyenkhuyendn.edu.vn đã chỉ rõ hoạt động Đội không chỉ
là vui chơi mà còn bổ sung kiến thức cho các em học sinh, đưa các em về cội
nguồn dân tộc nhằm hình thành ở các em tình yêu, lòng tự hào đối với quê
hương, đất nước. Trên cơ sở xác định vai trò của hoạt động Đội, bài xã luận
khẳng định phải tiếp tục không ngừng đổi mới hoạt động Đội, đặc biệt là hoạt
động ngoài giờ học.
Tác giả Quế Anh ở huyện đoàn Lộc Ninh, Bình Phước với bài viết
“Hoạt động Đội trên địa bàn dân cư: những vấn đề cần được quan tâm”
(17/4/21014) đăng trên website tinhdoanbinhphuoc.vn đã đánh giá các hoạt
động Đội trên địa bàn dân cư, rút ra nguyên nhân của những thành tựu và hạn
chế để từ đó đề xuất những biện pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt
động Đội trên địa bàn dân cư. Các biện pháp bao gồm: Phát huy vai trò người
phụ trách thiếu nhi; tăng cường CSVC phục vụ hoạt động Đội; xây dựng mô
hình tổ chức hoạt động Đội.
Các tác giả Trịnh Hữu Lộc, Nguyễn Minh Quang, Trần Thị Mỹ Xuân
trong giáo trình “Công tác Đội TNTP Hồ Chí Minh” (2014) đã trình bày một
cách cơ bản, hệ thống những vấn đề cơ sở lý luận và thực tiễn công tác Đội
TNTP Hồ Chí Minh. Giáo trình đã cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ
bản về lý luận, nội dung, phương pháp hình thức công tác Đội TNTP Hồ Chí
Minh. Đặc biệt các tác giả đã đề cập đến những kỹ năng thiết kế và chỉ đạo

* Nhiệm vụ nghiên cứu
- Làm rõ những vấn đề lý luận về hoạt động Đội ở các trường THCS.
- Đánh giá thực trạng hoạt động Đội và thực trạng quản lý hoạt động
Đội ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội


9

- Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động Đội, góp phần góp phần nâng
cao chất lượng giáo dục đào tạo ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm, thành
phố Hà Nội hiện nay.
4. Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu
* Khách thể nghiên cứu
Quản lý giáo dục ở các trường THCS
* Đối tượng nghiên cứu
Quản lý hoạt động Đội ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm, thành phố
Hà Nội
* Phạm vi nghiên cứu
Đề tài tập trung khảo sát thực trạng hoạt động Đội và thực trạng quản
lý hoạt động Đội ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội.
Các tài liệu, số liệu điều tra, khảo sát trong 5 năm: Từ năm 2010 đến năm 2014.
5. Giả thuyết khoa học
Hoạt động của Đội TNTP Hồ Chí Minh ở các trường trung học cơ sở là
một nội dung quan trọng trong quá trình giáo dục ở nhà trường, góp phần hình
thành nhân cách cho thế hệ trẻ. Đây là hoạt động hết sức phức tạp, phụ thuộc
vào nhiều yếu tố. Nếu các chủ thể quản lý nắm vững các vấn đề lý luận và
thực tiễn hoạt động Đội đồng thời thực hiện linh hoạt, sáng tạo những vấn đề
như: Xây dựng và tổ chức thực khoa học kế hoạch hoạt động; đa dạng hóa nội
dung phương thức hoạt động; xây dựng, hoàn thiện cơ chế phối hợp các lực
lượng; tăng cường bồi dưỡng BCH Đội và quản lý chặt chẽ kết quả hoạt động

chuyên khảo, các bài báo. Các tài liệu trên được phân tích, nhận xét, tóm tắt
và trích dẫn phục vụ trực tiếp cho việc giải quyết các nhiệm vụ của đề tài.
- Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn bao gồm:
+ Phương pháp quan sát: Quan sát các hoạt động quản lý hoạt động Đội
về xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện quản lý hoạt động Đội; quan sát hoạt
động Đội ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội …
+ Phương pháp điều tra, khảo sát: Tiến hành điều tra thống kê để nắm
được tình hình hoạt động Đội và quản lý hoạt động Đội ở các trường THCS


11

trên địa bàn khảo sát. Tiến hành điều tra bằng anket để khảo sát về việc xây
dựng kế hoạch, nội dung, phương pháp, hình thức hoạt động Đội, thực trạng
hoạt động Đội và quản lý hoạt động Đội ở các trường THCS. Đối tượng điều
tra, khảo sát là 68 cán bộ, GV gồm: Cán bộ Phòng GD&ĐT Quận, Hội đồng
Đội quận Nam Từ Liêm quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội; BGH, TPT,
GV các nhà trường và các lực lượng khác như Hội cha mẹ học sinh, cha mẹ
học sinh. Kết quả điều tra, khảo sát được phân tích, so sánh, đối chiếu để tìm
ra những thông tin cần thiết theo hướng nghiên cứu của luận văn.
+ Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động: Nghiên cứu các kế
hoạch hoạt động Đội, nghiên cứu phân tích kết quả học tập của đội viên các
trường THCS, nghiên cứu các kế hoạch, quyết định, báo cáo của Hội đồng
Đội Quận, Phòng GD&ĐT Quận, Hội đồng Đội Thành phố và của Sở
GD&ĐT Thành phố.
+ Sử dụng phương pháp thống kê toán học để xử lý báo cáo số liệu
điều tra, khảo sát.
7. Ý nghĩa của đề tài
- Luận văn góp phần làm sáng tỏ cơ sở lý luận về hoạt động Đội.
- Đánh giá đúng thực trạng của công tác hoạt động Đội và quản lý hoạt

niên Tiền phong Hồ Chí Minh là tổ chức của Thiếu niên Việt Namdo Đảng
cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hò Chí Minh sáng lập. Đoàn Thanh niên
CSHCM phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh, là trường học
giáo dục Thiếu Nhi Việt Nam trong và ngoài nhà trường, là đội dự bị của
Đoàn Thanh niên CSHCM, lực lượng nòng cốt của phong trào thiếu nhi.
Từ những khái niệm trên có thể rút ra quan niệm về Đội Thiếu niên
Tiền phong Hồ Chí Minh ở các trường THCS là một tổ chức gồm các em
thiếu niên là lực lượng nòng cốt của phong trào Thiếu nhi được tổ chức hoạt
động ở các trường THCS.
Khái niệm chỉ ra:
Mục đích của hoạt động Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh phải
được thực hiện dưới sự chỉ đạo của BGH nhà trường.
Lực lượng: là học sinh ở bậc học THCS


13

Nhiệm vụ:
Một là: Lực lượng nòng cốt trong các phong trào Thiếu nhi
Hai là: Thực hiện mục tiêu phấn đấu rèn luyện, hoạt động vui chơi,
chăm sóc, giáo dục trẻ em
Ba là: Đây là tổ chức tạo ra nguồn dự bị của Đoàn Thanh niên CSHCM
* Khái niệm về hoạt động và hoạt động Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ
Chí Minh ở các trường THCS
Theo Từ điển Tâm lý học quân sự, hoạt động là: “quá trình tác động
qua lại tích cực, có mục đích của con người lên thế giới hiện thực, nhận thức
và cải tạo hiện thực, làm ra các giá trị vật chất, tinh thần để thỏa mãn những
nhu cầu của bản thân, của xã hội” [31,Tr. 143].
Hoạt động của con người gồm các hình thức: giao tiếp, trò chơi, học
tập, lao động và có những đặc điểm cơ bản là: mang bản chất xã hội là sản

Mục đích hoạt động Đội: Hoạt động Đội nhằm giáo dục toàn diện thiếu
nhi theo 5 điều Bác Hồ dạy để các em trở thành con ngoan, trò giỏi, đội viên
tốt, phấn đấu đạt danh hiệu cháu ngoan Bác Hồ. Đồng thời giúp đỡ Đội viên
phát triển mọi khả năng trong học tập, hoạt động, thực hiện quyền và bổn
phận theo luật bảo vệ và chăm sóc trẻ em.
Mục đích của hoạt động Đội luôn bám sát mục tiêu đào tạo con người
mới xã hội chủ nghĩa, con người phát triển toàn diện. Mục đích hoạt động của
Đội cũng thống nhất với mục tiêu giáo dục của nhà trường. Chính vì thế, tổ
chức Đội phải cùng với nhà trường và các lực lượng giáo dục khác kết hợp
một cách chặt chẽ để giáo dục các em ở cả trường học, trên địa bàn dân cư,
trong giờ học và ngoài giờ học.
Hoạt động Đội tạo môi trường để các em tìm hiểu tham gia vào thực
tiễn lao động sản xuất, văn hóa, xã hội, tạo điều kiện để các em thể hiện, tự
khẳng định mình trước tập thể. Qua đó, xác định trách nhiệm của mình trong
việc củng cố và phát triển tổ chức Đội.


15

Hoạt động Đội cũng là nơi thể hiện tinh thần dân chủ, góp phần tăng
cường tình đoàn kết giữa các thành viên trong tổ chức Đội, xây dựng tổ chức
Đội ngày càng vững mạnh.
Tính chất của hoạt động Đội: Hoạt động Đội chính là hoạt động giáo
dục trong nhà trường nên hoạt động Đội mang những nét đặc trưng sau:
Thứ nhất, tính giáo dục của hoạt động Đội: Hoạt động Đội không chỉ
thỏa mãn nhu cầu, nguyện vọng chính đáng của đa số đội viên được vui chơi
mà còn đáp ứng nhu cầu rèn luyện đội viên một cách toàn diện, nâng cao chất
lượng đội viên, xây dựng và phát triển tổ chức Đội.
Thứ hai, tính tổ chức: Hoạt động Đội là hoạt động theo chương trình,
kế hoạch do các em xây dựng nhưng được cấp Đoàn, nhà trường phê duyệt,

+ Hoạt động 5: Khăn hồng tình nguyện
+ Hoạt động 6: Kĩ năng xã hội
- Chương trình 4: Xây dựng Đội vững mạnh, vững bước tiến lên Đoàn
+ Hoạt động 7: Chương trình rèn luyện đội viên
+ Hoạt động 8: Xây dựng Đội
- Chương trình 5: Phụ trách tâm huyết, tài năng
Hình thức, phương pháp hoạt động Đội:
Thông qua các hình thức hoạt động hướng về cội nguồn để học sinh
hiểu rõ hơn về truyền thống văn hóa của dân tộc. Các hoạt động rèn nề nếp,
đạo đức cho học sinh. Tổ chức các hình thức như: Rung chuông vàng, Sáng
tạo trẻ, thời trang phế liệu, gửi lời yêu thương, nhảy dân vũ… cho học sinh
tham gia, qua đó định hướng học sinh đến cách sống tích cực, có ý thức
trong học tập và khi tham gia các hoạt động.
Trong tổ chức hoạt động Đội ở các trường THCS cần sử dụng linh
hoạt các phương pháp: Phương pháp hoạt động tập thể, mang tính xã hội,
hữu ích; phương pháp trò chơi và vui chơi; phương pháp thuyết phục;
phương pháp giao nhiệm vụ cho đội viên và tập thể Đội; phương pháp thi
đua; phương pháp khen thưởng và khiển trách.
Những nguyên tắc hoạt động Đội:
Nguyên tắc thứ nhất: Đảm bảo định hướng chính trị – xã hội.
Đây là nguyên tắc chủ đạo xuyên suốt trong các hoạt động Đội, nhằm
giữ vững mục tiêu giáo dục của Đảng và tư tưởng Hồ Chí Minh, để rèn luyện
đội viên trở thành con ngoan, trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ, con người mới xã
hội chủ nghĩa, phấn đấu cho lí tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.


17

Nguyên tắc thứ hai: Đảm bảo tính tự nguyện gia nhập Đội và tích cực
tham gia vào các hoạt động Đội

Đội vui chơi tạo một liên kết hấp dẫn, lôi kéo sự tò mò của các em. Tính lãng
mạn trong hoạt động Đội thể hiện sự tươi trẻ, lành mạnh chứ hoàn toàn không
mang tính phiêu lưu, huyền bí, viễn vong.
Nguyên tắc thứ sáu: Đảm bảo tính hệ thống, liên tục trong các hoạt
động Đội
Hoạt động Đội là một hoạt động giáo dục, là một quá trình liên tục, có
hệ thống, có kế hoạch. Quá trình đó diễn ra qua các giai đoạn từ thấp đến cao,
từ đơn giản đến phức tạp, từ chỗ chưa hoàn thiện đến chỗ hoàn thiện, phù hợp
với đặc điểm tâm lí lứa tuổi, nhận thức của các em. Tính hệ thống và liên tục
trong hoạt động Đội còn thể hiện ở sự thống nhất giữa hoạt động giáo dục của
gia đình, nhà trường và của xã hội trong các hoạt động Đội.
Đặc điểm hoạt động Đội ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm,
thành phố Hà Nội
Về chủ thể hoạt động: Đội viên Đội TNTP vừa là đối tượng, vừa là chủ
thể của hoạt động Đội. Các em học sinh ở các trường THCS quận Nam Từ
Liêm phần lớn là con em nông dân, tiểu thương, một số là con em cán bộ,
viên chức Nhà nước và lực lượng vũ trang nhân dân. Điều kiện sống của các
em chủ yếu ảnh hưởng bởi văn hóa làng xã. Chính vì vậy, hoạt động Đội
TNTP ở các trường THCS quận Nam Từ Liêm đôi nét còn mang nặng tính
cộng đồng và những hoạt động của nông thôn Việt Nam. Những năm gần đây,
quận Nam Từ Liêm đã dần dần được đô thị hóa, do vậy, hoạt động của các đội
viên TNTP bị pha trộn và ảnh hưởng bởi lối sống và văn hóa nông thôn nửa
thị thành. Những đặc điểm này chi phối rất lớn đến động cơ, nhu cầu và thói
quen hoạt động của các em trong hoạt động Đội.
Về điều kiện và phương tiện hoạt động Đội: Các trường THCS quận
Nam Từ Liêm chưa được đầu tư nhiều. Cơ sở vật chất nghèo nàn so với các


19


Theo quan niệm của các tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc
“quản lý” được hiểu là “quá trình tác động có chủ hướng, có chủ đích của chủ thể
quản lý (người quản lý) đến khách thể (người bị quản lý) trong một tổ chức, nhằm
làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [5, tr.11].
Như vậy, theo nghĩa rộng: Quản lí là các hoạt động do một hoặc nhiều
người điều phối hành động của những người khác nhằm thu được kết quả mong
muốn. Quản lí là sự tác động của tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý tới
đối tượng quản lí nhằm đạt mục tiêu đề ra.
Tuy có nhiều quan niệm khác nhau về quản lý, song có thể hiểu: Quản lý là
một loại hoạt động xã hội, luôn gắn liền với một nhóm người hay một tổ chức xã
hội nào đó. Bản chất của hoạt động quản lý là sự tác động có mục đích của chủ
thể quản lý tới đối tượng quản lý thông qua các chức năng quản lý là kế hoạch
hóa, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra giúp cho hệ thống ổn định, thích ứng, tăng
trưởng và phát triển.
Từ cách tiếp cận trên, có thể quan niệm: Quản lý hoạt động Đội ở các
trường THCS là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể
quản lý để tổ chức, điều khiển, điều hành hoạt động Đội một cách khoa học, hợp
lý nhằm thực hiện mục đích đã xác định.
Quan niệm trên chỉ ra mục đích chủ thể, đối tượng, nội dung, hình thức,
biện pháp quản lý hoạt động Đội ở các trường THCS.
Mục đích quản lý hoạt động Đội ở các trường THCS là thông qua việc tổ
chức và điều khiển các hoạt động của chi đội, liên đội và đội viên với nội dung,
phương pháp, hình thức hoạt động phong phú đa dạng nhằm đảm bảo cho hoạt
động Đội thực hiện đúng kế hoạch, đạt chất lượng hiệu quả tốt nhất góp phần thực
hiện mục tiêu giáo dục của nhà trường.
Chủ thể quản lý hoạt động Đội là Phòng GD&ĐT, Hội đồng Đội Quận,
BGH, GV các nhà trường, các lực lượng khác tham gia quản lý như các cơ


21

22

hoạt động, GV phụ trách, điều kiện phương tiện đảm bảo và tiến độ thực hiện
các hoạt động.
Triển khai thực hiện chương trình, kế hoạch hoạt động Đội là quá trình cụ
thể hóa kế hoạch vào thực tiễn. Các chủ thể quản lý phải triển khai kế hoạch đến
tất cả các đối tượng, tiến hành tổ chức và phối hợp tổ chức các hoạt động một
cách chặt chẽ. Trong quá trình tổ chức hoạt động phải theo dõi, kiểm tra, đánh
giá và điều chỉnh các hoạt động, đảm bảo cho các hoạt động đúng định hướng
chính trị phù hợp với tâm lý, lứa tuổi các em.
Quản lý kế hoạch hoạt động Đội cần tập trung vào quản lý những vấn đề sau:
- Quản lý xây dựng kế hoạch tuần, tháng, năm về hoạt động Đội
- Quản lý xây dựng kế hoạch bồi dưỡng năng lực tổ chức hoạt động
Đội cho GV
- Quản lý xây dựng kế hoạch về sử dụng, đổi mới nội dung, phương
pháp, hình thức tổ chức hoạt động Đội
- Quản lý xây dựng kế hoạch hoạt động Đội trong nhà trường và ở
ngoài nhà trường
- Quản lý xây dựng kế hoạch phối hợp các lực lượng trong nhà trường
- Quản lý xây dựng kế hoạch phối hợp các lực lượng ngoài nhà trường
- Quản lý xây dựng kế hoạch sử dụng kinh phí, đầu tư CSVC phục vụ
cho hoạt động Đội
- Quản lý xây dựng kế hoạch kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động Đội
1.2.2. Quản lý nội dung, phương pháp và hình thức hoạt động
Nội dung hoạt động Đội là sự thể hiện mục đích, mục tiêu giáo dục của
Đội và của nhà trường.
Nội dung hoạt động Đội và phương pháp, hình thức hoạt động Đội phù
hợp, thống nhất với nhau một cách biện chứng. Sự kết hợp giữa nội dung và
hình thức hoạt động Đội là sự tổng kết, đúc kết kinh nghiệm của cả quá trình
hoạt động lâu dài của Đội.


24

Thông qua các hình thức lao động tập thể, công ích, lập quỹ xây dựng
Đội. Qua đó, giáo dục cho các em về thể chất, sức khỏe, vệ sinh và tình yêu
đối với lao động và người lao động.
Hoạt động Đội cần đa dạng về hình thức, phong phú về nội dung, hấp
dẫn và vui tươi có như thế thì mới huy động được đông đảo các em tham gia.
Những hình thức và phương pháp được sử dụng trong hoạt động Đội:
Phương pháp hoạt động tập thể, mang tính xã hội, hữu ích
Thông qua hoạt động tập thể mang tính xã hội, hữu ích của hoạt động
Đội, tạo ra những điều kiện, khả năng tốt để các em đội viên tự khẳng định
mình, gắn bó với tập thể, hình thành thái độ tương thân, tương ái, giúp đỡ
nhau trong mọi công việc và trong cuộc sống.
Hoạt động tập thể mang tính xã hội của Đội là trường học đầu tiên của
quá trình giáo dục chính trị.
Phương pháp trò chơi và vui chơi
Trò chơi có ý nghĩa quan trọng và cần thiết đối với đời sống của thiếu
nhi. Trò chơi chẳng những đáp ứng nhu cầu của các em mà còn là phương
pháp giáo dục các em có hiệu quả, có sức lôi cuốn trẻ em rất cao, dễ đưa các
em đến sự say mê, hứng thú. Trò chơi mang đến cho các em niềm sung sướng,
sự thỏa mãn, niềm sảng khoái. Trò chơi giúp các em lĩnh hội tri thức tự nhiên,
xã hội và tư duy, tạo cho các em những nhạy cảm, nhạy bén, phản xạ tinh thần
tốt, hình thành trong các em kĩ năng, kỉ xảo hoạt động mà trên lớp khó có điều
kiện rèn luyện.
Phương pháp thuyết phục trong công tác Đội
Thuyết phục được thể hiện qua lời nói: chứng minh, giải thích, phân
tích, đàm thoại…, thể hiện qua những tấm gương của bạn bè, anh chị em, cha
mẹ, các anh chị phụ trách, các thầy cô giáo, những tấm gương anh hùng liệt




26

việc tổ chức hướng dẫn, tổ chức và hoạt động Đội TNTP, các phong trào của
thiếu nhi, nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục của Đảng Cộng sản Việt Nam;
trực tiếp là mục tiêu giáo dục của Đội TNTP Hồ Chí Minh.
Để hoat động Đội đạt chất lượng, hiệu quả cao, nhà trường cần phải
quản lý chặt chẽ các lực lượng tổ chức hoạt động Đội. Quản lý lực lượng tổ
chức hoạt động Đội chính là quản lý về số lượng, về phẩm chất, năng lực của
các tổ chức, các cá nhân tham gia tổ chức hoạt động Đội. Đảm bảo cho những
người chỉ đạo, điều khiển các hoạt động Đội phải là những tấm gương điển
hình để các em noi theo. Đồng thời họ phải có những kiến thức, kỹ năng tổ
chức hoạt động Đội nhất là những kỹ năng tổ chức các trò chơi, tổ chức các
hoạt động tham quan và sân khấu hóa nội dung hoạt động.
Quản lý các lực lượng tổ chức hoạt động Đội còn phải quản lý sự phối
hợp của các lực lượng này. Mỗi một lực lượng có 1 vị trí, vai trò, chức năng
nhiệm vụ khác nhau trong hoạt động Đội. Nhà trường cần phải phát huy tối đa
năng lực của các tổ chức, cá nhân và biết phối hợp hoạt động của họ để tạo
nên sức mạnh tổng hợp cho các hoạt động Đội.
Trong quản lý các lực lượng tổ chức hoạt động Đội, cần phát huy thế
mạnh, khả năng của mỗi tổ chức trong từng khâu, từng bước của hoạt động Đội.
Trong xây dựng, triển khai hiệu quả các chương trình, kế hoạch đề ra thì Hội
đồng Đội Quận là lực lượng đóng vai trò then chốt. Hội đồng Đội phối hợp với
Phòng GD&ĐT xây dựng chương trình công tác Đội và phong trào thiếu nhi của
từng năm học và triển khai tới các liên đội vào mỗi đầu năm học.
Trên cơ sở kế hoạch hoạt động Đội của Hội đồng Đội, Phòng GD&ĐT
Quận, BGH các trường THCS tổ chức các lực lượng của nhà trường trong xây
dựng và triển khai kế hoạch hoạt động Đội của nhà trường.
Trong mỗi nhà trường, TPT có vai trò quan trọng. TPT là người tham

theo mục tiêu giáo dục của Đội. Để tập hợp, thu hút mọi đội viên tham gia các
hoạt động Đội, BCH Đội cần phát huy vai trò tự nguyện, tự quản trong sinh