HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC I
ĐỖ VĂN THÁI
NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH
VỀ TRẬT TỰ XÃ HỘI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PHÙ NINH,
TỈNH PHÚ THỌ GIAI ĐOẠN 2016 - 2020
ĐỀ ÁN TỐT NGHIỆP CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
HÀ NỘI, THÁNG 8 NĂM 2016
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC I
ĐỀ ÁN
NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH
VỀ TRẬT TỰ XÃ HỘI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PHÙ NINH,
TỈNH PHÚ THỌ GIAI ĐOẠN 2016 - 2020
Người thực hiện: ĐỖ VĂN THÁI
Lớp: CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TỈNH PHÚ THỌ, KHÓA
HỌC 2014 - 2016
Chức vụ: PHÓ TRƯỞNG CÔNG AN HUYỆN
Đơn vị công tác: CÔNG AN HUYỆN PHÙ NINH, TỈNH PHÚ THỌ
HÀ NỘI, THÁNG 8 NĂM 2016
VK, VLN
An ninh quốc gia.
An ninh chính trị
An ninh trật tự
Công cụ hỗ trợ
Cán bộ chiến sỹ
Chứng minh nhân dân
Quản lý hành chính
Trậ tự xã hội
Trật tự công cộng
Vũ khí, vật liệu nổ
1
A. MỞ ĐẦU
1. Lý do xây dựng đề án
Quản lý hành chính về trật tự xã hội có tầm quan trọng đặc biệt trong
quản lý xã hội. Đối với nước ta quản lý hành chính về trật tự xã hội đã và
đang góp phần quan trọng vào việc thực hiện các chương trình kinh tế, văn
hóa, xã hội, đảm bảo cho công dân phát huy quyền dân chủ của mình. Quản lý
hành chính về trật tự xã hội (TTXH) là một bộ phận trong hệ thống công tác
nghiệp vụ của lực lượng Công an nhân dân, có vai trò quan trọng trong phòng
ngừa, đấu tranh chống tội phạm để bảo vệ an ninh quốc gia và trật tự an toàn
xã hội. Hơn nữa hoạt động quản lý hành chính về trật tự xã hội trong bối cảnh
thế giới hiện nay có nhiều biến động và thay đổi với tốc độ chóng mặt, khó có
thể dự báo được với những sự thay đổi này đã có những ảnh hưởng không
nhỏ đối với tình hình an ninh thế giới nói chung và tình hình an ninh trật tự
của một quốc gia nói riêng
trung quản lý các loại đối tượng, mở các đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội
phạm, phát hiện, xử lý các ổ, nhóm tội phạm hình sự, ma túy, tụ điểm tệ nạn
xã hội. Công tác cải cách tư pháp đã có nhiều đổi mới, nhất là cải tiến các thủ
tục hành chính trong quản lý xuất nhập cảnh, cấp hộ khẩu, chứng minh nhân
dân, đăng ký xe ôtô, mô tô, quản lý vũ khí, phòng chống cháy nổ... Tạo điều
kiện thuận lợi cho sản xuất kinh doanh, sinh hoạt và đời sống của nhân dân.
Quản lý trật tự, an toàn giao thông có tiến bộ rõ rệt, thường xuyên kiểm tra,
xử lý, góp phần làm giảm tai nạn giao thông. Công tác xây dựng Đảng, xây
dựng lực lượng Công an được quan tâm, củng cố cả về chính trị, tư tưởng và
tổ chức. Trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ, chiến sỹ được nâng lên,
phương tiện và điều kiện làm việc được cải thiện hơn trước, từng bước chính
qui hiện đại.
3
Tuy nhiên, trong quản lý về TTXH trên địa bàn vẫn còn không ít những
hạn chế trong quản lý cư trú, nắm di biến động về nhân hộ khẩu chưa được
cập nhật kịp thời nhất là ở một số địa bàn giáp ranh; việc tàng trữ, sử dụng vũ
khí, vật liệu nổ trái phép trong nhân dân còn phức tạp; các cơ sở ngành nghề
kinh doanh có điều kiện phát triển nhanh kéo theo những vi phạm trong lĩnh
vực kinh doanh có điều kiện về ANTT; Công tác quản lý đối tượng đặc xá,
đối tượng trong cộng đồng hiêu quả chưa cao; tình hình vi phạm Luật Giao
thông đường bộ, tai nạn giao thông có chiều hướng gia tăng; bên cạnh đó việc
phối hợp với các lực lượng trong phòng ngừa và đấu tranh chống tội phạm ở
một số nơi chưa chặt chẽ và hiệu quả chưa cao; nhận thức về nhiệm vụ đảm
bảo an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội ở một bộ phận cán bộ,
đảng viên còn biểu hiện mơ hồ, mất cảnh giác; công tác quản lý kinh tế - xã
hội, tổ chức thực hiện của chính quyền các cấp chưa theo kịp với tình hình
nên dẫn đến những sơ hở, thiếu sót để kẻ địch và bọn tội phạm lợi dụng hoạt
kiểu xã hội đen diễn ra trên địa bàn huyện và vi phạm pháp luật về trật tự an
toàn xã hội mang tính chất liên huyện, liên tỉnh.
2.2.3. Nâng cao bản lĩnh chính trị, ý thức trách nhiệm và trình độ nghiệp
vụ nghiệp vụ cho lực lượng chuyên trách trên lĩnh vực phòng ngừa, đấu tranh
chống các vi phạm pháp luật về trật tự an toàn xã hội từ Công an huyện đến
lực lượng Công an các xã, thị trấn.
2.2.4. Kiện toàn các điều kiện về phương tiện, công cụ hỗ trợ và
phục vụ công tác quản lý hành chính về trật tự xã hội.
3. Giới hạn của đề án
3.1. Đối tượng của đề án:
Hiệu quả quản lý hành chính về trật tự xã hội trên địa bàn huyện Phù
Ninh, tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2016 - 2020 (bao gồm quản lý về nhân khẩu, hộ
khẩu, cư trú, đi lại; quản lý chứng minh nhân dân và các loại giấy tờ khác;
5
quản lý vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; quản lý ngành, nghề kinh có
điều kiện về an ninh trật tự; quản lý trật tự an toàn những nơi công cộng).
3.2. Không gian thực hiện đề án:
Đề án được tiến hành trên địa bàn huyện Phù Ninh và đặt trong tổng
thể tình hình an ninh - trật tự của tỉnh Phú Thọ.
3.3. Thời gian thực hiện đề án:
Thời gian thực hiện đề án từ năm 2016 đến năm 2020.
6
B. NỘI DUNG
1. Căn cứ xây dựng đề án
các quy định của Nhà nước về quản lý hành chính về an ninh trật tự.
Quản lý hành chính về TTXH là công tác nghiệp vụ cơ bản của lực
lượng Cảnh sát nhân dân trong phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm và các
vi phạm về trật tự xã hội.
Quản lý hành chính về trật tự xã hội trong quá trình tiến hành phải dựa
vào các văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước để đảm bảo việc thi hành
pháp luật và bảo vệ quyền lợi chính đáng của công dân, đảm bảo ANTT.
Quản lý hành chính về TTXH là một hoạt động hành chính công khai
nhưng có ý nghĩa nghiệp vụ Công an sâu sắc.
Nội dung, hính thức và phương pháp quản lý hành chính về TTXH phải
thường xuyên được bổ sung điều chỉnh cho phù hợp với pháp luật và yêu cầu
nghiệp vụ của lực lượng Công an trong từng giai đoạn.
Quản lý hành chính về TTXH phải đáp ứng nhiệm vụ thực hiện các
chính sách xã hội của Đảng, Nhà nước và chính quyền dân chủ của nhân dân.
Quản lý hành chính về trật tự xã hội (hay quản lý Nhà nước về trật tự
xã hội) là hoạt động chấp hành và điều hành của cơ quan Nhà nước và các tổ
chức xã hội được Nhà nước ủy quyền, được thực hiện chủ yếu băng pháp luật
và phương tiện khác để thực hiện các nhiệm vụ của Nhà nước về đảm bảo
trật tự xã hội.
Theo nghĩa rộng, quản lý hành chính về trật tự xã hội bao gồm các lĩnh
vực:
Thứ nhất, quản lý nhân, hộ khẩu; cấp, quản lý chứng minh nhân dân
(CMND) và các giấy tờ khác; quản lý vũ khí, vật liệu nổ, quản lý ngành nghề
kinh doanh đặc biệt, quản lý dịch vụ bảo vệ.
Thứ hai, quản lý về trật tự an toàn giao thông.
8
Thứ ba, quản lý về phòng cháy, chữa cháy.
bảo cho công dân thật sự được sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật.
Được sống trong môi trường xã hội ổn định.
1.1.3. Đặc điểm của quản lý hành chính về trật tự xã hội
Quản lý hành chính về an ninh trật tự là một hoạt động hành chính công
khai nhưng có ý nghĩa nghiệp vụ Công an sâu sắc.
Lực lượng Công an nhân dân nói chung, cảnh sát nhân dân nói riêng
được giao chức năng quản lý hành chính nhà nước trên lĩnh vực an ninh trật
tự để đưa vào hoạt động xã hội vào trật tự nhất định quá trình tổ chức thực
hiện các nội dung quản lý hành chính về TTXH: Đăng ký quản lý hộ khẩu,
nhân khẩu, phương tiện đặc biệt... những nội dung này tiến hành công khai
dựa trên quy định pháp luật của nhà nước thông qua đó lực lượng Công an
nhân dân có đầy đủ khả năng điều kiện thu nhận khai thác xử lý các thông tin
nghiệp vụ về đối tượng phục vụ công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội
phạm, vì vậy quản lý hành chính về TTXH không phải là một hoạt động hành
chính đơn thuần mà có ý nghĩa nghiệp vụ Công an sâu sắc.
Nội dung hình thức phương pháp quản lý hành chính về TTXH thường
xuyên phải được bổ sung điều chỉnh cho phù hợp với pháp luật và yêu cầu
nghiệp vụ của lực lượng Công an nhân dân.
Xã hội loài người luôn vận động biến đổi và phụ thuộc vào nhiều yếu
tố. Trong đó có con người giữ vai trò quyết định là chủ thể quản lý xã hội nhà
nước luôn cải tiến về bộ máy, cơ chế cho phù hợp với tình hình phát triển xã
hội, tạo điều kiện cho các thành viên trong xã hội hoàn thiện mình. Cùng với
sự phát triển này bọn tội phạm có các hành vi vi phạm pháp luật diễn ra phức
tạp về tính chất mức độ thủ đoạn... Do đó yêu cầu nghiệp vụ của lực lượng
Công an nhân dân phải thường xuyên nghiên cứu bổ sung, sửa đổi cho phù
hợp với yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ an ninh trật tự trong từng thời kỳ.
10
đắn công tác này. Nắm vững vận dụng sáng tạo quy định pháp luật yêu cầu
nghiệp vụ của ngành. Nắm vững chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình
làm việc với tinh thần khách quan thận trọng, bám sát thực tiễn cải tiến nội
dung phương pháp làm việc chủ động cải tiến lề lối làm việc, giảm bớt phiền
hà thủ tục tạo điều kiện cho nhân dân phát huy quyền làm chủ thực hiện thắng
lợi chủ trương cải cách hành chính của Đảng, Nhà nước.
1.1.4. Nguyên tắc quản lý hành chính về trật tự xã hội
Trong quản lý hành chính về trật tự xã hội cần quán triệt những nguyên
tắc cơ bản sau:
Một là, nguyên tắc kết hợp quản lý hành chính về trật tự xã hội
theo ngành và theo lãnh thổ trên cơ sở phân công phân cấp của nhà nước
Quản lý hành chính về TTXH là nội dung quan trọng của quản lý hành
chính nhà nước được nhà nước giao cho Công an trực tiếp tổ chức thực hiện.
Đây là vấn đề khó khăn phức tạp dễ phát sinh lệch lạc. Kết quả quản lý hành
chính về TTXH có tác động tốt, xấu, quá trình quản lý xã hội công tác nghiệp
vụ của Công an, quyền nghĩa vụ của công dân, muốn làm tốt Công an nhân
dân phải nghiên cứu đề xuất với cấp có thẩm quyền ban hành hệ thống pháp
luật tổ chức bộ máy xây dựng cơ chế hoạt động điều hành cho phù hợp tập
trung thống nhất từ Trung ương đến cơ sở.
Mặt khác từ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn tổ chức bộ máy Công an
các cấp có sự phân công khác nhau. Nội dung yêu cầu quản lý hành chính về
TTXH ở các cấp đặt ra là khác nhau. Việc phân công phân cấp quản lý hành
chính về TTXH ở mỗi địa bàn, cấp có sự khác nhau. Quản lý hành chính về
an ninh trật tự theo ngành và quản lý hành chính về an ninh trật tự theo lãnh
thổ trên cơ sở phân công phân cấp là hai mặt hoạt động thống nhất có sự kết
hợp chặt chẽ, sự kết hợp này là nguyên tắc trong hoạt động quản lý hành
chính nhà nước. Do vậy, cơ quan quản lý hành chính về an ninh trật tự ở
13
Cũng như tất cả các quốc gia nói chung, vấn đề quản lý hành chính về
trật tự xã hội nói chung và an ninh, trật tự xã hội nói riêng có vai trò hết sức
quan trọng đối với công tác quản lý nhà nước bởi nó là một tiền đề nhằm ổn
định xã hội xác lập cơ sở để phát triển các mặt kinh tế, văn hoá - xã hội.
Chúng ta biết rằng bản chất của quản lý hành chính về trật tự xã hội là
nhằm quản lý con người trên lĩnh vực trật tự an toàn xã hội tập trung vào quản
lý cư trú đi lại, ngành nghề, kinh doanh có điều kiện về an ninh trật tự cũng
như các hoạt động khác của con người. Khi tham gia vào quá trình xã hội, quá
trình quản lý hành chính về trật tự an toàn xã hội giúp cho các nhà quản lý có
được những thông tin cần thiết về con người trong các hoạt động của đời sống
xã hội như thông tin về dân số, cơ cấu mật độ dân số, an toàn giao thông...
Đây là những nguồn thông tin rất cơ bản thu được thông qua các hoạt động
quản lý hành chính về trật tự an toàn xã hội, giúp cho Đảng, Nhà nước hoạch
định đường lối, xây dựng các chính sách cũng như chiến lược phát triển kinh
tế, văn hoá của đất nước, các kế hoạch của các ngành, các cấp từ Trung ương
tới cơ sở.
Ngoài ra còn có vai trò to lớn là điều chỉnh, điều khiển các hoạt động
xã hội và hành vi của công dân theo trật tự nhất định của nền trật tự xã hội
chủ nghĩa đó là một nền trật tự của một xã hội mà nơi đó con người sống có
kỷ cương, nền nếp, lành mạnh, yêu thương đùm bọc lẫn nhau.
Quản lý hành chính về trật tự xã hội là công tác nghiệp vụ của lực
lượng Công an nhân dân để phòng ngừa tội phạm, hoạt động quản lý hành
chính về trật tự an toàn xã hội có tác dụng tước bỏ điều kiện xoá bỏ cơ số tội
phạm và phần tử xấu lợi dụng để hoạt động phạm pháp.
Hoạt động quản lý hành chính về trật tự xã hội có điều kiện đi sâu nắm
chắc tình hình thu nhập thông tin, cung cấp thông tin cho các hoạt động
nghiệp vụ làm cơ sở cho việc triển khai các mặt công tác nghiệp vụ khác của
15
Công an các địa phương thực hiện công tác quản lý hành chính về trật tự an
toàn xã hội theo quy định pháp luật.
Cấp tỉnh, cấp thành phố trực thuộc trung ương: lực lượng Cảnh sát quản
lý hành chính về trật tự xã hội được tổ chức thành một phòng nghiệp vụ thuộc
sự lãnh đạo, chỉ đạo của Giám đốc Công an tỉnh, thành phố.
Đối với Công an huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, lực lượng
này tổ chức thành 2 đội nghiệp vụ riêng thuộc sự lãnh đạo, chỉ đạo Công an
quận, thị xã thành phố thuộc tỉnh và có tên gọi Đội cảnh sát quản lý hành
chính về trật tự xã hội, đội cảnh sát trật tự.
1.2. Cơ sở chính trị, pháp lý
1.2.1. Cơ sở chính trị
Đề án được xây dựng dựa trên những mục tiêu cơ bản trong đấu tranh
phòng, chống vi phạm pháp luật về trật tự an toàn xã hội của Đảng ta, đó là:
Phòng chống vi phạm pháp luật là một trong những nhiệm vụ trọng yếu
thường xuyên lâu dài của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân đặt dưới sự lãnh đạo
trực tiếp, toàn diện về mọi mặt của Đảng, sự quản lý, điều hành thống nhất
của nhà nước do các cơ quan bảo vệ pháp luật và lực lượng chuyên trách làm
nòng cốt.
Chiến lược phòng chống vi phạm pháp luật là một nội dung quan trọng,
bộ phận cấu thành của chiến lược phát triển đất nước, phục vụ đắc lực nhiệm
vụ xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng nhà nước, các đoàn thể trong sạch
vững mạnh tạo môi trưởng xã hội, ổn định lành mạnh phục vụ nhiệm vụ phát
triển kinh tế xã hội bảo đảm quốc phòng an ninh đối ngoại của đất nước. Sử
dụng đồng bộ các biện pháp chính trị - tổ chức- hành chính, kinh tế - xã hội,
pháp luật, nghiệp vụ, vũ trang, ngoại giao để phòng chống vi phạm pháp luật.
Kết hợp giữa phòng ngừa và đấu tranh trấn áp, lấy phòng ngừa làm
chính. Coi trọng phòng ngừa xã hội, phòng ngừa từ gia đình và cơ sở. Phát
17
Ngày 18/4/2014, Chính phủ ban hành Nghị định số 31/2014/NĐ-CP
Quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Cư trú (thay thế
Nghị định 107/2007/NĐ-CP và Nghị định số 56/2010/NĐ-CP của Chính phủ).
Ngày 09/9/2014, Bộ Công an có ban hành Thông tư số 35, 36/TT/BCA
quy định chi tiết một số điều của Luật Cư trú và biểu mẫu sử dụng trong đảng
ký quản lý cư trú (thay thế Thông tư số 52/2010/TT-CAT và Thông tư số
81/2011/TT-BCA).
Ngày 20/11/2014, Bộ Công an có ban hành Thông tư số 61/TT/BCA
của Bộ Công an (thay thế Thông tư số 80/2010/TT-CAT).
Chỉ thị số 5496/CT-UBND tỉnh Phú Tho, ngày 27/12/2013 về tăng
cường công tác quản lý công dân Việt Nam xuất cảnh sang Trung Quốc làm
thuê, quản lý chặt chẽ đối tượng, quản lý người nước ngoài đến du lịch, thăm
thân và làm việc tại địa bàn.
Nghị định số 05/1999/NĐ-CP của Chính phủ quy định đối tượng được
cấp CMND.
Nghị định 170/2007//NĐ-CP của Chính phủ và giấy CMND theo quyết
định số 143/CP ngày 19/8/1996 của Hội đồng Chính phủ.
Luật Quốc tịch Việt Nam năm 2008.
Pháp lệnh về nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú của người nước ngoài tại
Việt Nam số 24/2000/PL-UBTVQH10 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày
28/4/2000.
Nghị định số 72/2009/NĐ-CP ngày 03/9/2009 quy định điều kiện về
ANTT đối với một số ngành, nghề kinh doanh có điều kiện vầ an ninh trật tự.
Thông tư số 33/2010/TT-BCA ngày 05/10/2010 hướng dẫn thị hành
Nghị định số 72/2009/NĐ-CP.
Nghị định số 52/2008/NĐ-CP ngày 22/4/2008 về quản lý kinh doanh
dịch vụ bảo vệ.
tình hình vi phạm trật tự an toàn giao thông tiếp tục gia tăng, chủ yếu do ý
19
thức của người tham gia giao thông như không đội mũ bảo hiểm, chở quá số
người quy định, điều khiển phương tiện tham gia giao thông khi chưa đủ tuổi
hoặc không có giấy phép lái xe...
Tình hình thực tiễn trên đây đã thôi thúc tác giả xây dựng đề án Nâng
cao hiệu quả quản lý hành chính về trật tự xã hội trên địa bàn huyện Phù
Ninh, tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2016 - 2020.
2. Nội dung thực hiện của đề án Nâng cao hiệu quả quản lý hành
chính về trật tự xã hội trên địa bàn huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ giai
đoạn 2016 - 2020
2.1. Bối cảnh thực hiện đề án
Những tháng đầu năm 2016, tình hình thế giới, khu vực, trong nước
tiếp tục có những diễn biến phức tạp, khó lường, nhất là tranh chấp căng
thẳng trên Biển Đông còn tiềm ẩn phức tạp; nền kinh tế tiếp tục phải đối mặt
với nhiều khó khăn, thách thức lớn. Các thế lực thù địch đẩy mạnh hoạt động
“Diễn biến hoà bình”, trong đó chiến tranh tâm lý, phá hoại tư tưởng, phá
hoại nội bộ, kích động gây rối an ninh, trật tự, gây bạo loạn vẫn là hướng tấn
công chính; an ninh tài chính, tiền tệ, an ninh mạng, an ninh nội bộ, an ninh
trong dân tộc, tôn giáo sẽ vẫn là vấn đề nóng, cấp bách, tiềm ẩn nguy cơ phức
tạp cao.
Đối với địa bàn huyện Phù Ninh, các loại tội phạm và tệ nạn xã hội có
chiều hướng gia tăng. Song, được sự quan tâm chỉ đạo chặt chẽ của Công an
tỉnh, Cấp uỷ, Chính quyền huyện; lực lượng Công an huyện Phù Ninh đoàn
kết chặt chẽ, phát huy sức mạnh tổng hợp đã hoàn thành tốt nhiệm vụ được
giao, tình hình ANCT cơ bản ổn định; công tác bảo vệ an ninh nội bộ, an ninh
kinh tế, an ninh văn hoá tư tưởng, an ninh thông tin được giữ vững, tình hình