LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng:
Đâylà công trình nghiên cứu của riêng tôi, số liệu và kết quả nghiên cứu trong
luận văn này là hoàn toàn trung thực và chưa từng được sử dụng hoặc công bố trong
uế
bất kỳ công trình nào khác.
tin trích dẫn trong luận văn đều được ghi rõ nguồn gốc.
H
Mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông
Tr
ườ
n
g
Đ
ại
họ
cK
Trong quá trình học tập và thực hiện luận văn tốt nghiệp cuối khóa, bên cạnh
sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự quan tâm và giúp đỡ tận tình từ Ban
in
h
Giám hiệu, các thầy, cô giáo của trường Đại học Kinh tế thuộc Đại học Huế, từ tập
cK
thể lãnh đạo và cán bộ trong cơ quan Thanh tra tỉnh Quảng Trị.
Đặc biệt là sự giúp đỡ vô cùng quý báu của PGS.TS Bùi Dũng Thể và đồng
họ
chí Hoàng Phước Quỳnh- Thanh tra viên cao cấp, Chánh thanh tra tỉnh Quảng Trị.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến PGS.TS Bùi Dũng Thể, người thầy
ại
đã trực tiếp hướng dẫntận tình những chỉ dẫn khoa học quý báu.
Đ
Xin chân thành cảm ơn quý thầy, cô và bạn bè đồngnghiệp đã nhiệt tình giúp tôi
g
có thêm hiểu biết, kinh nghiệmvà những bài học giá trị không những phục vụ cho việc
H
1. Tính cấp thiết của đề tài
tế
Xuất phát từ tầm quan trọng của công tác thanh tra và những đòi hỏi từ thực tiễn
h
công việc: Khối lượng công việc thanh tra ngày càng tăng; xu hướng gia tăng vụ việc,
sai phạm ngày càng rõ rệt và tính chất các vụ việc thanh tra ngày càng phức tạp.
cK
in
2. Phương pháp nghiên cứu
- Phân tích số liệu thứ cấp từ nguồn báo cáo, tạp chí chuyên ngành, sách, báo.
họ
- Điều tra, phỏng vấn lấy ý kiến của hai đối tượng đó là: Đơn vị đã từng được
thanh tra và các cán bộ ở cơ quan Thanh tra tỉnhQuảng Trị. Kết quả khảo sát ý kiến
ại
từ hai nhóm này được phân tích với sự hỗ trợ của các kỹ thuật thống kê mô tả.
LỜI CẢM ƠN .............................................................................................................ii
MỤC LỤC..................................................................................................................iv
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.................................................................................vii
uế
DANH MỤC BẢNG BIỂU .................................................................................... viii
DANH MỤC SƠ ĐỒ, ĐỒ THỊ, HÌNH VẼ ...............................................................ix
H
PHẦN I: TỔNG QUAN..............................................................................................1
tế
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI ..........................................................................................1
h
2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU....................................................................................2
in
3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU ................................................................................2
cK
4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU ......................................................................................2
5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU...........................................................................3
1.1.3Nội dung và quy trình thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội
...................................................................................................................................20
iv
1.1.4Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh
tế - xã hội...................................................................................................................23
1.1.4.1Các nhân tố chủ quan .....................................................................................23
1.1.4.2Các nhân tố khách quan .................................................................................24
1.2CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ CÔNG TÁC THANH TRA HÀNH CHÍNH TRONG
LĨNH VỰC KINH TẾ - XÃ HỘI .............................................................................27
1.2.1Kinh nghiệm thanh tra hành chính của một số nước trên thế giới ....................27
uế
1.2.2Kinh nghiệm thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội cấp tỉnh ở
H
việt Nam ....................................................................................................................34
tế
1.2.3Một số bài học kinh nghiệm..............................................................................35
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THANH TRA HÀNH CHÍNH TRONG
in
h
Tr
VỰC KINH TẾ - XÃ HỘI GIAI ĐOẠN 2011-2015................................................46
2.3.1Phương pháp hoạt động.....................................................................................46
2.3.2Những kết quả đạt được ....................................................................................47
2.4ĐÁNH GIÁ CỦA ĐỐI TƯỢNG ĐƯỢC THANH TRA VỀ CÔNG TÁC
THANH TRA HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC KINH TẾ - XÃ HỘI. ...........52
2.4.1Mẫu khảo sát .....................................................................................................52
v
2.4.2Đánh giá toàn diện công tác thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã
hội..............................................................................................................................53
2.4.3Đánh giá mức độ đồng thuận của đối tượng thanh tra đối với kết luận của
Thanh tra ...................................................................................................................57
2.5ĐÁNH GIÁ CỦA CÁN BỘ THANH TRA TỈNH VỀ CÔNG TÁC THANH
TRA HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC KINH TẾ - XÃ HỘI. ..........................59
2.6ĐÁNH GIÁ TỔNG QUÁT CÔNG TÁC THANH TRA HÀNH CHÍNH
uế
TRONG LĨNH VỰC KINH TẾ - XÃ HỘI...............................................................62
H
Chương 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC THANH TRA HÀNH CHÍNH
tế
g
1. KẾT LUẬN ...........................................................................................................73
2. KIẾN NGHỊ ..........................................................................................................74
2.1. Đối với Thanh tra Chính phủ .............................................................................74
Tr
2.2. Đối với Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh ............................................................75
2.3. Đối với Chánh Thanh tra tỉnh ............................................................................75
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................................77
BIÊN BẢN HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
NHẬN XÉT CỦA PHẢN BIỆN 1 VÀ 2
BẢN GIẢI TRÌNH CHỈNH SỬA
XÁC NHẬN HOÀN THIỆN LV
vi
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
: Cơ quan Giám sát hành chính Ai Cập
BAI
: Ban thanh tra và kiểm toán Hàn Quốc
CBCC
ại
họ
cK
in
h
tế
H
uế
ACA
vii
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1 Số liệu tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật giai đoạn 2011-2015 ..42
Bảng 2.2 Số cuộc thanh tra đã thực hiện và đã kết thúc ..........................................50
Bảng 2.3 Số đơn vị đã thanh tra và phát hiện sai phạm ............................................51
uế
Đ
Bảng 2.12 Thống kê ý kiến đánh giá về kết luận thanh tra.......................................58
ườ
n
g
Bảng 2.13 Tổng hợp điểm đánh giá về công tác thanh tra........................................59
Bảng 2.14 Mức độ đồng ý về các điểm tích cực trong công tác tổ chức ..................60
Tr
Bảng 2.15 Tỷ lệ đồng ý với các điểm hạn chế trong công tác thanh tra ...................61
Bảng 2.16 Tỷ lệ đồng ý với các điểm khó khăn trong công tác thanh tra ................62
viii
DANH MỤC SƠ ĐỒ,ĐỒ THỊ, HÌNH VẼ
Tr
ườ
n
g
nào làm tốt, làm vừa, làm xấu; có làm hay không làm trên không biết; địa phương
nhiều khi tự mình cũng không biết; trên không thấu dưới; dưới không thấu trên.
H
Thanh tra là để theo dõi xem các kế hoạch, chỉ thị, chính sách đó, các địa phương
tế
đã chấp hành thế nào” - Chủ tịch Hồ Chí Minh.
h
Lúc sinh thời, Bác Hồ của chúng ta đã khẳng định: “Thanh tra là một nhiệm
in
vụ vẻ vang và quan trọng. Nó theo dõi, xem xét việc chấp hành đúng đắn đường lối,
cK
chính sách, nghị quyết, chỉ thị của Đảng và Chính phủ”. Điều đó cho thấy, công tác
thanh tra giống như “ngọn đèn pha” giúp nhìn rõ ưu điểm, khuyết điểm, nắm chắc
họ
tình hình trong lãnh đạo, quản lý.
Tuy nhiên, trong thực tiễn hoạt động thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh
hội tại Thanh tra tỉnh Quảng Trị. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải
pháp cũng như gợi ý các hướng hoàn thiện công tác thanh tra hành chính trong
lĩnh vực kinh tế - xã hội tại Thanh tra tỉnh Quảng Trị.
2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
Mục tiêu chung:
Phân tích đánh giá thực trạng, đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác thanh
uế
tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế xã hội.
H
Mục tiêu cụ thể
tế
- Hệ thống hóa một các vấn đề lý luận và thực tiễn về thanh tra hành chính
h
trong lĩnh vực kinh tế - xã hội.
in
- Đánh giá tình hình thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội tại
cK
- Thanh tra trách nhiệm thủ trưởng các cơ quan thuộc Ủy ban nhân dân
(UBND) tỉnh, Chủ tịch UBND thành phố, huyện, thị thuộc tỉnh về công tác tiếp
dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo; thực hiện pháp luật về thanh tra, về phòng chống
tham nhũng;
- Thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội.
2
Nghiên cứu này tập trung phân tích đánh giá thanh tra hành chính trong lĩnh
vực kinh tế - xã hội.
Đối tượng của thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội:
Thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội hướng tới đối tượng trong
bộ máy, người thuộc quyền quản lý trực tiếp của thủ trưởng cơ quan quản lý nhà
nước trong việc thực hiện các chính sách pháp luật về lĩnh vực kinh tế - xã hội.
uế
Cụ thể, đối tượng của thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội tại
H
Thanh tra tỉnh Quảng Trị bao gồm: tất cả đối tượng thuộc các Sở, ban, ngành thuộc
tỉnh; các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp huyện, UBND cấp xã; Doanh
tế
nghiệp nhà nước do Chủ tịch UBND tỉnh Quyết định thành lập.
- Số liệu thứ cấp: Thu thập từ nguồn báo cáo, tạp chí chuyên ngành, sách, báo...
- Số liệu sơ cấp thu thập trực tiếp thông qua điều tra, phỏng vấn lấy ý kiến của
Tr
hai đối tượng đó là: Đơn vị đã từng được thanh tra và các cán bộ ở cơ quan Thanh
tra tỉnh. Bằng việc khảo sát 27 cán bộ công tác tại Thanh tra tỉnh Quảng trị và 146
cán bộ làm việc tại 107 đơn vị đã từng được thanh tra trong giai đoạn 2011 - 2015
trên địa bàn tỉnh Quảng Trị.
Kết quả khảo sát ý kiến từ hai nhóm này được phân tích với sự hỗ trợ của các
kỹ thuật thống kê mô tả. Kết quả thu được từ bước phân tích này lại được tiếp tục
khai thác, đối chiếu qua một số cuộc phỏng vấn sâu với các cán bộ kinh nghiệm.
3
Phương pháp phân tích:
- Thống kê mô tả.
- Chuyên gia: Là các cán bộ gồm lãnh đạo của thanh tra tỉnh và lãnh đạo các
phòng thuộc Thanh tra tỉnh, trong đó: 01 thanh tra viên cao cấp, 06 thanh tra viên
chính, đều là các cán bộ có kinh nghiệm lâu năm trong ngành (Phụ lục 4).
- Ngoài ra nghiên cứu cũng sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau: Phương
Tr
ườ
n
g
H
1.1.1
uế
LĨNH VỰC KINH TẾ – XÃ HỘI
tế
1.1.1.1 Các khái niệm
h
Thanh tra nhà nước
in
Thanh tra nhà nước là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý theo trình tự, thủ tục
cK
do pháp luật quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với việc thực hiện
chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Thanh tra
họ
nhà nước bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành. (Luật Thanh tra
Cơ quan thanh tra hành chính là cơ quan quản lý nhà nước theo cấp hành
chính đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức,
cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp. Hoạt động cơ quan thanh tra hành chính xuất
hiện trong công việc quản lý của cả cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền
chung và cơ quan nhà nước có thẩm quyền chuyên môn. Cụm từ “thuộc quyền
quản lý trực tiếp” được hiểu là đối tượng của cơ quan thanh tra hành chính có sự lệ
uế
thuộc về mặt tổ chức đối với cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định việc thực
hiện cơ quan thanh tra hành chính. Đây là phương thức đảm bảo pháp chế, kỷ luật,
H
quyền và lợi ích của cá nhân, cơ quan, tổ chức.
tế
Theo khái niệm quy định tại Luật Thanh tra thì hoạt động thanh tra hành chính
h
được hiểu như sau:
in
Thứ nhất, hoạt động thanh tra hành chính là hoạt động thanh tra do các cơ
cK
nhân trực thuộc.
Thanh tra chuyên ngành
Trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, theo quan điểm và
nhận thức mới, Nhà nước thực hiện vai trò phục vụ xã hội với tính chất là một tổ
chức dịch vụ công. Nhà nước có quyền và có nhiệm vụ tạo ra một môi trường pháp
6
lý thuận lợi cho các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân tự do phát triển đảm bảo kỷ
cương, kỷ luật, công bằng. Trong cơ chế quản lý mới, phương thức, cách thức, mục
đích nội dung thanh tra đối với các doanh nghiệp không thể mang tính hành chính
giống như thanh tra các cơ quan, đơn vị, cá nhân trong bộ máy nhà nước mà cần
phải có sự thay đổi. Mỗi ngành, mỗi lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội đều có
các cơ quan quản lý nhà nước, vì thế, việc thanh tra, kiểm tra các tổ chức, đơn vị, cá
nhân trong việc chấp hành pháp luật về từng lĩnh vực phải được tiến hành chuyên
uế
sâu, do các cơ quan quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực thực hiện. Đó là lý do
H
của việc xuất hiện hoạt động thanh tra chuyên ngành trong Luật thanh tra.
tế
Tại khoản 3, Điều 3, Luật Thanh tra năm 2010 nêu: “Thanh tra chuyên ngành
h
n
nhà nước theo ngành, lĩnh vực. Hoạt động thanh tra chuyên ngành được tiến hành
thường xuyên, nếu phát hiện có vi phạm thì xử phạt hành chính theo quy định của
Tr
pháp luật về xử lý vi phạm hành chính.
Phân biệt thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành
Mục đích của quản lý nhà nước xét cho cùng là bảo đảm cho mọi hoạt động
trong xã hội tuân thủ theo các quy định của pháp luật, bảo đảm cho công dân thực
hiện được các quyền cơ bản của mình, tạo điều kiện phát huy mọi năng lực sản xuất
của xã hội. Để đạt được mục đích đó, Nhà nước phải phải thực hiện hai nhiệm vụ
chính là tăng cường các biện pháp nhằm không ngừng nâng cao hiệu quả, hiệu lực
7
quản lý mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội và phải thường xuyên hoàn thiện, loại trừ
các khuyết tật trong quá trình vận hành bộ máy nhà nước. Tương ứng với hai nhiệm
vụ này là hai loại hình của hoạt động thanh tra: Thanh tra chuyên ngành (hướng vào
xã hội, các đối tượng quản lý) và thanh tra hành chính (hướng vào bản thân bộ máy
quản lý).
Để phân biệt giữa thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành ta đi vào
uế
những nội dung sau:
H
ườ
n
g
thanh tra huyện.
Đ
và cơ quan thanh tra theo cấp hành chính như thanh tra chính phủ, thanh tra tỉnh,
Hình thức thanh tra: Hoạt động thanh tra hành chính chỉ được thực hiện
thông qua đoàn thanh tra. Hoạt động thanh tra theo chương trình, kế hoạch thanh tra
Tr
và thanh tra đột xuất khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật... Hoạt động thanh
tra chuyên ngành có thể được thực hiện thông qua đoàn thanh tra chuyên ngành,
thanh tra viên và người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành thực
hiện. Hoạt động thanh tra không chỉ theo chương trình, kế hoạch hay thanh tra đột
xuất mà còn được thực hiện thường xuyên.
Nguyên tắc tiến hành hoạt động thanh tra: Bên cạnh việc tuân thủ các
nguyên tắc trong hoạt động thanh tra đó là việc thanh tra tuân theo pháp luật; bảo
8
đảm chính xác, khách quan, trung thực, công khai, dân chủ, kịp thời thì hoạt động
đối tượng của thanh tra chuyên ngành rất rộng bao gồm cơ quan nhà nước (nếu có
thanh tra hành chính).
họ
cơ quan nhà nước ở đây thì đã trùng lặp một phần nội hàm của đối tượng thuộc
ại
Trình tự, thủ tục thanh tra: Nếu như hoạt động thanh tra hành chính chỉ
Đ
được tiến hành theo Đoàn thanh tra với thành phần đoàn thanh tra gồm trưởng đoàn
g
thanh tra, thành viên khác của Đoàn thanh tra thì đối với hoạt động thanh tra chuyên
ườ
n
ngành có thể được thực hiện thông qua đoàn thanh tra hoặc thanh tra viên tiến hành
độc lập hoặc người được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thực
Tr
hiện. Với đặc thù của hoạt động thanh tra chuyên ngành đòi hỏi phải tiến hành
nhanh chóng và đặc biệt là trong nhiều tình huống là xử lý ngay các hành vi vi
đối với các hoạt động kiểm tra. Đặc biệt, đối với các cuộc thanh tra để giải quyết
in
khiếu nại, tố cáo thì sự khác biệt về mục đích, ý nghĩa giữa hoạt động thanh tra và
cK
kiểm tra càng rõ hơn nhiều, bởi: Thông thường khiếu nại, tố cáo phản ánh sự bức
xúc, bất bình của nhân dân trước những việc mà nhân dân cho là quyền và lợi ích
họ
hợp pháp của mình bị vi phạm cho nên mục đích của hoạt động thanh tra không còn
chỉ là xem xét, đánh giá một cách bình thường nữa.
ại
Phương pháp tiến hành: Với mục đích rõ ràng hơn, rộng hơn, khi tiến hành
Đ
thanh tra, Đoàn thanh tra cũng áp dụng những biện pháp nghiệp vụ sâu hơn, đi vào
thực chất đến tận cùng của vấn đề như: Xác minh, thu thập chứng cứ, đối thoại, chất
ườ
n
g
H
yếu là Đoàn thanh tra hoặc Thanh tra viên, cộng tác viên thanh tra, người được giao
thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành. Trong khi đó, chủ thể tiến hành điều
tế
tra hình sự chủ yếu là Cơ quan điều tra và các điều tra viên, cán bộ điều tra.
h
Mục đích tiến hành: Mục đích của điều tra hình sự là chứng minh tội phạm
in
thì mục đích của thanh tra là nhằm phát hiện sơ hở trong cơ chế quản lý, chính sách,
cK
pháp luật để kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền biện pháp khắc phục;
phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi vi phạm pháp luật; giúp cơ quan, tổ chức, cá
họ
nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật; phát huy nhân tố tích cực; góp phần
ại
nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước; bảo vệ lợi ích của Nhà
là: trong khi thanh tra luôn luôn gắn liền với quản lý nhà nước, mang tính quyền lực
nhà nước thì giám sát có thể mang tính quyền lực nhà nước hoặc không mang tính
quyền lực nhà nước.
uế
Giám sát mang tính quyền lực nhà nước được tiến hành bởi chủ thể là các cơ
quan nhà nước có thẩm quyền đối với một hay một số hệ thống cơ quan nhà nước
H
khác, chẳng hạn như: Hoạt động giám sát của Quốc hội đối với Chính phủ, Toà án
tế
nhân dân tối cao và Viện kiểm sát nhân dân tối cao; hoạt động giám sát của Hội
h
đồng nhân dân đối với các cơ quan nhà nước ở địa phương.
in
Giám sát không mang tính quyền lực nhà nước: Là loại hình giám sát được
cK
tiến hành bởi các chủ thể phi Nhà nước như hoạt động giám sát của Mặt trận tổ
quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên của mặt trận đối với bộ máy nhà nước
tất cả các đối tượng chịu sự thanh tra, kiểm tra, giám sát rằng: Pháp luật phải được
12
tuân thủ, sự thanh tra, kiểm tra, giám sát định kỳ thường xuyên hay đột xuất luôn
tạo ra một “sức ép” thường trực lên các đối tượng và nhờ đó, nó tác dụng hạn chế,
răn đe những hành vi vi phạm pháp luật của các đối tượng quản lý.
Thanh tra không chỉ có chức năng bảo đảm pháp chế mà còn có chức năng tìm
hiểu, giúp đỡ, định hướng cho các đối tượng thực hiện đúng các quy định của pháp
luật. Điều này sẽ càng trở nên quan trọng nếu chúng ta quan niệm về một Nhà nước
uế
làm dịch vụ công. Khi đó các cơ quan có chức năng thanh tra, kiểm tra, điều tra,
giám sát sẽ thực sự trở thành một trong những địa chỉ mà các cơ quan, đơn vị,
H
doanh nghiệp, công dân… trông cậy để có thể nhận được những khuyến nghị,
tế
những chỉ dẫn bảo đảm cho hoạt động của mình đúng pháp luật.
h
Hai là, thanh tra, kiểm tra, điều tra, giám sát luôn luôn là cách thức, phân tích,
in
Tr
tương lai nếu không có sự chấn chỉnh, không có sự định hướng lại cho các đối
tượng một cách kịp thời.
Từ sự phân định này có thể thấy, thanh tra với chức năng thiết yếu của quản lý
Nhà nước, hoạt động thanh tra hỗ trợ đắc lực cho hoạt động kiểm tra, điều tra, giám
sát. Chính vì vậy, có thể khẳng định trong mới quan hệ giữa thanh tra, kiểm tra,
điều tra, giám sát thì các cơ quan Thanh tra nhà nước giữ vị trí trung tâm và có vai
trò là cầu nối trong cơ chế thanh tra, kiểm tra, điều tra, giám sát.
13
1.1.1.2 Mục đích, ý nghĩa của hoạt động thanh tra hành chính trong lĩnh vực
kinh tế - xã hội
Thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội
Thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội là hoạt động thanh tra của
cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trực thuộc trong
việc thực hiện các chính sách pháp luật về lĩnh vực kinh tế - xã hội.
uế
Lĩnh vực kinh tế - xã hội là một phạm trù rộng; tuy nhiên, trong phạm vi hoạt
H
động của Thanh tra nhà nước, hoạt động thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế
tế
chính sách xã hội, người có công ở sở Lao động - Thương binh xã hội; Thanh tra
ườ
n
công tác tuyển dụng công chức ở sở Nội vụ; Thanh tra thực hiện chế độ hưu trí ở
các xã phường…
Tr
Qua thực tiễn hoạt động thanh tra trong lĩnh vực kinh tế - xã hội cho thấy: Các
cuộc thanh tra trong lĩnh vực kinh tế - xã hội thường xem xét, đánh giá việc chấp
hành pháp luật về kinh tế - xã hội liên quan đến trách nhiệm quản lý nhà nước của cơ
quan, tổ chức, cá nhân về trách nhiệm thực thi công vụ, nhiệm vụ cán bộ, công chức.
Đồng thời, thông qua hoạt động thanh tra phát hiện hành vi vi phạm pháp luật
trong việc quản lý, sử dụng kinh phí, tài sản nhà nước. Kết quả hoạt động thanh tra
ngoài việc kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm pháp luật; biểu dương khen thưởng
14
cơ quan, tổ chức, cá nhân có thành tích trong thực thi công vụ; phát hiện những sơ
hở, bất cập trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật, kiến nghị cơ quan có thẩm
quyền sửa đổi, bổ sung cơ chế, chính sách liên quan đến kinh tế, xã hội, đến khung
pháp lý hoạt động của doanh nghiệp và các dự án đầu tư.
Có thể nói, hoạt động thanh tra trong lĩnh vực kinh tế - xã hội có vai trò quan
trọng trong việc giúp cơ quan quản lý nhà nước hoàn thiện hệ thống pháp luật,
ại
khi đối tượng này không tuân thủ và không chấp hành nghiêm chỉnh thì khi đó nhiệm
Đ
vụ hoạt động thanh tra, kiểm tra là phải làm rõ nguyên nhân chủ quan, khách quan,
g
xác định rõ trách nhiệm thuộc khâu nào, thuộc ai nhằm chấn chỉnh và xử lý vi phạm.
ườ
n
Thanh tra kinh tế còn góp phần xem xét tính hiệu quả của quản lý nhà nước. Mặt
khác công tác thanh tra hướng dẫn xem xét cả việc tổ chức cụ thể của cơ quan quản lý
Tr
nhà nước thông qua các yếu tố như cơ cấu tổ chức bộ máy, chức năng nhiệm vụ thẩm
quyền, năng lực, uy tín phong cách cán bộ… Đồng thời, thanh tra kinh tế xã hội có vai
trò quan trọng trong việc ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật, việc ngăn ngừa,
phát hiện và xử lý nghiêm khắc các hành vi vi phạm pháp luật là nhân tố quyết định
bảo đảm xây dựng nền kinh tế thị trường lành mạnh, đúng hướng.
Mục đích của thanh tra hành chính trong lĩnh vực kinh tế - xã hội
Với vai trò là chức năng thiết yếu của quản lý nhà nước, mục đích chủ yếu của
thanh tra là giúp chủ thể quản lý nhà nước kiểm soát và bảo đảm cho các đối tượng
cK
nhà nước, quyền và lợi ích của cơ quan, tổ chức, cá nhân”.
Theo đó, mục đích hoạt động thanh tra trong lĩnh vực kinh tế - xã hội là nhằm
họ
phát hiện sơ hở của cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật trong lĩnh vực kinh tế xã hội để kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền biện pháp khắc phục;
ại
phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi vi phạm pháp luật; giúp cơ quan, tổ chức, cá
Đ
nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật; phát huy nhân tố tích cực; góp phần
g
nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước; bảo vệ lợi ích của Nhà
ườ
n
nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Quán triệt lời dạy của Bác Hồ “Thanh tra là tai mắt của trên, là người bạn của
Tr
Copyright: Tài liệu đại học ©