SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO THANH HOÁ
Trêng THPT Qu¶ng X¬ng IV

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT THÔNG QUA
CÁC HOẠT ĐỘNG ĐOÀN TNCS HỒ CHÍ MINH TẠI
TRƯỜNG THPT QUẢNG XƯƠNG 4 ĐỂ GÓP PHẦN XÂY
DỰNG NỀ NẾP HỌC ĐƯỜNG
 

Người thực hiện : Ngô Tiến Hà
Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh vực Đoàn thanh niên

THANH HÓA NĂM 2016

1


1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài……………………………………………………...........1
1.2. Mục đích nghiên cứu………………………………………………….........2
1.3. Đối tượng nghiên cứu……………………………………............................4
1.4. Phương pháp nghiên cứu...............................................................................4

2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. Cơ sở lý luận…………………………………………………………..........4
2.2. Thưc trạng vấn đề……………………………………………………..........5
2.3. Một số giải pháp cụ thể..................................................................................7
2.3.1. Vai trò của Đoàn thanh niên đối với công tác tổ chức chi đoàn................7

Thanh niên đóng vai trò quan trọng trong sự nghiệp đào tạo thế hệ trẻ cho tương
lai.
Ngày nay trong công cuộc đổi mới đất nước, tiếp cận với những tiến bộ
về khoa học – công nghệ đòi hỏi những người phục vụ trong công tác giáo dục
phải xác định rõ vai trò, trách nhiệm của mình là sự nghiệp trồng người. Những
sản phẩm của mình tạo ra nó sẽ quyết định cho cả một thế hệ. Do đó vai trò của
người thầy là nhân tố quan trọng để quyết định cho những sản phẩm mà mình
tạo ra. Người thầy là những người phục vụ trực tiếp trong lĩnh vực giáo dục để
đào tạo, rèn luyện cho thế hệ trẻ, bên cạnh đó các tổ chức đoàn thể, đặc biệt là
đoàn thanh niên đóng vai trò quan trọng đối với các cấp học nhất là cấp học phổ
thông.
Trường học là nơi đào tạo về kiến thức, nghiệp vụ chuyên môn đồng thời
cũng là nơi trang bị đầy đủ kỹ năng trong việc giáo dục hoàn thiện nhân cách
học sinh nhất là thông qua công tác Đoàn thanh niên nhằm giúp học sinh phát
triển một cách toàn diện. Mặt dù đã được đào tạo kỹ lưỡng, nhưng mỗi giáo viên
có năng khiếu, sở trường riêng, về chuyên môn phần lớn đáp ứng nhu cầu giảng
dạy, nhưng về kỹ năng quản lý, giáo dục học sinh trong công tác nề nếp thì
không phải ai cũng làm tốt.

3


Thực tế nhà trường trong những năm qua, công tác quản lý nề nếp của
Đoàn thanh niên còn gặp nhiều khó khăn. Do đặc thù của xã hội nói chung, địa
phương nói riêng, số lượng học sinh bậc trung học phổ thông đang giảm dần,
nên học sinh thi tuyển đầu vào với chất lượng thấp, lượng học sinh vào học tại
trường THPT không ngang bằng nhau về học lực cũng như hạnh kiểm.
Việc xếp lớp, với hình thức đại trà, ở mỗi lớp đều có học sinh giỏi; khá;
trung bình, yếu. Đặc biệt là đối với học sinh khối lớp 10 ngay sau khi vào học đã
bộc lộ lên những học sinh yếu, kém về học lực. Từ đó, những học sinh này ngày

giáo với tinh thần trách nhiệm và lương tâm nghề nghiệp của mình bằng mọi
cách phải giúp các em có được nhận thức đúng đắn trong lao động, học tập, phải
uốn nắn các em từ người “xấu” trở thành người “tốt”. Nếu không khéo sẽ làm
hỏng các em, tạo nên một gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Với những lý do trên, bằng những kinh nghiệm tích lũy của bản thân, tôi
viết sáng kiến kinh nghiệm với đề tài

“

Biện pháp giáo dục học sinh cá biệt

thông qua các hoạt động Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tại trường THPT Quảng
Xương 4 để góp phần xây dựng nề nếp học đường”, với đề tài này hy vọng ít
nhiều sẽ góp phần thêm cho công tác quản lý nề nếp học sinh trong những năm
học tới.
1.2. Mục đích của đề tài
Với đề tài nêu trên, bản thân tôi muốn làm thế nào để giúp cho những học
sinh cá biệt từng bước thay đổi thái độ của mình trong học tập theo hướng tích
cực. Giúp các em biết tự tôn trọng bản thân mình và xác định được việc học sẽ
phục vụ chính bản thân các em và tạo điều kiện để giúp đỡ gia đình, góp phần
xây dựng quê hương, đất nước. Giúp các em thấy được công lao to lớn của các
bậc làm cha, làm mẹ nuôi con ăn học; sự vất vả của các thầy cô trong việc
truyền đạt tri thức và giáo dục nhân cách, kỹ năng sống cho các em. Từ đó các
em biết mình sẽ làm gì để thay những lời tri ân đầy ý nghĩa.
Bên cạnh phần nào giúp cho các thầy cô quan tâm hơn về vai trò, trách
nhiệm của mình đối với nghề nghiệp, đặc biệt là trong công tác quản lý nề nếp
học sinh. Nghề dạy học là một nghề thiêng liêng cao cả, không phải ai cũng làm
được như cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nói “Nghề dạy học là nghề cao cả
5


6


sa sút và kết quả phải lưu ban hoặc bỏ học giữa chừng. Do đó, giáo viên khi làm
công tác công tác quản lý nề nếp học sinh phải nắm rõ các đối tượng của mình
để có hướng giáo dục cho phù hợp. Làm thay đổi thái độ học tập của học sinh từ
“xấu” chuyển sang “tốt” góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà
trường .
2.2. Thưc trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Từ thực tiễn ở các nhà trường, hiện nay học sinh cá biệt, chưa ngoan
không phải là phổ biến nhưng ở trường nào cũng chịu ảnh hưởng bởi đối tượng
học sinh này đối với phong trào chung của lớp, gây ảnh hưởng thường xuyên
đến kết quả thi đua của toàn lớp, toàn trường. Trường THPT Quảng xương 4
đóng trên địa bàn xã Quảng Lợi – thuộc vùng bãi ngang ven biển, điều kiện kinh
tế khó khăn, nhận thức của người dân còn giới hạn, công tác tuyển sinh còn gặp
nhiều trở ngại thì việc đối diện với những trường học sinh cá biệt không thể
tránh khỏi. Điều quan trọng là phải tìm ra những giải pháp phù hợp để thích ứng
với tình hình.
Nhìn chung những biểu hiện của học sinh cá biệt là chưa có sự kết hợp
chặt chẽ giữa gia đình – nhà trường – xã hội. Bên cạnh đó còn có nhiều nguyên
nhân khác gây ra:
*Nguyên nhân dẫn đến học sinh cá biệt:
- Các em đi học do gia đình ép buộc.
- Do tác động của xã hội, bị bè bạn không tốt lôi kéo.
- Sự kích động của phim ảnh, các trò trơi bạo lực từ game.
- Chưa có sự quan tâm của cha mẹ đến việc học của con cái.
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn, phải làm thêm giúp gia đình nên thường
xuyên bỏ học, học lực sa sút.
- Do cho mẹ ly hôn, dẫn đến buồn chán.
- Do lớp học có quá nhiều học sinh yếu, kém…

- Sách vỡ không đầy đủ, thường xuyên không chép bài.
- Mê chơi game, lôi kéo, rủ rê bè bạn.
- xích mích, gây gỗ đánh nhau...

8


2.3. Một số giải pháp cụ thể đ giải quyết vấn đề
2.3.1. Vai trò của Đoàn thanh niên đối với công tác tổ chức chi đoàn.
Trong công tác quản lý nề nếp học sinh, nếu làm đúng vai trò trách nhiệm
thì người thầy phải bỏ ra nhiều thời gian, rất vất cả trong việc theo dõi, quản lý
lớp. Nếu rơi vào những chi đoàn đa số là học sinh khá giỏi (như lớp cơ bản A,
cơ bản C) thì các em có ý thức học tập rất tốt, hạn chế tối thiểu học sinh cá biệt
giúp cho người làm công tác quản lý nề nếp học sinh bớt đi phần gánh nặng.
Nhưng đối với những chi đoàn phần lớn là học sinh trung bình, học sinh lưu ban
thì đòi hỏi người làm công tác quản lý nề nếp học sinh phải tốn nhiều thời gian
công sức mới làm tốt nhiệm vụ được giao, vì đa phần học sinh cá biệt xuất phát
từ những lớp đó. Do đó Đoàn thanh niên muốn làm tốt công tác quản lý nề nếp
học sinh của mình trước hết phải làm tốt công tác tổ chức chi đoàn, thực hiện
một số công việc sau:
*phân bổ đoàn viên:
Đoàn thanh niên phải xem trước học bạ của từng học sinh trong năm học
trước để nắm được học lực, hạnh kiểm của từng học sinh. Góp ý cùng BGH nhà
trường khi phân bổ đoàn viên nên chia đều những học sinh có học lực khá, giỏi
vào xen lẫn với những học sinh có học lực trung bình. Nếu thấy trong chi đoàn
có những học sinh bị ghi trong học bạ là hạnh kiểm chưa tốt hoặc học sinh lưu
ban nên phân bổ cho các em ở những chi đoàn đầu để tiện quan sát, theo dõi.
Sau khi phân bổ đoàn viên xong, BCH đoàn trường lập sơ đồ chi đoàn và để tại
văn phòng đoàn trường để tiện theo dõi.
Lưu ý: Nếu trong chi đoàn đã có học sinh cá biệt thì không nên cho các em ngồi

NỘI QUY CHI ĐOÀN

1. Đến lớp phải đúng giờ quy định.
2. Phải học bài, làm bài đầy đủ trước khi đến lớp
3. Tổ trực phải vệ sinh phòng học sạch sẽ trước khi vào học.
4.Tác phong: quần, áo, đầu tócgiày dép, phù hiệu đúng qui định.
5. Giữ gìn vệ sinh phòng học. Không được nhả kẹo cao su xuống nền gạch.
6. Không được viết, vẽ trên tường, bàn ghế.
7. Không được đùa giỡn, chọc ghẹo, làm mất trật tự trong giờ học.
8. Nếu nghỉ học, phải báo cáo với GVCN (bất cứ lý do gì).
9. Đi học phải mang theo nội quy lớp.
Bí thư chi đoàn
Trần Văn B

10


Sau khi xây dựng xong nội quy lớp, BCH chi đoàn phổ biến trước lớp cho
tất cả học sinh đều biết và kí cam kết thống nhất thực hiện. Sau đó BCH chi
đoàn phát cho mỗi học sinh một bảng Nội quy và bắt buộc các bạn phải giữ bảng
Nội quy này và thường xuyên mang theo trong suốt năm học. Bên cạnh đó, ở
mỗi chi đoàn phải có một bản Nội quy dán trong phòng học để làm cơ sở xử lý
học sinh vi phạm.
Nội quy lớp là một công cụ hỗ trợ BCH chi đoàn xử lý ĐVTN vi phạm.
Bên cạnh BCH chi đoàn phải xây dựng thang điểm thi đua của lớp hàng tuần
ứng với nội quy của lớp, trong đó có hình thức biểu dương, khen thưởng và kỹ
luật cụ thể từng trường hợp và được công khai vào buổi sinh hoạt chủ nhiệm
cuối tuần.
Lưu ý: BCH chi đoàn đóng vai trò hết sức quan trong trọng việc rèn luyện, giáo
dục học sinh. Bên cạnh tác phong của các đ/c trong BCH chi đoàn cũng rất cần

tượng học sinh này.
Mẫu: SỔ THEO DÕI ĐVTN CÁ BIỆT

Ảnh học sinh
-Họ và tên học sinh: ……………………………., lớp ……..
-Học lực, hạnh kiểm năm học trước: ……………………….
-Hoàn cảnh gia đình: ………………………………………
-Những biểu hiện của học sinh: …………………………….
PHẦN THEO DÕI
Các hành vi vi phạm
Tuần

(Đối chiếu với nội quy
lớp)

Hình thức

Thái độ sửa chữa

xử lý

(Có chấp hành kỹ luật hay

(Ghi hình thức không, khắc phục khuyết điểm
xử lý)

không)

1
2

các học sinh khác trong lớp thường xuyên tiếp xúc để có biện pháp giúp đỡ bạn,
giúp các em sống trong môi trường đoàn kết, gắn bó giúp đỡ lẫn nhau trong bất
kỳ trường hợp nào. Phối hợp với GVCN có thể giáo dục các em bằng cách nêu
gương, điểm hình giúp các em tự nhận thấy những khuyết điểm của mình để

13


từng bước sửa chữa. BCH Đoàn nên gặp riêng từng học sinh để trao đổi, giải
thích cho các em hiểu những sai trái của mình để các em có hướng khắc phục,
không nên làm các em cảm thấy mặc cảm trước lớp.
2.3.4. Tạo sự gần gũi, quan tâm với ĐVTN
Tạo mối quan hệ gần gũi là thể hiện sự quan tâm đối với các em, nhưng
người thầy vẫn luôn giữ chuẩn mực, nghiêm khắc. Tiếp xúc tìm hiểu tâm tư
nguyện vọng của các em, nhằm để động viên, khích lệ tạo cho các em có được
chỗ dựa tinh thần vững chắc. Để các em thấy sự quan tâm của các thầy cô bên
đoàn trường như người cha, người mẹ, người anh, người chị của các em luôn dìu
dắt, nâng đỡ các em khi vấp phải những khó khăn trong học tập cũng như trong
cuộc sống.
Khi học sinh nghỉ học, dù có phép hay không phép, dù bất cứ lý do gì
những buổi học sau phải tiếp xúc để thăm hỏi các em, đôi khi cũng có những lý
do khá đặc biệt người thầy có thể chia sẽ với các em, làm cho các em cảm thấy
vui hơn khi được thầy cô quan tâm đến mình, từ đó những biểu hiện cá biệt dần
dần biến mất.
2.3.5. Công tác phối hợp.
Để giáo dục được những học sinh cá biệt, bản thân của mỗi đ/c trong
BCH Đoàn trường cần phải biết phối hợp kịp thời, linh hoạt với các bộ phận
trong nhà trường. Như phối hợp với giáo viên chủ nhiệm cung cấp cho giáo viên
chủ nhiệm danh sách những học sinh cá biệt để kịp thời hỗ trợ trong việc theo
dõi, nhắc nhỡ và xử lý những vi phạm của các em. Phối hợp với giáo viên bộ

người kết luận cuối cùng. Đối với những trường hợp vi phạm cho các bạn tự báo
cáo về mình dựa theo nội quy của lớp. (từng học sinh báo báo)
Nội dung báo cáo

Ngày

Số lần

vi phạm

vi phạm

1. Đến lớp phải đúng giờ quy định.
2. Phải học bài, làm bài đầy đủ trước khi đến lớp
3. Tổ trực phải vệ sinh phòng học sạch sẽ trước khi vào
học.
4.Tác phong: quần, áo, đầu tóc, giày dép, phù hiệu.
5. Giữ gìn vệ sinh phòng học. Không được nhả kẹo cao
15


su xuống nền gạch.
6. Không được viết, vẽ trên tường, bàn ghế.
7. Không được đùa giỡn, chọc ghẹo, làm mất trật tự
trong giờ học.
8. Nếu nghỉ học phải báo cáo với GVCN…
9. Đi học phải mang theo nội quy lớp.
Sau đó bí thư, lớp trưởng nhận xét xem còn ai chưa báo cáo, hoặc báo cáo
không chính xác để GVCN hướng dẫn cách xử lý. Trong việc xử lý những học
sinh vi phạm phải đúng người, đúng tội theo Nội quy đã đề ra. Tránh trường hợp

quả

đầu năm

phục sửa chữa cuối năm
16


Học sinh A
Học sinh B
Học sinh C
Trên thực tế, những biện pháp giáo dục học sinh cá biệt nói trên đã được
Đoàn thanh niên trường THPT Quảng Xương 4 triển khai và thực hiện đạt hiệu
quả cao.
Trong năm học 2015 – 2016, ngay đầu năm học BCH Đoàn trường đã
điều tra và lập danh sách những học sinh thuộc diện học sinh cá biệt để theo dõi
và uốn nắn. Với 30 học sinh cá biệt trên tổng số 1067 ĐVTN, những trường hợp
học sinh cá biết này vào đầu năm học thường xuyên gây gỗ đánh nhau, bỏ giờ,
nghĩ học vô lý do, làm ảnh hưởng tới nề nếp học đường. Trong học kì một, Đoàn
thanh niên đã thống kê có 15 vụ gây xích mích đánh nhau, 1 trường hợp vô lễ
với giáo viên, 96 lượt nghĩ học vô lý do, những trường hợp vi phạm này đã được
xử lý nghiêm minh, trong đó có 2 học sinh đã phải áp dụng hình thức kỉ luật
đình chỉ học 1 tuần. Trong học kì 2 năm học 2015 - 2016, theo thống kê có 8 vụ
xích mích đánh nhau, 72 lượt nghĩ học vô lý do, những trường hợp vi phạm này
đã được giải quyết và xử lý kịp thời. Đoàn thanh niên trường Quảng Xương 4 đã
tham gia tích cực vào việc quản lý nề nếp, với những biện pháp phù hợp của
mình đã giúp nề nếp nhà trường đi vào ổn định. Theo báo cáo tổng kết cuối năm,
không còn trường hợp vi phạm nào phải đưa ra hội đồng kĩ luật nhà trường. Đặc
biệt, những học sinh cá biệt nay đã có sự chuyển biến tích cực trong nhận thức,
cố gắng vươn lên trong học tập.

năm học tới.
* Đề xuất, kiến nghị
Đối với nhà trường:
Cần tổ chức nhiều hơn các hoạt động vui chơi, giải trí cho học sinh để các
em có được sân chơi lành mạnh, bổ ích.
Cần tăng cường công tác giáo dục kỹ năng sống cho các em, để các em
hiểu thêm về vai trò, trách nhiệm của lứa tuổi học đường.
Chỉ đạo cho Đoàn thanh niên tăng cường công tác phối hợp với giáo viên
chủ nhiệm, cha mẹ học sinh, các tổ chức đoàn thể khác để kịp thời giáo dục, uốn
nắn những học sinh cá biệt có hiệu quả.
18


Đối với Sở GD&ĐT:
Cần mở những lớp tập huấn kỹ năng nghiệp vụ công tác đoàn cho các đ/ c
phụ trách công tác đoàn cấp THPT.
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của bản thân tôi, trong quá trình thực
hiện vẫn còn nhiều thiếu sót và một số nội dung chưa phù hợp. Rất mong được
sự đóng góp của đồng nghiệp để nội dung đề tài hoàn thiện hơn./.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 04/04/2016
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình viết,
không sao chép nội dung của người

khác.

Người thực hiện:
Ngô Tiến Hà