MỤC LỤC
NỘI DUNG
1. Mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài
1.2. Mục đích nghiên cứu
1.3. Đối tượng nghiên cứu
1.4. Phương pháp nghiên cứu
2 . Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
2.3. Các giải pháp dã sử dung để giải quyết vấn đề
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
3. Kết luận, kiến nghị
3.1. Kết luận
3.2. Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
Danh từ viết tắt

TRANG
2
2
3
4
4
4
4
6
7
11
13
13

sinh. [2]
Điền kinh là môn thể thao bao gồm các nội dung : Đi bộ, chạy, nhảy và phối
hợp. Chạy ngắn là một môn điển hình phát triển tốc độ, thuộc loại hoạt động có
chu kì và có cường độ cực lớn của điền kinh. Chạy ngắn có tác dụng tốt đến việc
tăng cường các chức năng hoạt động của các cơ quan nội tạng trong cơ thể và hệ
thống thần kinh, nâng cao khả năng làm việc căng thẳng trong điều kiện thiếu
ôxi, nhanh chóng huy động tiềm lực của cơ thể bồi dưỡng, nâng cao kết quả tốt
nhất trong thời gian ngắn. [3]
Trong mục 1.1: [1] từ đoạn : Giữ gìn…mạnh khỏe là “của” chủ tịch Hồ Chí Minh; [2] từ
đoạn: mục tiêu….học sinh từ TLTK số [2]. [3]từ đoạn : điền kinh….. chạy ngắn. được tham
khảo từ TLTK số [3]. [4] từ đoạn: chạy ngắn là …..chạy cự ly ngắn được tham khảo từ TLTK
số [4]. Những đoạn còn lại là của tác giả

Chạy ngắn là biện pháp chính để phát triển sức nhanh đồng thời là cơ sở để
nâng cao tố chất khác như sức bền ( chạy bền ), sức bật (nhảy cao- nhảy xa)...Nó
có ý nghĩa quan trọng trong việc chuẩn bị cho học sinh tham gia học tập và lao
động sản xuất, là biện pháp tích cực để bảo vệ và tăng cường sức khoẻ nâng cao
khả năng vận động cho học sinh.
Môn chạy cự ly ngắn đơn giản, cần ít thiết bị dụng cụ để tiến hành và mở
rộng phạm vi tập luyện. Chạy cự ly ngắn là nội dung được học sinh ưa thích
nhất là các em ở lứa tuổi học sinh THCS. là nội dung chính của chương trình
2


dạy học nội khoá bộ môn Thể dục bậc THCS. Nó củng cố và nâng cao sức khoẻ
phát triển cơ thể cân đối tạo điều kiện để học tập tốt các môn văn hoá khác. Kết
quả khảo sát trên học sinh trường THCS và THPT Nghi Sơn chưa mạnh dạn,
tích cực khi tập luyện chạy cự ly ngắn. [4]
Từ cơ sở trên, tôi thấy phải nghiên cứu tìm giải pháp nâng cao nhận thức và
tính tự giác của học sinh với nội dung chạy ngắn để đạt hiệu quả cao trong mỗi

- Phương pháp thu thập thông tin
3


- Phương pháp thống kê và xử lí số liệu. [6]
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN
2.1. Cơ sở lí luận:
Như chúng ta đã biết, môn thể dục là môn học có nét đặc thù riêng. Nó
khác các môn văn hoá khác ở chỗ là giảng dạy ngoài trời, học sinh tiếp xúc
trực tiếp với điều kiện ngoại cảnh như: Nắng, mưa, gió, ánh sáng, không khí...
[7]. Trong các nội dung của môn thể dục “Chạy ngắn” có vai trò quan trọng, liên
quan đến các nội dung khác. Trường THCS và THPT Nghi Sơn còn hạn chế về
sân bãi phục vụ cho hoạt động giảng dạy và luyện tập TDTT.
a. Đặc điểm sinh lý:
a.1. Đặc điểm của xương:
Ở lứa tuổi các em trong thời kỳ phát triển mạnh mẽ, chất liên kết còn
kém, mặc dù xương có tính đàn hồi song dễ bị cong, gãy hoặc biến dạng. Giáo
dục thể chất có tác dụng tốt đến sự phát triển của hệ xương. Vì vậy cần chú ý
hướng dẫn tư thế đi, đứng, sử dụng lượng vận động thích hợp để tránh sự phát
triển sai lệch và kìm hãm sự phát triển chiều dài của hệ xương.
a.2. Đặc điểm hệ cơ:
Sức nhanh của cơ bắt đầu phát triển, sự phát triển sức nhanh của các em
theo quy luật không đồng đều khi chiều cao cơ thể tăng. Chiều dài của cơ tăng
kém so với xương. Ở thời kỳ này sức nhanh và sức bền của cơ tương đối yếu,
cần có kế hoạch phát triển các nhóm cơ nhỏ và nhóm cơ duỗi. Do sự phát triển
không đồng bộ thiếu cân đối nên các em không phát huy được sức nhanh và
chóng mệt mỏi.
a.3. Hệ tuần hoàn, hô hấp:
- Hệ tuần hoàn: Nhịp tim đập nhanh - huyết áp tương đối thấp, khả năng
điều hòa hoạt động của tim chưa ổn định nên khi hoạt động quá căng thẳng sẽ

đa ) trong thời gian ngắn nhất trong tình trạng nợ oxi. Ở trường THCS học sinh
chỉ học kỹ thuật chạy cự li 60m trên đường thẳng. [10]
Cự li 60m có đặc điểm : Đây là cự li ngắn đòi hỏi người chạy đạt được tốc
độ cực đại trong thời gian ngắn nhất và duy trì tốc độ đó tới đích. Để đạt được
mục đích này giai đoạn xuất phát phải thực hiện nhanh, tăng tốc độ tối đa sớm,
đồng thời phải có sức bền tốc độ để duy trì trong suốt cự li. Thông thường ở 15
đến 20m cuối tốc độ đều giảm. Để hạn chế những nhược điểm trong quá trình
chạy người chạy phải biết phối hợp các chuyển động nhịp nhàng, tránh gò bó tạo
căng thẳng thừa. [11]
* Trong mục 2.1: [7]. đoạn từ môn thể dục….không khí.. được lấy từ tài liệu số [7].
các mục a.1, a.2, a.3, . được tham khảo từ TLTK số [8]. [9] từ đoạn: trong cuộc đời….sẽ
không cao. được tham khảo từ TLTK số [9].Những đoạn còn lại là của tác giả.

Vì vậy khi hướng dẫn cho các em luyện tập thể dục cần phải uốn nắn,
nhắc nhở, chỉ bảo định hướng và động viên giúp đỡ các em hoàn thành tốt
nhiệm vụ, từ đó các em không bị chán, có định hướng đúng, có động cơ tập
luyện tốt và như vậy sẽ nâng cao hiệu quả trong học tập.
Trong nội dung chạy cự li 60m luôn có sự tranh đua quyết liệt. Thành tích
thứ hạng phụ thuộc vào trình độ thể lực đặc biệt là tố chất sức nhanh của từng cá
nhân.

5


Các em ở lứa tuổi này mang tâm lý hiếu động, ham chơi, vô tư hiếu thắng.
Do vậy giáo viên cần có những định hướng sao cho các em có thể phát triển tố
chất sức nhanh đạt kết quả.
Trong quá trình dạy học tại trường tôi nhận thấy khả năng tiếp thu của học
sinh còn hạn chế, bản thân các em còn thiếu tự tin chưa mạnh dạn. Các em chưa
có ý thức cao đối với việc học của mình.

6


* Đối với học sinh: Phần lớn các em học sinh ở Trường THCS và THPT Nghi
Sơn có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, sau giờ học các em còn phải tranh thủ giúp
đỡ gia đình nên không có nhiều thời gian đầu tư cho học môn Thể dục.
Do đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi 14 - 15 các em nhìn chung là thích học
tập bộ môn Thể dục nói chung, nội dung dung chạy nhanh cũng không phải là
ngoại lệ. Tuy nhiên khi các em tập luyện thường chỉ thích thực hiện luôn hết cự
ly mà không chú trọng đến khâu kĩ thuật động tác dẫn đến thực hiện các động
tác kĩ thuật bị sai nhiều, tư thế gò bó, động tác giật cục, tư thế động tác bị sai
lệch nhiều nên ảnh hưởng nhiều đến thành tích của các em.
Qua thực tế giảng dạy nội dung chạy ngắn cho học sinh khối lớp 8 nhìn
chung các em tiếp thu kĩ thuật còn hạn chế dẫn đến việc thực hiện kĩ thuật động
tác còn thiếu chuẩn xác. Bên cạnh đó, nhiều học sinh còn chưa mạnh dạn, dứt
khoát khi trả lời câu hỏi và khi vào kiểm tra thực hiện động tác dẫn đến kết quả
học tập chưa cao
Từ cơ sở trên, tôi thấy phải nghiên cứu tìm giải pháp nâng cao nhận thức
và tính tự giác của học sinh với nội dung chạy ngắn để đạt hiệu quả cao trong
mỗi giờ dạy của mình.
.

2.3. Các phương pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:
Khi giảng dạy môn chạy cự ly ngắn. Ta cần phân định mức lượng vận động
cho phù hợp với đặc điểm lứa tuổi, giới tính. Đối với các khối lớp khác nhau thì
phương pháp giảng dạy khác nhau. Yêu cầu về kiến thức, kỹ thuật và thành tích
cũng khác nhau: Ví dụ ở cự ly 60m.
Khối lớp 8: Nắm vững, hoàn chỉnh, thực hiện được các giai đoạn kỹ thuật
nâng cao thành tích và thi đấu.
Để dạy tốt môn chạy ngắn chúng ta cần giảng dạy cho các em thấy rõ được

- Các động tác phát triển cơ chân, cơ đùi, cơ bụng và tính linh hoạt của cơ thể
thông qua môn học.
Số lần từng động tác căn cứ vào tình hình cụ thể của học sinh mà bố trí cho
phù hợp với lớp học và bài tập. Tập các động tác phải đạt các yêu cầu sau:
- Đạp sau nhanh mạnh góc độ nhỏ.
- Đánh lăng cao kéo theo được hông cùng phía.
- Động tác thả lỏng thoải mái, chân và tay phối hợp nhịp nhàng. Ngoài ra ta
có thể tổ chức các trò chơi như : “Chạy đuổi” hoặc “Chạy tốc độ cao”. Đặc biệt
rèn luyện sức nhanh bền.
* Trong mục 2.3.1: [12]. hình ảnh minh họa. được tham khảo từ TLTK số [12]. Những đoạn
còn lại là của tác giả.

2.3.2- Phương pháp giảng dạy kĩ thuật xuất phát và chạy lao :
Khối lớp 8 tập trung giới thiệu về kĩ thuật xuất phát thấp thông qua tranh
ảnh và giáo viên làm mẫu để các em dễ ghi nhớ và tập luyện. Ta có thể cho các
em tập làm quen nhưng chưa yêu cầu cao, chủ yếu cho các em xuất phát kết hợp
với chạy lao, tập các bài tập rèn luyện phản xạ nhanh. Ở giai đoạn này cần chú
trọng rèn luyện khả năng phản xạ nhanh.
Trước tiên các em phải nắm được cách đo và đóng bàn đạp.
8


[13]
Sau đó cho tập các động tác riêng lẻ: “Vào chỗ” “Sẵn sàng” “Chạy”. Tập
không lệnh rồi đến có lệnh số lượng 3-4 HS/ một nhóm chạy với cự li 15- 20m.
Tuỳ số lượng học sinh lớp dạy mà bố trí nhóm dạy và tuỳ điều kiện sân bãi mà
phân chạy cho phù hợp với cự li 15- 20 m bấm thời gian một số động tác bổ trợ
nâng cao tốc độ.
Yêu cầu tư thế động tác: “Vào chỗ” và “Chạy” chính xác, đạp sau tích cực,
thẳng chân, góc độ nhỏ, góc độ đổ người về trước lớn, thẳng lên từ từ với góc từ

theo tổ nhóm có căng dây hoặc không căng dây, có phát lệnh hoặc không phát
lệnh. Động tác chạm dây đích kịp thời cụ thể, đúng kĩ thuật; không quá sớmquá muộn hoặc nhảy lên để chạm dây đích.
2.3.4- Phương pháp kiểm tra:
Tôi đề ra yêu cầu kiểm tra cả kĩ thuật và thành tích :
*Yêu cầu về kĩ thuật :
Qua mỗi buổi tập, bài tập kỹ thuật giáo viên cần kiểm tra để sửa chữa
động tác sai và khắc sâu kiến thức cũng như kỹ thuật cho các em.
- Xuất phát : Tư thế “Vào chỗ” “Sẵn sàng” chính xác phản ứng nhanh, có
sức nhanh, mạnh, động tác liên tục, không dừng lại ở bước thứ nhất.
- Chạy lao: Người không thẳng lên quá sớm và đạp sau tích cực.
- Chạy giữa quãng: Đạp sau tích cực, chân thẳng góc độ nhỏ.
- Đánh lăng: Đùi kéo theo được phần hông cùng phía, tay đánh nhịp nhàng,
động tác tư thế thoải mái không gò bó, trọng tâm lên xuống ít.
- Chạy về đích: Tư thế bình thường không bị cải biến, giữ vững tốc độ, chạm
dây đích kịp thời, không nhảy lên cao.
* Trong mục 2.3.3: [15]. hình ảnh minh họa. được tham khảo từ TLTK số [15]. Những
đoạn còn lại là của tác giả.

*Yêu cầu thực hiện ở mức độ tương đối chính xác các yếu lĩnh kĩ thuật
động tác các giai đoạn.
*Yêu cầu về thành tích: Theo lứa tuổi, giới tính, cũng như tình trạng sức
khoẻ và đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể.
Nói tóm lại: Giảng dạy và huấn luyện tốt môn chạy cự ly ngắn chúng ta cần
chú ý nâng cao tư tưởng, tính khoa học trong giảng dạy, không ngừng đổi mới
phương pháp dạy học. Đây là vấn đề quan trọng, có ảnh hưởng trực tiếp đến chất
lượng đào tạo của nhà trường đồng thời đây là vấn đề còn yếu hiện nay.
Ta cần chú trọng trau rồi kiến thức cho học sinh, thay đổi phương pháp
giảng dạy thật khoa học, phù hợp với đặc điểm tâm lý học sinh và điều kiện cụ
10


đề tài) với kết quả năm học 2015 – 2016 (sau khi áp dụng đề tài).
* Kết quả kiểm tra kết thúc chương chạy ngắn năm học 2014 – 2015.

Khối Lớp
8

8A
8B

Đạt
Sĩ số Giỏi
TS
35
6
31
4

%
17,1
12,9

Khá
TS
11
10

%
31,4
32,3


4
5

11,4
14,7

13
11

37,1
32,4

15
17

42,9
50

3
1

8,6
2,9

19

14,1

45


7
35
9
34
8
135

31

%
20
22,6
25,7
23,5

Khá
TS
17
15
16
12

23

60

%
48,6
48,4
45,7

44

32,6

0

0

Qua tập luyện, tôi đã phát hiện và động viên các em tham gia thi thể thao
các cấp đạt kết quả cao. Năm 2015 – 2016 trong kì thi Hội Khỏe Phù Đổng lần
thứ 9 cấp huyện, cấp Tỉnh và cấp Quốc Gia. Đoàn học sinh trường THCS và
THPT Nghi Sơn đạt được kết quả rất cao trong nội dung chạy ngắn như: 2 giải
vàng (nội dung tiếp sức) cấp Quốc Gia. Ở giải Tỉnh đoàn VĐV Trường THCS và
THPT Nghi Sơn có được: 1 giải vàng (nội dung 100m) nam THCS, 2 giải vàng
nội dung tiếp sức, 1 giải bạc và 1 giải đồng (nội dung 200m) nam THCS. ở giải
cấp Huyện rất nhiều giải vàng, bạc, đồng.

3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận:
Trong quá trình giảng dạy, tôi thấy các môn chạy nói chung cũng như
môn chạy cự ly ngắn nói riêng được các em cho rằng dễ học nên trong lớp ít chú
ý nghe phân tích kỹ thuật động tác chỉ muốn chạy ngay và mở hết sức để chạy
thể hiện mình.
Nếu ta phân tích qua loa, hướng dẫn làm mẫu không cụ thể, không có
phương pháp gây hứng thú thu hút học sinh thì chất lượng giờ dạy sẽ hạn chế.
Các em sẽ không nhận thấy tác dụng của môn học mà chỉ thấy mệt mỏi và chán
nản.
12



phát triển toàn diện : Đức - Trí - Thể - Mĩ, góp phần vào việc “Nâng cao dân trí,
đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài”, “Khoẻ để xây dựng và bảo vệ tổ quốc”,
giúp cơ thể phát triển cân đối, nâng cao khả năng nhận thức, rèn luyện đức tính
khiêm tốn, tự tin, trung thực và yêu cuộc sống.

13


XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 08 tháng 10 năm 2016
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người
khác.
Người viết sáng kiến

Mai Văn Nam

TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. TLTK: lời kêu gọi tập thể dục của Chủ tịch Hồ Chí Minh tháng 3 năm 1946.
[2]. Sách: thể Dục lớp 6 sách Giáo Viên.
[3]. Điền kinh và thể dục. Biên soạn: Nguyễn Ngọc Đông, Dương Nghiệp Chí.
Nxb TDTT - Hà Nội 1998. Các tài liệu và công trình nghiên cứu khoa học
TDTT trong nước và khoa năng khiếu Trường Đại học sư phạm Hà Nội.
[4]. Sách: Điền kinh 1, 2. Nxb TDTT
[5]. Sách: Lý luận và phương pháp giáo dục thể chất Chủ biên: Vũ Đức Thu,
Nguyễn Trương Tuấn, Nxb TDTT - Hà Nội 1998.
14