MỤC LỤC
TRANG PHỤ BÌA
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH VẼ BIỂU ĐỒ
TÓM TẮT LUẬN VĂN
+ Về tình hình ngoài nước...........................................................................................58
1
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
1.CNXH Chủ nghĩa xã hội
2. TNTN Thương nghiệp tư nhân
3. WTO Tổ chức thương mại thế giới
4. ASEAN Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á
5. TKQĐ Thời kỳ quá độ
6. GDP Tổng sản phẩm quốc nội
2
DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU, HÌNH VẼ
Nguồn Cục Thống kê TP Đà Nẵng.............................................................45
Nguồn Sở kế hoạch và đầu tư TP Đà Nẵng................................................47
+ Về tình hình ngoài nước...........................................................................................58
3
LỜI MỞ ĐẦU
1. Sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu:
Một trong những đặc trưng cơ bản của TKQĐ lên CNXH là sự tồn tại
nhiều thành phần kinh tế như một tất yếu khách quan bắt nguồn từ quy luật
quan hệ sản xuất phải phù hợp với tính chất và trình độ phát triển của lực
lượng sản xuất. Đại hội VI của Đảng cũng đã đánh dấu bước phát triển mới về
chất trong việc nhận thức các thành phần kinh tế trong đó đã xác định: Chính
sách cơ cấu kinh tế nhiều thành phần có ý nghĩa chiến lược lâu dài trong
TKQĐ lên CNXH ở Việt Nam và cho đến nay, trong các thành phần kinh tế,
sự phát triển của thành phần kinh tế tư nhân vẫn cần thiết và nằm trong cơ cấu
của nền kinh tế nhiều đi lên CNXH ở Việt Nam.

cho doanh nghiệp dân doanh phát triển hơn nữa thông qua cơ chế, chính sách
quản lý hợp lý của Nhà nước.
- PGS.TS Trịnh Thị Hoa Mai (2005), Kinh tế tư nhân Việt Nam trong
tiến trình hội nhập, Nxb Thế giới, Hà Nội; tác giả đã cho ta thấy rõ hơn vị trí
và tầm quan trọng của kinh tế tư nhân Việt Nam trong thời kỳ phát triển đất
nước và hội nhập kinh tế quốc tế, đặc biệt là niềm tin và kỳ vọng của tác giả
đối với tương lai của thành phần kinh tế tư nhân.
- CN. Nguyễn Thị Thanh Thuỷ (2004), Hoàn thiện môi trường đầu tư nhằm
phát triển kinh tế tư nhân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, Đề tài cấp thành phố; tác
giả nghiên cứu môi trường đầu tư và vấn đề xây dựng tổ chức đảng ở các
doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.
Riêng ở thành phố Đà Nẵng chưa có công trình nào nghiên cứu về hoạt
động kinh doanh của thương nghiệp tư nhân. Chính vì vậy, luận văn của tôi sẽ
đi sâu nghiên cứu thực trạng và các giải pháp phù hợp để thúc đẩy thương
nghiệp tư nhân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng ngày càng phát triển.
3. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
2
Luận văn nghiên cứu một số vấn đề lý luận và thực tiễn về thương
nghiệp tư nhân ở nước ta nói chung và trên địa bàn thành phố Đà Nẵng nói
riêng.
- Làm rõ thực trạng phát triển thương nghiệp tư nhân trên địa bàn thành
phố Đà Nẵng nhằm chỉ ra những thành tựu, hạn chế và nguyên nhân của
những hạn chế hiện nay.
- Luận giải các phương hướng phát triển, đề xuất những giải pháp phát
triển thương nghiệp tư nhân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trong những năm
tới.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu của luận văn là thương nghiệp tư nhân trên địa
bàn thành phố Đà Nẵng trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế
- Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu sự phát triển của thương nghiệp tư

thành phố Đà Nẵng.
Chương 3: Phương hướng và giải pháp phát triển thương nghiệp tư
nhân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trong thời gian tới.
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ THƯƠNG NGHIỆP
TƯ NHÂN
4
1.1 THƯƠNG NGHIỆP TƯ NHÂN VÀ CÁC LOẠI HÌNH THƯƠNG NGHIỆP TƯ
NHÂN
1.1.1. Khái niệm thương nghiệp tư nhân.
Có thể nói, sự hình thành và phát triển các thành phần kinh tế la
̀
đòi hỏi
tất yếu khách quan của nền kinh tế hàng hoá, nhất là kinh tế thị trường - giai
đoạn phát triển cao của kinh tế hàng hoá.
Trong một nền kinh tế, trao đổi là một yếu tố, một giai đoạn quá độ của
sản xuất; nó chỉ đơn thuần là sự thực hiện sản phẩm đã được sản xuất ra với
tư cách là hàng hóa và sự thay thế các yếu tố sản xuất để tiếp tục sản xuất với
tư cách là hàng hóa. Nhưng trong quá trình đó trao đổi lại trực tiếp làm xuất
hiện một hình thái mới, đó là hoạt động thương nghiệp. Xét bề ngoài tưởng
như lưu thông tách biệt với sản xuất, nhưng thực chất lưu thông nói chung,
hoạt động thương nghiệp nói riêng là một trong các khâu của quá trình tái sản
xuất xã hội, trong đó hoạt động thương nghiệp có tác dụng thúc đẩy hoặc cản
trở sản xuất. Như Ph.Ăngghen đã khẳng định hai “chức năng” sản xuất và
trao đổi là “đường hoành và đường tung của đường cong kinh tế”. Vì giữa sản
xuất và trao đổi có quan hệ hữu cơ với nhau trong quá trình tái sản xuất xã hội.
Sự tác động qua lại giữa sản xuất và trao đổi không dừng lại ở quy mô, mà
còn tác động đến trình độ phát triển của nhau cả về mặt quan hệ sản xuất và
lực lượng sản xuất.
Ở mỗi trình độ khác nhau, hoạt động thương nghiệp trong các nền kinh tế

mua, bán như: xúc tiến thương mại (quảng cáo, đại diện thương mại, môi giới
thương mại, uỷ thác mua bán hàng hóa…), gia công, chế biến, đóng gói hàng
hóa, dịch vụ sau bán hàng (bảo hành, bảo dưỡng…).
1.1.2. Các loại hình thương nghiệp tư nhân ở nước ta hiện nay.
6
Thương nghiệp tư nhân tồn tại và hoạt động dưới nhiều hình thức, dựa
vào hình thức tổ chức của thương nghiệp tư nhân có thể phân biệt thương
nghiệp tư nhân theo hai tiêu chí là theo hình thức tổ chức và theo phạm vi và
hình thức hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực thương nghiệp.
1.1.2.1. Theo hình thức tổ chức:
Dựa theo hình thức tổ chức, thương nghiệp tư nhân được chia làm hai
loại là loại hình thương nghiệp dựa trên sở hữu tư nhân nhỏ và loại hình
thương nghiệp dựa trên sở hữu tư bản tư nhân.
* Loại hình thương nghiệp dựa trên sở hữu tư nhân nhỏ (các hộ cá thể,
tiểu chủ kinh doanh thương nghiệp):
Loại hình này thường được tổ chức kinh doanh theo kiểu hộ gia đình,
hay một cá nhân, hoạt động dựa trên sở hữu tư nhân nhỏ về vốn và các điều
kiện kinh doanh khác với việc sử dụng sử dụng sức lao động của chính hộ hay
cá nhân đó, còn thuê mướn lao động làm thuê chỉ có vai trò bổ sung, mang
tính thời vụ
* Loại hình thương nghiệp dựa trên sở hữu tư bản tư nhân:
Đây là mô hình tổ chức của các hãng buôn lớn, tồn tại dưới hình thức
doanh nghiệp hoạt động kinh doanh dựa trên hình thức sở hữu tư bản tư nhân
về vốn, tài sản và các nguồn lực khác được thu hút vào kinh doanh, có tính
năng động và nhạy bén cao. Các doanh nghiệp này hoạt động theo Luật doanh
nghiệp của Việt Nam. Theo hình thức tổ chức doanh nghiệp hiện hành thì
hiện nay thương nghiệp tư nhân tư bản bao gồm:
- Doanh nghiệp tư nhân: Là doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ, tự
bỏ vốn thành lập và tự tổ chức kinh doanh. Các doanh nghiệp này phải hoàn
toàn tự chủ về vốn, bảo toàn vốn, tổ chức kinh doanh và tự tìm kiếm thị

8
1.1.2.2. Theo phạm vi và hình thức hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực
thương nghiệp:
Có thể phân biệt hoạt động của thương nghiệp tư nhân theo các loại
hình sau:
Một là: Thương nghiệp tư nhân kinh doanh nội địa (bao gồm các hoạt
động thu mua, bán buôn, bán lẻ).
Hoạt động thu mua, đây là một đòi hỏi khách quan đối với nền sản xuất
hàng hoá nhỏ. Việc tồn tại và phát triển lực lượng tiểu thương làm đại lý, thu
gom hàng hoá là cần thiết. Đó là công việc tập trung các nguồn hàng từ các kênh
sản xuất khác nhau để thực hiện các hoạt động kinh doanh tiếp theo. Tuy nhiên,
khi đòi hỏi phải thu gom một số lượng hàng hoá lớn thì bản thân hoạt động thu
mua lại đòi hỏi tiềm lực kinh tế, năng lực kinh doanh của các chủ thể mua phải ở
mức đủ lớn mà thương nghiệp cá thể, tiểu chủ khó có thể đáp ứng. Vì vậy, để
đáp ứng yêu cầu trên các hộ tư thương buộc phải liên kết, hợp tác với nhau hoặc
liên kết, hợp tác với các doanh nghiệp thương nghiệp tư nhân có tiềm lực tài
chính mạnh hơn. Hoạt động thu mua phát triển sẽ có tác dụng khơi thông nguồn
hàng, thúc đẩy sản xuất phát triển và phục vụ tốt hơn cho nhu cầu tiêu dùng.
Hoạt động bán buôn, là khâu phát luồng hàng hoá tới các kênh bán lẻ
và một phần bán trực tiếp cho các chủ thể sản xuất (các yếu tố đầu vào). Mục
tiêu hoạt động của các nhà bán buôn là tiêu thụ được khối lượng hàng hoá lớn
trong thời gian ngắn nhất. Mô hình này đòi hỏi phải có những nhà buôn lớn
đáp ứng được đầy đủ các điều kiện kinh doanh trong cơ chế thị trường như:
quy mô vốn đầu tư lớn, cơ sở vật chất kỹ thuật hiện đại, tiên lợi cho việc chế
biến bảo quản và vận chuyển hàng hoá, kênh phân phối rộng, kinh nghiệm
kinh doanh phong phú. Do đó, ở khâu này chủ yếu là các doanh nghiệp
thương nghiệp tư bản tư nhân tham gia hoạt động.
9
Hoạt động bán lẻ, là khâu cuối cùng của quá trình hoạt động kinh
doanh thương nghiệp. Hàng hoá sau khi bán đã ra khỏi lĩnh vực lưu thông và