CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
MÔ TẢ SÁNG KIẾN
Mã số: ……………………………………………………….
1. Tên sáng kiến: “Một số giải pháp xây dựng lớp chủ nhiệm có nền nếp tốt”
2. Lĩnh vực áp dụng: Công tác chủ nhiệm
3. Mô tả bản chất của sáng kiến
3.1. Tình trạng giải pháp đã biết
- Bác Hồ đã từng dạy: “Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm
trồng người”. Lời dạy ấy đã thấm nhuần vào mỗi giáo viên, giúp giáo viên có nhận
thức đúng đắn về vai trò của người thầy là không chỉ dạy học sinh về kiến thức văn
hoá mà còn dạy các em về nền nếp, cách sống, cách làm người và làm chủ tương lai
của đất nước. Trách nhiệm đó chính là của người giáo viên chủ nhiệm lớp. Thế
nhưng, hiện nay ngành giáo dục đang đẩy mạnh việc đổi mới phương pháp dạy học
nên công tác chủ nhiệm chưa được mọi người quan tâm đúng mức vì giáo viên chú
trọng cho công tác dạy học, gia đình học sinh thiếu quan tâm đến con em mình chỉ
giao phó cho giáo viên, học sinh thiếu ý thức, chưa có khả năng tự quản, cũng như
thiếu kinh nghiệm, thiếu kĩ năng sống,…. Do đó, tình trạng lớp học thiếu nền nếp,
thiếu đoàn kết, chưa có ý thức tự giác, chất lượng giáo dục toàn diện chưa cao,…
vẫn đang diễn ra. Bên cạnh đó, vẫn còn giáo viên chưa có kinh nghiệm, còn coi nhẹ,
chưa linh hoạt trong phương pháp giáo dục và thiếu tâm huyết trong công tác xây
dựng nền nếp lớp chủ nhiệm.
- Ưu điểm:
+ Giáo viên tích lũy được một số kinh nghiệm cần thiết, yêu nghề, mến trẻ, có
nhận thức đúng về vai trò của người giáo viên chủ nhiệm lớp là cần thiết phải xây
dựng lớp học có nền nếp tốt;
+ Đa số học sinh biết vâng lời, kính trọng thầy cô giáo, biết quan tâm giúp đỡ
bạn bè, có tinh thần đoàn kết, có tính tự giác, nghiêm túc, tích cực trong học tập và
lao động, cũng như khi tham gia các phong trào thi đua của trường.
- Khuyết điểm:

+ Những giải pháp nêu trong đề tài đã chỉ rõ từng bước thực hiện, biện pháp cụ
thể, rõ ràng có cơ sở khoa học và mang tính sâu sắc: bắt đầu từ những việc cần
2


chuẩn bị về công tác điều tra, nắm đặc điểm tâm lí học sinh, xây dựng tổ chức lớp,
theo dõi từng cá nhân học sinh, xây dựng nền nếp học tập, nền nếp sinh hoạt lớp,
nền nếp truy bài đầu giờ,.... Những yêu cầu cần thiết và mang tính thiết thực giúp
người giáo viên chủ nhiệm linh hoạt, tự tin, an tâm hơn trong công tác chủ nhiệm
của mình. Từ đó hình thành nền nếp học tập, rèn đạo đức, ý thức tự giác, trang bị
cho các em một số kĩ năng sống cơ bản, nâng chất lượng học tập của học sinh lớp và
chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh.
- Cách thức thực hiện, các bước thực hiện của giải pháp mới:
Từ mục đích đề ra và theo đặc điểm tâm sinh lý của học sinh ở lứa tuổi tiểu học
các em chưa có khả năng tự tổ chức được các hoạt động cho mình, các em dễ chán
đối với những hoạt động có thời gian kéo dài. Vì vậy, rất cần đến vai trò tổ chức,
hướng dẫn của người lớn, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm lớp. Do đó, ngay từ đầu
năm học 2014 - 2015 tôi đã đưa ra kế hoạch xây dựng nền nếp lớp chủ nhiệm với
các giải pháp như sau:
Giải pháp thứ nhất: hiểu đặc điểm tâm sinh lý của học sinh tiểu học
+ Là nhân cách đang hình thành: hoàn thiện về cơ thể (sinh lí) và đang phát triển
về tâm hồn (tâm lí) với những nét nổi bật như:
. Khả năng nhận thức phát triển nhanh chóng nhờ hoạt động học tập. Đời sống
cảm xúc, tình cảm chiếm ưu thế hơn và chi phối mạnh mẽ đến các hoạt động, nhận
thức của trẻ. Tính hồn nhiên, vui tươi hướng về những cảm xúc tích cực. Hay bắt
chước những người gần gũi, có uy tín với trẻ (cha mẹ, thầy cô, bạn bè,…);
. Hành vi ý chí chưa cao, bản tính hiếu động, khó kiềm chế, kém tự chủ nên dễ
phạm lỗi, nhất là đối với các yêu cầu có tính nghiêm ngặt, đòi hỏi sự tập trung cao độ,
gây căng thẳng;
. Nhân cách học sinh tiểu học chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố: gia đình, nhà

quản lí lớp, có thái độ học tập tích cực, hoàn thành tốt nội dung các môn học, hoà
đồng với bạn bè, nhiệt tình trong công việc được giao và phải được các bạn trong
lớp tín nhiệm. Bầu chọn đội ngũ cán bộ lớp gồm: 1 lớp trưởng, 2 lớp phó phụ trách
từng mặt, lớp được chia làm 4 tổ, mỗi tổ bầu chọn một tổ trưởng, một tổ phó. Giáo
viên họp cán bộ lớp để phân công rõ nhiệm vụ cho từng em, cho các em tự đăng kí
các danh hiệu thi đua và biện pháp thực hiện. Từ đó, có phương hướng chỉ đạo để
học sinh thực hiện tốt. Xây dựng được đội ngũ cán bộ lớp vững mạnh có thể tự quản
lí tốt, các em được rèn kĩ năng phán đoán, tự giải quyết vấn đề,…;
4


+ Mỗi tổ có một quyển sổ theo dõi các hoạt động của từng tổ viên trong tổ;
+ Trong giảng dạy, dự kiến các tình huống sư phạm có thể xảy ra và cách ứng
xử với học sinh. Xây dựng các nhóm học tập để các em giúp đỡ nhau như: “Đôi bạn
cùng tiến”, “Nhóm học tập”,... Qua đó thường xuyên kiểm tra động viên khuyến
khích các em bằng phong trào: “Ngày học tốt”, “Tuần học tốt”,…;
+ Ngoài ra, còn phải tìm hiểu nơi ở, hoàn cảnh kinh tế mỗi em, trình độ văn hoá
của gia đình. Bởi gia đình có văn hoá phản ánh được phần nào nền nếp sinh hoạt,
ngôn phong, tác phong của các em. Qua việc điều tra đó nắm được điểm mạnh, mặt
hạn chế của từng em và có biện pháp giáo dục thích hợp;
+ Đối với những học sinh nghèo, học sinh gặp hoàn cảnh khó khăn thì luôn kết
hợp với nhà trường, Ban đại diện cha mẹ học sinh, các ban ngành đoàn thể khác tạo
điều kiện giúp đỡ các em về mặt tinh thần cũng như vật chất để các em có đủ điều
kiện học tập và không mặc cảm với bạn bè. Có được môi trường học thân thiện thì
học sinh mới học tập tích cực;
Ví dụ: Vào đầu năm học, một số em không có sách để học thì tôi hướng dẫn
các em mượn sách ở thư viện hoặc đề nghị trợ cấp quà, học bổng cho học sinh
nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn,…;
+ Ngoài việc phải nắm được thông tin cá nhân từng em, tôi còn lưu ý các
trường hợp học sinh mồ côi, cha mẹ ly hôn, cha mẹ làm ăn xa,…phải ở với người

đốc nhắc nhở các em. Thỉnh thoảng, giáo viên cho lớp tự quản để kiểm tra ý thức
của các em, từ đó phát hiện tuyên dương những em tích cực, có ý thức tốt và nhắc
nhở kịp thời cá nhân còn làm ồn lớp trong giờ truy bài.
Giải pháp thứ năm: xây dựng nền nếp kỉ luật trong giờ học
+ Hướng dẫn học sinh học tập nội quy của nhà trường, nhiệm vụ của học sinh
tiểu học vào những ngày đầu năm học. Phổ biến một số quy định riêng của lớp;
+ Thường xuyên liên hệ với giáo viên dạy bộ môn để kịp thời phát hiện các đối
tượng nói chuyện riêng, làm ồn trong giờ học để có biện pháp giáo dục thích hợp;
+ Hàng tháng trao đổi với cha mẹ học sinh về kết quả học tập, rèn luyện của
học sinh. Những trường hợp cần thiết giáo viên có thể trao đổi trực tiếp với cha mẹ
các em. Duy trì tốt thông tin hai chiều giữa giáo viên và cha mẹ học sinh trong công
tác giáo dục học sinh;
+ Giáo dục học sinh có ý thức tự giác tham gia vào hoạt động học tập, không
làm việc riêng trong giờ học;
6


+ Đẩy mạnh thi đua trong tổ, cá nhân để tạo điều kiện cho học sinh phấn đấu;
+ Lập bảng tuyên dương (ngoài bảng dành cho học sinh xuất sắc nổi trội trong
tuần còn có bảng dành cho học sinh tiến bộ). Chỉ cần có tiến bộ nhỏ là giáo viên đưa
tên lên bảng để động viên, khuyến khích;
+ Giao cho các em thường nói chuyện riêng trong giờ học giữ nhiệm vụ
“Trưởng ban kỉ luật nhóm”. Khi có nhiệm vụ các em sẽ có trách nhiệm và hạn chế
được khuyết điểm;
+ Giáo viên luôn tìm cái hay nhất của học sinh để phát huy, dù là ưu điểm nhỏ
để dần lấn át cái chưa tốt và trở thành học sinh ngoan;
+ Làm công tác tư tưởng với từng nhóm đối tượng sao cho các em học sinh có
năng lực học tốt hòa đồng, vui vẻ giúp bạn, nhóm học sinh có năng lực học tập yếu
kém hơn không bị mặc cảm và được cuốn hút vào sự cố gắng rèn luyện chung của
cả lớp;

nhau như lúc gia đình đưa đón con em. Thầy cô cũng đừng để các cuộc họp Ban đại
diện cha mẹ học sinh là lúc phê phán, chê bai việc học tập và rèn luyện của học sinh.
Hãy làm cho cuộc họp trở thành buổi trao đổi thân mật giữa người giáo dục trẻ em
được đào tạo bài bản ở trường sư phạm và những người giáo dục trẻ theo bản tính
riêng, theo vốn hiểu biết của bản thân. Cả hai bên đều học hỏi, trao đổi kinh nghiệm
cho nhau. Làm được như thế, chắc chắn các thầy cô sẽ được sự tin yêu ở gia đình
các em và họ sẵn sàng hỗ trợ cho giáo viên trong mọi hoạt động học tập, sinh hoạt
mà giáo viên đề ra;
+ Bên cạnh đó, cần phối hợp tốt với chính quyền địa phương, các đoàn thể, ban
đại diện cha mẹ học sinh, các mạnh thường quân,… để tranh thủ sự ủng hộ giúp đỡ
cho những em có hoàn cảnh khó khăn, học sinh nghèo, học sinh không may bị bệnh,
…. Đặc biệt phải phối hợp chặt chẽ với Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh để
theo dõi các hoạt động ngoài giờ, các sinh hoạt khác và các phong trào,… giúp giáo
viên nắm được việc chấp hành nội quy của học sinh cũng như đánh giá năng lực
toàn diện của các em.
Giải pháp thứ tám: về phía giáo viên
+ Giáo viên chủ nhiệm đóng vai trò chủ đạo trong việc giáo dục học sinh, vì thế
giáo viên phải luôn là tấm gương sáng cho học sinh noi theo, dạy dỗ học sinh bằng
tình yêu thương đúng với câu “Cô giáo như mẹ hiền”; gần gũi, sẵn sàng giúp đỡ
những em có hoàn cảnh khó khăn trong học tập, tránh những biểu hiện bực dọc khi
8


lên lớp. Giáo viên cần bồi dưỡng cho các em những gương điển hình, gương người
tốt việc tốt, những chuẩn mực đạo đức tốt và quan trọng hơn là tạo được niềm tin
trong mỗi học sinh. Có như vậy mới tạo được chất men thúc đẩy các em có ý thức
tốt trong đạo đức cũng như trong học tập;
+ Cần xây dựng kế hoạch thật cụ thể;
+ Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên theo dõi, ghi nhận để nắm được tình hình
học tập, đạo đức, sự chuyển biến (tốt hay xấu) của học sinh để có biện pháp xử lí kịp

+ Lớp được đánh giá là có nền nếp tốt. Học sinh trong lớp có tinh thần đoàn kết
giúp đỡ lẫn nhau trong học tập cũng như trong các hoạt động khác;
+ Các cán bộ lớp thực hiện xuất sắc chức năng, nhiệm vụ được giao, thực sự
năng động, sáng tạo hơn;
+ Học sinh ít vi phạm nội quy nhà trường, có ý thức kỉ luật cao, thi đua học tập
rất sôi nổi ngay trong từng giờ học. Thực hiện tốt thi đua hàng tuần, kết quả học tập
vượt chỉ tiêu đề ra;
+ Các em đã tích cực chuẩn bị bài ở nhà, luôn sẵn sàng tham gia các phong trào
của lớp, của trường. Các em mạnh dạn trình bày ý kiến và mong muốn của mình
trước tập thể;
+ Đối tượng học sinh chưa có nền nếp trong học tập, sinh hoạt không còn;
+ Kết quả đánh giá cuối năm học 2014 - 2015 đạt được như sau: Môn học và
các hoạt động giáo dục (Kiến thức, kĩ năng): Hoàn thành 100%. Năng lực: Đạt
100%. Phẩm chất: Đạt 100%. Học sinh được đề nghị Hiệu trưởng khen thưởng:
13/29 - 44,8%. Lớp đạt “Lớp tiên tiến”, đạt “Chi đội mạnh”. Ngoài việc học các em
còn tham gia tích cực các phong trào do nhà trường, ngành giáo dục phát động và
kết quả đạt được: 1 giải nhất “Viết đúng - Viết đẹp” cấp trường, 1 giải Olympic
Tiếng Anh cấp huyện, 2 giải Olympic Toán cấp huyện, 1 giải khuyến khích Tin học
trẻ cấp huyện, 1 giải C Hội thi Thiết kế thông điệp Trung thu cấp tỉnh, 1 học sinh đạt
danh hiệu Cháu ngoan Bác Hồ cấp tỉnh.
+ Kết quả học kì 1 năm học 2015 - 2016 đạt được: Môn học và các hoạt động
giáo dục (Kiến thức, kĩ năng): Hoàn thành 100%. Năng lực: Đạt 100%. Phẩm chất:
Đạt 100%. Học sinh được đề nghị Hiệu trưởng khen thưởng: 14/33 - 42,4%. Về các
phong trào đạt được: 1 giải nhất, 1 giải nhì “Viết chữ đẹp”, 1 giải nhất, 1 giải nhì “Vẽ
tranh” cấp trường, giải nhất tập thể “Hội thi chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam
20/11”, 1 giải nhì hát dân ca, 1 giải nhì kể chuyện “Hội thi hát dân ca, kể chuyện chào
10


mừng ngày thành lập Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh 26/3” cấp trường, 1