SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đề tài: Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thể
chất cho trẻ 3 - 4 tuổi.
1 . PHẦN MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài:
Đất nước Việt Nam tiến tới năm 2020 với sự thay đổi của nền kinh tế, xã
hội và công nghệ cùng với nó là hình ảnh người công dân Việt Nam mới với trình
độ học vấn cao, năng động, sáng tạo, có khả năng xử lý thông tin cao, có khả năng
tự lựa chọn và giải quyết các vấn đề đặt ra trong cuộc sống, thích ứng với sự biến
đổi không ngừng của xã hội. Trách nhiệm này đặt trên vai ngành giáo dục mầm non
đòi hỏi ngành phải có những nội dung, chương trình phù hợp, đổi mới phương pháp
dạy và học một cách tích cực. Giáo dục không chỉ hoàn thành việc đào tạo những
con người thích ứng với xã hội mà còn đào tạo ra những con người đủ phẩm chất
và trí tuệ, thể lực để đón đầu sự phát triển của xã hội.
Trẻ em những năm đầu của cuộc sống còn rất non nớt, rất cần sự chăm sóc
của người lớn, đó là sự chăm sóc không chỉ là vật chất mà còn cả về tinh thần.
Ngay từ khi cất tiếng khóc chào đời, trẻ đã có những vận động nhưng đó chỉ là
những vận động nhỏ từ các cơ non nớt của trẻ. Cùng với thời gian các cơ trong cơ
thể lớn dần vận động của trẻ ngày một thay đổi rõ rệt và sự tham gia tích cực của
hệ xương, hệ cơ và sự điều khiển của hệ thần kinh. Khi trẻ vận động, gân, cơ, khớp
cùng phối hợp vận động và phát triển. Vì vậy vận động có ý nghĩa quan trọng đối
với sự phát triển thể lực và giúp hệ thần kinh của trẻ phát triển.
Để giúp trẻ phát triển thể lực được tốt, có cơ thể khỏe mạnh hài hòa, cân đối
là một trong những nhiệm vụ quan trọng của trường mầm non. Trong chương trình
chăm sóc giáo dục trẻ, phát triển thể lực cho trẻ thông qua các hoạt động một ngày
của trẻ như: chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, phát triển vận động thể chất. Đó là
những nội dung cơ bản ảnh hưởng trực tiếp đến việc nâng cao chất lượng của quá
trình giáo dục thể chất cho trẻ nhằm đào tạo thế hệ trẻ phát triển trí tuệ, cường tráng
về thể chất, phong phú về tinh thần và trong sáng về đạo đức.
Theo đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mầm non “Dễ nhớ, dễ quên, học qua chơi,
chơi qua học”, vậy để giáo dục trẻ lòng yêu thích thể dục thể thao, sự hứng thú tự

2. PHẦN NỘI DUNG
2.1. Thực trạng của nội dung cần nghiên cứu
Khi nói đến thể lực chúng ta có thể nghĩ ngay rằng đó là chất lượng của cơ
thể con người có thể sử dụng vào thực tiễn một việc nào đó trong học tập, lao động,
thể thao…Phạm trù thể lực bao gồm các mặt sau:
Tầm vóc cơ thể là trạng thái phát triển và hình thái, cấu trúc cơ thể bao gồm sự sinh
trưởng hình thể và tư thế thân người của một cơ thể. Sinh trưởng chủ yếu chỉ qua
quá trình biến đổi dần về khối lượng cơ thể từ nhỏ đến lớn, từ thấp đến cao, từ nhẹ
đến nặng. Năng lực tham gia vận động thể lực của một cơ thể , đây là một nhân tố
hết sức quan trọng nó thúc đẩy và giúp cho các chức năng sinh lý của cơ thể phát
triển một cách nhịp nhàng. Đối với trẻ mẫu giáo nói chung và mẫu giáo bé 3- 4 tuổi


nói riêng thì việc phát triển thể lực cho trẻ thông qua môn giáo dục thể chất là một
yếu tố quan trọng và cần thiết. Nó giúp trẻ phát triển toàn diện và cân đối con
người, rèn luyện nâng cao sức đề kháng của cơ thể trẻ trước tác động của những
điều kiện môi trường xung quanh. Vì vậy trong giờ thể dục cần phải có các điều
kiện cơ sở vật chất: địa điểm, trang phục, dụng cụ cho trẻ nhằm giúp trẻ phát triển
thể lực được tốt.
Năm học 2015 – 2016 tôi được Ban Giám Hiệu phân công phụ trách lớp 3- 4
tuổi số lượng 24 trẻ qua thời gian nghiên cứu đề tài, bản thân tôi gặp một số thuận
lợi và khó khăn sau:
* Thuận lợi
– Nhà trường luôn tạo điều kiện giúp đỡ về trang thiết bị dụng cụ, đồ dùng dạy học.
- Thường xuyên được tham dự các buổi sinh hoạt chuyên môn giữa các trường để
trao đổi kinh nghiệm.
- Một số phụ huynh có ý thức trách nhiệm, quan tâm đến việc học tập, sức khỏe của
con em mình, phối hợp thường xuyên với giáo viên.
- Các giáo viên trong trường luôn quan tâm, giúp đỡ lẫn nhau.
- Bản thân đã nhiều năm dạy trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi nên phần nào hiểu được đặc

Đi, chạy

6/24=25%

8/24=33,3%

5/24=20,8%

6/24=25%

8/24=33,3%

6/24=25%

5/24= 20,8%

8/24=33,3%

6/24=25%

5/24=20,8%

7/24=29,2%

6/24=25%

5/24=20,8%

Bò, trườn,
4/24=16,7%

- Đa số trẻ là con nông dân nên chưa được bố, mẹ quan tâm chăm sóc nhiều
đặc biệt là việc phát triển thể chất, nhu cầu dinh dưỡng trong các bửa ăn của trẻ
chưa đảm bảo.
Mặc dù gặp nhiều khó khăn, song với lòng yêu nghề mến trẻ tôi đã tìm tòi
một số biện pháp tối ưu, thu hút lôi cuốn trẻ tham gia vào các hoạt động một cách
tích cực và có hiệu quả.
2.2. Các giải pháp: Trong thực trạng đó, cũng như nhận thức được tình hình
thực tế hiện nay, tôi đã suy nghĩ tìm tòi, nghiên cứu tìm ra những giải pháp nhằm
nâng cao chất lượng giáo dục phát triển vận động cho trẻ 3 – 4 tuổi như sau:
Giải pháp 1: Xây dựng lập kế hoạch chương trình giáo dục thể chất:
Để việc xây dựng kế hoạch được chính xác, phù hợp với nhận thức và khả năng của
học sinh, ngay từ đầu năm học tôi đã xây dựng các đề tài phù hợp với từng chủ đề,
phát huy từ dễ đến khó.


Với môn học thể chất, trẻ lớp tôi được tập luyện với các vận động phù hợp:
– Phát triển được các vận động cơ bản( vận động thô): đi, chạy nhảy, leo trèo, thăng
bằng, bật…
– Phát triển được các vận động tinh: vận động của bàn tay, sự khéo léo của các
ngón tay, phối hợp vận động mắt – tay, kỹ năng sử dụng các đồ dùng dụng cụ.
– Phát triển các nhóm cơ, xương: Cơ tay, cơ chân, cơ lưng, cơ bụng…
– Trẻ thực hiện được các vận động theo nhạc, nhịp điệu, hiệu lệnh bằng lời với các
dụng cụ: bóng, gậy, vòng, quả bông…
- Vì đã thống kê đề tài Sáng kiến kinh nghiệm mầm non môn giáo dục thể chất ngay
từ đầu năm và xây dựng kế hoạch sát với tình hình thực tế nên khi thực hiện rất phù
hợp, trẻ có những giờ tập luyện với những vận động vừa sức. Không những trẻ phát
triển được các vận động tinh, thô, bên cạnh đó các tố chất nhanh mạnh, bền, khéo
cũng được phát triển.
Giải pháp 2: Làm và sử dụng đồ dùng môn giáo dục thể chất:
Muốn giờ học đạt kết quả tốt thì đồ dùng không thể thiếu và phải đảm bảo

tay để trẻ không ngã khi thực hiện bài tập hoặc đứng ở nơi trẻ bước xuống ghế thể
dục. Luôn động viên trẻ, để trẻ không sợ.
- Sử dụng dụng cụ đồ dùng có ảnh hưởng rất lớn đến các nhóm cơ bắp, đặc biệt là
các nhóm cơ tay và cơ chân. Ngoài ra cô giáo cho trẻ làm quen với tên gọi và cách
sử dụng các trang thiết bị, dụng cụ thể thao, giúp mở rộng tầm hiểu biết của trẻ.
Đồng thời với những trang thiết mầm non bị có kích thước, hình dáng hài hòa, mà
sắc đẹp, tươi sáng giúp trẻ có được tình cảm, thảm mỹ, biết cảm nhận cái đẹp.
Giải pháp 3: Tổ chức tốt giờ học thể dục.
Giờ thể dục được coi là hình thức cơ bản để tổ chức hoạt động giáo dục phát
triển vận động cho trẻ mẫu giáo ở trường mầm non. Bởi trong giờ thể dục là thời
điểm tốt nhất mà giáo viên cung cấp (rèn luyện) cho trẻ những kĩ năng, kĩ xảo vận
động có mục đích, có tổ chức, có hệ thống, có kế hoạch, qua đó phát triển các tố
chất vận động cho trẻ. Vì vậy khi thực hiện giờ học thể dục trước hết tôi xác định
đúng mục tiêu của bài dạy, xác định đúng nội dung trọng tâm của giờ thể dục và
chuẩn bị đầy đủ đồ dùng, dụng cụ cho trẻ học. Sau đó tôi hướng dẫn trẻ giờ học thể
dục gồm 3 phần (Khởi động, trọng động, hồi tỉnh), giữa các phần có sự chuyển tiếp
tự nhiên, liên tục.
* Khởi động: (Thực hiện 2 - 3 phút)
Cô cho trẻ đi, chạy nhẹ nhàng theo đội hình vòng tròn, kết hợp các kiểu đi
khác nhau với tốc độ khác nhau trên nền nhạc (đi thường, đi bằng mũi bàn chân, đi
thường, đi bằng gót chân, đi thường, đi bằng mép chân, đi thường, chạy chậm,
chạy nhanh, chạy chậm…)
* Trọng động: (Thực hiện 12-15 phút)
Đây là phần trọng tâm của giờ thể dục, nó có tác dụng nhiều nhất đến sự phát
triển của cơ thể trẻ. Ở phần này gồm có: Bài tập phát triển chung, vận động cơ bản,
trò chơi vận động.


- Bài tập phát triển chung: (Đội hình 3 hàng ngang, khoảng cách đều nhau).
Tùy vào mức độ yêu cầu của bài tập vận động cơ bản để lựa chọn các động tác củ



Trong giờ học thể dục cô cần phải khen trẻ công bằng, đúng lúc và
động viên trẻ kịp thời bằng cách tặng quà, nổ tràng pháo tay…tránh tình trạng chê
bai trẻ, điều đó sẽ làm trẻ buồn, mất tự tin, không hứng thú học…
Giải pháp 4: Tổ chức phát triển vận động cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.
Trong quá trình cung cấp cho trẻ một số kĩ năng, kĩ xảo vận động đúng trên
tiết học thì việc phát triển vận động cho trẻ ngoài tiết học cũng rất quan trọng.
Chính vì thế thông qua mọi lúc, mọi nơi tôi đã tổ chức cho trẻ phát triển vận động.
Ví dụ: Hàng ngày đến trường tôi tổ chức cho trẻ tập thể dục sáng theo các bản nhạc
như: “Dậy đi thôi”; “Bé yêu biển lắm”; “Chú gà trống”…nhằm giúp trẻ hít thở sâu,
điều hòa nhịp thở, tăng cường quá trình trao đổi chất và tuần hoàn trong cơ thể;
giúp các khớp, dây chằng được mềm dẻo, linh hoạt; đồng thời hỗ trợ cho những
hoạt động trong ngày của trẻ thêm nhịp nhàng, nhanh nhẹn, giảm động tác thừa và
tạo cho trẻ tâm trạng sảng khoái, vui tươi đón ngày hoạt động mới.
Tổ chức cho trẻ “phút thể dục” giữa hai hoạt động hoặc ngay trong giờ hoạt
động (khi tôi nhận thấy dấu hiệu giảm sự tập trung chú ý ở đa số trẻ) bằng cách sử
dụng bài hát, bài thơ, câu chuyện ngắn, co duỗi các ngón tay, thả lòng bàn tay, ngồi
xuống, đứng lên, xoay người sang hai bên….Phút thể dục đó nhằm tăng khả năng
làm việc của hệ thần kinh, cơ bắp, tăng tuần hoàn máu, thay đổi hoạt động của trẻ,
chống lại sự mệt mỏi, giúp trẻ tập trung chú ý vào hoạt động tiếp theo….hoặc sau
khi trẻ ngủ trưa dậy giúp thay đổi trạng thái cơ thể, trẻ trở nên tỉnh táo hơn.
Tổ chức trò chơi vận động trong hoạt động chơi ngoài trời, ví dụ như trò chơi
“Mèo đuổi chuột”, “Nhảy lò cò”, “Chuyền bóng”, “Tìm đúng nhà”, “Kéo co”, “Lộn
cầu vòng”…Thông qua các trò chơi nhằm giúp trẻ rèn luyện kĩ năng vận động.
Tổ chức cho trẻ dạo chơi ngoài trời khoảng 1 lần/tuần. Cô có thể cho trẻ đi
bộ xung quanh vườn trường hoặc cho trẻ đi dạo ngoài khuôn viên nhà trường rồi
cho trẻ chơi vận động tự do, chơi với bóng, gậy, vòng…nhằm giúp trẻ nghỉ ngơi
tích cực, củng cố kĩ năng vận động, phát triển các tố chất vận động trong những
điều kiện tự nhiên. Ngoài ra, giáo dục trẻ ý thức chấp hành tổ chức kỉ luật, tính tập

kỳ và 2 lần khám sức khỏe, theo dõi sổ bé chăm ngoan
Tôi cũng đã làm tốt công tác tuyên truyền tới từng phụ huynh về vấn đề nâng
cao chất lượng thể lực cho trẻ. Phụ huynh đã nhiệt tình ủng hộ, quyên góp nguyên
vật liệu để làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho các giờ học giáo dục thể chất, phối
hợp phụ huynh trong việc tìm kiếm các nguyên vật liệu sẳn có ở địa phương để làm
đồ dùng, đồ chơi cho trẻ như: Lốp xe ô tô để làm ống chui, tre làm cầu treo, long
bia làm cử tạ…
* Bài học kinh nghiệm:
- Bản thân không ngừng học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp ; nắm chắc điều kiện
của nhà trường để có thể khai thác giúp bản thân phát triển thể lực cho trẻ; biết phối
kết hợp với phụ huynh để cùng chăm sóc giáo dục trẻ, kiên trì phát huy mặt tốt,
khắc phục tồn tại. Mỗi giáo viên, người làm công tác giáo dục, ai cũng mong muốn
xây dựng những học sinh của mình trở thành người toàn diện. Vì vậy ngay từ bây
giờ mỗi gia đình, mỗi nhà trường, mỗi người giáo viên và xã hội chúng ta phải


quan tâm nhiều hơn, tích cực hơn, phải có những phương pháp phù hợp, biện pháp
tích cực hơn nữa trong quá trình phát triển giáo dục thể chất cũng như các mục tiêu
khác của giáo dục trẻ.
3. PHẦN KẾT LUẬN.
3.1. Ý nghĩa của đề tài.
Việc sử dụng các biện pháp trong quá trình giáo dục phát triển thể chất cho trẻ là
một công việc vô cùng thiết thực. Giáo dục thể chất cho trẻ Mầm non nói chung và
trẻ 3- 4 tuổi nói riêng có nhiệm vụ hết sức đặc trưng là hình thành những con người
có thể chất hoàn thiện để tham gia vào các hoạt động học tập ở trường tiểu học.
Trong quá trình giáo dục thể chất cho trẻ không chỉ góp phần nâng cao về
thể chất mà còn góp phần phát triển về mặt tinh thần cho trẻ, từ đó trẻ có nhiều khả
năng thực hiện những nhiệm vụ giáo dục về nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ và tình
cảm xã hội, từ đó hình thành nhân cách cho trẻ.
Tổ chức các hoạt động vận động, đảm bảo huy động được tối đa các giác

trẻ quý 3 như sau:
Khả năng
Xếp loại Tốt
vận động

Xếp loại Khá

Xếp loại TB

Đi, chạy

12/24=50%

2/24=8,3%

11/24=45,8%

3/24=12,5%

13/24= 54,2%

3/24=12,5%

10/24=41,7%

3/24=12,5%

10/24=41,7%

Bò, trườn,

%
%
*Đối với phụ huynh:
Phụ huynh nhiệt tình giúp đỡ giáo viên trong việc tìm kiếm nguyên vật liệu
để làm đồ dùng, đồ chơi.
Phụ huynh thấy được tầm quan trọng và trách nhiệm của mình trong việc kết
hợp với giáo viên cùng quan tâm chăm sóc giáo dục thể chất cho trẻ.
Phụ huynh đã quan tâm hơn tới nội dung phát triển vận động, biết hướng
dẫn, rèn luyện một số kỹ năng cơ bản cho trẻ lúc ở nhà.
Phụ huynh hiểu về sự cần thiết phải xây dựng môi trường giáo dục phát triển
vận động phù hợp, an toàn cho trẻ.
Trên đây là một số bài học kinh nghiệm mà bản thân tôi đúc rút ra từ tình
hình thực tế giảng dạy. Tuy nhiên bài sáng kiến kinh nghiệm của tôi cũng không
tránh khỏi những hạn chế, kính mong sự góp ý, giúp đỡ của hội đồng sư phạm nhà


trường, bạn bè đồng nghiệp, phòng giáo dục đào tạo để tôi có nhiều kinh nghiệm
hơn trong công tác giảng dạy.
Tôi xin chân thành cảm ơn!