Người viết: Đinh Thị Hoan- GV trường mầm nonMai Thủy
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Đề tài: MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ TỔ CHỨC TỐT HOẠT ĐỘNG DẠY
THƠ CHO TRẺ 3 – 4 TUỔI
I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Mỗi một đứa trẻ từ khi sinh ra và cất tiếng khóc chào đời rồi lớn lên và trưởng
thành đều được thưởng thức các loại hình nghệ thuật và bộ môn văn học là một trong
những loại hình đặc sắc rất gần gũi với trẻ thơ.
Văn học là tấm gương phản chiếu rõ nét, sâu sắc nhất về hình ảnh mọi cảnh vật
và hoạt động đời sống con người trong quá khứ, hiện tại và tương lai. Khiến cho trẻ
cảm nhận được thế giới xung quanh về cái hay, cái đẹp, cái tốt, cái xấu từ đó trẻ biết
hướng tới cái thiện và căm ghét cái ác. Văn học còn giáo dục con người lòng nhân ái
vị tha giữa con người với con người…Biết yêu quê hương đất nước, yêu lao động, quí
sản phẩm lao động.
Trong các thể loại văn học, thơ là thể loại luôn được trẻ thơ yêu thích nhất, đến
với mỗi bài thơ hay trẻ như đang bước vào thế giới muôn vàn màu sắc hoa lá cỏ cây,
con vật ngộ nghĩnh đáng yêu, những con người thật thà, hiền lành, chăm chỉ, tốt bụng.
Tất cả như được sống và hòa quyện vào trong cuộc sống con người. việc tổ chức cho
trẻ đọc thơ giúp trẻ phát triển khả năng cảm nhận giá trị ngôn ngữ nghệ thuật, là
phương tiện giáo dục hiệu nghiệm góp phần vào việc giáo dục thẩm mỹ cho trẻ.
Thông qua những câu ca dao, dân ca và lời ru ngọt ngào à ơi của mẹ, những câu
chuyện kể của bà...Tất cả đã thấm nhuần trong tâm hồn trẻ, mang lại cho trẻ lòng ham
mê thích thú khám phá ,nuôi dưỡng niềm tin ước mơ cao đẹp. Chính vì thế, cho trẻ
làm quen với văn học là một trong những hoạt động vô cùng quan trọng trong quá
trình giáo dục trẻ mầm non, nhằm giúp trẻ mở rộng nhận thức về tự nhiên và xã hội,


lm giu vn t ,phỏt trin ngụn ng v kh nng din t mch lc trụi chy, c bit
l k nng giao tip cho tr. Vn hc l nhõn t gúp phn hỡnh thnh, phỏt trin v

thiếu đợc trong cuộc sống hàng ngày của trẻ, làm giàu vốn từ cho trẻ,
ngôn ngữ của trẻ ngày một phong phú, giúp trẻ phát âm rỏ các từ
trong tiếng việt, trẻ biết bày tỏ những mong muốn của mình bằng
ngôn ngữ, có kỹ năng giao tiếp chào hỏi phù hợp với chuẩn mực văn
hóa

Việt

Nam

.

Tuy nhiên đối với trẻ mẫu giáo cha biết các từ trong một bài thơ, nhng qua giọng đọc của cô giáo, ông, bà, cha, mẹ trẻ hiểu đợc nội
dung của bài thơ, câu ca dao, đồng dao, tục ngữ, những bi th
mang nhiều nội dung giáo dục khác nhau để trẻ cm nhn c th gii
xung quanh, qua đó trẻ dần dần hoàn thiện mình hơn.
Nm hc 2012-2013 l nm th t thc hin chng trỡnh giỏo dc mm non, l
nm hc tip tc nõng cao cht lng chm súc nuụi dng giỏo dc tr, i mi
phng phỏp dy hc tớch cc, phự hp vi c im tõm lý ca tr v iu ca lp
hc, chỳ trng phỏt huy tớnh tớch cc, ch ng, sỏng to ca tr trong mi hot ng.
Bc vo nm hc 2012-2013, tụi c nh trng phõn cụng dy lp mu giỏo
3-4 tui vi tng s l 40 chỏu, phn ln tr l con gia ỡnh nụng thụn. a s tr cm
nhn v th cũn hn ch nờn trong cụng tỏc chm súc giỏo dc núi chung v cho tr
lm quen vi vn hc núi riờng, tụi nhn thy cú nhng thun li v khú khn sau:
* Thun li :
- õy l nm th 3 tụi thc hin chng trỡnh giỏo dc mm non mi nờn bn thõn
tụi ó nm c cỏch lp k hoch chm súc giỏo dc tr.
- L giỏo viờn dy lp mu giỏo 3-4 tui nhiu nm lin nờn tụi cú kinh nghim trong
vic t chc cỏc hot ng cho tr.
- Bn thõn tụi c hc lp i hc do trng i hc SPHN dy vi i ng ging

4/40 chiếm tỉ lệ 10%

Khá : 9/40

chiếm tỉ lệ 22,5%

TB: 15/40 chiếm tỉ lệ 37,5%
Yếu:

12/40 chiếm tỉ lệ 30%

Từ kết quả khảo sát ở trên tôi thấy: sự tiếp thu cảm nhận của trẻ về hoạt động
đọc thơ của lớp tôi còn hạn chế rất nhiều, đó là một vấn đề cấp bách, cần thiết và cần
được đặt lên hàng đầu. Nên tôi đã tìm tòi học hỏi, phối hợp với sự chỉ đạo của ban


giám hiệu nhà trường cùng giáo viên trong lớp tìm ra biện pháp tối ưu để “làm thế nào
tổ chức tốt hoạt động đọc thơ cho trẻ 3-4 tuổi”.

2. Các giải pháp thực hiện:
2.1. Công tác tự bồi dưỡng nghệ thuật đọc thơ của giáo viên:.
Trẻ ở lứa tuổi mầm non muốn cảm nhận được thơ là nhờ vào người lớn như
ông, bà, cha, mẹ...đặc biệt đến trường có cô giáo mầm non là người trung gian là cầu
nối đưa tác phẩm thơ đến với trẻ. Vì ở giai đoạn này trẻ chưa tự đọc để hiểu được tác
phẩm thơ ca. Nên lời đọc diễn cảm tác phẩm thơ của giáo viên cũng là phương pháp
quan trọng nhất khi cho trẻ làm quen với tác phẩm thơ...Nếu lời đọc của cô càng hay,
càng hấp dẫn bao nhiêu thì sự kích thích trẻ hứng thú tiếp thu, cảm nhận được âm
điệu, nhịp điệu và hiểu nội dung tác phẩm thơ bấy nhiêu, tạo tiền đề cho trẻ bắt chước
và thể hiện lại tác phẩm nhằm phát triển ngôn ngữ, tình cảm cho trẻ.
Lời đọc của giáo viên là thước đo chuẩn mực cho trẻ nên trước hết tôi tìm hiểu

đã xây dựng kế hoạch trong đó chú trọng đến việc tạo môi trường cho trẻ hoạt động.
Môi trường trong và ngoài lớp học. Đây là điều kiện thuận cho trẻ ôn luyện kiến thức
đã học và làm quen với tác phẩm thơ mới. .
Trong lớp học tôi xây dựng và sắp xếp bố trí các góc theo chủ đề, thư viện của
bé sao cho phù hợp với lớp, các đồ dùng phong phú, hấp dẫn như nhiều loại sách vở,
tranh thơ, rối, sa bàn, máy quay phim...luôn thay đổi và sắp xếp gọn gàng ngăn nắp để
trẻ hứng thú và dễ dàng tham gia hoạt động. Không phải các bài thơ trong năm học
được đưa ra một lúc mà tùy theo tháng , tuần, chủ đề , theo nội dung bài thơ, dựa vào
chương trình để tôi sắp xếp cho phù hợp.
Mặt khác ở các tủ giá, các loại đồ dùng đều có tên, được viết bằng chữ cái in
thường các bài thơ được viết bằng chữ to gắn lên tường để trẻ làm quen chử viết.
Ngoài lớp học tôi cũng tạo môi trường cho trẻ bằng cách dán các tranh sáng tạo các
mảng tường xuang quanh lớp, ở góc những điều cha mẹ cần biết tôi sưu tầm tranh ảnh
để làm tranh thơ có nội dung liên quan đến các bài thơ qua từng chủ đề cho phụ huynh
được rõ.


Đặc biệt tôi luôn chú ý tạo môi trường sao cho khi bước vào lớp học thoáng,
làm nổi bật chủ đề và nội dung trẻ đang học.
*Ví dụ: tháng 1 chủ đề : “Thế giới thực vật” có bài thơ “ Cây dây leo” lúc đó các đồ
dùng, tranh ảnh liên quan đến bài thơ được trưng bày lên. Làm như vậy nhằm gây
hứng thú, lôi cuốn trẻ tham gia vào hoạt động.
Dựa vào tình hình , đặc điểm của lớp tôi đang công tác, việc làm đồ dùng ,đồ
chơi là nhân tố quyết định đến sự thành công của giờ dạy để giúp trẻ đọc thơ có hiệu
quả nên tôi phối kết hợp với phụ huynh, giáo viên trong lớp để làm thêm đồ dùng, đồ
chơi phục cho dạy, học của cô và trẻ như: mô hình, mủ các con vật… với kích thước,
màu sắc phù hợp, đảm bảo tính thẩm mỹ. tạo cho trẻ hứng thú thích khám phá và tích
cực tham gia hoạt động.
Như vậy công tác tạo môi trường và làm đồ dùng , đồ chơi góp phần thành
công lớn trong việc tổ chức hoạt động cho trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi đọc thơ.

+ Thông qua hoạt động ngoài trời tôi tổ chức cho trẻ ôn luyện những bài thơ câu
chuyện đã học hoặc làm quen với bài thơ, câu chuyện trẻ sắp học.
*Ví dụ: Ngày thứ 5 tôi tổ chức cho trẻ đọc thơ bài “ Hoa sen” thì ngày thứ tư vào
giờ hoạt động ngoài trời tôi cho trẻ làm quen bằng nhiều hình thức khác nhau, cô giới
thiệu cho trẻ biết tên bài thơ, tên tác giả. Tập cho trẻ đọc bài thơ đúng lời, đúng ngữ
điệu.
Vào các buổi sinh hoạt chiều thì có thể cho trẻ ôn luyện, làm quen hay tập đóng
kịch.
Ngoài ra, trong giờ hoạt động chung của các môn học khác tôi đã lòng ghép
tích hợp nội dung đọc thơ phù hợp với bài học.
*Ví dụ: Khi dạy môn “LQMTXQ” .Chủ đề : “Thế giới thực vật”.
Đề tài : “ Làm quen một số loại hoa”.
. Bước ổn định tổ chức, gây hứng thú: Tôi cho trẻ đọc bài thơ “ Cây đào” và trò
chuyện cùng trẻ … Nhằm cung cấp kiến thức cho trẻ một cách đầy đủ, nhẹ nhàng,
thoải mái giúp trẻ cảm nhận, luyện đọc và ghi nhớ bài thơ để sẳn sàng tham gia tốt vào
hoạt động học “ đọc thơ diển cảm” tránh khỏi sự bỡ ngỡ.


2.6. Thực hiện giờ hoạt động dạy thơ trên lớp:
Đây là nội dung quan trọng nhất trong việc “dạy trẻ đọc thơ” bởi vậy tiết học
trên lớp nhằm giúp trẻ chính xác hóa, hệ thống hóa những kiến thức cơ bản mà trẻ
được làm quen mọi lúc mọi nơi dưới sự hướng dẫn của cô giáo.
Hoạt động tiết học trên lớp là bắt buộc diển ra trong một thời gian nhất định.
Trình tự của tiết học theo một hệ thống với nhiều nội dung nhằm cung cấp đầy đủ kiến
thức cho trẻ. Đầu tiên tôi phải chuẩn bị tốt giáo án , xác định rõ mục tiêu bài dạy cần
đạt được kiến thức, kỷ năng gì? Giáo dục trẻ những mặt nào? Giờ học cần những đồ
dùng gì cho cô và trẻ: như máy chiếu, tranh, sa bàn…
Sau khi xác định được mục tiêu và chuẩn bị đồ dùng đầy đủ tôi tiến hành tổ
chức tiết dạy trên lớp trong khoảng thời gian 15-20 phút.
* Với cấu trúc như sau:

lốm đốm, nho nhỏ , hồng tươi, hoa cười và câu cuối. ( kết hợp cho trẻ xem tranh minh
họa hoặc màn chiếu).
- Trích dẫn và đàm thoại bài thơ: ( Cô trích dẩn từng đoạn thơ và kết hợp đặt hệ
thống câu hỏi để trẻ trả lời).
- Dạy trẻ đọc thơ: + Cho cả lớp đọc cùng cô bài thơ “ Cây đào” 2-3 lần. ( Thay đổi
đội hình và tư thế cho trẻ trong khi đọc thơ.
+ Các tổ luân phiên nhau thi đua đọc thơ. Các nhóm. Các cá nhân.( cô chú ý sửa
sai cho trẻ và động viên trẻ hứng thú tham gia hoạt động.
+ Cả lớp đọc lại bài thơ “ Cây đào” 1 lần nữa.
* Hoạt động 3: Kết thúc:
- Cũng cố bài học: cho trẻ nhắc lại tên bài thơ, tên tác giả.
- Giáo dục trẻ biết yêu quí và chăm sóc bảo vệ hoa.
- Nhận xét giờ học – Tuyên dương, cắm bé ngoan.
3. Kết quả đạt được.
Sau thời gian dài thực hiện các biện pháp trên tôi đã thu được kết quả trên tiết “Dạy
trẻ đọc thơ” ở trẻ 3-4 tuổi như sau:
* Về phía trẻ:
100% trẻ hứng thú nghe cô đọc thơ, trẻ mạnh dạn, tự tin khi đọc thơ


K nng c th ca tr c nõng lờn, tr, c th bit th hin ỳng ng iu, nhp
iu v din cm. ỏnh giỏ kt qu:
-Tt:

23/40 chim t l 57,5%

- Khỏ:

12/40 chim t l 30%


3- 4 tui núi riờng là một hoạt động cú ý ngha vụ cựng quan trng, mang
tính giáo dục cao, đồng thời ó là một nhân tố quyết định sự


hình thành cơ sở ban đầu và phát triển nhân cách toàn diện cho
trẻ ở lứa tuổi Mầm non .
Thông qua việc cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học nhằm
giúp trẻ biết rung động và yêu thích cỏi p, hào hứng và có nhu cầu
tham gia vào các hoạt động văn hoá nghệ thuật, trẻ thích nghe đọc
thơ, đọc thuộc thơ cho nguời khác nghe. Qua đó chúng ta mở
rộng nhận thức về thề giới xung quanh, bồi dỡng cho trẻ những tình
cảm lành mạnh, những ớc mơ cao đẹp, giúp trẻ cảm nhận đợc vẽ
đẹp trong tự nhiên, trong quan hệ xã hội và vẽ đẹp của ngôn ngữ
văn học góp phần phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Đồng thời dạy trẻ phát
âm chính xác các âm tiếng mẹ đẻ, làm giàu vốn từ , phát triển
khả năng diễn đạt rõ ràng, mạch lạc, sử dụng ngôn ngữ, giọng điều
phù hợp với đối tợng và hoàn cảnh giao tiếp. Rèn luyện kỹ năng đọc
diển cảm
Vi ý ngha v tm quan trng nh vy qua quỏ trỡnh thc hin ti ban bn
thõn tụi rỳt ra mt s bi hc kinh nghim sau:
- Giỏo viờn cn nm chc ni dung , phng phỏp v c im tõm sinh lý ca tr
xõy dng kộ hoch c th phự hp vi lp mỡnh, Cú ý thc hc hi , bi dng ngh
thut c th cho tr.
- Giỏo viờn l tm gng sỏng cho tr noi theo, luụn yờu ngh mn tr, i x cụng
bng vi tr trong cụng tỏc chm súc ,giỏo dc hng ngy.
- Tớch cc sỏng to trong vic to mụi trng v lm dựng , chi phong phỳ , hp
dn ,phự hp vi ni dung bi hc v ch .
- Cn cú k hoch kho sỏt, phõn loi i tng tr lp k hoch cho tr hot ng
c th
- Bit phi hp vi ph huynh v giỏo viờn nhúm lp trong vic lm thờm dựng