MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO ĐỘI NGŨ TRONG VIỆC TỔ CHỨC
HOẠT ĐỘNG HỌC CHO TRẺ MẪU GIÁO THEO QUAN ĐIỂM “GIÁO
DỤC LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM”
I. PHẦN MỞ ĐẦU:
1. Lý do chọn đề tài:
“Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” là một quan điểm giáo dục tiến bộ về vị trí của
trẻ em và vai trò của giáo viên. Nó góp phần định hướng cho quá trình hoạt động
và xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non. Chương trình “giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm” được xây dựng dựa trên hứng thú, nhu cầu, kinh nghiệm và
khả năng của trẻ. Chương trình này sẽ tạo cơ hội cho trẻ được phát triển toàn diện,
không chỉ chú trọng tới sự phát triển trí tuệ mà còn nuôi dưỡng tâm hồn, phát triển
thể chất và khả năng giao tiếp xã hội của trẻ. Chương trình không chỉ quan tâm tới
trẻ "học được cái gì" mà còn chú trọng "học như thế nào", tức là cho trẻ những trải
nghiệm học tập tích cực để phát triển đam mê ham học hỏi của trẻ và khả năng tự
học.Với quan điểm “mỗi đứa trẻ là một cá thể riêng biệt” và “mỗi đứa trẻ đều có
cơ hội được học bằng nhiều cách khác nhau”, vì vậy dạy cho trẻ mầm non cần
được tiếp cận với phương pháp “lấy trẻ làm trung tâm”. Đó là phương pháp mà
giáo viên cần chú ý đến hứng thú, nhu cầu, khả năng, thế mạnh của mỗi trẻ để hiểu,
đánh giá đúng và tôn trọng.
Việc tổ chức các hoạt động giáo dục theo quan điểm “lấy trẻ làm trung tâm” là
yêu cầu xuyên suốt trong quá trình thực hiện chương trình giáo dục mầm non trong
những năm gần đây. Năm học 2016-2017, nhằm thực hiện có chất lượng, đạt hiệu
quả nội dung này, Sở, Phòng GD&ĐT đã chỉ đạo các trường mầm non đẩy mạnh
việc tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ theo quan điểm “Giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm” phù hợp với điều kiện thực tế của trường, lớp và khả năng của trẻ theo
các nội dung của Bộ tiêu chí thực hành áp dụng quan điểm GD lấy trẻ làm TT
trong trường Mn.
Nhận thức được tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo
dục trẻ, đáp ứng với yêu cầu và xu thế hội nhập của toàn ngành Giáo dục hiện nay;
trong việc tổ chức các hoạt động chung cho trẻ ở trường Mầm non.
1.1. Thuận lợi:
- Ban giám hiệu luôn có kế hoạch bồi dưỡng giáo viên cũng như đưa ra các phương
pháp, hình thức tổ chức các hoạt động chăm sóc- giáo dục trẻ ngày càng đạt kết
quả cao. Bên cạnh đó, nhà trường rất chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, mua sắm
trang thiết bị, các đồ dùng dạy học...phục vụ công tác chăm sóc- giáo dục trẻ.
- Đội ngũ giáo viên trẻ, có năng lực trình độ chuyên môn vững vàng; nhiệt tình,
yêu nghề, mến trẻ; tích cực tham gia vào các hoạt động, luôn luôn sáng tạo trong
các lĩnh vực.
- 100% trẻ sinh hoạt bán trú tại trường, số trẻ được phân chia theo chỉ tiêu và đúng
độ tuổi, tạo thuận lợi trong việc tổ chức các hoạt động cho trẻ.
- Có sự phối hợp tốt giữa nhà trường và gia đình, đây là một lợi thế tạo điều kiện
thuận lợi trong công tác xã hội hóa giáo dục.
1.2. Khó khăn:
- Kinh phí hỗ trợ của địa phương trong việc mua sắm trang thiết bị, đồ dùng, đồ
chơi còn hạn hẹp.
- Một số giáo viên chưa linh hoạt, sáng tạo trong việc vận dụng chương trình giáo
dục Mầm non vào thực tế giảng dạy cũng như vận dụng các phương pháp và tạo cơ
hội cho trẻ được hoạt động, khám phá, trải nghiệm tích cực trong các hoạt động.
2. Các giải pháp:
2.1. Bồi dưỡng về nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động Học
cho giáo viên thông qua các chuyên đề.
- Tạo điều kiện cho giáo viên cốt cán, giáo viên giỏi tham gia tập huấn các chuyên
đề do Sở, Phòng triển khai. Sau đó, về trường tổ chức lại các nội dung lý thuyết và
tổ chức dạy mẫu cho toàn trường dự giờ, góp ý để đưa ra các giải pháp hay và sáng
tạo.
- Sắp xếp, bố trí trong mỗi lớp có một giáo viên giỏi kèm cặp một giáo viên còn
hạn chế hoặc một giáo viên mới ra trường để trao đổi, học hỏi và giúp đỡ nhau
Với những hiểu biết và kinh nghiệm của bản thân về đổi mới phương pháp giảng
dạy, tôi đã đặt ra những yêu cầu khi tổ chức một hoạt động như sau:
a. Đối với giáo viên:
- Giáo viên cần nghiên cứu kỹ nội dung đề tài, xác định trọng tâm kiến thức, kỹ
năng của bài học và xây dựng, thiết kế các hình thức tổ chức của hoạt động đó.
- Chuẩn bị hệ thống câu hỏi đàm thoại về nội dung bài học và dự kiến những tình
huống xảy ra trong quá trình tổ chức hoạt động và đưa ra hướng khắc phục.
- Lựa chọn hình thức tổ chức tiết học phù hợp với điều kiện của lớp, phù hợp với
đề tài và lĩnh vực mình đã lựa chọn. Tùy nội dung và mục đích cụ thể của bài dạy,
giáo viên phải xác định được cách tổ chức hoạt động cho trẻ sao cho hiệu quả.
Ví dụ: Nếu mục đích của bài dạy chủ yếu rèn kỹ năng cho trẻ thì giáo viên cần
chú ý đến phương pháp truyền thụ kiến thức cho trẻ như: cho trẻ hoạt động theo
nhóm cùng khám phá, trải nghiệm sau đó gợi ý cho trẻ cùng thảo luận và nhận xét
những vấn đề được đặt ra xoay quanh bài học.
- Thực hiện phương pháp" Lấy trẻ làm trung tâm" dựa trên sự hiểu biết, hứng thú,
nhu cầu của trẻ để từ đó đưa ra nội dung, kiến thức cho phù hợp với đặc điểm tâm
sinh lý của trẻ. Hình thức tổ chức hoạt động chung đa dạng, phong phú tùy vào sự
sáng tạo của mỗi giáo viên để tiết học trở nên nhẹ nhàng, không gò bó, áp đặt trẻ
theo nguyên tắc "Học mà chơi, chơi mà học" của trẻ mầm non.
- Tùy theo các hoạt động chung ở mỗi chủ đề, giáo viên có thể sáng tạo những hình
thức và phương pháp phong phú, đa dạng, tạo cơ hội cho trẻ được hoạt động, khám
phá, bộc lộ suy nghĩ và sáng tạo trong suốt quá trình hoạt động.
b. Đối với trẻ:
- Giáo viên khuyến khích trẻ mạnh dạn tham gia vào các hoạt động cùng cô và các
bạn, giúp trẻ tự tin trong giao tiếp, tạo sự gần gũi giữa cô và trẻ, tạo tâm thế thoải
mái cho trẻ khi bước vào hoạt động.
- Giúp trẻ chủ động, tích cực trong quá trình chiếm lĩnh tri thức, tạo cơ hội cho trẻ
tìm tòi, khám phá, trải nghiệm, thể hiện sự hiểu biết, suy nghĩ của trẻ thông qua các
thành đợt sinh hoạt chuyên môn sâu rộng của cán bộ ,giáo viên trong nhà trường;
đã giúp cho cán bộ, giáo viên mở rộng tầm nhìn, đúc rút kinh nghiệm và học hỏi
được nhiều kỹ năng trong chỉ đạo triển khai, tổ chức thực hiện chương trình.
3.6. Làm tốt công tác kiểm tra, đánh giá các hoạt động giáo dục trong nhà
trường để có sự điều chỉnh kịp thời.
Công tác kiểm tra, đánh giá là một hoạt động không thể thiếu trong quá trình tổ
chức thực hiện các hoạt động chăm sóc- giáo dục trong nhà trường. Đây là một
biện pháp giúp các nhà quản lý nắm bắt được thực trạng chất lượng dạy và học để
từ đó đưa ra các biện pháp khắc phục những yếu kém, tìm ra những hạn chế còn
tồn tại và có kế hoạch chỉ đạo tiếp theo nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn
trong nhà trường. Để công tác này thực sự có hiệu quả, tôi đã áp dụng các biện
pháp sau:
- Phân công trách nhiệm, nhiệm vụ cụ thể cho từng tổ trưởng dưới sự giám sát của
ban giám hiệu nhà trường.
- Bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ thanh kiểm tra cho những giáo viên cốt
cán, hướng dẫn kiểm tra theo quy định của nhà trường và của Ngành.
- Tổ chức đánh giá, khảo sát chất lượng trẻ theo từng chủ đề, từng giai đoạn ở các
lĩnh vực phát triển để từ đó có sự điều chỉnh phù hợp.
- Đánh giá xếp loại giáo viên theo tiêu chí hàng tháng, học kỳ; xây dựng tiêu chí
khen thưởng kịp thời để động viên khích lệ nhằm nâng cao phong trào thi đua
trong đội ngũ.
3.7. Phối hợp giữa nhà trường-giáo viên-phụ huynh trong tổ chức hoạt động
cho trẻ.
+ Nhận thức được tầm quan trọng của việc tổ chức hoạt động chung cho trẻ Mẫu
giáo là tạo tiền đề cho trẻ lĩnh hội kiến thức tốt. Ngay từ đầu năm học, giáo viên
cần phải lên kế hoạch phối hợp giữa gia đình, phụ huynh, nhà trường để xây dựng
cụ thể cho từng chủ đề. Cụ thể:
+ Tham gia xây dựng kế hoạch giáo dục của Nhà trường, của lớp. Phối kết hợp
không chỉ chú trọng tới sự phát triển trí tuệ mà còn nuôi dưỡng tâm hồn, phát triển
thể chất và khả năng giao tiếp xã hội của trẻ. Chương trình không chỉ quan tâm tới
trẻ "học được cái gì" mà còn chú trọng "học như thế nào", tức là cho trẻ những trải
nghiệm học tập tích cực để phát triển đam mê ham học hỏi của trẻ và khả năng tự
học.
Để đạt được điều này, giáo viên cần nắm được hứng thú, nhu cầu, trình độ, khả
năng của từng trẻ trong lớp, trên cơ sở đó lựa chọn được nội dung, phương pháp
phù hợp với từng nhóm, từng cá nhân trẻ. “Mỗi đứa trẻ là một cá thể riêng biệt,
chúng khác nhau về thể chất và tâm lý. Do đó, mỗi trẻ em có hứng thú, cách học
và tốc độ học tập khác nhau và chúng đều có thể thành công”.
Đội ngũ giáo viên là lực lượng thực hiện các mục tiêu giáo dục, giữ vai trò quan
trọng, quyết định chất lượng và hiệu quả giáo dục. Bởi vậy,việc cũng cố và bồi
dưỡng chất lượng chuyên môn cho đội ngũ giáo viên, giúp giáo viên vững vàng về
nghiệp vụ tay nghề, có phẩm chất đạo đức tốt, có phong cách sư phạm mới đáp
ứng kịp thời xu hướng đổi mới của nền giáo dục hiện nay cũng như nâng cao chất
lượng giảng dạy trong nhà trường là trách nhiệm của mỗi cán bộ quản lý giáo dục.
Qua thời gian tiến hành và áp dụng “Một số biện pháp chỉ đạo đội ngũ trong
việc tổ chức hoạt động Học cho trẻ mẫu giáo theo quan điểm: Giáo dục lấy trẻ
làm trung tâm” chất lượng chăm sóc-giáo dục trẻ của nhà trường có nhiều khởi
sắc. Cụ thể:
- Cán bộ, giáo viên nắm được mục tiêu của chuyên đề “Xây dựng trường MN lấy
trẻ làm trung tâm”.
- Lựa chọn nội dung, xây dựng kế hoạch phù hợp với độ tuổi. Giáo viên có khả
năng tự thiết kế kế hoạch giảng dạy để dạy trẻ đạt kết quả tốt nhất. Căn cứ vào khả
năng, nhu cầu học tập, kinh nghiệm sống của trẻ để xác định mục tiêu, nội dung cụ
thể trong từng hoạt động và đảm bảo tốt mục tiêu giáo dục đề ra.
- GV có nhiều sáng tạo trong việc đổi mới nội dung, phương pháp, hình thức tổ
chức hoạt động nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của trẻ trong quá
- Thực hiện nghiêm túc chương trình“Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” và điều lệ
trường Mầm non.
- Bản thân giáo viên xây dựng kế hoạch học tập, nghiên cứu, bồi dưỡng, tự bồi
dưỡng về chuyên môn nghiệp vụ, năng lực sư phạm.... và các lĩnh vực khác; phải
biết tự đổi mới chính mình cho phù hợp với yêu cầu ngày càng cao của xã hội.
- Xây dựng tinh thần ham học hỏi, tích cực nghiên cứu, đề xuất các biện pháp đúc
rút thực tiễn.
********************************