BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ Y TẾ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐIỀU DƯỠNG NAM ĐỊNH

NGUYỄN ĐỨC BẢO

THỰC TRẠNG TUÂN THỦ ĐIỀU TRỊ VÀ CÁC YẾU TỐ
ẢNH HƯỞNG Ở NGƯỜI BỆNH TĂNG HUYẾT ÁP
ĐIỀU TRỊ NGOẠI TRÚ TẠI TRUNG TÂM Y TẾ
QUẬN HẢI CHÂU THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG NĂM 2016

LUẬN VĂN THẠC SỸ ĐIỀU DƯỠNG

NAM ĐỊNH – 2016


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ Y TẾ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐIỀU DƯỠNG NAM ĐỊNH

NGUYỄN ĐỨC BẢO

THỰC TRẠNG TUÂN THỦ ĐIỀU TRỊ VÀ CÁC YẾU TỐ
ẢNH HƯỞNG Ở NGƯỜI BỆNH TĂNG HUYẾT ÁP
ĐIỀU TRỊ NGOẠI TRÚ TẠI TRUNG TÂM Y TẾ
QUẬN HẢI CHÂU THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG NĂM 2016
LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐIỀU DƯỠNG

trung học phổ thông, chưa từng bị biến chứng của THA, có bị tác dụng phụ khi uống
thuốc điều trị THA và người bệnh có kiến thức chưa tốt về tuân thủ điều trị
Khuyến nghị: Cán bộ y tế cần tư vấn, giáo dục sức khỏe cho người bệnh
THA về chế độ điều trị, tầm quan trọng của tuân thủ điều trị, các yếu tố có thể ảnh
hưởng tích cực hay tiêu cực đến tuân thủ điều trị THA.


ii

LỜI CẢM ƠN

Sau gần 2 năm học tập tại Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định, chuẩn bị
hoàn thành luận văn tốt nghiệp, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới:
Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo Sau đại học, các thầy cô giáo của Trường Đại
học Điều dưỡng Nam Định đã tận tình giảng dạy, hướng dẫn, giúp đỡ tôi hoàn
thành chương trình học tập.
Ban Giám đốc và Phòng Kế hoạch Tổng hợp Trung tâm Y tế Quận Hải Châu
thành phố Đà Nẵng, đặc biệt là các bác sĩ, điều dưỡng của Khoa Khám bệnh nơi tôi
tiến hành nghiên cứu, đã tạo điều kiện giúp đỡ và tham gia vào nghiên cứu.
Người thầy với đầy nhiệt huyết hướng dẫn cho tôi từ xác định vấn đề nghiên
cứu, xây dựng đề cương, chia sẻ thông tin để giúp tôi trong nghiên cứu và hoàn
thành luận văn này.
Quý đồng nghiệp, sinh viên và đối tượng nghiên cứu cùng gia đình họ đã
nhiệt tình cộng tác trong thời gian thu nhập số liệu một cách thuận lợi và chính xác.
Gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã khuyến khích, giúp đỡ tôi học tập, nghiên
cứu và tất cả các bạn trong lớp Cao học Điều dưỡng khóa I đã cùng nhau học tập,
chia sẻ kinh nghiệm trong suốt thời gian qua.

Nam Định, ngày 23 tháng 02 năm 2017


1.4.2. Các nghiên cứu về tuân thủ điều trị THA ở Việt Nam ..............................15
1.6. Tình hình tăng huyết áp ở thành phố Đà Nẵng ..............................................17
Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................19
2.1. Đối tượng nghiên cứu.....................................................................................19
2.2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu ..................................................................19


v

2.3. Thiết kế nghiên cứu ........................................................................................19
2.4. Chọn mẫu .......................................................................................................19
2.4.1. Cỡ mẫu: .......................................................................................................19
2.4.2. Cách chọn mẫu............................................................................................20
2.5. Công cụ và phương pháp thu thập số liệu ......................................................20
2.5.1. Công cụ thu thập số liệu .............................................................................20
2.5.2. Phương pháp thu thập số liệu .....................................................................21
2.6. Biến số nghiên cứu .........................................................................................21
2.7. Tiêu chuẩn đánh giá kiến thức và thực hành tuân thủ điều trị ......................22
2.7.1 Tiêu chuẩn đánh giá kiến thức tuân thủ điều trị tăng huyết áp ...................22
2.7.2. Tiêu chuẩn đánh giá thực hành tuân thủ điều trị tăng huyết áp ..................22
2.8. Phương pháp phân tích số liệu .......................................................................23
2.9. Vấn đề đạo đức trong nghiên cứu ..................................................................24
2.10. Hạn chế của nghiên cứu, sai số và biện pháp khắc phục sai số ...................24
2.10.1. Hạn chế của nghiên cứu ............................................................................24
2.10.2. Biện pháp khắc phục sai số .......................................................................24
Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .....................................................................26
3.1. Đặc điểm nhóm nghiên cứu ...........................................................................26
3.1.1. Một số đặc điểm nhân khẩu học .................................................................26
3.1.2. Đặc điểm về bệnh sử tăng huyết áp của đối tượng nghiên cứu ..................27
3.2. Kết quả nghiên cứu mức độ tuân thủ điều trị tăng huyết áp ..........................29

vii

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
CBYT:

Cán bộ y tế

ĐTNC :

Đối tượng nghiên cứu

HA :

Huyết áp

HATT:

Huyết áp tâm thu

HATTr:

Huyết áp tâm trương

JNC:

Ủy ban liên quốc gia về phòng ngừa, phát hiện, đánh giá và

điều trị tăng huyết áp (Joint National Committee)
NB:



Bảng 1.1. Phân độ tăng huyết áp ở người ≥ 18 tuổi theo JNC VII (2003) .................4
Bảng 2.1. Tiêu chuẩn đánh giá kiến thức tuân thủ điều trị .......................................22
Bảng 2.2. Tiêu chuẩn đánh giá thực hành tuân thủ điều trị ......................................23
Bảng 3.1. Thông tin chung của đối tượng nghiên cứu ..............................................26
Bảng 3.2. Tiền sử gia đình, tiền sử bản thân của đối tượng nghiên cứu ...................27
Bảng 3.3. Các biến chứng và bệnh kèm theo thường gặp........................................28
Bảng 3.4. Đánh giá kiến thức về tuân thủ điều trị tăng huyết áp .............................29
Bảng 3.9. Thực hiện uống thuốc điều trị THA của đối tượng nghiên cứu ...............35
Bảng 3.10. Lý do người bệnh không uống thuốc liên tục lâu dài .............................36
Bảng 3.11. Thực hiện theo dõi huyết áp và khám bệnh của người bệnh ..................36
Bảng 3.12. Thực hiện điều chỉnh lối sống trong điều trị tăng huyết áp ....................38
Bảng 3.13. Thói quen uống rượu, hút thuốc của đối tượng nghiên cứu ...................39
Bảng 3.15. Đánh giá của người bệnh về hỗ trợ từ gia đình, người thân trong điều trị..........40
Bảng 3.16. Đánh giá của ĐTNC về mối quan hệ với nhân viên y tế, cơ sở y tế ......40
Bảng 3.17. Mối liên quan giữa các yếu tố nhân khẩu học với tuân thủ điều trị .......41
Bảng 3.18. Mối liên quan giữa tiền sử gia đình về mắc bệnh THA ........................42
Bảng 3.19. Mối liên quan giữa thời gian bị THA với thực hành tuân thủ điều trị ...42
Bảng 3.20. Mối liên quan giữa mức độ THA với thực hành tuân thủ điều trị ..........43
Bảng 3.21. Mối liên quan giữa biến chứng của bệnh THA với tuân thủ điều trị......43
Bảng 3.22. Mối liên quan giữa bệnh kèm với tuân thủ điều trị ................................43
Bảng 3.23. Mối liên quan giữa tác dụng phụ của thuốc với tuân thủ điều trị ...........44
Bảng 3.24. Mối liên quan giữa kiến thức và thực hành tuân thủ điều trị THA .......44
Bảng 3.25. Mô hình hồi quy logistic dự đoán những yếu tố ảnh hưởng đến TTĐT 45
Bảng 4.1. Tỷ lệ tuân thủ dùng thuốc điều trị THA trong nước và trên thế giới .......54
Bảng 4.2. Tỷ lệ người bệnh THA vẫn còn hút thuốc lá ở các nghiên cứu trong nước ....58
Bảng 4.3. Tỷ lệ tuân thủ điều trị THA ở các NC trong nước và trên thế giới ..........59


ix