SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GD&ĐT HUYỆN QUAN SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ GIẢI PHÁP SỬ DỤNG TRÒ CHƠI DÂN GIAN
NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TRONG DẠY HỌC MÔN
THỂ DỤC TRƯỜNG PTDT BÁN TRÚ THCS TAM THANH

Người thực hiện : Quách Thành Nam
Chức vụ : Giáo viên
Đơn vị công tác : Trường PTDTBTTHCS Tam Thanh
SKKN thuộc lĩnh vực : Thể dục

THANH HÓA NĂM 2018
Mục lục.


Phần
Nội dung
1/ Đặt vấn đề 1.1. Lí do chọn đề tài.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
1.3. Đối tượng nghiên cứu.
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
2/Giải quyết 2.1. Cơ sở lí luận
vấn đề
2.2. Thực trạng
2.3. Giải pháp thực hiện.
2.3.1.Giải pháp 1: Xác định các bước chuẩn bị.
2.3.2.Giải pháp 2: Cách thức tổ chức thực hiện.

trí hết sức quan trọng, nhưng do đặc điểm tâm sinh lý của lứa tuổi này: là lứa
tuổi dậy thì, có sự biến đổi nhiều, đôi lúc đột ngột về tâm sinh lý của các em nên
đã hỏi giáo viên giảng dạy bộ môn này phải hiểu và chọn phương pháp giảng
dạy sao cho phù hợp, giúp các em vừa ổn định được tâm lý vừa phát triển được
thể lực một cách toàn diện, để các em có đủ sức khỏe học tập lĩnh hội các kiến
thức một cách tốt nhất.
Nếu việc dạy và luyện tập các kiến thức TDTT theo yêu cầu của chương
trình mà khô khan, cứng nhắc sẽ làm ức chế tâm lý nhận thức của học sinh từ đó
sẽ hình thành trong các em những thói quen luyện tập gượng ép, bắt buộc, sẽ
làm hạn chế kết quả và có thể có hại cho sức khỏe. Ở trong phân phối chương
trình của bộ môn thì trò chơi có thể đưa vào đa số các tiết học, thế nhưng phần
lớn các trò chơi ở đây là do giáo viên tự chọn. Như vậy nếu giáo viên lựa chọn
và tổ chức được các trò chơi hợp lý với tiết học thì sẽ giúp học sinh có tinh thần
nhận thức thoải mái, luyện tập các kiến thức một cách tự giác như vậy hiệu quả
tiết dạy sẽ đạt kết quả cao. Ngược lại giáo viên lựa chọn trò chơi không phù hợp
sẽ lãng phí thời gian của tiết học hay luyện tập mà không có hiệu quả.
Qua thời gian công tác giảng dạy bộ môn này, bản thân tôi thấy rất rõ tầm
quan trọng của việc chọn và tổ chức các trò chơi trong các tiết học nên tôi đã tìm
tòi chọn lọc một số trò chơi dân gian dễ chơi mà mang lại hiệu quả và tổ chức
thực hiện trong các tiết dạy của mình. Từ những lí do trên tôi đã nghiên cứu đề
tài SKKN: “ Một số giải pháp sử dụng trò chơi dân gian nhằm nâng cao
chất lượng trong dạy học môn Thể dục Trường PTDTBTTHCS Tam
Thanh” để cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm với đồng nghiệp.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
Góp phần đổi mới phương pháp dạy học môn Thể dục ở bậc THCS theo
phương hướng phát huy tính tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh, tăng
cường hoạt động cá thể phối hợp với học tập giao lưu. Góp phần gây hứng thú
học tập Thể dục cho học sinh, để các em có tinh thần học tập thoải mái "học mà
chơi, chơi mà học". Từ đó giúp các em tiếp thu các kiến thức một cách tự giác,
củng cố và khắc sâu được các kiến thức đã học, nâng cao chất lượng dạy và học.

năng để mang lại thắng lợi cho tổ, nhóm trong đó có mình. Đây chính là đặc tính
thi đua rất cao của các trò chơi. Vì vậy khi đã tham gia trò chơi, học sinh thường
vận dụng hết khả năng về sức lực, tập trung sự chú ý, trí thông minh và sự sáng
tạo của mình.
Trò chơi học tập làm thay đổi hình thức hoạt động của học sinh, giúp học
sinh tiếp thu kiến thức một cách tự giác tích cực. Giúp học sinh rèn luyện củng
cố kiến thức đồng thời phát triển vốn kinh nghiệm được tích luỹ qua hoạt động
chơi.
Với các đặc điểm nêu trên việc sử dụng trò chơi trong dạy học môn Thể
dục sẽ phát triên ở các em sức nhanh, sức mạnh, sức bền, sự khéo léo, đặc biệt là
phát huy ở các em tính tích cực sáng tạo đồng thời đây còn là điều kiện tốt để
giáo dục phẩm chất đạo đức và hứng thú trong học tập của các em.
2.2. Thực trạng.
Qua thực tế giảng dạy bản thân nhận thấy một bộ phận không nhỏ học
sinh
rất ngại thực hiện các bài tập của giáo viên đặc biệt là các bài tập thể lực. Một
trong những nguyên nhân đó là sự tẻ nhạt trong các nội dung học tập, phải tập đi
tập lại nhiều lần những bài tập ở các nội dung: chạy ngắn, chạy bền, chạy nhanh,
nhảy cao, nhảy xa, bật xa...gây tâm lí ngại, chán tập luyện đẫn đến hiệu quả giờ
dạy và chất lượng môn học chưa cao.
Trước khi thực hiện đề tài tôi đã tiến hành khảo sát lấy ý kiến của học
sinh bằng cách phát phiếu điều tra với nội dung sau:
-Trong giờ học Thể dục em có tích cực tham gia học tập, tập luyện không?
Tích cực
Bình thường
Chưa tíc cực
Kết quả điều tra trước khi thực hiện đề tài :
Trong giờ học Thể dục em có tích cực tham gia học tập,
Lớp
Sĩ số

30
16
53.3
9
30
5
16.7
8B
34
18
52.9
10
29.4
6
18
7A
30
19
63.4
7
23.3
4
13.3
7B
28
15
53.6
8
28.6
5

thuận lợi, khó khăn khi học sinh luyện tập. Từ đó lựa chọn trò chơi phù hợp với
các nội dung kiến thức, nâng cao chất lượng môn học.
2.3.1.2. Nội dung giải pháp.
- Giáo viên nghiên cứu nội dung luyện tập, lựa chọn trò chơi phù hợp với
các nội dung kiến thức như: tác dụng của trò chơi trong việc nâng cao thành tích
môn học, hình thức chơi phù hợp với lứa tuổi, điều kiện sân chơi bãi tập...
- Chuẩn bị dụng cụ, sân bãi thực hiện trò chơi nhằm phát huy tối đa hiệu
quả của trò chơi đồng thời đảm bảo an toàn cho học sinh
- Giáo viên đặt ra giả thuyết các tình huống có thể xảy ra trong tiết dạy và
dự trù phương án để giải quyết.
2.3.1.3. Cách thức thực hiện.
+ Bước 1: Xác định mục tiêu dạy học: Giáo viên phân tích các nội dung
luyện tập; nghiên cứu tác dụng, hình thức chơi, luật chơi của một số trò chơi dân
gian, lựa chọn trò chơi phù hợp với các nội dung kiến thức. Trò chơi được lựa
chọn phải giúp học sinh củng cố được các kiến thức, kĩ thuật đã học đồng thời
tạo được môi trường học tập thoải mái, gây hứng thú học tập cho học sinh. Ví
dụ: Khi luyện tập nội dung chạy nhanh tôi sẽ lựa chọn trò chơi dân gian " Mèo
đuổi chuột".
+ Bước 2: Xây dựng kế hoạch bài dạy có lồng ghép trò chơi đã lựa chọn.
+ Bước 3: Giáo viên cần dự đoán trước những tình huống có thể xảy ra
trong tiết học và dự trù phương án giải quyết.
4


+ Bước 4: Chuẩn bị dụng cụ, sân bãi thực hiện trò chơi
2.3.2.Giải pháp 2: Cách thức tổ chức thực hiện.
2.3.2.1. Mục tiêu giải pháp
Tạo môi trường, không khí học tập vui vẻ, giúp các em tích cực hơn, sôi
nổi hơn, hào hứng hơn trong học tập và khắc sâu kĩ thuật, kiến thức bộ môn,
nâng cao thành tích, chất lượng môn học.


Hình ảnh minh họa trò chơi "mèo đuổi chuột"
Ví dụ 2: Nội dung Chạy ngắn
Trò chơi "Cướp Cờ"
Chuẩn bị:
+ Một cái khăn bất kì tượng trưng cho cờ
+ Một vòng tròn
+ Vạch xuất phát cũng là đích của 2 đội

Hình ảnh minh họa trò chơi "Cướp cờ"
Cách chơi: Quản trò chia tập thể chơi thành hai đội, có số lượng bằng nhau mỗi
đội có từ 5-6 bạn, đứng hàng ngang ở vạp xuất phát của đội mình. Đếm theo số
thứ tự 1, 2, 3, 4, 5… các bạn phải nhớ số của mình. Khi quản trò gọi tới số nào
thì số đó của hai đội nhanh chóng chạy đến vòng và cướp cờ. Khi quản trò gọi
số nào về thì số đó phải về. Một lúc quản trò có thể gọi hai ba bốn số
Luật chơi: Khi đang cằm cờ nếu bị bạn vỗ vào người, thua cuộc. Khi lấy
được cờ chạy về vạch xuất phát của đội mình không bị đội bạn vỗ vào người,
thắng cuộc. Khi có nguy cơ bị vỗ vào người thì được phép bỏ cờ xuống đất để
chánh bị thua. Số nào vỗ số đó không được vỗ vào số khác. Nếu bị số khác vỗ
vào không thua. Số nào bị thua rồi (“bị chết”) quản trò không gọi số đó chơi
nữa. Người chơi không được ôm, giữ nhau cho bạn cướp cờ. Người chơi tìm
cách lừa đối phương để nhang cờ về, lựa chọn sân bải phù hợp để chánh nguy
cơ, cờ ra khỏi vòng tròn, để cờ lại vòng tròn chỉ được cướp cờ trong vòng tròn.
Khoảng cách cờ đến hai đội bằng nhau
Ví dụ 3: Nội dung Nhảy cao
Trò chơi "Nhảy vượt rào tiếp sức"
Chuẩn bị : Kẻ một vạch xuất phát, cách vạch xuất phát 10m kẻ một vạch
giới hạn. Trên vạch giới hạn có cắm sẵn 2 lá cờ ( đích). Cách vạch xuất phát 3m
có 1 chướng ngại vật, tổng số có 3-4 chướng ngại vật. Tập hợp số học sinh trong
6

hơn, hào hứng với việc học tập hơn. Chất lượng môn học qua đó cũng được
nâng lên rõ rệt thể hiện qua kết quả khảo sát sau khi nghiên cứu đề tài.
Kết quả điều tra sau khi thực hiện đề tài :
Trong giờ học Thể dục em có tích cực tham gia học tập,
Lớp
Sĩ số
tập luyện không?
Tích cực
Bình thường
Chưa tích cực
SL
%
SL
%
SL
%
9A
37
34
91.9
3
8.1
0
0
8


9B
8A
8B

2
3
2
3
2
3

8.3
6.7
8.8
6.7
10.7
5.9
8.8

0
0
0
0
0
0
0

0
0
0
0
0
0
0


Quách Thành Nam

10


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Sách giáo khoa thể dục 6,7, 8,9 của bộ giáo dục.
2. Sách giáo viên thể dục 6,7, 8,9 của bộ giáo dục.
3. Mạng internet.

11