VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGUYỄN MINH TÂM

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC
PHÁP LUẬT CHO SINH VIÊN TỪ THỰC TIỄN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NỘI VỤ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

HÀ NỘI - 2018


VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGUYỄN MINH TÂM

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC
PHÁP LUẬT CHO SINH VIÊN TỪ THỰC TIỄN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NỘI VỤ HÀ NỘI

Chuyên ngành
Mã số

: Chính sách công
: 834.04.02


1.3. Các bước thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên,
các yêu cầu cơ bản và phương pháp thực hiện chính sách phổ biến, giáo
dục pháp luật cho sinh viên ............................................................................ 25
1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục pháp
luật cho sinh viên............................................................................................ 34
Chương 2 ................................................................................................................... 39
THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC ................ 39
PHÁP LUẬT CHO SINH VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NỘI VỤ HÀ NỘI ............. 39
2.1. Thực tiễn tổ chức thực hiện chính sách phổ biến giáo dục pháp luật cho
sinh viên Trường Đại học Nội vụ Hà Nội ...................................................... 39
2.2. Kết quả thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên
Trường Đại học Nội vụ Hà Nội...................................................................... 54
2.3. Đánh giá chung về thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục pháp luật cho
sinh viên tại Trường Đại học Nội vụ Hà Nội ................................................. 60
Chương 3 ................................................................................................................... 64
ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ ................................... 64
THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO
SINH VIÊN .................................................................................................... 64
3.1. Mục tiêu và định hướng nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phổ biến,
giáo dục pháp luật cho sinh viên .................................................................... 64


3.2. Các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục
pháp luật cho sinh viên Trường Đại học Nội vụ Hà Nội ............................... 68
3.3. Các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách phổ biến, giáo dục
pháp luật cho sinh viên ......................................................................................
KẾT LUẬN ............................................................................................................... 79
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................. 81



luật vào cuộc sống. Nói cách khác, quá trình đưa pháp luật vào cuộc sống
được bắt đầu bằng hoạt động PBGDPL.
Thực hiện chính sách PBGDPL là khâu đầu tiên của quá trình thi hành pháp
luật và có vai trò hết sức quan trọng trong việc tăng cường pháp chế xã hội chủ
nghĩa, xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa của nhân dân,
do nhân dân và vì nhân dân, tất cả mọi người đều phải “Sống và làm việc theo
Hiến pháp và pháp luật” thì việc tăng cường vai trò của pháp luật được đặt ra như
một yếu tố khách quan. Điều đó không chỉ nhằm mục đích xây dựng một xã hội
có trật tự, kỷ cương, văn minh mà còn hướng đến bảo vệ và phát triển các giá trị
chân chính, trong đó ý thức pháp luật đóng một vai trò quan trọng.
1


Tại các trường đại học và cao đẳng, chính sách PBGDPL được thực hiện
thông qua các hoạt động, chương trình giáo dục chính khóa và ngoại khóa,
đây là hoạt động có vai trò to lớn đối với sự phát triển toàn diện của con
người Việt Nam, đặc biệt là thế hệ trẻ, trong đó có việc hình thành ý thức
pháp luật và văn hóa pháp lý trong nhân dân. Thực hiện chính sách PBGDPL
cho sinh viên nhằm trang bị tri thức pháp luật cơ bản, định hướng, phát triển
nhân cách và tư cách công dân, nâng cao nhận thức, góp phần điều chỉnh hành
vi, hình thành thói quen tự giác xử sự đúng pháp luật, có ý thức tuân thủ pháp
luật và có tri thức pháp luật về chuyên môn nghiệp vụ, ngành nghề lĩnh vực
mình được đào tạo.
Trong những năm qua, xuất phát từ vai trò, ý nghĩa quan trọng của công
tác PBGDPL, Đảng và Nhà nước ta đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách
nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của công tác này. Trong rất nhiều văn
kiện của Đảng và pháp luật của Nhà nước đã đề cập đến công tác PBGDPL.
Nghị quyết số 08-NQ/TƯ ngày 02/01/2002 của Bộ Chính trị về một số nhiệm
vụ trọng tâm công tác tư pháp trong thời gian tới chỉ rõ: “Đẩy mạnh công tác
tuyên truyền, PBGDPL với nhiều hình thức phong phú, sinh động, đặc biệt là

Bộ Nội vụ, có chức năng tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực có trình
độ đại học và sau đại học trong lĩnh vực công tác nội vụ và các ngành nghề
khác có liên quan; hợp tác quốc tế; nghiên cứu khoa học và triển khai áp dụng
tiến bộ khoa học công nghệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Như các cơ sở
đào tạo khác trong hệ thống giáo dục, Trường Đại học Nội vụ Hà Nội đã tổ
chức thực hiện chính sách PBGDPL thông qua các hoạt động, chương trình
giáo dục chính khóa, giáo dục ngoại khóa và đạt được một số kết quả nhất
định. Đã có những thay đổi theo hướng đa dạng hóa và chuyển dần từ truyền
thụ một chiều sang phát huy tính chủ động, tích cực của sinh viên; giảng viên
đưa ra nhiều tình huống cụ thể và sáng tạo phương pháp mới nhằm tăng tính
tích cực, sáng tạo của sinh viên, tạo hứng thú và nâng cao hiệu quả PBGDPL.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được thì việc thực hiện PBGDPL vẫn
3


còn một số hạn chế như chưa kết hợp hài hòa giữa trang bị kiến thức pháp luật
với việc hình thành kỹ năng, ý thức pháp luật và thói quen chấp hành pháp
luật của sinh viên. Chính vì vậy, công tác PBGDPL trong những năm qua đã
được Đảng ủy, Ban Giám hiệu nhà trường cùng các đoàn thể và đặc biệt là đội
ngũ giảng viên chuyên ngành triển khai thực hiện sâu rộng nhằm nâng cao
nhận thức pháp luật cho sinh viên, góp phần ngăn chặn kịp thời các hành vi vi
phạm pháp luật, giữ vững kỷ cương, kỷ luật, tăng cường sự đoàn kết nội bộ,
góp phần giữ vững trật tự trị an trong nhà trường.
Để việc thực hiện chính sách PBGDPL cho sinh viên thực sự mang lại
hiệu quả, có tác động tích cực nhằm nâng cao ý thức tuân thủ và xây dựng
thói quen chấp hành pháp luật cho sinh viên, thì việc tìm hiểu thực trạng thực
hiện chính sách PBGDPL và đưa ra những định hướng, giải pháp hoàn thiện
chính sách ấy là một đòi hỏi khách quan, cần có sự đi sâu nghiên cứu bài bản
và nghiêm túc. Từ những lý do trên, học viên chọn đề tài “Thực hiện chính
sách phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên từ thực tiễn Trường Đại

trường đại học như: nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy giáo dục pháp luật
cho sinh viên; hoàn thiện pháp luật về giáo dục pháp luật cho sinh viên; chuẩn
hóa nội dung chương trình, giáo trình giảng dạy chính khóa; đổi mới phương
pháp dạy và học pháp luật trong chương trình chính khóa; xây dựng chương
trình giáo dục pháp luật ngoại khóa và đổi mới cách thức hoạt động giáo dục
pháp luật ngoại khóa; nâng cao chất lượng giảng viên giảng dạy pháp luật
trong các trường đại học; tăng cường công tác xã hội hóa trong các hoạt động
giáo dục pháp luật cho sinh viên các trường đại học.
- Tác giả Dương Thị Thanh Mai với luận án Phó Tiến sĩ Luật học
(1996): “Giáo dục pháp luật qua hoạt động tư pháp ở Việt Nam – hình thức
đặc thù của giáo dục pháp luật” [21] đã phân tích vai trò của giáo dục pháp
luật trong quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền tại Việt Nam. Luận án nêu
rõ những đặc trưng của công tác giáo dục pháp luật và đưa ra những giải pháp
5


nâng cao hiệu quả giáo dục pháp luật qua hoạt động tư pháp.
- Tác giả Lê Thị Thùy với luận văn thạc sĩ Luật học (2015): “Giáo dục
pháp luật cho sinh viên trường cao đẳng nghề qua thực tiễn tỉnh Thanh Hóa”
[27] đánh giá khách quan về thực trạng giáo dục pháp luật cho sinh viên
trường cao đẳng nghề Thanh Hóa, thông qua đó có phương pháp đổi mới
chương trình dạy và học bộ môn giáo dục pháp luật, nâng cao chất lượng
công tác giáo dục pháp luật trong nhà trường.
- Tác giả Đinh Xuân Thảo với Luận án Phó Tiến sĩ Luật học (1996):
“Giáo dục pháp luật trong các trường đại học, trung học chuyên nghiệp và
dạy nghề ở nước ta hiện nay”[26] đã nêu thực trạng giáo dục pháp luật trong
các trường đại học, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề, từ đó rút ra kinh
nghiệm, phương hướng và giải pháp nâng cao hiệu quả giáo dục pháp luật cho
sinh viên.
- Luận văn thạc sĩ Luật học của tác giả Phạm Trung Nghĩa (2000): “Giáo