ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
DƢƠNG QUỐC CƢỜNG
CHỐNG SẢN XUẤT, BUÔN BÁN HÀNG GIẢ
TẠI CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƢỜNG TỈNH HÀ GIANG.
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
THÁI NGUYÊN - 2014
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
DƢƠNG QUỐC CƢỜNG
CHỐNG SẢN XUẤT, BUÔN BÁN HÀNG GIẢ
TẠI CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƢỜNG TỈNH HÀ GIANG.
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
Mã số: 60.34.04.10
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin gửi lời chân thành cảm ơn Ban giám hiệu Trƣờng Đại học Kinh Tế Và
Quản Trị Kinh Doanh Thái Nguyên, Khoa Sau đại học, Khoa Quản lý kinh tế, các
thầy cô giáo đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt thời gian học tập và hoàn thành
luận văn này.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy hƣớng dẫn PGS. TS. Nguyễn An Hà
đã tận tình hƣớng dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận
văn này.
Tôi xin chân thành cảm ơn tới đồng chí Mai Văn Sƣớng, Chi cục trƣởng Chi
cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang đã chỉ đạo các phòng ban và các đội trực thuộc
Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang giúp đỡ tôi trong quá trình làm luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn tới Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang,
Phòng tổ chức hành chính, Phòng pháp chế, Phòng nghiệp vụ tổng hợp Chi cục
Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang. Các đồng chí Đội trƣởng các Đội Quản lý thị
trƣờng số 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11, và Đội cơ động đã tạo điều kiện và nhiệt tình giúp
đỡ tôi trong quá trình theo dõi thu thập số liệu cho bản luận văn.
Tôi xin tỏ lòng biết ơn chân thành tới cơ quan, bạn bè, đồng nghiệp và gia đình đã
giúp đỡ và động viên tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thiện luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Thái Nguyên,ngày 30 tháng 5 năm 2014
Tác giả
Dương Quốc Cường
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
iii
2.1. Câu hỏi nghiên cứu................................................................................................. 31
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
iv
2.2. Phƣơng pháp nghiên cứu.................................................................................... 31
2.2.1. Phƣơng pháp thu thập thông tin ...................................................................... 31
2.2.2. Phƣơng pháp tổng hợp xử lý thông tin............................................................ 32
2.2.3. Phƣơng pháp phân tích thông tin .................................................................... 32
2.3. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu ............................................................................. 34
Chƣơng 3: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐẤU TRANH CHỐNG SẢN
XUẤT, BUÔN BÁN HÀNG GIẢ TẠI CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƢỜNG
TỈNH HÀ GIANG ................................................................................................... 36
3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu ............................................................................. 36
3.1.1. Đặc điểm cơ bản của tỉnh Hà Giang ............................................................... 36
3.1.2. Khái quát chung về Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang...................... 40
3.2. Thực trạng công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả tại Chi
cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang giai đoạn 2011-2013 ..................................... 50
3.2.1. Quan điểm, chủ trƣơng của Chi cục QLTT tỉnh Hà Giang trong công tác
đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả ........................................................... 50
3.2.2. Công tác tuyên truyền ..................................................................................... 52
3.2.3. Công tác đào tạo, bồi dƣỡng về nghiệp vụ chống hàng giả ............................ 56
3.2.4. Công tác kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm............................................... 58
3.2.5. Công tác phối hợp trong đấu tranh chống hàng giả ........................................ 67
3.2.6. Công tác trang bị cơ sở vật chất, cơ sở dữ liệu phục vụ công tác chống
hàng giả ..................................................................................................................... 70
3.3. Các nhân tố ảnh hƣởng đến công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán
hàng giả tại Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang ............................................ 72
4.3.5. Giải pháp bằng quản lý nhãn mác, bao bì, đóng gói, đánh dấu hàng hóa,
sử dụng tem chống hàng giả bằng công nghệ cao, nâng cao chất lƣợng hàng hóa... 94
4.3.6. Giải pháp chống sản xuất hàng giả trong nƣớc và Trung Quốc ...................... 97
4.4. Đề xuất, kiến nghị .............................................................................................. 97
4.4.1. Đối với Chính phủ, các Bộ ngành trung ƣơng ................................................ 97
4.4.2. Đối với UBND tỉnh Hà Giang ........................................................................ 98
KẾT LUẬN ............................................................................................................ 100
TÀI LIỆU THAM KHẢO .................................................................................... 101
PHỤ LỤC ............................................................................................................... 103
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
vi
DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
CNĐĐV
:
Cao nguyên đá Đồng Văn
CVĐC
:
Công viên địa chất
KH&CN
:
Vi phạm hành chính
WTO
:
Tổ chức thƣơng mại Thế giới
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
vii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.1. Cơ cấu lao động theo giới tính - trình độ - độ tuổi ...................................45
Bảng 3.2. Biên chế số lƣợng công chức QLTT tại các đơn vị ..................................47
Bảng 3.4. Giao chỉ tiêu kế hoạch xử lý về hàng giả năm 2011-2013 .......................59
Bảng 3.5. Kết quả xử lý các hành vi vi phạm về hàng giả theo đơn vị giai đoạn
2011 - 2013 ..............................................................................................63
Bảng 3.6. Kết quả xử lý các hành vi vi phạm về hàng giả theo loại hình vi phạm
giai đoạn 2011 - 2013 ..............................................................................65
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
trong cơ chế, chính sách pháp luật, các hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng
xâm phạm về sở hữu trí tuệ đang có chiều hƣớng gia tăng và ngày càng diễn biến
phức tạp, tinh vi khó kiểm soát. Hàng giả có mặt ở hầu hết các lĩnh vực của đời
sống kinh tế xã hội với mẫu mã đa dạng, phong phú và công nghệ, phƣơng tiện kỹ
thuật sản xuất ngày càng tinh vi hiện đại. Hàng giả đã và đang là nguy cơ gây thiệt
hại lớn đối với nền sản xuất, tác động tiêu cực đến quá trình sản xuất, kinh doanh
của các doanh nghiệp và lợi ích ngƣời tiêu dùng, tác động tiêu cực đến mọi mặt của
đời sống xã hội.
Trƣớc sự phát triển của khoa học kỹ thuật, việc sản xuất và buôn bán hàng giả
cũng ngày càng tinh vi và phức tạp hơn. Trong những năm gần đây, nạn sản xuất và
buôn bán hàng giả ngày càng tăng về số lƣợng, quy mô, tính chất nguy hiểm, rất
nhiều loại hàng giả hiện nay đang tồn tại song song với hàng thật. Hàng giả có mặt
ở hầu hết các quốc gia trên thế giới, đƣợc tiến hành một cách chui lủi, thủ công vì
thế mà không khó khăn gì để có thể phát hiện đƣợc sự có mặt của hàng giả trên thị
trƣờng và có thể giám sát, quản lý chúng một cách dễ dàng. Nhƣng hiện nay có
nhiều loại hàng giả đƣợc sản xuất một cách tinh vi, với trình độ công nghệ nhƣ hoặc
thậm chí cao hơn cả so với hàng thật, việc sản xuất hàng giả đƣợc tổ chức với một
quy mô rộng lớn và không chỉ bó hẹp trong phạm vi một quốc gia mà đã mang tính
quốc tế. Chính những điều đó làm cho việc quản lý chất lƣợng hàng hoá trên thị
trƣờng và xử lý đối với hàng giả hết sức khó khăn.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
2
Nạn hàng giả hiện nay có mặt ở tất cả những mặt hàng giá trị từ cao đến thấp,
có từ những nhãn hiệu nổi tiếng đến cả những mặt hàng đơn giản, đƣợc tiêu thụ
rộng rãi nhƣ lƣơng thực, thực phẩm chế biến, đồ uống nhƣ rƣợu, bia, sữa, đồ hộp,
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
3
2. Mục tiêu nghiên cứu
2.1. Mục tiêu chung
Nghiên cứu làm rõ những vấn đề lý luận về hàng giả, các quy định, chính
sách pháp luật của Nhà nƣớc liên quan đến hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả.
Phân tích thực trạng công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả của lực
lƣợng Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang, từ đó đề xuất những giải pháp và kiến nghị
nhằm hoàn thiện và nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán
hàng giả, góp phần vào việc ổn định thị trƣờng, ngăn chặn và đẩy lùi các hành vi
kinh doanh không lành mạnh, thúc đẩy sự phát triển thƣơng mại và kinh tế - xã hội
của tỉnh Hà Giang.
2.2. Mục tiêu cụ thể
Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về sản xuất, buôn bán hàng giả, công
tác chống sản xuất và buôn bán hàng giả.
Phân tích thực trạng công tác đấu tranh chống các hành vi sản xuất, buôn
bán hàng giả tại Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang qua đó làm rõ các yếu tố
ảnh hƣởng đến công tác chống sản xuất, buôn bán hàng.
Đánh giá những kết quả đạt đƣợc, những khó khăn, tồn tại và nguyên nhân
của những tồn tại trong công tác chống sản xuất, buôn bán hàng giả tại Chi cục
Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang.
Đề xuất các giải pháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác đấu tranh phòng
chống sản xuất, buôn bán hàng giả tại Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang
trong thời gian tới.
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tƣợng nghiên cứu của đề tài là công tác phòng chống sản xuất, buôn bán
buôn bán hàng giả trên địa bàn tỉnh Hà Giang và có thể mở rộng ra các tỉnh bạn
hoặc phạm vi cả nƣớc.
5. Bố cục luận văn
Luận văn này bao gồm 4 chƣơng
Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về hàng giả và công tác đấu tranh chống
sản xuất, buôn bán hàng giả.
Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu.
Chƣơng 3: Thực trạng công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả
tại Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang.
Chƣơng 4: Một số giải pháp hoàn thiện công tác đấu tranh chống sản xuất,
buôn bán hàng giả tại Chi cục Quản lý thị trƣờng tỉnh Hà Giang.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
5
Chƣơng 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HÀNG GIẢ VÀ CÔNG TÁC ĐẤU
TRANH CHỐNG SẢN XUẤT, BUÔN BÁN HÀNG GIẢ
1.1. Cơ sở lý luận
1.1.1. Khái niệm, bản chất, đặc điểm của sản xuất hàng giả và buôn bán hàng giả
1.1.1.1. Một số khái niệm về hàng giả
Nền kinh tế thị trƣờng với mục tiêu lợi nhuận, mà hàng giả với lợi nhuận lớn
tồn tại cùng với sự phát triển của nền kinh tế hàng hóa. Có rất nhiều khái niệm về
hàng giả tại Việt Nam đƣợc quy định tại một số văn bản pháp luật.
Hiện nay khái niệm về hàng giả cơ bản đã đáp ứng đƣợc đầy đủ dễ hiểu đƣợc
quy định tại nghị định số 185/2013/NĐ-CP ngày 15/11/2013 Quy định xử phạt vi
số 140-HĐBT.
Theo Thông tƣ Liên tịch số 10/2000/TTLT-BTM-BTC-BCA-BKHCNMT
ngày 27/4/2000 của Bộ Thƣơng mại, Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Khoa học Công
nghệ và Môi trƣờng hƣớng dẫn thực hiện Chỉ thị số 31/1999/CT-TTg ngày
27/10/1999 của Thủ tƣớng Chính phủ về đấu tranh chống sản xuất và buôn bán
hàng giả.
1.1.1.2. Quyền sở hữu trí tuệ và hàng hóa xâm phạm quyền Sở hữu trí tuệ
Luật sở hữu trí tuệ ngày 29/11/2005 có các điều 4 và điều 213 quy định về
quyền sở hữu trí tuệ và hàng hóa xâm phạm quyền Sở hữu trí tuệ bao gồm.
Hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là sản phẩm, hàng hóa có các yếu
tố xâm phạm đƣợc tạo ra từ các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ bao gồm:
Sản xuất chế tạo, gia công, lắp ráp, chế biến, đóng gói, in, sao, nhập khẩu, buôn
bán, vận chuyển, quảng cáo, cháo hàng, tàng trữ, cho thuê sản phẩm, hàng hóa có
các yếu tố xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với sáng chế, giải pháp
hữu ích, kiểu dáng công nghiệp, nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, tên thƣơng mại và thiết
kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn. Sản phẩm, hàng hóa xâm phạm quyền tác giả và
quyền liên quan.
1.1.1.3. Bản chất của việc sản xuất, buôn bán hàng giả
Với mục đích đặt lợi nhuận lên trên tất cả thậm trí nguy hiểm đến tính mạng
ngƣời tiêu dùng. Việc sản xuất, buôn bán hàng giả thực chất là hành vi cƣớp đoạt
giá trị vật chất và tinh thần của ngƣời khác, lừa dối ngƣời tiêu dùng để thu lợi bất
chính. Để cƣớp đoạt giá trị vật chất và tinh thần của ngƣời khác bọn sản xuất và
buôn bán hàng giả dùng rất nhiều thủ đoạn để lừa dối che mắt ngƣời tiêu dùng để
thu lợi bất chính. Chúng chủ yếu dựa vào sự thiếu hiểu biết của khách hàng để lừa
dối và còn có cả sự chấp nhận của ngƣời tiêu dùng với loại sản phẩm hàng hóa đó.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
Vì vậy, công tác đấu tranh chống sản xuất, buôn bán hàng giả ngày càng có tầm quan
trọng trong việc bảo vệ lợi ích cho các nhà sản xuất, kinh doanh chân chính, bảo vệ
sức khoẻ và quyền lợi của ngƣời tiêu dùng, làm lành mạnh hoá môi trƣờng kinh
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu
http://www.lrc-tnu.edu.vn/
Đồ án đầy đủ ở file: Đồ án Full