VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

HOÀNG XUÂN ĐÀN

THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ
TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN HÌNH SỰ
Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

Ngành : Luật hình sự và tố tụng hình sự
Mã số : 9.38.01.04

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT HỌC

Hà Nội – 2018


Công trình được hoàn thành tại Học viện Khoa học xã hội

Người hướng dẫn khoa học: 1. PGS.TS. Phùng Thế Vắc
2. TS. Phạm Mạnh Hùng

Phản biện 1: PGS.TS. Trần Văn Độ
Phản biện 2: TS. Đỗ Đức Hồng Hà
Phản biện 3: TS. Lê Thị Tuyết Hoa

Luận án được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận án tiễn sĩ cấp Học viện –
Học viện Khoa học xã hội
Vào hồi ..... giờ ....., ngày ..... tháng ..... năm 2018.



r

T QCT
ở

x ê
b
v
r r
ớ
T QCT ó ụ í
ờ v
T
ê
T QCT r
ó r
ờ v

ợ
r

ợ

rì

ụ
ở

ừ

xã
ủ
ĩ ìv
r vấ
ấ ợ
r
rấ ầ
r

ủ

ả

v

ả

r
r

ờ

ở

ó v rò
bả v r
ê
r
C í


ó

v
r

ở
1

vấ
r


ớ
-C
ở

ụ

í

ê
ủ

ó
vụ

ó
r
ừ r ớ ớ
ó

vụ

ì

r
v

vụ

ủ

vụ

ớ

ừ
C
r
ấ ợ
r
ở
r
ờ
ớ
3. Đối tượng và phạm vi nghi n cứu
Trê

ì

vấ


rê

ì

ợ

vấ
v

-

r

r

vụ

án ì
ủ

r
r

ụ
ó rê

TT

ì

ê
vụ
ờ

v
ì

r
ủ
ợ

ê

r

ấ .
v

4. Phương pháp luận và phương pháp nghi n cứu
ợ
ê
rê
ở
v
v
ử ũ
ủ
ủ
ĩ M
2

ã
ê
ầ
ủ
r
ụ
r
rì
ầ ê
ê
v vấ
ó
ầ b
ủ
TT v
v
ó
v
r
vụ
ì
ó rê
ũ
x ấ
ợ

ớ v

v


v
b

v
ì
ĩ

ọ

r
ở
bả

r
v

v

ử

ó ê
r
ằ

r

vụ

r


n vi c th c hi n ch
trong ho
u
tra của VKS, từ ó
r
ng ki n giải khoa học v vi c t ch c th c
hi n và b sung, ban hành mớ
v bản pháp lu t nhằm nâng cao hi u
quả THQCT r
u tra các vụ án hình s , góp phần hoàn thi n
a t ch c và ho
ng của VKS theo yêu cầu cả
7. ết cấu c Luận án
3


ầ

ở ầ

ụ

ụ ụ
ợ
ấ
Chương 1: T
ì
ì
Chương 2:
vấ

ợ

ì

Chương 1
T NG QUAN T NH H NH NGHI N C U
1.1. Tình hình nghi n cứu
Từ r ớ
ũ

ớ

ợ

v

r
Có
ả
vấ
ở í
ó
ê
ả

ó ã
v í
ê
ã ó rấ
Có

ũ
ó
b v vấ
ê

v vấ

ó
ê
r

r

r

r

Ở
hành quy

b

ó

r
ớ
vấ

ọ r
v

ó

rì

ê

ó

rì

ê

v

ả

ì

ì
ờ r
ó

v

ờ v bả v

ì
rì

ê

ở
ủ
r
r
vụ
ì
.
-C
rì
ê
ớ
ũ
ã
ấ
ả
ì
v
r
r
vụ
ì
e
ụ
ì
- ã so sánh ợ
v
r
r
vụ
ì

v
TT
v
ớ rê
ớ.
-T
r
r
r
vụ
ì
ở
ừ
.
-C
ả
ằ
v
bả ả
r
r
vụ
ì
ở
v
ớ
r
C
ỏ ng ê
ũ

r v
ợc giao m t s
ho
r
ợc sử dụng các bi n pháp do Lu t t tụng hình s quy
thu th p ch ng c ch ng minh t i ph
ời ph m t i và nh ng
vấ
ó ê
n vụ
ở cho vi r
ủ
r r ớ Tò
ng thời thông qua ho
r x
nh
ê
u ki n ph m t
i với từng vụ án cụ th và ki n ngh các
bi n pháp phòng ngừa vớ
v
ch c h u quan [17, tr.102].
Từ khái ni m nêu trên, có th rú r
bả v
r
củ
Thứ nhất
u tra vụ án hình s
n ti
e

v n h nh s
T QCT r
r
v
ử ụ
ợ
b
vớ
ờ
6


ợ

ừ

ở

r
T

vụ

ú

ú

r

ì


b

v

r
v v

r
ụ

ẩ
b

v

ớ
TC B n l
r Năm l
ụ
xe xé
b
v

T e

ủ

ủ


ì
vụ
r

r

ì

ì
r

ú
ở

ừ

r

r

í
h. Ba là
ã
r
T QCT ó
vớ
í
ủ
T QCT
ằ

ủ
ả

-C
r v

r
, ộ d
r

ũ

ợ

r

ủ

ờ
ủ
ợ x
ụ
ì

r
rê
r

ó
vụ

v
ụ
r
r
ằ
ụ í
v
ờ
ũ
v
ủ ọ
r
v
b
ằ bả ả
r
ợ
ú
ắ
ầ ủ
e ú
rì
ủ ụ
ủ
ĩ v
ừ
ở
ú
v
r v

/ / 9
15/5/1956 quy

v
v

ẩ
T

v
T

v T
9 ; ắ
v
ẩ
T
v
vê C
v ; ắ
; ắ
;T
…
ộ

; ắ

/TT

88

ớ í
rõ r
v
ù ợ vớ
TT
ã ó
rõ r
v
vụ ủ
r
ụ
ì
2.3. Các quy định c pháp luật hiện hành về thực hành quyền
công tố trong gi i đoạn điều tr các vụ án hình sự
TT
v
v
r
ợ
r
v
ờ
ắ vớ ó
v
vụ
ủ
r
r vụ
ì
ợ

ê
v
ở b
xé
ê
ẩ Tr
ờ
ừ
ở
b
ả
ê
ẩ
9

ó ủ
ì
ở
b
".
ờ
ờ
ở
ù
ấ
xé
ở b
ủ bỏ

r

ầ b
C

oặ

ê

ầ CQĐT

r

ế ị

ở

bị
Khoả
9
TT
nh rõ thẩm quy n của VKS
trong vi c tr c ti p ra quy
nh khởi t b can và yêu cầ CQ T r
t
nh khởi t b can, n
ã ê ầ
C
u tra không th c
hi n. Trong thời h n 24 giờ k từ khi ra quy
nh khởi t b can, Vi n
ki m sát phải gử

m t s ho
r r
r ờng hợ
ki m tra, b sung tài li u, ch ng
c khi xét phê chuẩn l nh, quy
nh củ C
r
ợc giao
nhi m vụ ti n hành m t s ho
u tra ho r ờng hợp phát hi n có dấu
hi u oan, sai, bỏ lọt t i ph m, vi ph m pháp lu t mà Vi n ki
ã ê ầ
bằ v bả
ợc khắc phục ho r ờng hợ
ki m tra, b
sung tài li u, ch ng c khi quy
nh vi c truy t

10


ầ
ặ

-

ơ

T e
ở

ãb
ấ v

ù
ã

ờ b r

d
ổ,
-

ỏ
ẩ

ặ
ẩ

ặ

ắ

,

ể

C
Theo
r
C


ấ
ẩ

ẩ
r ờ
ợ
ẩ

ủ
ê

ặ

C
ờ r
ợ ầ bắ
r
bắ
ờ b
b bắ
[ ]

ẩ

ắ

ấ

r ờ

ủ
-H
ỏ
C
Khoả
TT
nh: Trong thời h n 12 giờ k
từ khi ra quy
nh t m gi
ời ra quy
nh t m gi phải gửi quy
nh t m
gi kèm theo các tài li
t m gi cho Vi n ki m sát cùng cấp ho c
Vi n ki m sát có thẩm quy n. N u xét thấy vi c t m gi
ó
ho c
không cần thi t thì Vi n ki m sát ra quy
nh hủy bỏ quy
nh t m gi và
ời ra quy
nh t m gi phải trả t
ời b t m gi [59].
ẩ

11


- Phê chuẩn hoặc không phê chuẩn quy


ả
9
TT
ả
ợ
ù
ấ
ê
ẩ r ớ
ỏ
ợ
e
TT
T e ó
ấ
v
ó
vớ
í
ê rọ
ê rọ v
rấ
ê rọ Tr ờ
ợ vụ
C
r ấ ỉ
C
r ấ
ụ
r

ú

ỏ

ọ ,

;
ắ

d

ộ

ể
;

ì

ấ

,
T e
r

ả
ẩ

e
ủ


ọ

ấ
,

-H
Tr
9

ỏ
,
C
r ờ
ợ v
ì
ỉ ủ CQ T
ó
e
TT
ì
T QCT bằ v r
ủ bỏ
ì
ỉ
r ủ CQ T.
2.4. Thực hành quyền công tố trong gi i đoạn điều tr vụ án hình
sự trong pháp luật một số nước tr n thế giới
ộ

e

ủ
ả
v
r
ả
r
v
vê
ỉ ó v rò
13

r ở

v
A

ớ
r
r

ởA

ợ
v

C
ỉ

v


ỉ

2.4
ộ

e

- Cộ
ợ
ụ

v

T

;

ì

r

T

ỗ

ó
r

xã



ú
ú

T
r r
r

ấ
v

- Cộ
Tr

v
bê

ớ

ng
T

ở

ắ
ẩ

r
ò


C
ó
ả
vụ v
ó
b r
ì
v
vụ ủ C
viên.
Tron
rì
r
Cả
b
ỡ
ì ả ợ
ê
ẩ
e
ủ
vê
ú
r C
vê
ả
ó
ụ r ớ T
ờ
ọ T

r ở


ê b

b

bã

e

ủ T

Liên bang Nga.
ổ

ộ

âu Á
T e
C
T
rọ
v
-

ủ

ả


v C
ợ
ấ

)

ó
vê
ở Tr
vớ
ú
vớ b

r
r b

v
T
ợ

r ở

v
T
r
rả

Chương 3
THỰC TRẠNG THỰC HÀNH QU ỀN C NG TỐ TRONG
GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA C C VỤ N H NH SỰ Ở

ở
vụ
ủ CQ T
ấ

15


Cũ

e b

ủ

TC

ì r
ã ụ v ả
9
vụ
T e
ê ủ Cụ
ê
v
ừ
ấ
ở
vụ v
ở
b

b
ỉ
%
r

v
9b
C
ã ủ bỏ 99
ở
ấ ủ
ấ ủ
ã ở

b
ã

ỉ
ũ

T e

ặ
êv

ở

b

C

ở
v ì
–
9b
Đ i với trường hợp bắt khẩn cấp. ì
r
n 2006 –
2015 tình hình phê chuẩn bắt khẩn cấp của VKSND các cấ
t k t quả t t.
Đ i với trường hợp VKS h y bỏ quyết ịnh t m giữ, không gia h n
t m giữ: Tr
ừ 2006 –
ã ủy bỏ
quy
nh t m gi và không gia h n t m gi
i vớ
r ờng hợp.
Đ i với trường hợp VKSND yêu cầu bắt t m giam. VKSND các cấp
ã ê ầu bắt t
i vớ
r ờng hợp, trung bình mỗ
xấp
xỉ
r ờng hợp.
Đ i với trường hợp VKS không phê chuẩn l nh bắt t m giam. Trong
n 2006 – 2015 VKSND các cấ ã
ê
ẩ
i với 2.175
b can, trung bình mỗ

ỉ

ì

ỉ

Tr
ừ
CQ T
ấ ã ì
ỉ 17.381
vụ án, trung bình mỗ
ì
ỉ i vớ
vụ án các lo i; 21.166 b
ợ ì
ỉ u tra, trung bình mỗ
ì
ỉ i với 2.117 b can.
3.1.4. Th c hành quy n công t trong vi
ra yêu cầ
u tra và
tr c ti p ti n hành một s ho
ộ
u tra
Trong nh
ã r n khai nhi u
bi n pháp nhằm th c hi n chủ r
T
ờng trách nhi m công t

r
b
xe
r
ả v rò í
r
ủ
vê ũ
-Q

ụ

v r
ụ
rõ r
ợ
ó rê v
v rí
r
ụ
ê
ũ
ê
ấ ợ r
ụ

ụ
ụ
ủ
rì

ử ụ
ê ầ
ó

ở
ở

ễ
ì

ụ

ở

vụ

o

b

r

ỷ bỏ
ợ

ủ CQ T

ả
xử
r


ủ
r b

v

ấ
9
v
ừ

Nguyên nhân
ó
x ấ

v

vụ; ò
9 vụ

ả
ấ

rả

r b
ủ

ê



ờ
ã r
ờ

Tò
Tr
9/
ợ Tò

ấ
ừ
ờ

xử
ấ

–

b
ã r

ê
b
x

â
*
-


b v
- Tì
ì
í r xã
ủ ấ
18

ộ

í

b
r

ở

r
v

ó

v
ê

ớ

xé

ũ
vụ


é
ấ
b rí ắ x v
ó ú ò
ợ
ở r ờ
ã
ờ

ã
ù ợ vớ r
-C
ủ
b
vớ
ì
ó ờ
ở
ợ
a cao.
VKS
ấ
rú r
ợ b ọ
ụ
ụ v

ỉ
ớ

ó
ờ

ó ú
í
v í
ấ
v
ợ ê
r v T
r
v
v ấ
ò

ấ
ò bấ
vớ

ả
ẽ

x
ấ

ợ

ò

ê

xã
ủ
ĩ
ủ
v vì
; bả ả
ờ
ủ ủ
;x
19


r ờ

ớ

v

xã

ủ

ĩ

r

v

- xã



ủ

ĩ
ờ

ó

v

;
ẹ

ủ

ủ

v

ờ

ọ
ợ

ọ

í

r


ợ

ó rọ

ả

ả

[ ]
4.2. Các giải pháp nâng c o chất lượng thực hành quyền công tố
trong gi i đoạn điều tr các vụ án hình sự c Viện kiểm sát nhân dân
trong gi i đoạn hiện n y
H
-T
-T
ó ê

ấ ử
; ê

TT
r
r
r v

r v
- Cầ

ớ
r


ầ
vụ
ợ

v


ấ ầ x
rõ
ê ầ v ụ ê x
b
ủ ừ
v ; ắ x b rí ừ
ờ ú v
ằ
ở r ờ
ủ ừ
b
-Q
b
e ú
ầ
Tr
ó III "Q
b
rọ
ủ ông
b bả ả
b

ọ
b
ợ
vớ v
b
ớ
b
v bả
ớ ê
ủ
ớ
b rú
ủ
ử
í
ở
b
ỡ
vụ ủ
(Tr ờ
ọ
v Tr ờ
b
ỡ
vụ
T
C íM ) ầ
ả
ớ
rì

ừ b
v
ỗ
b
ọ v ợ
ằ
ở r ờ
ủ ọ
ả bả
ợ
ẽ
b
- ã
ấ
r ở
ó
r ở
ã
ò T QCT
r v
xé xử
ì
ấ ỉ
ã
ấ
ụ
ò T QCT
r
TC ả ắ
ợ ầ ủ

ớ
vụ
ấ
ớ
r
ớ
ê
vụ ả
ợ
ờ x ê r
ì
r
ờ
ó
ừ ó
ắ rú
ờ
ắ
ụ ì
r
e
í
b
ầ ủ
ả
b
ó
-T
ờ x ê
ấ

ấ
ấ ợ
T QCT ầ
ả ắ
vớ v
ọ
ợ
ũ
b
v ê ó rì
ó
ã
22


ợ
e

ọ
ầ ủ
4 2 2 3 Đổi mới ơ ấu tổ hứ

th
v

hi n hứ năng th
n h nh s
ở
ấ
Tr

ớ

ỉ

v
ê

ủ

r ở

ấ
ụ T QCT
T
vụ ó
vụ ả
ụ T QCT v
T
(vụ
ũ
vụ (vụ ) ê
ó ầ
ấ
ấ ỉ v ấ
r

ê
ụ T QCT v
T
ấ ừ

ỏ ó
ó rí
r
ủ
ê ầ ả
r
4.2.2.5. Tăng ường qu n h ph i hợp trên ơ sở hứ năng nhi m
v giữ Vi n ki m s t v Cơ qu n i u tr Tò n
C
ó ẩ
ầ ớ
ó v bả
ớ
v
ó
ủ
ụ
ó
ằ bả ả
ấ v
ó
ả
ù ợ vớ
ụ
ở
Cầ
rì ọ ê
ớ
ả
ó