Franchise trong lĩnh vực kế toán, một phương thức quốc tế hoá chất lượng dịch vụ
Giành được khách hàng mới và tăng trưởng kinh doanh là kế hoạch đầy khó
khăn và thử thách đối với những công ty kế toán nhỏ. Có nhiều cách trong kế
hoạch này của các công ty kế toán.Một phương pháp mà các công ty kế toán
(CPAs) có thể cân nhắc là Franchise
I.Franchise là gì?
Franchise trên thế giới xuất hiện đầu tiên tại Mỹ, vào giữa thế kỷ 19. Đến nay
Franchise đã trở thành một phương thức kinh doanh hiện đại, rất phổ biến. Tại Mỹ,
gần một nửa doanh số bán lẻ được thực hiện thông qua các hệ thống Franchise.
Mặt dù chưa có định nghĩa thống nhất trên thế giới, nhưng khái quát chung,
Franchise là phương thức kinh doanh mà theo đó, Bên nhượng quyền (Franchisor, doanh nghiệp sản xuất
hoặc mua bán hoặc dịch vụ) cho phép Bên nhận quyền (Franchisee, doanh nghiệp kinh doanh độc lập) sử
dụng nhãn hiệu hàng hóa, khẩu hiệu kinh doanh và bí quyết kinh doanh hoặc quy trình vận hành hệ thống
kinh doanh. Ngược lại, Bên nhận quyền phải trả phí ban đầu, gồm: phí nhượng quyền (Franchise fee), phí
lãnh thổ (territorial fee) trong trường hợp ký hợp đồng qua Bên nhượng quyền của khu vực) và phí bản
quyền (royalty fee) khi kinh doanh hoặc cũng có một số hệ thống nhượng quyền thu phí cố định trả một lần
trong thời gian nhượng quyền.
Bên nhượng quyền sẽ đem lại cho bên nhận quyền sử dụng nhãn hiệu. Nhưng trong một số trường hợp, Bên
nhận quyền vẫn phải chịu sự kiểm soát trong quá trình kinh doanh dưới nhãn hiệu đã đăng ký.
Loại hình nào của kinh doanh cần đến việc mua nhãn hiệu kinh doanh của tổ chức khác?? Hầu hết bất kỳ
loại hình nào cũng đều có thể cần đến việc đăng ký bản quyền kinh doanh. Các khách sạn, công ty trong
lĩnh vực công nghiệp mang tính chất bền vững và các công ty trong lĩnh vực kế toán… đều có thể nhận
được lợi ích khi tham gia Franchise.
Có cả điểm thuận lợi cũng như bất lợi nếu tham gia vào franchise. Trước khi bạn cân nhắc xem có nên dành
một khoản chi phí để mua bản quyền hay không, bạn cũng nên xem xét tính hai mặt của quyết định này
Đầu tiên, hãy nhìn ở khía cạnh lợi ích mà franchise mang lại. Khi bạn mua lại bản quyền , bạn sẽ dành
được ưu thế của cạnh tranh. Thị trường đã cảm thấy quen thuộc ở một mức độ nào đó về nhãn hiệu của
công ty bạn. Điều đó có nghĩa là bất cứ một nhãn hiệu nào có nhãn hiệu giống với nhãn hiệu đã đăng ký, họ
sẽ nghĩ ngay rằng chúng cùng chung một mắt xích.
Đăng ký nhãn hiệu có thể cạnh tranh đươc với những công ty đã có chỗ đứng trên thị trường, ngay cả có thể
đối đầu với những hệ thống đã tham gia hệ thống franchise hay không. Một ích lợi khác nữa là nó cũng
quyền kinh doanh quá yếu kém đến mức đã làm thiệt hại đến công việc của người khác ngay cả họ không
cùng chung một thị trường. Ví dụ, nếu một phòng khách sạn quá bẩn thịu và tồi tệ ở một nơi nào đó, và
thong tin đó được lan truyền thì mọi người sẽ tin rằng điều đó xảy ra đối với cả khu vực đó.
Tóm lại là, có rất nhiều bước để chuẩn bị bước vào quyết định có đăng ký quyền kinh doanh hay không.
Mỗi bước đều rất quan trọng, và mỗi bước đều cần phải đầu tư thời gian. Tất cả những điều đó chắc chắn sẽ
đền đáp lại những nỗ lực của bạn. Bạn đang đầu tư cho chính bạn, cho chính tương lai của bạn và sự thoả
mãn của bạn trong cuộc sống. Đầu tư thời gian cho những bước đầu tiên điều đó có nghĩa rằng một kết quả
mong đợi sẽ đến với bạn.
Bạn có rất nhiều công việc trong việc quyết định và thực hiện quyết định trước khi bạn chọn Franchise.
1. Quyết định rằng bạn sẽ trở thành franchisees hay là một tổ chức kinh tế độc lập.
2. Tiếp thu càng nhiều càng tốt những gì mà franchising mang lại. Theo sự hiểu biết của tôi, chỉ có 2 công
ty ở Mỹ đưa ra bản quyền về kế toán. Tập đoàn Tài chính và thuế Hoa Kỳ (American Tax and Financial
Group-ATF) và Tập đoàn Giám định- Fiducial. Nhưng chỉ tập đoàn ATF có Bản quyền độc nhất về CPAs.
Nếu muốn biết them thong tin về những công ty này, bạn có thể truy cập các website, www.fiducial.com,
and www.ATFGroupCPAs.com.
3. Lựa chọn Bản quyền kinh doanh nào phù hợp với bạn
4. Đảm bảo rằng công ty có một lịch sử và danh tiếng, cũng như tiềm năng phát triển trong tương lai
5. Đừng quyết định lựa chọn Bản quyền kinh doanh nào nếu chưa đi thăm các văn phòng chính và các nhà
cung cấp của công ty.
6. Đừng quyết định theo cảm tiính. Hãy đặt cây hỏi và tự nghiên cứu.
7. Hãy copy các tài liệu công khai của công ty và bản hợp đồng franchees. Và đảm bảo rằng bạn hiểu tất cả
những nội dung trong hợp đồng.
8. Trước khi bạn ra quyết định cuối cùng, hãy đảm bảo rằng bạn có sự trợ giúp và tư vấn từ những người
chuyên gia( cố vấn và những luật sư). Hãy chắc chắn rằng những người tư vấn của bạn am hiểu về
Frachising
II. Franchise ở Việt Nam ra đời và phát triển. Nhượng quyền thương hiệu hay nhượng quyền thương
mại
Franchise tuy đã ra đời và phát triển mạnh tại các nước phát triển trong vòng 150 năm qua nhưng phương
thức kinh doanh này thâm nhập Việt Nam chỉ gần 15 năm. Trong đó, Café Trung Nguyên là người đầu tiên
áp dụng mô hình Franchise tại Việt Nam và có thể nói đã đạt được những thành tựu to lớn trong những giai
quyền cần chú trọng thị trường nội địa trước để tạo nền tảng, đồng thời củng cố tiềm lực, khi đã thừa sức
thì mới nên vươn ra nước ngoài. Đối với Bên nhận quyền thì Franchise là phương thức rất phù hợp khi hội
nhập kinh tế quốc tế. Bởi vì, Việt Nam đang mở dần thị trường dịch vụ khi gia nhập Tổ chức Thương mại
Thế giới (WTO) thì phương thức kinh doanh này rất phù hợp với ngành dịch vụ và tận dụng được những
lợi thế sẵn có để thu lợi nhuận ngay giai đoạn đầu. Do vậy, việc mua Franchise là một giải pháp tốt để tránh
việc cạnh tranh khốc liệt với những công ty lớn đã có kinh nghiệm và tiềm lực. Đây cũng là một giải pháp
tránh rủi ro cho các công ty nước ngoài trong thương mại quốc tế thay cho hoạt động đầu tư. Các nhà kinh
tế nhận định: khi VN được gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới thì Franchise sẽ phát triển mạnh mẽ.
Trước sự bùng nổ của nó, nhất thiết chúng ta phải sớm hoàn chỉnh khung pháp lý để điều chỉnh hoạt động
này.
Mới đây, Quốc hội đã thông qua Luật thương mại (năm 2005), trong đó đã xác định rõ, Franchise là
nhượng quyền thương mại, là hoạt động thương mại (không phải là chuyển giao công nghệ như quy định
hiện hành, điều này phù hợp với tập quán thương mại thế giới), theo đó Bên nhượng quyền cho phép và yêu
cầu Bên nhận quyền tự mình tiến hành mua bán, cung ứng dịch vụ theo các điều kiện:
1.Theo cách thức tổ chức kinh doanh do Bên nhượng quyền quy định và được gắn với nhãn hiệu hàng hóa,
tên thương mại, bí quyết kinh doanh, khẩu hiệu kinh doanh, biểu tượng kinh doanh, quảng cáo của Bên
nhượng quyền.
2.Bên nhượng quyền có quyền kiểm soát và trợ giúp cho Bên nhận quyền trong việc điều hành công việc
kinh doanh.
Như vậy, theo Luật thương mại (2005) có hiệu lực từ 01/01/2006 thì trước khi nhượng quyền thương mại,
Bên dự kiến nhượng quyền phải đăng ký với Bộ Thương mại. Điều này nghĩa là, việc đăng ký hợp đồng
nhượng quyền thương mại sẽ về đúng nơi, phù hợp với bản chất của nó là Bộ Thương mại thay cho việc
đăng ký tại Cục Sở hữu Trí tuệ trước đây, còn việc sử dụng license về nhãn hiệu hàng hóa cũng không còn
bắt buộc phải đăng ký hợp đồng license như quy định hiện hành mà là tự nguyện của hai Bên (vấn đề này
sẽ càng được làm rõ hơn trong Luật sở hữu trí tuệ mà Quốc hội sắp ban hành).
III.Franchise trong lĩnh vực kế toán, thuế. Tại sao không Franchise trong lĩnh vực kiểm toán.
Khi tham dự Hội chợ Quốc tế (International Franchise Expo) lần thứ 14 tại Washington vào tháng 4/2005
do Thương vụ của Đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam tổ chức, điều gây ngạc nhiên cho tôi về danh mục sản
phẩm đưa ra nhượng quyền đầu tiên là dịch vụ kế toán/thuế chứ không phải là hàng hóa tiêu dùng. Bởi vì,
việc khai thuế, làm kế toán liên quan đến mọi người dân, không chừa một ai (họ áp dụng thuế thu nhập dân