CÁC BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN
NĂNG LỰC CHUYÊN MÔN CHO
HIỆU TRƯỞNG CÁC TRƯỜNG
MẦM NON DỰA VÀO CỘNG
ĐỒNG NGHỀ NGHIỆP Ở QUẬN
LONG BIÊN


- Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
- Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn
Các biện pháp đề xuất phải đảm bảo tính thực tiễn, có nghĩa là
nó phải dựa trên các quan điểm chỉ đạo về xã hội hóa phát triển
GDMN của Đảng, Nhà nước; dựa theo định hướng, chủ trương, chính
sách phát triển của địa phương và ngành GD, đồng thời có tác dụng
phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng.
Các biện pháp phải xuất phát từ thực trạng công tác QL thực hiện
chương trình GD mầm non của nhà trường, dựa trên những vấn đề còn
hạn chế, vướng mắc trong công tác chuyên môn và năng lực quản lý
chuyên môn để đề xuất, đồng thời dựa trên năng lực chuyên môn của
Hiệu trưởng. Nếu các biện pháp không xuất phát từ thực tiễn thì hiệu quả
chỉ thể hiện trên giấy tờ còn trên thực tế không phát huy tác dụng.
Ngoài ra, các biện pháp đề xuất phải căn cứ vào điều kiện cho
phép của các trường mầm non cả về vật chất và nhân lực bởi vì đó chính
là yếu tố giúp cho việc áp dụng các biện pháp thuận lợi.
- Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống
Đảm bảo tính hệ thống đòi hỏi các biện pháp phát triển năng lực
chuyên môn cho Hiệu trưởng trường mầm non dựa vào cộng đồng nghề
nghiệp giáo viên phải có mối quan hệ hỗ trợ, bổ sung cho nhau cùng
hướng tới mục tiêu và phát triển năng lực nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo



trong việc phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng trơngf mầm
non vì mỗi biện pháp là một phần tử tạo nên sự thống nhất trong công
tác phát triển năng lực cho Hiệu trưởng, có những biện pháp giữ vai trò
trọng tâm, có những biện pháp mang tính điều kiện, tuy nhiên để phát
triển năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng dựa vào cộng đồng nghề
nghiệp đòi hỏi phải thực hiện đồng bộ các biện pháp đề xuất. Sự đồng bộ
thể hiện từ công tác tham mưu với chủ trường, nâng cao nhận thức cho
cán bộ quản lý đến việc tăng cường các công tác QL nội dung, xây dựng
kế hoạch, đổi mới phương pháp, đánh giá trẻ, xây dựng môi trường và
bồi dưỡng năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng các trường mầm non.
Mỗi một biện pháp thực hiện tốt sẽ thúc đẩy các biện pháp khác thực
hiện tốt, còn nếu biện pháp nào thực hiện còn chưa hiệu quả thì sẽ ảnh
hưởng tới những biện pháp còn lại. Chính vì vậy, chỉ khi thực hiện đồng
bộ các biện pháp thì mới phát huy thế mạnh của từng biện pháp, qua đó


công tác quản lý hoạt động GD theo chủ đề mới thực sự có chất lượng và
hiệu quả.
- Đảm bảo tiếp cận năng lực
Các biện pháp đề xuất phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu
trưởng các trường mầm non Quận Long Biên, thành phố Hà Nội dựa vào
cộng đồng nghề nghiệp phải được dựa trên thực trạng năng lực chuyên
môn của Hiệu trưởng các trường mầm non và năng lực chuyên môn của
từng Hiệu trưởng. Đồng thời phải dựa vào năng lực chung của các giáo
viên và năng lực của các giáo viên giỏi ở trường mầm non.
phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng các trường mầm
non Quận Long Biên, thành phố Hà Nội dựa vào cộng đồng nghề nghiệp
phải được dựa vào khung năng lực chuyên môn của Hiệu trưởng trường
mầm non và chức năng, nhiệm vụ Hiệu trưởng phải thực hiện.
- Các biện pháp phát triển năng lực chuyên môn cho hiệu

chuyên môn để hướng dẫn chỉ đạo giáo viên hoạt động đúng hướng.


Muốn thực hiện được mục tiêu trên đòi hỏi Hiệu trưởng phải nhận thức
đúng về vai trò của Hiệu trưởng và giáo viên cốt cán trong nhà trường
đối với việc tư vấn, hướng dẫn đồng nghiệp và tầm quan trọng của cộng
đồng nghề nghiệp giáo viên trong phát triển chuyên môn liên tục của
Hiệu trưởng và của giáo viên.
Nâng cao nhận thức cho Hiệu trưởng về tự đánh giá và tổ chức cho
đồng nghiệp đánh giá năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng làm cơ sở
để tự nhận thức về năng lực của bản thân, từ đó có kế hoạch phát triển
năng lực chuyên môn.
Nâng cao nhận thức về phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu
trưởng dựa vào cộng đồng nghề nghiệp giáo viên bao gồm nội dung phát
triển, cách thức và con đường phát triển, vai trò, trách nhiệm của HT, đội
ngũ GV và các đoàn thể chính trị trong nhà trường đối với công tác này.
Trong yêu cầu của sự phát triển và mục tiêu nâng cao chất lượng giáo
dục nhà trường, nâng cao năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng các
trường mầm non nói chung, của các trường mầm non của Quận Long
Biên nói riêng.
Hiệu trưởng, các CBQL phải có nhận thức đúng đắn và sâu sắc về
yêu cầu phát triển năng lực chuyên môn đối với Hiệu trưởng và đối với
giáo viên, cách thức, con đường làm phát triển năng lực chuyên môn cho
CBQL, GV. Đặc biệt là nhiệm vụ bồi dưỡng, tự bồi dưỡng thường xuyên
về chuyên môn nghiệp vụ của Hiệu trưởng và giáo viên và lựa chọn cách


thức phát triển.
Hiệu trưởng cần nhận thức đúng về vai trò của giáo viên cốt cán
trong phát triển đồng nghiệp, tầm quan trọng của việc học từ đồng

giáo dục mầm non, thông qua đó giúp Hiệu trưởng thay đổi năng lực chuyên
môn.
Tổ chức đánh giá và tự đánh giá xác định khoảng cách năng lực hiện
tại của Hiệu trưởng với Chuẩn nghề nghiệp Hiệu trưởng và năng lực của
giáo viên cốt cán, giúp Hiệu trưởng nhìn thấy những điểm còn tồn tại về
năng lực chuyên môn của mình từ đó có kế hoạch khắc phục bằng con
đường tự học, tự bồi dưỡng và dựa vào cộng đồng nghề nghiệp để phát
triển.
Cung cấp các văn bản chỉ đạo của các cấp các ngành về sự cần thiết
phải thực hiện xây dựng phát triển cộng đồng nghề nghiệp giáo viên và
phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng dựa vào cộng đồng
nghề nghiệp; tất cả các hoạt động phát triển chuyên môn của Hiệu


trưởng, giáo viên dựa vào cộng đồng nghề nghiệp cần được đăng tải trên
website của trường, đồng thời xây dựng văn bản hướng dẫn cụ thể cho
từng bộ môn, cụ thể cho từng bài học,…nhằm nâng tầm hiểu biết cho GV
và cán bộ quản lý nhà trường mầm non.
Tổ chức cho Hiệu trưởng đi tham quan thực tế ở một số trường đã
có sự thành công khi thực hiện phát triển năng lực chuyên môn cho Hiệu
trưởng và giáo viên dựa vào cộng đồng nghề nghiệp. Thường xuyên tổ
chức tập huấn, giao lưu giữa Hiệu trưởng với Hiệu trưởng và giữa Hiệu
trưởng với GV giữa giáo viên với các GV.
Thành lập cộng đồng học tập của Trường mầm non do Hiệu trưởng
làm chủ tịch cộng đồng và thành lập cộng đồng Hiệu trưởng của Quận
do một Hiệu trưởng cốt cán làm chủ nhiệm phụ trách.
-Điều kiện thực hiện biện pháp
Hiệu trưởng các trường mầm non phải nhận thức đúng về tầm quan
trọng của cộng đồng nghề nghiệp giáo viên từ đó có kế hoạch phù hợp để
nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên về xây dựng cộng đồng nghề

i) Nội dung thực hiện
Xác định đội ngũ giáo viên mầm non cốt cán và khung năng lực
của giáo viên mầm non cốt cán.
Xác định chuẩn năng lực chuyên môn của Hiệu trưởng trường
mầm non và tổ chức đánh giá năng lực chuyên môn của Hiệu trưởng
theo Chuẩn bằng nhiều kênh khác nhau để xác định khoảng cách từ đó
xác định nhu cầu và nội dung bồi dưỡng năng lực chuyên môn đáp ứng
yêu cầu của Chuẩn Hiệu trưởng dựa vào cộng đồng nghề nghiệp.
Xác định Chuẩn năng lực chuyên môn của giáo viên cốt cán và tổ
chức đánh giá năng lực chuyên môn của Hiệu trưởng theo chuẩn năng
lực của giáo viên cốt cán để xác định khoảng cách từ đó xác định nhu
cầu và nội dung bồi dưỡng năng lực chuyên môn dựa vào cộng đồng
nghề nghiệp.
Tổ chức khảo sát xác định nhu cầu bồi dưỡng hoàn thiện năng lực
chuyên môn của Hiệu trưởng các trường mầm non, trên cơ sở đó định
hướng hoạt động của cộng đồng nghề nghiệp hướng tới hoàn thiện năng
lực cho Hiệu trưởng các trường mầm non trên địa bàn.
Phát huy vai trò của giáo viên cốt cán, Hiệu trưởng cốt cán trong
xây dựng cộng đồng nghề nghiệp giáo viên và tạo sự ảnh hưởng của
cộng đồng nghề nghiệp giáo viên tới Hiệu trưởng để giúp Hiệu trưởng
trường mầm non hoàn thiện năng lực chuyên môn.


ii) Cách thực hiện
Xây dựng công cụ đánh giá Hiệu trưởng theo Chuẩn hiệu trưởng
và công cụ đánh giá năng lực chuyên môn của Hiệu trưởng theo khung
năng lực của giáo viên cốt cán ở trường mầm non.
Tổ chức cho Hiệu trưởng tự đánh giá theo công cụ, tiêu chuẩn, tiêu
chí đã xây dựng để xác định năng lực chuyên môn và khoảng cách về
năng lực chuyên môn so với chuẩn năng lực.

Hiệu trưởng trường mầm non phải tiếp nhận thông tin phản hồi từ
kết quả đánh giá năng lực của Hiệu trưởng do giáo viên và cán bộ quản
lý đánh giá, lấy kết quả đó làm cơ sở để xác định nhu cầu bồi dưỡng
năng lực chuyên môn dựa vào cộng đồng nghề nghiệp, đồng thời bản
thân phải tự giác tự học, tự bồi dưỡng để hoàn thiện năng lực chuyên
môn.
- Tổ chức nghiên cứu, học tập mô hình phát triển cộng đồng
nghề nghiệp của các trường mầm non tiêu biểu trong và ngoài Quận


- Mục tiêu của biện pháp
Giúp Hiệu trưởng trường mầm non vận dụng triết lý bồi dưỡng
phát triển năng lực chuyên môn cho bản thân thông qua trải nghiệm thực
tế hoạt động của các cộng đồng nghề nghiệp giáo viên và tác dụng của
những hoạt động đó đối với việc hoàn thiện năng lực chuyên môn của
mỗi Hiệu trưởng và của mỗi giáo viên mầm non. Việc kết hợp giữa bồi
dưỡng năng lực chuyên môn cho Hiệu trưởng trường mầm non dựa vào
cộng đồng qua các lớp tập huấn với nội dung kiến thức trong tài liệu, kết
hợp với tổ chức nghiên cứu, học tập thực tế các mô hình phát triển cộng
đồng nghề nghiệp tiên tiến trong và ngoài Quận, thậm chí cả các nước
khác giúp cho Hiệu trưởng bổ sung cả về lí luận và thực tiễn về chuyên
môn, nghiệp vụ quản lý trường mầm non. Từ đó làm nâng cao năng lực
chuyên môn của Hiệu trưởng dựa vào cộng đồng nghề nghiệp ở địa
phương. Bởi qua việc tăng cường nghiên cứu và học tập thực tế các mô
hình phát triển năng lực chuyên môn dựa vào cộng đồng nghề nghiệp có
hiệu quả sẽ giúp cho các Hiệu trưởng có một cái nhìn tổng quát, sinh
động hơn; biết những điểm mạnh để áp dụng vào hoạt động chuyên môn
của trường mình và khắc phục những điểm yếu, hạn chế trong công
chuyên môn nghiệp vụ từ các mô hình của trường khác.
- Nội dung và cách tiến hành biện pháp

tham khảo trước khi lựa chọn các cơ sở giáo dục có mô hình phát triển
cộng đồng nghề nghiệp giáo viên hiệu quả để tham quan học hỏi để
tránh gây lãng phí và có hiệu quả cao nhất.


Lựa chọn những đơn vị trường có sự tương đồng về các mặt như:
tình hình kinh tế - xã hội, địa bàn dân cư…để trao đổi, học tập những
sáng kiến hay, việc làm tốt, để áp dụng một cách phù hợp những kinh
nghiệm đó tại địa bàn mình đang công tác có hiệu quả.
Xây dựng mục tiêu, nội dung chương trình, kế hoạch cho chuyến
đi thực tế. Lên kế hoạch và những bước đi chi tiết, cụ thể, trong đó có dự
trù về mặt thời gian, địa điểm, nội dung nghiên cứu, học hỏi để giúp dễ
dàng triển khai thực hiện và tiết kiệm thời gian, công sức, kết thúc đợt
tham quan cần có báo cáo về kết quả học tập kinh nghiệm từ trường bạn.
Chuẩn bị các nội dung thảo luận trao đổi kinh nghiệm: Kinh
nghiệm nuôi dưỡng trẻ, chăm sóc và giáo dục trẻ; kinh nghiệm về các
hoạt động tư vấn hỗ trợ đồng nghiệp phát triển chuyên môn; tư vấn giáo
viên, đồng nghiệp và Hiệu trưởng vượt qua những khó khăn tâm lý trong
quản lý chuyên môn ở trường mầm non. Hiệu trưởng phải chuẩn bị những
nội dung cần thảo luận, trao đổi kinh nghiệm để xin ý kiến từ những mô
hình tổ chức thành công. Chuẩn bị những câu hỏi phỏng vấn về các giải
đáp những băn khoăn, thắc mắc của chính Hiệu trưởng trong quá trình
thực hiện công tác tiếp cận cộng đồng.
Tổng hợp, phân tích các nội dung thu hoạch qua đợt nghiên cứu,
học tập thực tế tại các cơ sở giáo dục. Sau buổi tham quan, nghiên cứu
kinh nghiệm, cần phân tích và ghi chú lại những nội dung thu hoạch và
những điểm cần lưu ý khi tổ chức các hoạt động chuyên môn và phát
triển cộng đồng nghề nghiệp giáo viên tại cơ sở giáo dục mầm non do
Hiệu trưởng quản lý.


hoàn thiện năng lực chuyên môn theo Chuẩn nghề nghiệp và khung năng
lực giáo viên mầm non cốt cán . Việc tự học và tự bồi dưỡng theo chuẩn
Hiệu trưởng sẽ giúp cho Hiệu trưởng hoàn thiện các kỹ năng, năng lực
của mình để đáp ứng tốt nhất nhu cầu, đòi hỏi của các hoạt động quản lý
chuyên môn trong tình hình mới.
Ngoài ra, giúp Hiệu trưởng trở thành hình mẫu về nhân cách,
chuyên môn, nghiệp vụ, về tự học, tự nghiên cứu để cán bộ giáo viên và
nhân viên trong nhà trường noi theo.
Mặt khác, việc tự học, tự bồi dưỡng sẽ giúp cho Hiệu trưởng có
thể cập nhật những kiến thức, kỹ năng chuyên môn mới để làm mới
kiến thức chỉ đạo hoạt chuyên môn của nhà trường trúng, đúng, hiệu
quả.
- Nội dung và cách tiến hành biện pháp
i) Nội dung thực hiện của biện pháp
Xây dựng nhà trường mầm non thành tổ chức biết học hỏi chính là
xây dựng văn hóa nhà trường tạo ra môi trường để giáo viên học hỏi từ
đồng nghiệp, Hiệu trưởng có thể học từ giáo viên. Nhà trường mầm non


là một tổ chức giáo dục, cũng có thể coi là tổ chức văn hoá trong cộng
đồng. Những người làm giáo dục trong nhà trường mầm non đều là
những người có trình độ, nói chung là những người được coi là có văn
hoá, nên việc tạo lập văn hoá của tổ chức là thuận lợi đối với họ. Song,
thực tế cho thấy, việc tạo dựng văn hoá chung của nhà trường mầm non
không chỉ trông cậy vào trình độ và tính tự giác của các thành viên (giáo
viên, công nhân viên, cha mẹ trẻ và ngay cả chính Hiệu trưởng và những
người giúp việc...), mà phải áp dụng những biện pháp mang tính cưỡng
chế. Cho nên, một mặt tôn trọng tính tự giác của các thành viên, mặt
khác nhà quản lý (hiệu trưởng) phải thông qua quyền lực và uy quyền
của mình để làm cho các thành viên trong nhà trường chấp nhận những

Cán bộ quản lý cấp trên cần tạo động lực để Hiệu trưởng phát triển
trong bầu không khí thân thiện của nhà trường; giáo viên tự phát triển
trong mối quan hệ tư vấn hỗ trợ của Hiệu trưởng và đồng nghiệp và
ngược lại. Muốn tạo động lực cần khơi dậy nhu cầu và đáp ứng nhu cầu
chính đáng của mọi người. Khi khả năng đáp ứng nhu cầu thấp, động lực
với người lao động sư phạm là đồng lương, thu nhập và những giá trị vật


chất. Khi thu nhập đạt đến một mức nào đó, nhu cầu vật chất thoả mãn
một mức độ nào đó, người lao động nói chung, nhà sư phạm nói riêng
sẵn sàng đánh đổi, chọn mức thu nhập thấp hơn để được làm việc ở một
môi trường hoà đồng, thân thiện, thoải mái, được cống hiến, sáng tạo và
được thừa nhận và tôn trọng, đồng thời luôn học hỏi để tự phát triển
năng lực chuyên môn, nghiệp vụ của mình.
ii) Cách thực hiện biện pháp
Khuyến khích mối quan hệ hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm, học hỏi
giữa giáo viên với nhau, giữa giáo viên với Hiệu trưởng và giữa Hiệu
trưởng với giáo viên trong trường, và cụm trường.
Tạo ra môi trường mà việc giúp cho GV cảm thấy thoải mái dễ
dàng trao đổi những vấn đề, khó khăn họ gặp phải và chia sẻ kinh
nghiệm khi thấy Hiệu trưởng đang gặp khó khăn vưỡng mắc trong chỉ
đạo chuyên môn.
Tạo cơ hội để GV sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn trong
nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục trẻ cho đồng nghiệp và giúp Hiệu trưởng
quản lý tốt các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ theo từng
độ tuổi.
Xác định rõ vai trò của giáo viên cốt cán trong việc tư vấn hỗ trợ
đồng nghiệp phát triển chuyên môn, nghiệp vụ, giúp giáo viên quan tâm
đến công việc của nhau, hỗ trợ nhau cùng phát triển.


kinh nghiệm.
- Môi trường làm việc, môi trường giáo dục của nhà trường có tác
dụng thúc đẩy, cổ vũ tinh thần học tập hợp tác, kỹ năng làm việc nhóm,
phát huy trí tuệ tập thể và kỹ năng chia sẻ, học hỏi lẫn nhau trong giáo
viên và cán bộ quản lý nhà trường.
Nhà trường luôn luôn quan tâm bồi dưỡng, phát triển chuyên môn
liên tục cho cán bộ quản lý, giáo viên, hiệu trưởng có kế hoạch tổ chức
bồi dưỡng, hỗ trợ chuyên môn cho giáo viên, khuyến khích giáo viên
tích cực học hỏi, thường xuyên dự giờ đồng nghiệp, trao đổi chia sẻ kinh
nghiệm chuyên môn, thiết lập quy trình, công cụ giám sát, đánh giá,
khen thưởng kịp thời nhằm tạo động lực cho giáo viên phát triển chuyên
môn liên tục.
Chia sẻ vai trò lãnh đạo: Hiệu trưởng chia sẻ quyền ra quyết định,
xây dựng kế hoạch, kiểm tra, đánh giá vv... với cán bộ, giáo viên, cha mẹ
trẻ nhằm huy động mọi nguồn lực phát triển nhà trường.


Hiệu trưởng luôn luôn quan tâm phát huy khả năng sáng tạo của
cán bộ, giáo viên, nhân viên trong quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo
dục trẻ nhằm nuôi dưỡng năng lực giải quyết vấn đề một cách sáng tạo.
Nhà trường xây dựng các mối quan hệ thân thiện, trợ giúp lẫn
nhau, tạo mối quan hệ thân thiện với cộng đồng, xã hội, cung cấp cho xã
hội những sản phẩm có giá trị đáp ứng yêu cầu mà xã hội đặt ra, đồng
thời thu hút được cộng đồng, xã hội tham gia xây dựng phát triển nhà
trường.
- Triển khai các hoạt động quản lí của Sở giáo dục và Đào tạo,
phòng giáo dục huyện nhằm nhận biết nhu cầu đào tạo bồi dưỡng của
Hiệu trưởng các trường mầm non. Phân loại đối tượng đào tạo bồi dưỡng
trong đó có đối tượng đương nhiệm và đối tượng kế cận.
- Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng đội ngũ hiệu trường các trường