BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG
ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
–––––––––––––––––––––

LÊ ĐỨC HUYNH

QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC
PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN TRONG
ĐIỀU KIỆN NGẮN HẠN Ở TRUNG TÂM GIÁO
DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG
ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
–––––––––––––––––––––

LÊ ĐỨC HUYNH

QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC
PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN TRONG
ĐIỀU KIỆN NGẮN HẠN Ở TRUNG TÂM GIÁO
DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số : 60.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: PGS. TS. VI THÁI LANG

ii

LỜI CAM ĐOAN
Luận văn “Quản lý dạy học môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh
trong điều kiện ngắn hạn ở Trung tâm giáo dục quốc phòng Hà Nội 2” được
thực hiện từ tháng 2 năm 2017 đến hết tháng 10 năm 2017.
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết
quả nghiên cứu là trung thực và chưa được công bố trong bất kì công
trình nào khác.
Tác giả luận văn

Lê Đức Huynh


3

MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ........................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài ........................................................................................... 1
2. Mục tiêu nghiên cứu...................................................................................... 2
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu .............................................................. 3
4. Giả thuyết khoa học ...................................................................................... 3
5. Nhiệm vụ nghiên cứu .................................................................................... 3
6. Phạm vi nghiên cứu ....................................................................................... 4
7. Phương pháp nghiên cứu............................................................................... 4
8. Cấu trúc luận văn .......................................................................................... 5
NỘI DUNG ....................................................................................................... 6
Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC
PHÒNG & AN NINH CHO SINH VIÊN ............................................ 6
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu ............................................................... 6

- an ninh đã và đang thực hiện ........................................................................
28
1.4.4. Tác động của đội ngũ giảng viên ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà
Nội 2 ................................................................................................................
29
1.4.5. Tác động từ đặc điểm của đội ngũ sinh viên học môn giáo dục quốc
phòng & an ninh ở trung tâm giáo dục quốc phòng........................................
30
Kết luận chương 1 ........................................................................................... 32
Chương 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DẠY HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG &
AN NINH CHO SINH VIÊN TRONG ĐIỀU KIỆN NGẮN HẠN Ở TRUNG TÂM GIÁO
DỤC QUỐC PHÒNG HÀ NỘI 2 HIỆN NAY ....... 33
2.1. Thực trạng dạy học môn giáo dục quốc phòng & an ninh cho sinh viên
trong điều kiện ngắn hạn ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2 hiện
nay

...................................................................................................................

33
2.1.1. Khái quát một số nét về Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2


5

.........................................................................................................................
33
2.1.2. Hoạt động giáo dục quốc phòng và dạy học môn giáo dục quốc phòng&
an ninh cho sinh viên trong điều kiện ngắn hạn ở Trung tâm Giáo dục quốc
phòng Hà Nội 2 ............................................................................................... 34



................................................................................................. 52
3.1.3. Các biện pháp đề xuất phải nhằm đạt được mục tiêu là phát triển ý
thức quốc phòng, tinh thần yêu nước và sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc cho sinh
viên. . 53
3.2. Biện pháp Quản lý dạy học môn Giáo dục quốc phòng & an ninh cho sinh
viên trong điều kiện ngắn hạn ở Trung tâm Giáo dục quốc phòng Hà Nội 2
hiện nay ...........................................................................................................
54


7

3.2.1. Nâng cao nhận thức cho giảng viên, học sinh, sinh viên về sự cần thiết
phải dạy và học môn Giáo dục quốc phòng & an ninh ................................... 54
3.2.2. Quản lý công tác xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch
dạy học môn học giáo dục quốc phòng & an ninh cho sinh viên ................... 58


8

3.2.3.Kiện toàn tổ chức,biên chế đủ về số lượng, đảm bảo chất lượng, cơ
cấu hợp lý và quản lý chất lượng giảng dạy của giảng
viên.................................. 61
3.2.4. Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn, tập trung đổi mới phương pháp
dạy học
................................................................................................................... 64
3.2.5. Quản lý chặt chẽ các khâu, các bước trong kiểm tra, đánh giá kết quả
dạy học môn học .............................................................................................
69

2

DH

Dạy học

3

ĐCSVN

Đảng Cộng sản Việt Nam

4

GD & ĐT

Giáo dục và Đào tạo

5

GDQP

Giáo dục quốc phòng

6

GDQP & AN

Giáo dục quốc phòng và an ninh


11

SV

Sinh viên


viii

DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.1: Kết quả kiểm chứng về mức độ cần thiết của các biện pháp.
Bảng 3.2: Kết quả kiểm chứng về tính khả thi của các biện pháp.
Bảng 3.3: Tổng hợp kết quả khảo nghiệm.
Bảng 1: Khảo sát nhận thức của cán bộ quản lý ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2
hiện nay về tầm quan trọng của những nội dung quản lý dạy học.
Bảng 2: Thực trạng quản lý việc thực hiện chương trình của giảng viên.
Bảng 3: Thực trạng quản lý hoạt động lập kế hoạch của giảng viên.
Bảng 4: Thực trạng quản lý dạy học của giảng viên.
Bảng 5:Thực trạng quản lý việc soạn bài và chuẩn bị lên lớp của giảng viên.
Bảng 6: Thực trạng quản lý giờ lên lớp và sinh hoạt chuyên môn.
Bảng 7:Thực trạng quản lý hoạt động đổi mới phương pháp dạy học và
đánh giá giờ dạy của giảng viên.
Bảng 8:Thực trạng quản lý hoạt động học tập của sinh viên.
Bảng 9: Đánh giá của sinh viên về một số biện pháp học tập của sinh viên.
Bảng 10: Thực trạng quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập
của sinh viên.
Bảng 11: Thực trạng quản lý cơ sở vật chất, trang bị dạy học.


1



tâm GDQP Hà Nội 2 đã có nhiều biện pháp hữu hiệu nhằm quản lý chặt chẽ
việc dạy học môn học này. Nhờ đó mà chất lượng dạy học ở Trung tâm đã có
nhiều tiến bộ trên một số mặt tạo ra phong trào học tập sôi nổi cho sinh viên
từng bước được nâng lên. Tuy nhiên chất lượng giáo dục nói chung và chất
lượng dạy học nói riêng còn nhiều yếu kém, bất cập chưa đáp ứng được
những đòi hỏi ngày càng cao của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Trình độ kiến thức, kỹ năng thực hành, phương pháp tư duy khoa học quân
sự của một số học sinh, sinh viên còn yếu.
Hiện nay chuyển biến về nhận thức ở một số cán bộ quản lý và một bộ
phận học sinh, sinh viên còn chậm so với mục tiêu, yêu cầu của môn học và
nhiệm vụ giáo dục quốc phòng & an ninh trong tnh hình mới. Một bộ phận
học sinh, sinh viên còn xem nhẹ môn học hoặc có những suy nghĩ đơn giản về
môn học. Trong khi đó một số cán bộ quản lý giáo dục năng lực còn hạn chế,
chưa theo kịp với tính đa dạng và phức tạp của các hoạt động giáo dục trong
quá trình đổi mới quản lý giáo dục,...
Thực trạng trên đặt ra cho những người làm công tác quản lý ở Trung
tâm GDQP Hà Nội 2 và các nhà nghiên cứu cần phải tổng kết, rút kinh
nghiệm, nghiên cứu tìm ra những biện pháp quản lý hữu hiệu nhằm nâng cao
chất lượng dạy học nói chung, dạy học môn GDQP&AN nói riêng. Do vậy, việc
học viên lựa chọn đề tài : “Quản lý dạy học môn Giáo dục quốc phòng
& an ninh cho sinh viên trong điều kiện ngắn hạn ở Trung tâm Giáo dục
quốc phòng Hà Nội 2” làm đề tài nghiên cứu.
2. Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý dạy học môn
GDQP&AN ở trung tâm GDQP Hà Nội 2, tác giả cho rằng việc nghiên cứu
thực trạng và các biện pháp để quản lý dạy học môn GDQP&AN cho sinh
viên một số trường đại học đến Trung tâm GDQP Hà Nội 2 Học GDQP&AN



5.2. Đánh giá thực trạng, tìm nguyên nhân ưu điểm, khuyết điểm quản
lý dạy học môn GDQP&AN cho sinh viên ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 hiện
nay.
5.3. Đề xuất và khảo nghiệm tính cần thiết,tính khả thi của các biện
pháp quản lý dạy học môn GDQP&AN cho sinh viên ở Trung tâm GDQP
Hà Nội 2 hiện nay.
6. Phạm vi nghiên cứu
6.1. Tác giả chỉ tập trung nghiên cứu Quản lý dạy học môn GDQP&AN
cho sinh viên ở 3 Trường (Trường Đại học Ngoại thương; Trường Đại học
Phương đông; Viện Đại học mở Hà Nội ) thuộc Trung tâm GDQP Hà Nội 2.
6.2. Số liệu sử dụng để nghiên cứu từ năm 2012 đến 2017.
7. Phương pháp nghiên cứu
7.1. Phương pháp nghiên cứu lý luận
Thực hiện việc đọc tài liệu, thu thập thông tin, phân tích, tổng hợp, hệ
thống hoá, mô hình hoá, khái quát hoá.
Các tài liệu liên quan phục vụ cho mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
gồm: Một số tác phẩm kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí
Minh; các văn kiện, nghị quyết của Đảng; chỉ thị, nghị định, nghị quyết của
Chính phủ; thông tư, hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Quốc phòng
về GDQP&AN; Luật Giáo dục, Chiến lược phát triển giáo dục.
Các giáo trình, sách tham khảo, tài liệu về khoa học quản lý và quản lý
giáo dục; các công trình nghiên cứu, báo cáo khoa học có liên quan đến đề
tài đã được công bố và đăng tải trên các tạp chí, kỷ yếu khoa học, hội thảo…
7.2. Phương pháp nghiên cứu thực tễn
Điều tra bằng phiếu câu hỏi đối với sinh viên để làm cơ sở đánh giá thực
trạng, tìm ra nguyên nhân và đề xuất các biện pháp hiệu quả trong quản lý
dạy học môn GDQP&AN ở Trung tâm.



Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DẠY HỌC
MÔN GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG & AN NINH CHO SINH VIÊN
1.1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
Như chúng ta đã biết Quân đội nhân dân Việt Nam là quân đội cách mạng, từ
nhân dân mà ra, vì nhân dân phục vụ; trung thành với Tổ quốc; gắn bó
máu thịt với nhân dân lao động các dân tộc trên đất nước Việt Nam; đoàn kết
với bạn bè quốc tế; tuyệt đối phục tùng sự lãnh đạo của Đảng, nghiêm chỉnh
chấp hành Hiến pháp và Pháp luật của Nhà nước; sẵn sàng chiến đấu hy sinh
vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội.
Giáo dục QP&AN cho học sinh, sinh viên là môn học đặc thù ở các
trường trung học phổ thông,trung cấp,cao đẳng, đại học và các trung
tâm GDQP&AN. Nhằm nâng cao nhận thức,ý thức tinh thần trách nhiệm
,nghĩa vụ của học sinh,sinh viên đối với nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ
Quốc.
Tuy nhiên các công trình nghiên cứu để đưa vấn đề về quản lý dạy học
môn GDQP&AN cho học sinh,sinh viên ở các trường trung cấp, cao đẳng,đại
học và các trung tâm GDQP nói chung,trung tâm GDQP Hà Nội 2 nói riêng
hiện nay cũng còn rất ít, chưa được phổ biến rộng rãi. Dưới đây là một số
công trình, kỷ yếu khoa học, bài viết có liên quan ít nhiều đến công tác
quản lý dạy học môn GDQP&AN cho học sinh,sinh viên học môn GDQP và
AN
đó là:
Tác giả Nguyễn Thành Công:
ượng
ng t

nh

giá

inh nghi

t

giá i

ph ng n ninh 2002-2012 gi i pháp phát tri n giá

ph ng n ninh nh ng n

ti p th

Giá

t ”, Tạp chí

Dân quân tự vệ - Giáo dục quốc phòng, số 58, tháng 7/2012. Trong các giải
pháp những năm tiếp theo để nâng cao chất lượng công tác này tác giả rất
quan tâm đến giải pháp phải giáo dục, rèn luyện đào tạo đội ngũ giáo viên làm
công tác giáo dục quốc phòng, an ninh nhất là về phương pháp tác phong sư
phạm, phẩm chất đạo đức, lối sống là tấm gương để sinh viên noi theo.
Tác giả Đặng Thành Hưng (2011),
n b n t n i n giá

íh

Giá

Vi t N



h t ượng
h

h

2012-2013

n

giá
nh ng n

ph ng n
ti p theo”,

Tạp chí Dân quân tự vệ - Giáo dục quốc phòng, tháng 8, năm 2012, số
59, tác giả cũng chỉ rõ vấn đề cơ bản là phải giáo dục, rèn luyện nâng
cao chất lượng đội ngũ giáo viên gáo dục quốc phòng và an ninh.
Bộ Tổng Tham mưu (2001),
phương pháp

h

i i

H i nghị h

tr ng nh trường


n b n hi n h nh ề Giá ph
ph ng tr ng ng nh giá t

, Nxb Quân đội nhân dân, Hà Nội.
Trung tâm GDQP Hà Nội 2: N ng
inh i n ở r ng t

h t ượng

ng tá

n ý rèn n

GDQP H N i 2 , Kỷ yếu hội thảo khoa

học, tháng 4/2013.
Nhìn tổng thể, cho đến nay vẫn chưa có một công trình nghiên cứu cơ
bản nào đề cập toàn diện đến cơ sở lý luận, thực trạng quản lý dạy học môn
GDQP&AN cho sinh viên ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2. Vì vậy, việc nghiên cứu
làm rõ về lý luận, đánh giá đúng thực trạng, đề xuất các biện pháp để
quản lý dạy học môn GDQP&AN cho sinh viên ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 là
rất cần thiết, nó góp phần nâng cao chất lượng quản lý dạy học cũng như
rèn luyện xây dựng ý chí, bản lĩnh, tác phong và ý thức tổ chức, kỷ luật cho
sinh viên khi học tập ở Trung tâm GDQP Hà Nội 2 hiện nay.
1.2. Các khái niệm cơ bản
1.2.1. Dạy học môn giáo dục quốc phòng & an ninh cho sinh viên ở trung
tâm giáo dục quốc phòng
Giáo dục quốc phòng & an ninh là môn học bao gồm kiến thức khoa
học xã hội, nhân văn, khoa học tự nhiên và khoa học kỹ thuật quân sự và
thuộc nhóm các môn học chung. Nội dung bao gồm kiến thức cơ bản về

Phải là công dân mẫu mực, có lập trường chính trị, tư tưởng vững vàng,
có thế giới quan khoa học và có ý thức pháp luật tốt.
Có tư tưởng đạo đức, có lối sống lành mạnh, gương mẫu, trung thực,
công bằng, nhân ái với mọi người để sinh viên noi theo.
Cán bộ giảng dạy phải tốt nghiệp trường sĩ quan, là giảng viên giảng
dạy giáo dục quốc phòng & an ninh.
Cán bộ giảng dạy tốt nhất trải qua kinh nghiệm trong quân đội.


Đội ngũ cán bộ, giáo viên dạy môn GDQP&AN cho sinh viên tại
Trung tâm là người trực tiếp chỉ đạo, hướng dẫn và thực hiện hoạt động dạy


học - giáo dục. Phần nhiều đội ngũ cán bộ giảng dạy là sĩ quan biệt phái,
chưa được đào tạo bài bản về nghiệp vụ sư phạm, chưa được quan tâm đào
tạo theo chuẩn quy định của Bộ Giáo dục & Đào tạo cũng như mặt bằng
chung ở các nhà trường đại học. Công tác GDQP-AN có liên quan và chịu
sự chỉ đạo, quản lý của nhiều cấp, nhiều bộ, ngành, cơ quan và các tổ chức,
các lực lượng khác nhau. GDQP&AN có tính đặc thù cả về tổ chức, nhân
lực, quản lý và phát triển đội ngũ giảng viên đến nội dung chương trình,
phương pháp tổ chức thực hiện.
Dạy học môn GDQP&AN là nội dung chính, chủ yếu nằm trong
chương trình GDQP&AN và có những đòi hỏi rất riêng (như sự đảm bảo về
cơ sở vật chất, vũ khí, trang bị và các phương tiện, thiết bị dạy học khác).
Trong dạy học môn học này thời gian qua, mặc dù có nhiều cố gắng song hiện
nay việc vận dụng sáng tạo các phương pháp dạy học - giáo dục còn nhiều
hạn chế do lưu lượng sinh viên quá đông, cường độ lao động của đội ngũ cán
bộ, giảng viên còn rất cao.
* Về người h :
bao gồm những học sinh, sinh viên đang theo học ở các trường

khối kiến thức lớn, đó là những vấn đề chủ yếu về đường lối quân sự,
quốc phòng của Đảng và một số kỹ năng hoạt động quân sự cơ bản. Hình
thức tổ chức dạy học môn GDQP&AN cho sinh viên bao gồm cả lý thuyết
và thực
hành.
Từ nghiên cứu trên, chúng ta có thể hiểu: Q n ý
GDQP& N h

inh i n t i tr ng t

H N i 2 nói ri ng

nh ng tá

h

n ý

h

h th
h t ượng hi

GDQP nói h ng

ng ó tổ hứ

nt nb h t
h