Trường hợp.
Chị Lan là một phụ nữ bị bạo lực gia đình nhiều năm nay. Chị và anh Được
lấy nhau nhưng sau 3 năm chị mới có con. Vào khoảng thời gian đó, mẹ chồng và
chồng luôn mắng nhiếc nói chị là “ đồ không biết đẻ”, chồng chị nói “ mày mà
không đẻ được tao bỏ”. Hiện nay, chị Lan có hai đứa con, bé trai 7 tuổi và bé gái 2
tuổi. Chồng chị thường xuyên uống rượu say và đánh đập chị, anh ta cũng bỏ mặc
không quan tâm đến 2 đứa con. Anh ta hay chửi chị là “ đồ ngu”. Chị Lan đang làm
công nhân xưởng đũa Đài Việt tại địa phương với mức lương 800.000đ/tháng. Về
bản thân anh Được, anh ta sinh ra trong một gia đình bạo lực, bố anh ta thường
xuyên đánh đập mẹ và các con. Đôi khi tỉnh rượu anh ta lại có thái độ tốt với chị.
Dù bị chồng đánh chị vẫn chịu đựng vì chị cho rằng bản thân chị không tốt, chị
cũng không nói với hàng xóm vì sợ họ chê cười chị là một người vợ không hoàn
thành vai trò nên mới bị chồng đánh. Nhiều lúc uất ức, bị đánh đập nhiều quá chị
cũng nghĩ tới chuyện li hôn nhưng chị sợ 2 đứa con chị sẽ bơ vơ, không có đủ tình
yêu thương của cha và mẹ, sẽ bị bạn bè chế giễu, mặc cảm và không có cuộc sống
hạnh phúc.
Cách đây 10 ngày, trong một cơn say rượu chồng chị đã đánh chị tàn nhẫn
đến mức chị phải vào trạm xá điều trị.
Bước 1. Tiếp cận thân chủ.
* Kỹ năng
Thiết lập mối quan hệ tin tưởng, thân thiện giữa đối tượng và nhân viên công
tác xã hội.
* Phương pháp
- Vấn đàm.
- Quan sát.
-Tham khảo tài liệu, hồ sơ.
* Nhận diện ban đầu


Thân chủ là một phụ nữ sống tại khu hành chính số 7 xã Ngọc Quan – Đoan
Hùng – Phú Thọ. Chị là một người thấp, gầy, cao khoảng 1m48, nặng 40 kg, tóc

của tiến trình giúp đỡ. Trong trường hợp của chị Lan tôi sử dụng các phương pháp
sau:
- Vấn đàm
Tiếp cận trực tiếp giữa nhân viên công tác xã hội và chị Lan (thân chủ).
Nhân viên công tác xã hội là người chủ động tiến hành cuộc trò chuyện, thu thập
thông tin cần thiết.
+ Với cá nhân chị Lan.
+ Với chồng chị Lan.
+ Với cả gia đình.
Các bước
+ Chuẩn bị.
+ Tạo mối quan hệ.
+ Thu thập thông tin là sáng tỏ vấn đề.
+ Tổng kết, ghi chép các thông tin, phân tích trong việc liên kết hành động.
- Vãng gia: Nhân viên công tác xã hội đến thăm gia đình thân chủ, khi tới
thăm nhân viên công tác xã hội quan sát hoàn cảnh gia đình, con cái, hàng xóm…
môi trường xung quanh thân chủ.
- Quan sát
Quan sát những biểu hiện phi ngôn ngữ như nét mặt, cử chỉ, thái độ…
+ Quan sát hoàn cảnh sống của gia đình chị Lan.
+ Quan sát thái độ và mối quan hệ xung quanh thân chủ.
+ Quan sát cử chỉ, thái độ của những người trong gia đình chị Lan với những
người xung quanh.
* Tham khảo hồ sơ, tài liệu


Thông qua tham khảo hồ sơ, tài liệu giúp nhân viên công tác xã hội có thông
tin thêm về thân chủ. Thu thập thông tin một cách đầy đủ và nguồn chính xác để có
thông tin khách quan, cụ thể, đảm bảo nội dung thông tin về thân chủ và những đối
tượng liên quan.


Hình 3.2 Họa đồ gia phả.


* Hoàn cảnh gia đình
Chị Lan và anh Được kết hôn được 10 năm. Chồng chị trước đây học hết lớp
5, do gia đình khó khăn, bố anh thường đánh mẹ và con cái thậm chí ông ta còn
không cho các con đi học tiếp cấp II. Trước khi anh chị lấy nhau, gia đình anh phản
đối kịch liệt. Thương anh chị quyết tâm nhẫn nhịn, đấu tranh và cuối cùng hai
người cũng được gia đình chấp nhận.
Lấy nhau được gần 3 năm mà chị Lan vẫn chưa có con. Chị bị mẹ chồng và
chồng chửi mắng thậm tệ. hơn 3 năm, chị sinh được bé Nam và 2 vợ chồng ra ở
riêng.
Chị Lan làm việc tại xưởng đũa Đài Việt. Anh Được đi chạy xe ôm tại ngã
ba Đoan Hùng với mức thu nhập bấp bênh. Khi không có khách, anh ta thường vào
quán rượu, uống say rồi chủ quán lại gọi điện cho em trai anh ta đưa về nhà. Càng
ngày mức độ uống và say của anh ta càng tăng lên. Mỗi lần say anh ta thường đánh
và chửi chị là “ đồ ngu”.
Tình hình kinh tế ngày càng khó khăn, hiện chị Lan đang phải nghỉ làm do
vết thương chồng chị đánh nặng kèm theo chị bị bệnh suy tim độ 3.
Hai đưa con nhỏ của chị đang học không thể phụ giúp gia đình kiếm tiền.
Cháu Nam đòi bỏ học để kiếm tiền phụ giúp mẹ. Chị không đồng ý và can ngăn
cháu.
* Sức khỏe
Sức khỏe chị Lan rất yếu. Chị gầy và ăn ít hơn. Chị bị thương ở đầu, tay,
chân. Bệnh tim tái phát.
* Tinh thần
Chị tự cho mình là một người vợ không tốt. Chị không dám kể với hàng xóm
vì sợ họ cho rằng chị là một người vợ không hoàn thành vai trò nên mới bị chồng
đánh.



* Ảnh hưởng của hành vi bạo lực đối với 2 đứa trẻ
- Lo sợ.
- Thương mẹ.
- Mặc cảm, xấu hổ.
- Không còn quan hệ gần gũi và thân thiết đối với cha.
- Sa sút trong học tập.
* Phản ứng của chị Lan khi bị chồng gây bạo lực
- Nhẫn nhịn chịu đựng
- Đôi khi suy nghĩ tới việc li hôn.
* Phản ứng của 2 đứa trẻ khi chứng kiến bố gây bạo lực đối với mẹ
Cháu Nam đòi bỏ học.
* Hỗ trợ của hàng xóm: không.
* Hỗ trợ của chính quyền địa phương: hòa giải.
* Nếu vấn đề được giải quyết chị Lan sẽ khỏe mạnh, gia đình chị sẽ hạnh
phúc hơn, cháu Nam sẽ không đòi bỏ học để đi kiếm tiền.
Bước 4. Đánh giá chuẩn đoán.

Trường hợp của chị Lan tương đối nghiêm trọng. Hiện tại chị đang phải nằm
điều trị ở trạm xá xã do vết thương chồng chị đánh và bệnh tim. Tình trạng sức
khỏe của chị yếu.


Môi trường gia đình chị không an toàn, chị bị ngược đãi, đánh đập
(bạo lực cả thể chất và tinh thần). Chị không có sự động viên, an ủi, chia sẻ
từ người thân (mẹ chồng, bố chồng, anh em nhà chồng…) Điều đó càng làm cho
chị buồn chán, lo lắng.
Mối quan hệ của chị Lan với các thành viên trong gia đình không được tốt
đẹp, có khoảng cách đặc biệt với người chồng, khoảng cách ấy ngày càng


Vi mô( Sinh học, tâm lí)

Lực bên ngoài

Trung mô( Gia
đình, hàng xóm)

Vĩ mô( Văn
hoá, thể chế,
tư tưởng)


Hình 3.3 Sơ đồ lực tác động bên trong và bên ngoài tới thân chủ
Hội nông dân
Đoàn thanhPhong
niên tục, tập quán

Hội phụ nữ

Chính quyền

Cá nhân khác
Kinh
tế

CHỊ LAN
Hàng xóm

Tổ chức trên địa bàn xã

nhập
viện

Chị
không
có sự
động
viên,
an ủi,
chia sẻ
từ
người
thân

- Bị bạo lực về
thể chất và
tinh thần.
- Chồng chị
không quan
tâm tới hai
đứa con

Do chồng
chị uống
rượu say
dẫn đến mất
lí trí, không
kiểm soát
được hành
vi và gây

- Nguyên nhân tiếp theo là do công việc chồng thân chủ thu nhập không ổn
định, lại ham mê cờ bạc lô đề,kinh tế gia đình thân chủ phải một mình lo lắng,mẹ
chồng đã già nên cũng chỉ lo được cho bản thân bà nên không giúp gì cho chị
được,hai đứa con gái của chị còn nhỏ nên chưa giúp gì được cho chị, hàng ngày
một mình chị vừa phải lo chi phí sinh hoạt trong nhà,vừa phải lo học phí cho hai
đứa con chị,cho nên dẫn đến hoàn cảnh gia đình chị gặp khó khăn.
- Những nguyên nhân trên là một trong những nguyên nhân quan trọng có
ảnh hưởng tới suy nghĩ và tâm lý của TC. Vì vậy, NVXH xác định, việc ổn định
tâm lý và sức khỏe cho TC là rất quan trọng.
Sắp xếp thứ tự ưu tiên vấn đề
Đối với trường hợp của thân chủ do thân chủ bị chồng đánh đập nhiều lần dẫn
đến tâm lý và sức khỏe của thân chủ không ổn định và chồng chị thất nghiệp nên
hoàn cảnh gia đình gặp khó khăn nên tâm lý cảu thân chủ rơi vào tình trạng hoang
mang,lo lắng.Vấn đề cần ưu tiên giải quyết :
- Thứ nhất là về mặt tâm lí : thân chủ đang hoang mang, lo lắng nên cần tham
vấn, trấn an tinh thần để thân chủ bớt hoang mang và có suy nghĩ tích cực hơn.


-Thứ hai là về sức khỏe :thân chủ bị chồng đánh đập nhiều lần, có lần bị đánh
còn phải nhập viện đây là nỗi ám ảnh lớn nhất trong lòng chị,và dẫn đến tâm lý và
sức khỏe của thân chủ không được ổn định. NVXH cần tham vấn hỗ trợ thân chủ
kết nối với các nguồn lực để giải quyết vấn đề này.
- Thứ ba là về công việc: chồng thân chủ bị thất nghiệp lại ham mê cờ bạc lô đề
dẫn đến kinh tế gia đình thân chủ gặp khó khăn.NVXH cần hỗ trợ tìm kiếm việc
làm phù hợp cho chồng chị.
Bước 5. Lập kế hoạch.
* Nhu cầu, mục đích của thân chủ
- Cải thiện mối quan hệ trong gia đình.
- Người chồng không uống rượu và không gây bạo lực với chị nữa.
- Kinh tế gia đình ổn định, cuộc sống gia đình hạnh phúc.

Hội trường Nhà văn hoá khu hành chính số 7.
+ Người thực hiện
Huy động sự giúp đỡ của cán bộ khu hành chính số 7, hội phụ nữ, đoàn
thanh niên…cùng cán bộ công tác xã hội.
- Nói chuyện, tâm sự, cung cấp thông tin giúp cháu Nam bỏ ý định nghỉ học
đi kiếm tiền.
+ Mục tiêu
Cháu Nam không bỏ ý định nghỉ học.
+ Thời gian
7/3/2011 – 15/3/2011
+ Địa điểm
Nhà riêng của cháu Nam.
+ Người thực hiện


Nhân viên công tác xã hội.
- Hỗ trợ, kết nối nguồn lực giữa gia đình chị Lan và ngân hàng chính sách,
ngân hàng đầu tư và phát triển nông thôn, các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân…
trên địa bàn xã giúp gia đình chị vay vốn tín dụng, phát triển kinh tế, ổn định cuộc
sống. Giúp chị Lan mở của hàng bán quà lưu niệm.
+ Mục tiêu
Kinh tế gia đình chị Lan phát triển hơn, cuộc sống ổn định.
+ Thời gian
20/3/2011 – 1/4/2011
+ Địa điểm
Ngân hàng chính sách, ngân hàng đầu tư và phát triển nông thôn…thị trấn
Đoan Hùng.
Bước 6. Thực hiện kế hoạch.
STT


tâm lí giúp vui

1

vẻ, 5/2/2011

Trạm
tế

hiện
y -Nhân

Bản thân

xã viên

chị Lan.

chị Lan vượt sống có 7h – 9h

Ngọc

công tác

qua

Quan

xã hôi.


11/2/2011

phụ

sức

mạnh

8h- 9h

khu 7

của bản thân.

19/2/2011

Bà

nữ


2

Tuyên

Người

Nhà văn Nhân

Bản thân

cho

công tác Được

gia 25/2/2011

người đình

từ 7h – 9h

chồng.

Kí đó

sẽ 29/2/2011

cam

kết thay đổi 15h-16h

phòng chống suy nghĩ, 3/3/2011

3

bạo lực gia

thái

độ 15h- 16h



cháu ý

định 7h- 10h

Nam bỏ ý nghỉ học. 11/3/2011
định

nghỉ

14h – 16h

học đi kiếm

15/3/2011

tiền.
4

Hỗ trợ, kết Kinh
nối

Ngân

Nguồn

nguồn gia đình 20/3/2011 hàng

vốn hỗ


25/3/2011 Đoan

xã hội.

(Hỗ

ngân

hàng cuộc

8h – 9h

-Vợ

hộ nghèo

chồng

phát

chị Lan.

triển

đầu

tư

huyện
Hùng

cuộc

sống.

Giúp

chị Lan mở
của hàng bán
quà lưu niệm
Bước 7. Lượng giá.
* Các mục tiêu đã đạt được
- Người chồng đã giảm mức độ uống rượu.
- Khi uống rượu xong không gây bạo lực với người vợ.

ngân
trợ

kinh t ế)


- Cháu Nam không đòi bỏ học để đi kiếm tiền phụ giúp mẹ.
- Gia đình chị Lan có sự hỗ trợ của ngân hàng chính sách huyện, chị đã mở
một của hàng bán đồ lưu niệm.
* Các hoạt động đưa đến kết quả như mong muốn
- Tham vấn tâm lí cho người chồng từ đó anh ta kí cam kết phòng chống bạo
lực gia đình.
- Tham vấn tâm lí cho chị Lan giúp chị vượt qua mặc cảm, tự ti về bản thân
mình.
- Tham vấn tâm lí trẻ em - tham vấn cho cháu Nam giúp cháu thay đổi suy
nghĩ, không bỏ học đi kiếm tiền.

Họ và tên: Nguyễn Thị H
Tuổi: 31 tuổi
Thời gian: 15h - 16h ngày 13/01/2018
Địa điểm: tại nhà riêng của thân chủ
Mục đích: tạo lập mối quan hệ thân thiết, tin tưởng giữa thân chủ và NVXH, thu
thập thông tin sơ bộ
Như đã hẹn tôi xuống nhà chị để làm quen tạo lập mối quan hệ với chị,nhưng lúc
tôi xuống chồng chị lại không có ở nhà. Sau khi tôi giới thiệu về bản thân, gia đình
chị biết tôi là sinh viên đi thực tập, chị,mẹ chồng và con chị đã cởi mở đón tiếp tôi,
sẽ cố gắng hợp tác với tôi để tôi có thể giải quyết những vấn đề mà gia đình chị
đang gặp phải, những nhu cầu mà gia đình chị mong muốn trong khả năng của tôi.
Bằng những kiến thức, kỹ năng đã được học ở trên trường, tôi đã sử dụng một số
nguyên tắc, kỹ năng trong khi làm việc với thân chủ, để bác có thể tin tưởng tôi
hơn, biết được mục đích, trách nhiệm của tôi khi làm việc với bác là giúp đỡ hỗ trợ
chị trong khả năng của tôi, tôi chỉ là người hỗ trợ chứ không phải là người làm thay


mọi hoạt động trong quá trình trợ giúp. Sau khi nghe tôi chia sẻ, nói chuyện, chị
cũng đã hiểu phần nào và rất vui khi tôi đã xuống nhà chị, hỗ trợ giúp đỡ chị. Đây
là bước quan trọng quyết định đến việc thực hiện các bước tiếp theo trong tiến
trình, tiến trình thành công hay không một phần phụ thuộc vào việc tạo lập mối
quan hệ giữa NVXH với thân chủ. Nhận biết được điều này, trong quá trình chia sẻ
với thân chủ, tôi đã sử dụng nhiều một số kỹ năng như kỹ năng lắng nghe, kỹ năng
giao tiếp ngôn ngữ và phi ngôn ngữ, kỹ năng đặt câu hỏi để có tạo bầu không khí
thoải mái, thân thiện hơn.
NVCTXH: em biết đây là buổi đầu tiên em và chị làm việc với nhau, cùng nhau
chia sẻ nên sự thân thiết cởi mở chỉ ở một mức độ nào đó nhưng em rất mong là
chị có thể chia sẻ với em nhiều hơn, chị có thể coi cháu như một người bạn để chị
có thể chia sẻ những suy nghĩ, những tâm sự trong lòng.
Thân chủ: ừm.

ban đầu về chị, về gia đình từ đó có những đánh giá ban đầu về vấn đề của chị
cũng như của gia đình để từ đó có kế hoạch cho buổi tiếp theo. Qua buổi làm việc
hôm nay, tôi rút ra được kinh nghiệm cho bản thân mình là nên có sự chuẩn bị
trước ở nhà, tạo cho mình cảm giác thoải mái thì kết quả công việc sẽ cao hơn.
Nhờ sự chuẩn bị trước ở nhà, đặt ra những câu hỏi, các tình huống có thể gặp khi
xuống gia đình thân chủ, giúp tôi tự tin hơn, dễ dàng tạo lập được mối quan hệ với
thân chủ và gia đình thân chủ. Tôi hy vọng tôi có thể giúp đỡ chị, chia sẻ những
khó khăn mà chị đang gặp phải, hiểu chị hơn.
Phúc trình lần 2
Ngày 15/01/2018, NVCTXH đến gặp thân chủ, buổi làm việc diễn ra cởi mở hơn,
đạt được mục tiêu đã đề ra
Phúc trình:
Họ và tên: Nguyễn Thị H


Tuổi: 31 tuổi
Thời gian : 12h – 13h ngày 15/01/2018
Địa điểm: tại trường mầm non xã Phú Lộc
Mục đích: thu thập thông tin
Buổi đầu tiên kết thúc suôn sẻ, đã giúp tôi phần nào trong các bước tiếp theo.
Hôm nay là thứ 2 nên chị phải đến trường dạy học cả ngày,tôi tranh thủ giờ trưa
các bé ngủ để hẹn gặp chị để nói chuyện. Tôi nhắc lại vấn đề mà buổi hôm trước
tôi đã nói với chị và mục đích nói chuyện của ngày hôm nay nên quá trình làm việc
tương đối theo mạch, mục đích mà tôi đã đưa ra ngay từ đầu. Chị đã chia sẻ với tôi
về Chị, về gia đình, những mối quan hệ xung quanh của chị và gia đình. Tôi sử
dụng kỹ năng hỏi, kỹ năng khai thác thông tin, suy nghĩ, kỹ năng phản hồi để khai
thác những thông tin cần thiết và kiểm tra lại những thông tin mình ghi chép được
có đúng hay không, sử dụng kỹ năng lắng nghe, kỹ năng tóm lược đề có thể nghe
được toàn bộ những thông tin mà chị chia sẻ, tóm lược lại những thông tin cần
thiết để tìm ra vấn đề. Ngoài ra tôi cũng sử dụng một số kỹ năng như kỹ năng ghi

đang là sinh viên chưa có nhiều kinh nghiệm trong công việc và cuộc sống, sự tin
tưởng tin cậy ở thân chủ chỉ ở một mức độ nhất định nhưng tôi tin bằng những kiến
thức mình đã được học tôi có thể giúp đỡ, chia sẻ với chị một phần nào đó trong
cuộc sống)
Thân chủ: chuyện cũng không có gì đâu em, chẳng qua là chuyện gtrong gia
đình thôi em.
NVCTXH: Nếu có thể chị có thể chia sẻ với em nghe được mà?
Thân chủ: Chuyện là chồng chị anh P ,a ấy không có việc làm, suốt ngày trong
tình trạng say khướt, mỗi lần uống rượu say về là lại đánh đập chị bầm tím hết
người. Hằng ngày anh ấy không chịu đi làm kiếm tiền, chỉ biết lao đầu vào chơi cờ


bạc, lô đề, thành ra nợ nần, vay lãi ngày, cầm bán hết sạch đồ trong nhà từ cái xe
máy đến cái điện thoại của chị . Mới gần đây anh ấy đã đánh chị khiến cho chị
phải nhập viện và phải khâu 4 mũi ở đầu.
NVCTXH: như chị đã chia sẻ với em là chồng chị anh P, a ấy không có việc
làm,suốt ngày uống rượu và mỗi lần về còn hay đánh chị đúng không ạ? Thế khi bị
chồng đánh đập nhiều lần như vậy chị đã làm gì để tránh tình trạng này không?
( tôi sử dụng kỹ năng phản hồi và tóm lược để kiểm tra lại thông tin mà bác đã
chia sẻ đồng thời sử dụng kỹ năng đặt câu hỏi để hỏi thăm tình trạng, thời gian
điều trị bệnh củ bác).
Thân chủ: Đã rất nhiều lần chị quyết định ra đi để giải thoát cho chính mình,
nhưng nhìn hai đứa con chị lại cố nhịn nhục để con cái được đầy đủ bố mẹ. Con
gái lớn của chị ngày càng ít nói chuyện hơn, hằng ngày phải chứng kiến những trận
cãi vã, bố đánh chửi mẹ như vậy chị lo lắng cho con lắm , mà chị cũng không giám
nói chuyện với ai, nhất là gia đình mẹ chị.
NVCTXH: em nghĩ ai gặp phải chuyện như vậy cũng giống như chị bây giờ
vậy,nhưng em tin chuyện gì cũng sẽ có cách giải quyết cả,chị hãy tự tin lạc quan và
nhìn về tương lai tốt đẹp phía trước chị nhé.
( tôi quan sát thấy chị rất lo lắng về những vấn đề của mình sẽ ảnh hưởng đến