VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN KIM ANH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH CẢI CÁCH THỦ TỤC
HÀNH CHÍNH THEO MÔ HÌNH MỘT CỬA LIÊN THÔNG
TẠI UỶ BAN NHÂN DÂN HUYỆN IA GRAI, TỈNH GIA LAI

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

HÀ NỘI - năm 2019


VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

TRẦN KIM ANH

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH CẢI CÁCH THỦ TỤC
HÀNH CHÍNH THEO MÔ HÌNH MỘT CỬA LIÊN THÔNG
TẠI UỶ BAN NHÂN DÂN HUYỆN IA GRAI, TỈNH GIA LAI

Ngành: CHÍNH SÁCH CÔNG
Mã số: 8340402

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

Luận văn.
Xin chân thành cảm ơn Văn phòng HĐND & UBND huyện, Phòng Nội
vụ, Phòng Tài chính – Kế hoạch, Phòng Tư pháp, Phòng Kinh tế và Hạ tầng,
Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội đã tạo điều kiện cho tác giả thu
thập thông tin, số liệu thực tế trong quá trình làm Luận văn.
Xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến gia đình và bạn bè, quý lãnh
đạo, đồng nghiệp, đã khích lệ, giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình học tập,
nghiên cứu và thực hiện Luận văn này.
Học viên

Trần Kim Anh


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

HĐND

Hội đồng nhân dân

UBND

Uỷ ban nhân dân

TTHC

Thủ tục hành chính

CCHC

Cải cách hành chính

5.2. Phương pháp nghiên cứu................................................................................7
6. Những đóng góp về lý luận và thực tiễn của luận văn......................................7
7. Kết cấu của luận văn.........................................................................................8
Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH CÔNG VÀ
THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THEO
MÔ HÌNH MỘT CỬA LIÊN THÔNG.................................................................9
1.1. Những khái niệm cơ bản và phân loại thủ tục hành chính, chính sách cải
cách thủ tục hành chính.................................................................................................................... 9
1.1.1. Khái niệm về chính sách..................................................................................................... 9
1.1.2. Khái niệm về chính sách công....................................................................................... 10
1.1.3. Khái niệm về thực hiện chính sách công................................................................... 11
1.1.4. Khái niệm thủ tục hành chính và thực hiện chính sách cải cách thủ tục
hành chính............................................................................................................................................ 11
1.1.4.1. Thủ tục hành chính................................................................................. 11
1.1.4.1.1. Khái niệm thủ tục hành chính.............................................................. 11
1.1.4.1.2. Đặc điểm của thủ tục hành chính........................................................ 12
1.1.4.1.3. Vai trò của thủ tục hành chính............................................................. 13
1.1.5. Phân loại các thủ tục hành chính............................................................... 14
1.1.5.1. Phân loại theo đối tượng quản lý hành chính Nhà nước.........................14


1.1.5.2. Phân loại theo chức năng hoạt động của các cơ quan............................ 15
1.1.5.3. Phân loại theo các loại hình công việc cụ thể mà các cơ quan Nhà nước
được giao trong quá trình hoạt động của mình.................................................... 15
1.1.5.4. Phân loại thủ tục hành chính dựa trên quan hệ công tác........................15
1.1.6. Chính sách cải cách thủ tục hành chính..................................................... 16
1.1.6.1. Một số quan niệm về cải cách thủ tục hành chính.................................. 16
1.1.6.2. Sự cần thiết phải thực hiện chính sách cải cách thủ tục hành chính.......18
1.2. Thực hiện chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình một cửa liên
thông và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình thực hiện chính sách cải cách thủ

1.3.1. Kinh nghiệm ở thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai.......................................... 33
1.3.2. Một số bài học rút ra từ nghiên cứu kinh nghiệm CCTTHC ở thành phố
Pleiku, tỉnh Gia Lai............................................................................................. 35
Tiểu kết chương 1..............................................................................................37


Chương 2 THỰC TRẠNG CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THEO
MÔ HÌNH MỘT CỬA LIÊN THÔNG TẠI UBND HUYỆN IA GRAI, TỈNH
GIA LAI..............................................................................................................38
2.1. Khái quát chung về đặc điểm tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Ia Grai,
tỉnh Gia Lai và thực trạng về các chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô
hình một cửa liên thông của huyện Ia Grai......................................................... 38
2.1.1. Khái quát chung về đặc điểm tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Ia Grai,
tỉnh Gia Lai......................................................................................................... 38
2.1.2. Thực trạng về các chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình
một cửa liên thông của huyện Ia Grai................................................................. 40
2.2. Thực trạng thực hiện chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình
một cửa liên thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai, từ năm 2011
đến hết năm 2017................................................................................................ 43
2.2.1. Thực trạng công tác ban hành các văn bản chỉ đạo cải cách thủ tục hành
chính theo mô hình một cửa liên thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai.......43
2.2.2. Thực trạng công tác triển khai thực hiện cải cách thủ tục hành chính theo
mô hình một cửa liên thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai....44
2.2.2.1. Tổ chức Bộ phận một cửa liên thông theo mô hình một cửa liên thông tại
Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai........................................................................... 44
2.2.2.2. Quy trình thực hiện việc giải quyết thủ tục hành chính theo mô hình một
cửa liên thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai.............................................. 47
2.3. Đánh giá chung về tình hình thực hiện chính sách cải cách thủ tục hành chính
theo mô hình một cửa liên thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai.................50
2.3.1. Những kết quả đạt được............................................................................ 50

quyết TTHC tại Bộ phận phận một cửa liên thông của UBND huyện Ia Grai....73
3.3. Kiến nghị, đề xuất........................................................................................ 74
3.3.1. Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai...................................................... 74
3.3.2. Đối với Ủy ban nhân dân huyện Ia Grai.................................................... 76
Tiểu kết chương 3..............................................................................................78
KẾT LUẬN........................................................................................................79
TÀI LIỆU THAM KHẢO................................................................................81


DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 2.1. Danh sách trích ngang công chức làm việc tại Bộ phận một cửa liên
thông tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai..................................45
Bảng 2.2: Kết quả thống kê thực hiện thủ tục hành chính được tiếp nhận và
giải quyết tại Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả theo mô hình một cửa tại Uỷ
ban nhân dân huyện Ia Grai từ năm 2011 đến hết năm 2017..........................55


DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

Sơ đồ 2.1: Quy trình, thủ tục thực hiện mô hình một cửa liên thông tại Uỷ ban
nhân dân huyện Ia Grai................................................................................... 47
Sơ đồ 2.2: Mô phỏng quy trình tiếp nhận và trả hồ sơ tại Bộ phận tiếp nhận và
trả kết quả........................................................................................................48
Biểu đồ 2.3: Biểu thị % kết quả giải quyết thủ tục hành chính của Bộ phận
tiếp nhận và trả kết quả theo mô hình một cửa tại UBND huyện Ia Grai.......54


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài

hành kế hoạch nâng cao chất lượng thực hiện cơ chế một cửa, cơ chế một cửa
liên thông tại cơ quan hành chính tỉnh, huyện, xã giai đoạn 2011-2015 nhằm
thực hiện chuyên nghiệp, hiện đại, có hiệu quả thực chất, nâng cao chất lượng
cung cấp dịch vụ hành chính cho tổ chức và công dân. Thực hiện Nghị quyết
số: 30c/NQ-CP, ngày 08/11/2011 của Chính phủ, ngày 04/01/2012, Uỷ ban
nhân dân tỉnh Gia Lai tiếp tục ban hành Quyết định số: 04/QĐ-UBND về ban
hành Chương trình cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2011-2020 của
tỉnh Gia Lai, mục tiêu trọng tâm được xác định trong giai đoạn 2011-2020 là:
Cải cách thể chế; xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức,
viên chức, trong đó chú trọng thực hiện cải cách chế độ, chính sách nhằm tạo
động lực thực sự để cán bộ, công chức, viên chức thực thi công vụ có chất
lượng và hiệu quả cao; nâng cao chất lượng dịch vụ hành chính và chất lượng
dịch vụ công; ứng dụng có hiệu quả công nghệ thông tin vào hoạt động quản
lý hành chính. Ngày 20/02/2012, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Gia Lai ban hành
Nghị quyết số: 06-NQ-TU về đẩy mạnh cải cách hành chính và phòng, chống
tham nhũng, lãng phí, Nghị quyết đã xác định rõ mục tiêu là tiếp tục đẩy
mạnh cải cách hành chính, trọng tâm là cải cách thủ tục hành chính tăng
cường tính công khai, minh bạch gắn với công tác phản biện xã hội trong quá
trình xây dựng và tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách. Xây dựng
chương trình đào tạo đội ngũ cán bộ lãnh đạo, sức chiến đấu của đảng, hiệu
lực, hiệu quả quản lý Nhà nước từ tỉnh đến cơ sở; đào tạo, bồi dưỡng lãnh
đạo, quản lý cho chính quyền đô thị. Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính,
nâng cao chất lượng dịch vụ do cơ quan hành chính, đơn vị sự

2


nghiệp hành chính, đơn vị sự nghiệp cung cấp, tăng cường ứng dụng công
nghệ thông tin và hoạt động quản lý Nhà nước.
Tại Uỷ ban nhân dân huyện Ia Grai, mô hình một cửa liên thông đã

cao học chuyên ngành Chính sách công của mình.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Cải cách hành chính và cải cách thủ tục hành chính tại Bộ phận một cửa
liên thông đã được nghiên cứu từ rất lâu và đã có nhiều công trình nghiên cứu,
nhiều văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước ban hành quy định về vấn đề
này trên nhiều phương diện, nhiều góc độ khác nhau. Dưới đây, tác giả xin
nêu ra một số công trình tiêu biểu như sau:
- TS. Thang Văn Phúc, “Cải cách hành chính nhà nước, thực trạng,
nguyên nhân và giải pháp”, Nxb Chính trị Quốc gia, 2001.
- GS. TS. Bùi Thế Vĩnh, “Một số vấn đề cần quan tâm khi triển khai và
thực hiện cơ chế một cửa”, Thông tin khoa học hành chính, số 3/2005.
- TS. Nguyễn Ngọc Hiến, “Giải pháp cải cách hành chính ở Việt
Nam”, Nxb Chính trị Quốc gia Hà Nội, 2001.
Những công trình khoa học vừa nêu trên, chủ yếu đề cập đến những
vấn đề lý luận, như các khái niệm, đặc điểm, vai trò của thủ tục hành chính và
sự cần thiết phải cải cách hành chính; các giải pháp cải cách hành chính được
đề cập đến còn chung chung, chưa có công trình nào nghiên cứu một cách chi
tiết về cải cách thủ tục hành chính của Bộ phận một cửa liên thông tại Uỷ ban
nhân dân huyện Ia Grai.
Ngoài các công trình nghiên cứu nói trên, còn có nhiều Luận văn Thạc
sỹ cũng đã nghiên cứu về vấn đề này, như:
- Trần Văn Tấn “Cơ chế một cửa, một cửa liên thông (nghiên cứu từ
thực tiễn tỉnh Đồng Tháp)” Luận văn Thạc sỹ (2012).

4


- Vũ Thành Nam “Xây dựng mô hình thủ tục hành chính một cửa liên
thông trong lĩnh vực thu hút đầu tư từ thực tiễn tỉnh Bình Phước” Luận văn
Thạc sỹ (2006).

chính theo mô hình một cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai một cách
hiệu quả hơn trong thời gian tới.
3.2. Nhiệm vụ của luận văn
- Nghiên cứu và hệ thống hóa cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý về thực hiện
chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình một cửa liên thông.
- Phân tích, đánh giá thực trạng cải cách hành chính theo mô hình một
cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai, chỉ ra được những ưu điểm, hạn chế
và nguyên nhân của hạn chế trong thực hiện cải cách hành chính theo mô hình
một cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai.
- Đề xuất một số giải pháp nhằm thực hiện chính sách cải cách thủ tục
hành chính theo mô hình một cửa liên thông ngày càng hiện đại và có hiệu
quả hơn.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Luận văn tập trung nghiên cứu về thực hiện chính sách cải cách thủ tục
hành chính theo mô hình một cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai, tỉnh
Gia Lai.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi nội dung: Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu về thực hiện
chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình một cửa liên thông tại
UBND huyện Ia Grai.
- Phạm vi thời gian: Luận văn tập trung nghiên cứu việc thực hiện
chính sách cải cách thủ tục hành chính của Bộ phận một cửa liên thông tại Uỷ
ban nhân dân huyện Ia Grai từ năm 2011 đến hết năm 2017.
- Về không gian: Bộ phận một cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai.
5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

6




7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, nội dung của luận
văn gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề lý luận về chính sách công và thực hiện
chính sách cải cách thủ tục hành chính theo mô hình một cửa liên thông.
Chương 2: Thực trạng cải cách thủ tục hành chính theo mô hình một
cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai.
Chương 3: Phương hướng và giải pháp thực hiện chính sách cải cách
thủ tục hành chính theo mô hình một cửa liên thông tại UBND huyện Ia Grai.

8


Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH
CÔNG VÀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH CẢI CÁCH
THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THEO MÔ HÌNH MỘT
CỬA LIÊN THÔNG
1.1. Những khái niệm cơ bản và phân loại thủ tục hành chính,
chính sách cải cách thủ tục hành chính:
1.1.1. Khái niệm về chính sách
Theo Từ điển Tiếng Anh (Oxford English Dictionary), “Chính sách” là
“một đường lối hành động được thông qua và theo đuổi bởi chính quyền,
đảng, nhà cai trị, chính khách,...”
Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam “Chính sách là những chuẩn tắc cụ
thể để thực hiện đường lối, nhiệm vụ. Chính sách được thực hiện trong một
thời gian nhất định, trên những lĩnh vực cụ thể nào đó. Bản chất, nội dung và
phương hướng của chính sách tùy thuộc vào tính chất của đường lối, nhiệm
vụ chính trị, kinh tế, văn hóa,...” [17 Tr.457].

định của Nhà nước.
Hai là, chính sách công bao gồm một tập hợp các quyết định được ban
hành qua một giai đoạn dài và kéo sang cả giai đoạn thực thi chính sách.
Chính sách công luôn không được thể hiện rõ ràng trong một quyết định đơn
lẻ, mà có xu hướng được xác định dưới dạng một chuỗi các quyết định gắn
liền với nhau, giúp chúng ta nhận thức được chính sách là gì.
Ba là, chính sách công hướng tới giải quyết vấn đề công và tác động
đến lợi ích của một hoặc nhiều nhóm dân số trong xã hội.
Bốn là, chính sách công bao gồm hai bộ phận cấu thành là mục tiêu và
giải pháp chính sách.

10


Năm là, mục tiêu của chính sách công là tạo ra những thay đổi và nhằm
đạt được các mục tiêu phát triển của đất nước hoặc địa phương.
Sáu là, các chính sách công luôn thay đổi theo thời gian, bởi những
quyết định sau có thể có những điều chỉnh so với các quyết định trước đó,
hoặc do có những thay đổi trong định hướng chính sách ban đầu; hoặc kinh
nghiệm về thực thi chính sách công được phản hồi vào quá trình ra quyết
định.
Bảy là, chính sách công được xem là đầu ra của quá trình quản lý Nhà
nước, là sản phẩm trí tuệ của đội ngũ cán bộ, công chức Nhà nước và của xã
hội.
1.1.3. Khái niệm về thực hiện chính sách công
Từ các khái niệm như đã nêu ở trên, theo tác giả suy luận thì thực hiện
chính sách công là quá trình đưa chính sách công vào thực tiễn đời sống xã
hội thông qua việc ban hành các văn bản như: quyết định, kế hoạch, chương
trình, dự án,... để thực hiện chính sách công và tổ chức thực hiện chúng nhằm
đạt được mục đích của chính sách công đó.

tự lập quy, trình tự điều hành, tổ chức các hoạt động tác nghiệp hành chính.
Đó chính là các quy tắc phải tuân thủ theo trong quá trình ban hành các quyết
định hành chính của các cơ quan quản lý Nhà nước.
Thủ tục hành chính do các cơ quan Nhà nước ban hành để thực hiện
chức năng quản lý của nền hành chính Nhà nước và hoàn thành nhiệm vụ của
mình, đồng thời các cơ quan hành chính Nhà nước có trách nhiệm thực thi các
thủ tục đó.
1.1.4.1.2. Đặc điểm của thủ tục hành chính
Từ việc xây dựng và triển khai thực hiện các thủ tục hành chính, ta có
thể nhận thấy một số đặc điểm chung như sau:

12


Thứ nhất, thủ tục hành chính là tổng thể các hành động diễn ra theo
trình tự thời gian, thủ tục hành chính được thực hiện bởi những cơ quan và
công chức Nhà nước.
Thứ hai, thủ tục hành chính là thủ tục giải quyết công việc nội bộ Nhà
nước và công việc liên quan đến quyền chủ thể và nghĩa vụ pháp lý của công
dân. Do vậy, đối tượng công việc cần thực hiện thường rất phức tạp.
Thứ ba, quản lý hành chính Nhà nước chủ yếu là hoạt động cho phép ra
mệnh lệnh có tính chất đơn phương và đòi hỏi thi hành kịp thời, nhằm giải
quyết nhanh chóng, có hiệu quả mọi công việc diễn ra hằng ngày trong đời
sống xã hội. Chính điều đó dẫn đến việc quy định thủ tục hành chính phải kết
hợp những khuôn mẫu ổn định tương đối và chặt chẽ với các biện pháp thích
ứng cho từng loại công việc và đối tượng để đảm bảo kịp thời giải quyết công
việc theo từng trường hợp cụ thể.
1.1.4.1.3. Vai trò của thủ tục hành chính
Thứ nhất, thủ tục hành chính đảm bảo cho các quy phạm, quy định
trong các quyết định hành chính được thi hành thuận lợi.

chính một cách có hiệu quả thì cần phải phân loại chúng một cách khoa học.
1.1.5.1. Phân loại theo đối tượng quản lý hành chính Nhà nước
Theo cách phân loại này, các thủ tục hành chính được xác định cho
từng lĩnh vực quản lý Nhà nước và được phân chia theo cơ cấu chức năng của
bộ máy quản lý hiện hành như: thủ tục quản lý đất đai – môi trường, thủ tục
cấp phép xây dựng, thủ tục hoạt động đăng ký kinh doanh.
Lợi ích của việc phân chia này là giúp cho người quản lý xác định được
tính đặc thù của lĩnh vực mà mình phụ trách. Từ đó đưa ra các yêu cầu xây

14