SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THƯỜNG XUÂN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CHƯA
NGOAN TRỞ THÀNH ĐỘI VIÊN TỐT Ở TRƯỜNG
TIỂU HỌC XUÂN LẸ, HUYỆN THƯỜNG XUÂN
Người thực hiện: Lương Thị Trường
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Xuân Lẹ
SKKN thuộc lĩnh vực: Công tác Đội
THANH HÓA, NĂM 2017
PHỤ LỤC
Nội dung
Trang
1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài
01
1.2. Mục đích nghiêm cứu
02
3.2. Kiến nghị
20
1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài
Trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của đất nước. Vì vậy trong
nhiệm vụ giáo dục hiện nay, việc giáo dục đạo đức cho học sinh là một vấn đề
hết sức quan trọng. Bởi mỗi con người chúng ta muốn trở thành người tốt, có ích
cho xã hội thì cần phải hội tụ đủ hai điều kiện đó là: “Đức và tài” như Bác Hồ đã
từng nói: “Có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà không có tài thì
làm việc gì cũng khó”. Dù ở xã hội nào thì cái đức vẫn luôn được coi trọng, đức là
nền tảng tạo đà cho tài phát triển, tài làm cho đức phát triển toàn diện vững chắc,
làm gia tăng các giá trị xã hội cho mỗi người. Nhận rõ tầm quan trọng đó, trong
mỗi thời kì lịch sử, Đảng và Nhà nước ta luôn đặt sự nghiệp giáo dục là quốc
sách hàng đầu trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc.
Trong thời điểm các hoạt động của thanh thiếu nhi đang được Đảng và Nhà
nước quan tâm, khi các hoạt động được đẩy mạnh có nhiều học sinh đã trở thành
con ngoan, trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ ở nhiều nơi và đã được nêu gương, thì
đây đó vẫn còn những học sinh chưa thật sự ngoan. Biểu hiện rõ nhất là trong
các lớp học vẫn còn có những học sinh có đạo đức chưa tốt dẫn đến kết quả học
tập yếu, kém làm ảnh hưởng đến thành tích chung của trường, lớp. Gần đây, trên
các phương tiện thông tin báo chí, truyền hình, mạng xã hội đã lên tiếng khá
nhiều về hiện tượng học sinh chưa ngoan, học sinh bỏ học tụ tập băng nhóm,
gây gỗ đánh nhau, có vụ dẫn đến tử vong. Những hiện tượng này đã trở thành
một vấn đề nhức nhối đáng lo ngại của toàn xã hội, nhất là đối với mỗi gia đình
và nhà trường.
Trên thực tế xã hội càng phát triển kéo theo nhiều giá trị đạo đức của con
kinh nghiệm để bổ sung và hoàn thiện vào phương pháp giáo dục học sinh chưa
ngoan hiện nay nhằm đem lại kết quả tốt hơn trong sự nghiệp giáo dục.
1.2. Mục đích nghiên cứu:
Xác định các nguyên nhân chính đã dẫn đến các em có hành vi chưa đúng,
chưa có động cơ học tập, phẩm chất đạo đức chưa tốt… Qua đó, giúp các em
định hướng được ý nghĩa của cuộc sống, định hướng được hành vi và có động
cơ học tập tốt hơn.
Xây dựng những biện pháp, áp dụng tốt vào việc dạy học và giáo dục học
sinh chưa ngoan đạt kết quả cao hơn; đồng thời nghiên cứu nhằm góp phần cùng
với những nhà giáo dục, gia đình và xã hội, nâng cao đạo đức, nhân cách của
học sinh.
Nhằm đánh giá đúng thực trạng của công tác giáo dục học sinh chưa ngoan
và giảm số lượng học sinh vi phạm nội quy nền nếp của lớp, của trường. Thông
qua đó tìm ra các giải pháp giáo dục nâng cao hiệu quả giúp học sinh chưa
ngoan từng bước hoàn thiện nhân cách để trở thành những người tốt, có ích cho
xã hội.
1.3. Đối tượng nghiên cứu.
Các em đội viên, thiếu niên khối 4-5 trong Liên đội trường Tiểu học Xuân
Lẹ, là những học sinh có hành vi hay gây gỗ đánh nhau, chửi thề, nói tục, ý thức
học tập chưa tốt, hay vi phạm nội quy trường, lớp không biết vâng lời thầy cô,
cha mẹ, người lớn tuổi…
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
Trong đề tài này tôi đã sử dụng các phương pháp:
Nghiên cứu lí luận
Tìm đọc các tài liệu có liên quan về vấn đề đạo đức và giáo dục đạo đức cho
học sinh Tiểu học.
Nghiên cứu thực tế
- Phương pháp điều tra:
Điều tra thực trạng trong công tác giáo dục đạo đức cho học sinh. Lấy ý kiến
của giáo viên và học sinh, phụ huynh học sinh để thu thập thông tin nghiên cứu.
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. Cơ sở lí luận.
Trên thực tế đã tồn tại nhiều khái niệm khác nhau về “Học sinh chưa
ngoan”, thông thường thì học sinh chưa ngoan được hiểu là những học sinh
thường hay vi phạm nội quy trường, lớp nhưng không dễ dàng nhận lỗi mà phải
nhiều lần vặn hỏi với đầy đủ những lí lẽ, chứng cứ thì các em mới chấp nhận, có
thói quen lười biếng, quay cóp trong học tập, lừa dối cha mẹ, thầy cô, dọa nạt
bạn bè, hay trốn học và lảng tránh các hoạt động tập thể như: Lao động, sinh
hoạt Đội, sinh hoạt ngoại khóa, đặc biệt là trốn học đi chơi điện tử, có những
trường hợp các em giả mạo chữ ký của bố mẹ vào sổ liên lạc, giấy xin phép...
Trong những nhiệm vụ quan trọng của đổi mới Giáo dục và Đào tạo hiện
nay là tăng cường giáo dục đạo đức cho học sinh, đặc biệt là học sinh chưa
ngoan được thể hiện trong Nghị quyết của Đảng, Luật giáo dục và các văn bản
của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Luật giáo dục đã xác định: “Mục tiêu của giáo dục
phổ thông là giúp cho học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất,
thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam
xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân… (Điều 23-Luật
giáo dục).
Theo “Tâm lí học lứa tuổi” thì học sinh Tiểu học ở lứa tuổi này đang hình
thành tâm, sinh lí. Các em còn là trẻ con nên cần được vỗ về, chăm sóc cũng
như chưa tự giải quyết mọi tình huống, hay bắt chước, học theo, hay tự khẳng
3
định mình, nên dễ có những hành vi, ứng xử bột phát, bất ngờ mà chính các em
cũng chưa ý thức một cách đầy đủ hậu quả sẽ đến đâu. Vì vậy việc giáo dục
đúng hướng sẽ giúp các em trở thành những đứa trẻ ngoan, lễ phép; ngược lại
các em cũng dễ tiếp thu, học đòi và bắt chước những hành vi lời nói không tốt.
Do đó chúng ta cần có sự định hướng đúng đắn để điều chỉnh kịp thời cách nghĩ,
hành vi ứng xử của các em theo hướng tích cực để đạt được hiệu quả giáo dục
Được sự quan tâm của các cấp uỷ Đảng, chính quyền địa phương, Ban giám
hiệu nhà trường trong công tác giáo dục đạo đức học sinh.
Được sự ủng hộ và hợp tác nhiệt tình của giáo viên chủ nhiệm lớp, sự tôn
trọng của các em học sinh, sự tin tưởng của quý bậc phụ huynh nhà trường.
Giáo viên chủ nhiệm các lớp nhiệt tình, có trách nhiệm với công việc được
giao, kết hợp được nhiều hoạt động trong công tác giáo dục đạo đức học sinh.
4
Bên cạnh những mặt thuận lợi trên thì cũng còn những khó khăn tồn tại cơ
bản: Trường Tiểu học Xuân Lẹ là một trường thuộc xã vùng cao, địa hình phức
tạp, đường xá đi lại khó khăn, phải qua nhiều sông, suối. Đời sống của người
dân còn gặp nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ đói nghèo cao so với mặt bằng chung của
huyện, nhiều phụ huynh đi làm ăn xa chỉ lo làm ăn mưu sinh chưa thật sự quan
tâm sâu sát về việc học cũng như hoạt động của con em mình. Hơn nữa trường
Tiểu học Xuân Lẹ được chia thành 5 điểm trường, điểm trường chính được đóng
trên địa bàn trung tâm xã, 4 điểm còn lại đóng trên địa bàn của các thôn bản, có
những điểm trường cách điểm trường chính 7km. Những điều đó đã làm ảnh
hưởng không nhỏ đến công tác dạy học cũng như việc tổ chức các hoạt động
khác của nhà trường. Do đó chất lượng dạy và học trong những năm trước chưa
cao, vẫn còn những học sinh chưa ngoan, vi phạm nội quy trường lớp.
Một bộ phận nhỏ giáo viên chủ nhiệm chưa phát huy hết vai trò, trách
nhiệm, chưa tâm huyết, chưa thiết lập được mối quan hệ chặt chẽ, thường xuyên
với cha mẹ học sinh. Công tác tham mưu với các tổ chức trong và ngoài nhà
trường để giáo dục học sinh chưa kịp thời.
Một số học sinh có biểu hiện chán nản, không thích học, hay nói tục, vô lễ
với thầy, cô giáo, nói dối thầy, cô và bạn bè, hay vi phạm nội quy trường, lớp, ít
tham gia các hoạt động.
b. Thực trạng của việc giáo dục đạo đức ở trường Tiểu học Xuân Lẹ.
hầu hết học sinh cho rằng cần và rất cần các phẩm chất mà nội dung giáo dục
đạo đức mang lại. Đây là yếu tố quan trọng để học sinh chủ động, tích cực tham
gia vào quá trình giáo dục và rèn luyện đạo đức của nhà trường.
Phần lớn học sinh trong nhà trường đều ngoan ngoãn, lễ phép và có ý thức
tổ chức kỷ luật, thích thú với các hoạt động tập thể. Tuy nhiên, bên cạnh đó còn
có một số em do thiếu sự quan tâm, chăm sóc của gia đình nên nảy sinh những
tật xấu như: Nói tục, gây gỗ đánh nhau, trộm cắp đồ dùng học tập của các bạn
cùng lớp, cùng trường. Vì các em còn nhỏ nên chưa ý thức được hành vi của
mình mà chỉ là học theo, bắt chước. Vì vậy, muốn học sinh nhận thức tốt thì
trước hết người giáo viên phải gương mẫu trong mọi công việc, phải là tấm
gương sáng cho các em noi theo.
* Nhận thức của phụ huynh về công tác giáo dục đạo đức cho học sinh:
Qua khảo sát cho thấy đa phần các bậc phụ huynh đồng ý nội dung về giáo
dục đạo đức để học sinh trở thành những người con ngoan, trò giỏi. Giáo dục
đạo đức là để phát triển giáo dục toàn diện cũng như đồng ý nội dung về giáo
dục đạo đức để tạo nên những đức tính và phẩm chất tốt đẹp cho con cái của
mình. Nhiều bậc phụ huynh đã nhận thức được tầm quan trọng của công tác giáo
dục đạo đức cho học sinh. Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn có những gia đình do
cha mẹ sống không gương mẫu, hay buông lỏng giáo dục, phó mặc cho xã hội
và nhà trường “Trăm sự nhờ thầy”…
c. Thực trạng về học sinh chưa ngoan ở trường Tiểu học.
Công tác giáo dục “Học sinh chưa ngoan” là vấn đề mà tôi luôn trăn trở, lo
lắng trong nhiều năm qua, nó xuất phát từ thực trạng về đạo đức học sinh tại
Liên đội mà tôi phụ trách. Từ đó tôi bắt đầu đi tìm hiểu những nguyên nhân dẫn
đến các hiện tượng trên, qua thực tế tôi được biết một số em do hoàn cảnh gia
đình khó khăn, đông con, bố mẹ bận việc đồng áng hoặc đi làm ăn xa, bố mẹ bỏ
nhau... Việc chăm sóc giáo dục các em chưa được chu đáo nên các em có những
hành động, việc làm chưa đúng. Đứng trước tình hình thực tế như vậy tôi đã kết
hợp với lãnh đạo nhà trường, hội đồng giáo viên và các anh chị phụ trách chi đội
tìm những biện pháp giáo dục thích hợp để uốn nắn các hành vi sai trái của học
không tích cực tham gia hoạt động tập thề.
Thường xuyên đi học muộn, hay nghỉ học vô
6 Cầm Thanh Phúc
5B lý do, hay trộm cắp vặt, chơi game, ít tham
gia các hoạt động tập thể.
Qua điều tra tôi thấy nhìn chung các em đều tốt, đều có ý thức xây dựng tập
thể. Tuy nhiên bên cạnh những học sinh nhận thức đúng đắn, có nhiều mặt tốt
cần phát huy thì vẫn còn tồn tại một số em chưa có nhận thức đúng đắn. Hiện
tượng học sinh vi phạm nội quy của lớp, của trường vẫn còn rải rác ở một số lớp
như: Lấy cắp tiền của bạn, của gia đình để mua quà, tiêu sài, lấy cắp đồ dùng
học tập của bạn…vẫn diễn ra.
Thực tế cho thấy những em có biểu hiện sai về mặt đạo đức đều rơi vào
những học sinh có học lực chưa tốt; số còn lại là do những yếu tố ảnh hưởng bởi
những tác động xấu, chưa có ý thức phân định và tiếp thu một cách có chọn lọc.
Hơn nữa ở lứa tuổi các em là độ tuổi rất hiếu động, ham chơi, thích tò mò, ý
thức định hướng chưa rõ ràng. Một số em do thiếu sự quan tâm từ phía gia đình
hoặc hoàn cảnh gia đình quá khó khăn, không có điều kiện vật chất đầy đủ như
các bạn bè khác trong lớp, không vượt lên được hoàn cảnh sinh ra tự ti, “Co
mình” lại, không chịu nhận sự giúp đỡ từ thầy cô, bạn bè và người thân. Những
em này thường có biểu hiện rất đa dạng cụ thể như sau:
Thiếu ý thức tổ chức kỷ luật, chây lười trong học tập, lao động; ăn, mặc
không hợp vệ sinh, không tuân thủ theo quy định chung của lớp, của trường. Phá
phách tài sản của nhà trường, của bạn; gây gỗ đánh nhau với bạn bè trong lớp,
trong trường, dọa nạt cán bộ lớp, nói tục, chửi bậy, ăn cắp vặt…thiếu lễ phép với
thầy cô, cha mẹ, người lớn.
Tôi cho rằng những em “Học sinh chưa ngoan” này nếu được giáo dục
đúng cách thì sẽ trở thành những học sinh ngoan, học giỏi, có ích cho gia đình,
nhà trường và xã hội. Vì vậy không thể giáo dục các em theo từng phần, từng
mặt riêng biệt mà luôn phải giáo dục toàn bộ nhân cách.
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
cho các em lấy cắp đồ dùng học tập của bạn bè mình.
Tìm hiểu năng lực học tập của học sinh: Những học sinh có học lực chưa
tốt thường chán nản, mệt mỏi trong các giờ học, dẫn đến lười học bài, làm bài,
nghỉ học vô lý do…
Tìm hiểu sở thích, năng khiếu của học sinh để biết sở thích ấy có làm các
em xao nhãng việc học hay không. Từ đó, có định hướng giúp các em phát huy
năng khiếu, sở trường của mình theo hướng tích cực.
Qua tìm hiểu tôi thấy những “Học sinh chưa ngoan” hầu hết là sinh ra trong
gia đình gặp nhiều bất hạnh trong cuộc sống như: Cha mẹ bỏ nhau, cuộc sống
quá nghèo khổ, cha mẹ đi làm ăn xa…Vì không được gia đình quan tâm, chăm
sóc, giáo dục cẩn thận và chưa có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà
trường nên học trò thiếu đi kỹ năng sống, dễ bị cái xấu lôi kéo, điều khiển.
2.3.2. Dùng tình cảm để giáo dục học sinh chưa ngoan.
Với những “Học sinh chưa ngoan”, việc giáo dục phải thực sự khéo léo,
nếu xử phạt nghiêm khắc quá sẽ khiến các em thấy xấu hổ, mặc cảm với bạn
bè dẫn đến tâm lí bị tổn thương và nhiều em dẫn đến chai lì. Vì thế, người giáo
dục cần phải gần gũi, quan tâm, giúp đỡ, thuyết phục bằng tình cảm chân thành
của mình để giúp các em trở thành những học sinh ngoan, đội viên tốt.
Để giáo dục học sinh chưa ngoan đạt hiệu quả thì chúng ta hãy nhìn những
“Học sinh chưa ngoan” bằng ánh mắt yêu thương chứ không kì thị để các em
hiểu được tình yêu thương mà thầy, cô dành cho mình. Giáo viên cần làm sao
cho học sinh hiểu rằng “Đánh kẻ chạy đi chứ không ai đánh người chạy lại”. Dù
đã có lúc các em làm cho thầy cô buồn và thất vọng nhưng nếu các em biết sửa
đổi thì thầy cô vẫn mở rộng cánh cửa yêu thương để đón nhận các em. Và một
khi những học sinh này nhận ra mình được yêu thương thì các em sẽ hối cải, sửa
chữa sai lầm để không phụ lòng chúng ta.
8
Bản thân chủ động gặp gỡ, trao đổi với các em chưa ngoan để chỉ cho các
qua giáo dục đạo đức trong nhà trường, gia đình và ngoài xã hội nhằm sớm hình
thành nhân cách cho học sinh. Nhân cách đó được thể hiện qua các hành vi của
các em như:
+ Lễ phép, kính trọng thầy cô giáo và người lớn.
+ Đoàn kết giúp đỡ bạn bè.
+ Đi học chuyên cần và đúng giờ.
+ Biết vâng lời và giữ gìn trật tự lớp học.
+ Biết giữ gìn vệ sinh cá nhân sạch sẽ.
+ Giữ gìn sách vở, đồ dùng học tập và có ý thức bảo vệ của công.
+ Thật thà, ngay thẳng và trung thực trong cuộc sống.
Giáo dục đạo đức tác phong: Cần đi vào những nội dung cụ thể diễn ra
trong sinh hoạt hàng ngày như kính trọng ông bà, cha mẹ, thầy, cô giáo và người
9
lớn tuổi. Khi muốn đi chơi phải xin phép, khi về phải chào hỏi. Gần gũi thân
thiện với bạn bè, yêu quý các em nhỏ, sẵn sàng nhận khuyết điểm, sửa chữa lỗi
lầm, không nói tục chửi bậy.
Giáo dục ý thức, nề nếp học tập: Chăm học, không bỏ học, đi học đúng giờ,
chú ý nghe giảng, không nói chuyện riêng, hăng hái phát biểu ý kiến, giữ gìn
sách vở sạch sẽ.
Giáo dục lao động: Biết tự phục vụ bản thân như đánh răng, rửa mặt, gấp
quần áo, vệ sinh cá nhân, giúp bố mẹ làm một số việc vừa sức như: Quét nhà,
trông em...
Giáo dục thẩm mỹ: Biết giữ gìn quần áo sạch sẽ, gọn gàng; không viết, vẽ
bậy vào sách vở, lên bàn, lên tường. Biết chăm sóc giữ gìn vườn hoa cây cảnh ở
gia đình cũng như trong trường học và những nơi công cộng; thích các hoạt
động văn nghệ tập thể, cá nhân.
Giáo dục sức khỏe: Học sinh biết ăn uống sạch sẽ, tập thể dục thường
xuyên, giữ gìn vệ sinh thân thể, vệ sinh nhà cửa, trường lớp và vệ sinh nơi công
chưa ngoan, học sinh khó khăn nhiều lần trong năm học như: Tặng đồ dùng học
tập, sách vở, quần áo, đặc biệt tặng quà cho các em nhân dịp tết trung thu, và tết
Nguyên Đán, ngày Quốc tế thiếu nhi…vì hoàn cảnh các em không có đủ đầy
tình yêu thương, rất ít được nhận quà từ người thân. Do đó, ta hãy cảm hoá, hãy
quan tâm các em bằng tất cả tình yêu thương, chia sẻ, luôn động viên, giúp đỡ
học sinh trong học tập cũng như trong cuộc sống, phân tích cho các em thấy tác
dụng của việc học để các em có động lực vươn lên cố gắng học tập tốt hơn.
Những điều đó có ý nghĩa rất lớn trong việc giáo dục học sinh chưa ngoan, một
khi các em nhận được tình yêu thương của thầy, cô, tìm thấy niềm vui, niềm
đam mê trong học tập, các sẽ dần từ bỏ các thói hư tật xấu.
Liên đội tổ chức lễ quyên góp ủng hộ
“Tết vì bạn nghèo”
Đến thăm tặng quà học sinh nghèo
nhân dịp tết Trung thu
Ngoài ra tôi cũng tham mưu với Chi bộ, Ban giám hiệu, Công đoàn, Chi đoàn
nhà trường đến thăm gia đình các em học sinh chưa ngoan để gặp trực tiếp phụ
huynh học sinh, biết thêm về hoàn cảnh điều kiện sống, sự quan tâm của gia
11
đình đến việc học tập của các em ra sao để kịp thời giúp đỡ, có biện pháp kết
hợp chặt chẽ hơn với cha mẹ học sinh để giáo dục các em tốt hơn.
2.3.3. Thông qua các hoạt động Đội trong và ngoài nhà trường để quản lý và
giáo dục học sinh.
Tổ chức Đội trong nhà trường là một tổ chức quần chúng rộng rãi tập hợp
làm theo gương người tốt việc tốt.
Trong các buổi sinh hoạt Đội, sinh hoạt tập thể nên tổ chức nhiều trò chơi
để thu hút các em tham gia, đặc biệt là các em “Học sinh chưa ngoan”, bởi đối
tượng học sinh này các em hầu như không thích tham gia các hoạt động hoặc có
tham gia cũng chỉ mang tính chiếu lệ, tượng trưng, không mạnh dạn, tự tin. Vì
vậy để giáo dục “Học sinh chưa ngoan” đạt hiệu quả tốt nhất ta phải tìm tòi và tổ
chức các hoạt động làm sao cho các em thấy vui vẻ, thích thú khi đến trường,
12
nên ưu tiên và tạo điều kiện cho các em
tham gia nhiều hơn các em khác một
chút trong khi vui chơi cũng như các
hoạt động vừa sức với các em, thường
xuyên khen ngợi, động viên dù cho các
em chỉ làm được một việc rất nhỏ. Để
các em cảm nhận được sự ưu ái, niềm
tin thầy cô, bạn bè dành cho mình mà
cố gắng; dần dần tạo cho các em thói
quen hòa mình vào tập thể “Không làm
việc riêng khi mọi người cùng làm một Một số hình ảnh về tổ chức các hoạt động
vui chơi cho học sinh
việc”.
Bên cạnh đó Tổng phụ trách Đội phải làm tốt công tác tham mưu cho Ban
giám hiệu nhà trường, tư vấn về chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên và Ban
chỉ huy liên đội trong việc tổ chức điều hành các buổi sinh hoạt Đội và Sao nhi
đồng. Nâng cao chất lượng của Ban chỉ huy liên, chi đội bằng các hình thức
như: Bồi dưỡng, tập huấn về chuyên môn nghiệp vụ, về nhận thức, năng lực chỉ
huy và năng lực tự quản, để các em có thể tự, điều hành, quán xuyến mọi nền
Chí Minh, học tập và làm theo báo Đội. Việc giáo dục học sinh thông qua sinh
hoạt truyền thống có tác động rất lớn đến tư tưởng tình cảm của các em. Để làm
tốt điều này Tổng phụ trách Đội phải bám sát vào chương trình hoạt động của
Hội đồng Đội cấp trên để tổ chức sinh hoạt truyền thống, phát động các đợt thi
đua theo từng chủ điểm như: Chào mừng năm học mới và Quốc khánh 02/9;
ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11; ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam
22/12; ngày thành lập Đoàn TNCSHCM 26/3; ngày thành lập Đội TNTP Hồ Chí
Minh 15/5…bằng các hình thức thi đua học tốt, sinh hoạt văn nghệ, Hội vui học
tập. Thông qua các hoạt động tập thể để giáo dục tư tưởng tình cảm, giúp các em
có ý thức tổ chức kỷ luật, chấp hành tốt nội quy nhà trường. Trong các buổi tổng
kết các đợt thi đua nên đánh giá lại các yêu cầu đề ra, nêu gương những học sinh
tích cực, động viên khen thưởng các chi đội có thành tích xuất sắc, nhắc nhở nhẹ
nhàng một số em chưa ngoan và còn nhiều vi phạm trong từng chi đội, toàn liên
đội để giúp các em sớm khắc phục những thiếu sót của mình. Bên cạnh đó tôi
thường tham mưu với chi bộ, Ban giám hiêụ nhà trường, phối hợp với Chi đoàn
thanh niên tổ chức
cho các em tham gia
tích cực các phong
trào hoạt động ở địa
phương. Ví dụ vào
ngày 22/12 Liên đội
phát động phong
trào“Uống nước nhớ
nguồn” hàng năm
Liên đội đều tổ chức
cho học sinh đến
thăm hỏi và tặng quà
động viên gia đình
Anh hùng Lò Văn
Bường người Anh
sinh tham gia tích cực các hoạt
động giáo dục như: Giáo dục an
toàn giao thông, triển khai cho các
em tìm hiểu và kiểm tra chuyên
hiệu an toàn giao thông; giáo dục
phòng chống tai nạn thương tích,
tai nạn đuối nước, xâm hại trẻ em,
phòng chống ma túy và các tệ nạn
xã hội xâm nhập học đường…
thông qua các buổi nói chuyện dưới
cờ, lễ mít tinh, ký cam kết, tham
Liên đội tổ chức buổi lễ tuyên truyền
phòng chống HIV/AIDS trên địa bàn xã
gia tuyên truyền về phòng, chống
các tệ nạn xã hội.
2.3.5. Phối kết hợp với mọi lực lượng, các tổ chức trong và ngoài nhà trường
để giáo dục đạo đức cho học sinh.
Việc thực hiện các nhiệm vụ giáo dục đạo đức cho học sinh Tiểu học là một
công việc khó khăn, phức tạp. Bởi lẽ, trong quá trình giáo dục đạo đức học sinh
tiếp nhận những tác động từ nhiều phía: Nhà trường - gia đình - xã hội. Công tác
giáo dục chỉ đạt hiệu quả cao khi sự phối hợp thống nhất được tác động theo
hướng tích cực. Để làm tốt được điều đó ta phải tuyên truyền, nâng cao nhận
thức cho các lực lượng tham gia giáo dục đạo đức cho học sinh; công tác giáo
dục đạo đức học sinh là biện pháp quản lý có ý nghĩa trên hết. vì có nhận thức
đúng mới có hành động đúng và là cơ sở để hướng đến một kết quả hoàn thiện.
Với vai trò và vị trí của mình trong tổ chức Đội, bản thân luôn chú ý kết
hợp với các đoàn thể trong địa phương như: Đoàn Thanh niên, Hội cựu chiến
binh, Hội Phụ nữ, các Chi đoàn thôn bản và trưởng thôn để cùng tham gia tìm
15
thể, tạo được mối quan hệ thân mật hiểu biết lẫn nhau giữa giáo viên và cha
mẹ học sinh, giúp giáo viên hiểu rõ hoàn cảnh của từng học sinh, từ đó đưa ra
những lời khuyên phù hợp cho gia đình. Hơn nữa Hội cha mẹ học sinh phải
thực sự trở thành lực lượng hỗ trợ đắc lực cho việc phối hợp giáo dục giữa
nhà trường, gia đình và xã hội.
16
Họp phụ huynh học sinh đầu năm học
Giáo viên đến thăm gia đình học sinh
Nếu nhà trường, gia đình, xã hội tác động đến học sinh theo cùng hướng
trên những quan điểm, nguyên tắc đúng đắn và thống nhất thì việc hình thành
chuẩn mực đạo đức cho học sinh sẽ đạt hiệu quả cao. Nếu các yếu tố đó tác động
lệch hướng đến học sinh thì sẽ vô hiệu hóa lẫn nhau, gây ảnh hưởng xấu đến đạo
đức của các em. Để có được sự thống nhất, tạo ra sự cộng hưởng giữa nhà
trường, gia đình, xã hội thì nhà trường cần trở thành trung tâm văn hóa giáo dục
và là nơi chỉ đạo thống nhất tác động của các lực lượng giáo dục.
Việc phối kết hợp với các tổ chức bên ngoài nhà trường để giáo dục đạo
đức học sinh là việc làm rất cần thiết. Vì môi trường sống tốt thì học sinh mới
phát triển tốt. Bên cạnh đó giáo viên Tổng phụ trách Đội cần có sự tham mưu,
phối kết hợp tốt với mọi lực lượng trong nhà trường, phát động, hưởng ứng tốt
các phong trào, hoạt động để thúc đẩy việc học tập cũng như giáo dục đạo đức
cho các em như: Phong trào “Nói lời hay làm việc tốt”, phong trào “Tiếp sức
đến trường”, phong trào “Thầy giúp trò vượt khó”, “Trò giúp trò vượt khó”…
- Cách thực hiện: Ví dụ như phong trào “Thầy giúp trò vượt khó” mỗi giáo
viên trực tiếp nhận giúp đỡ 2 học sinh là những em học tập chưa tốt đặc biệt là
các em học sinh chưa ngoan, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, ít được phụ
Khối
4
5
Tổng
số
HS
50
39
I. Các môn học
và hoạt động giáo dục
Mức
đánh giá
Hoàn
thành
Chưa hoàn
thành
Hoàn
thành
Chưa hoàn
thành
II. Các năng lực
Chưa
đạt
2
4%
Chưa
đạt
0
0%
39
100%
Đạt
39
100%
Đạt
39
100%
Sau khi được tác động bằng các biện pháp giáo dục trên thì kết quả sự
chuyển biến của những “Học sinh chưa ngoan” cuối năm học 2015-2016 đạt
được cụ thể như sau:
TT
Họ Và Tên
Lớp
1
Lữ Văn Sơn
4A
2
Cầm Anh Toàn
4A
3
Lữ Thị Huyền
4B
4
Vi Văn Bằng
trong giờ học; hay ăn
quà vặt; ăn, mặc chưa
hợp vệ sinh.
Ý thức học tập chưa
tốt, hay đánh bạn, hay
nghỉ học vô lý do, ít
tham gia hoạt động liên
đội, nhà trường tổ chức
và trộm cắp vặt.
Hay nói chuyện riêng
trong giờ học, hay nghỉ
học vô lý do thường
xuyên nói tục chửi thề,
không tích cực tham
gia hoạt động tập thề.
Thường xuyên đi học
muộn, hay nghỉ học vô
Bỏ chơi game, đi học
chuyên cần, ít nói tục,
ít vi phạm.
Biết nghe lời thầy, cô
giáo, ít nói tục chửi thề
tập trung trong giờ học.
Đi học đúng giờ, tập
trung và không còn ngủ
gật trong giờ học; ít ăn
quà vặt; ăn, mặc sạch
sẽ, gọn gàng.
Có tiến bộ trong học
mình. Tôi nhận thấy rằng giáo dục đạo đức cho học sinh Tiểu học là vấn đề hết
sức quan trọng, là điều mà mọi người cần phải đặc biệt quan tâm vì đây là bước
đầu hình thành nên nhân cách công dân thông qua những hành vi đạo đức trong
các mối quan hệ ứng xử ở gia đình, nhà trường và xã hội nhằm góp phần hình
thành nhân cách cho học sinh và đào tạo những con người toàn diện đáp ứng
được nhu cầu của thời đại mới.
Giáo dục đạo đức cho học sinh vốn là một việc làm, một nhiệm vụ không
chỉ hôm qua, hôm nay mà là nhiệm vụ mãi mãi về sau của gia đình, nhà trường
và xã hội. Chính vì vậy mà ngay trong việc giáo dục đạo đức Bác Hồ đã từng
nói “Hiền dữ phải đâu là tính sẵn, phần nhiều do giáo dục mà nên”. Đúng như
vậy chúng ta đừng nên quá áp đặt, đừng thờ ơ với công tác giáo dục đạo đức.
Đạo đức của học sinh được hình thành là do quá trình giáo dục, rèn luyện tu
dưỡng mà nên chứ không phải là cái vốn sẵn có. “Con người chỉ sinh ra con
người còn giáo dục mới sản sinh ra nhân cách của con người”.
Để giáo dục “Học sinh chưa ngoan” đạt kết quả cao cần có sự phối hợp chặt
chẽ của gia đình, nhà trường và xã hội. Trong đó, vai trò giáo dục của nhà
trường mang yếu tố quyết định bởi công tác giáo dục học sinh chưa ngoan là cả
một quá trình lâu dài và khó khăn đòi hỏi người giáo dục phải kiên trì, giúp các
em có những định hướng đúng đắn để trở thành con ngoan, đội viên tốt. Vì vậy
để làm tốt công tác giáo dục học sinh chưa ngoan, các nhà trường chúng ta cần
đảm bảo các điều kiện sau:
Mỗi thầy, cô giáo phải là tấm gương sáng cho học sinh noi theo và hãy là
chỗ dựa tinh thần đáng tin cậy để các em gửi gắm tâm tư, tình cảm của mình.
Giáo viên Tổng phụ trách Đội cũng như giáo viên chủ nhiệm lớp phải nhiệt tình,
tận tụy, quan tâm giúp đỡ các em bằng cả tâm huyết, lòng yêu nghề, mến trẻ.
Thường xuyên chú trọng đến việc xã hội hóa công tác Đội, người giáo viên
Tổng phụ trách Đội cần phải biết tận dụng sức mạnh tổng hợp của toàn trường,
gia đình và các ban ngành đoàn thể…để giáo dục học sinh đạt hiệu quả cao hơn.
Thường xuyên bám sát kế hoạch của nhà trường, Hội đồng Đội cấp trên để
lên kế hoạch hoạt động cụ thể, sát với thực của đơn vị. Đồng thời phối hợp với
Chắc chắn rằng giải pháp tôi đưa ra còn nhiều hạn chế, thiếu sót do đúc kết
từ kinh nghiệm của cá nhân tôi. Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các
bạn đồng nghiệp và Hội đồng chấm sáng kiến kinh nghiệm các cấp để đề tài được hoàn
thiện hơn.
XÁC NHẬN
CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
Xuân Lẹ, ngày 10 tháng 3 năm 2017
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung của
người khác.
Lương Thị Trường
21
TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp các khối lớp (Nhà xuất
bản giáo dục).
- Tài liệu về đạo đức và phương pháp giảng dạy đạo đức các khối lớp. (Nhà
xuất bản giáo dục).
- Ngô Thị Tuyên. Cẩm nang Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh Tiểu học.
Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, 2010.
- Đặng Quốc Bảo - Nguyễn Thị Bảy - Bùi Ngọc Diệp - Bùi Đức Thiệp Ngô Thị Tuyên. Cẩm nang xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực.
Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, 2009.
- Lê Ngọc Lan. Tâm lý học lứa tuổi Tiểu học và tâm lý học sư phạm
- Luật Giáo dục năm 2005 38/2005/QH11
.
Sở
GD&TĐ
C
2013-2014